Trong khi tạo văn bản cũng như khi giao tiếp chúng ta cần phải sử dụng lời dẫn nhưng dẫn như thế nào, trực tiếp hay gián tiếp, tác dụng của những cách dẫn ấy ra sao.. Vậy thế nào là dẫnB[r]
Trang 1SOẠN THEO ĐỊNH HƯỚNG NĂNG LỰC HỌC SINH
Ngày soạn: 17/09/2017
Ngày dạy 9A: 26/09/2017
Ngày dạy 9B: 27/09/2017
Tiết 19 CÁCH DẪN TRỰC TIẾP
VÀ CÁCH DẪN GIÁN TIẾP
A Mục tiêu cần đạt
1 Kiến thức: Giúp học sinh nắm được cách dẫn trực tiếp và lời dẫn trực tiêp,
cách dẫn gián tiếp và lời dẫn gián tiếp
2 Kĩ năng: Nhận ra được cách dẫn trực tiếp và cách dẫn gián tiếp Sử dụng
được cách dẫn trực tiếp, cách dẫn gián tiếp trong quá trình tạo lập văn bản
3 Thái độ: Có ý thức sử dụng các lời dẫn trong khi tạo lập văn bản.
4 Các năng lực hướng tới
- Năng lực tự học; Năng lực giải quyết vấn đề; Năng lực sử dụng ngôn ngữ; Năng lực giao tiếp : sử dụng lơì dẫn trực tiếp, lơì dẫn gián tiếp hợp lý
B Chuẩn bị.
- GV: Soạn bài, sưu tầm các đoạn văn sử dụng lời dẫn
- HS: Đọc trước và soạn bài
C Tổ chức các hoạt động dạy học
1- Tổ chức lớp:
9A : /28
9B : /28
2 Kiểm tra bài cũ.
2.1 Câu hỏi :
? Chúng ta cần phải làm gì khi lựa chọn từ ngữ xưng hô trong hội thoại?Chữa
bài tập 6 (T41)
2.2 Yêu cầu cần đạt: Khi giao tiếp cần dựa vào đối tượng và các đặc điểm
của tình huống giao tiếp để lựa chọn từ ngữ xưng hô cho thích hợp
2.3 Nhận xét :
9A:
9B:
3 Bài mới
A HOẠT ĐỘNG KHƠỈ ĐỘNG
Chuyển giao nhiệm vụ:
Đọc các đoạn trích dưới đây! Cho biết phần in đậm là lơì nói hay ý nghĩ của nhân vật nào.
(1) Cháu ở liền trong trạm hàng tháng Bác lái xe bao lần dừng, bóp còi toe toe, mặc,
cháu gan lì nhất định không xuống ấy thế mà một hôm, bác lái phải thân hành lên trạm cháu.
Cháu nói: “Đấy, bác cũng chẳng “thèm” người là gì?”
(2) Hoạ sĩ nghĩ thầm: “Khách tới bất ngờ, chắc cu cậu không kịp quét tước dọn dẹp, chưa kịp gấp chăn chẳng hạn”.
Thực hiện nhiệm vụ: Hoạt động cá nhân
Báo cáo kết quả:
(1): lơì nói; (2): ý nghĩ
Trang 2 Trong khi tạo văn bản cũng như khi giao tiếp chúng ta cần phải sử dụng lời dẫn
nhưng dẫn như thế nào, trực tiếp hay gián tiếp, tác dụng của những cách dẫn ấy
ra sao
B HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
* Tìm hiểu ngữ liệu: Trích “Lặng
lẽ Sa Pa”
* Kỹ thuật đọc hợp tác: Đọc ngữ
liệu T53 mục a, b; Chú ý phần in đậm
? Phần in đậm nào là lời nói được
phát ra thành lời?
Phần in đậm nào là ý nghĩ trong
đầu?
? Các phần in đậm trên được tách
ra khỏi phần đứng trước nó bằng
những dấu hiệu gì?
? Trong cả 2 đoạn trích, ta có thể
thay đổi vị trí giữa bộ phận in đậm
với bộ phận đứng trước nó được
không? Nếu được thì hai bộ phận ấy
ngăn cách với nhau bằng dấu gì?
? Cách dẫn phần in đậm trong
đoạn trích a, b trên là dẫn trực tiếp
Vậy thế nào là dẫn trực tiếp? Lời dẫn
trực tiếp được đặt trong dấu gì?
* Ngữ liệu:
* Kỹ thuật đọc hợp tác: Đọc
đoạn trích a, b mục II Chú ý phần in
đậm
Chuyển giao nhiệm vụ:
? Trong VD (a) bộ phận in đậm là
lời nói hay ý nghĩ? Nó được ngăn
cách với bộ phận đứng trước bằng
dấu hiệu gì?
? Trong VD (b) bộ phận in đậm và
bộ phận đứng trước nó có từ gì? Có
thể thay từ đó bằng từ nào?
? Có thể thay từ “rằng” hoặc từ
“là” trước phần in đậm ở VD (a)
được không?
? Cách dẫn phần in đậm như trên
là dẫn gián tiếp Vậy thế nào là dẫn
1 Cách dẫn trực tiếp.
- Phần câu in đậm ở ví dụ (a) là lời nói, ở ví
dụ (b) là ý nghĩ trong đầu (vì có từ “nghĩ”)
- Các phần in đậm trên được tách ra khỏi phần đứng trước nó bằng dấu hai chấm (:) và dấu ngoặc kép ( “ ”)
- Có thể thay đổi vị trí của hai bộ phận Trong trường hợp ấy, 2 bộ phận ấy ngăn cách với nhau bằng dấu ngoặc kép và dấu gạch ngang
-> Dẫn trực tiếp là nhắc lại nguyên văn lời nói
hay ý nghĩ của người hoặc nhân vật
Lời dẫn trực tiếp được đặt trong dấu ngoặc kép
2 Cách dẫn gián tiếp.
VD (a): Phần in đậm là lời nói (đúng là nội dung của lời khuyên -> có từ “khuyên” trong phần lời của người dẫn)
- Có từ “rằng”
-> Có thể thay từ “là” vào vị trí của từ
“rằng”
- Có thể thay từ “rằng” hoặc từ “là” vào trước từ “hãy”
-> Dẫn gián tiếp là thuật lại lời nòi hay ý nghĩ có diều chỉnh cho phù hợp
Trang 3gián tiếp? Lời dẫn gián tiếp có đặt
trong dấu ngoặc kép không?
Thực hiện nhiệm vụ: Hoạt động
cá nhân, và nhóm đôi
Báo cáo kết quả
Nhận xét đánh giá:
- Đọc ghi nhớ
Lời dẫn gián tiếp không đặt trong dấu ngoặc kép
* Ghi nhớ: (T 54)
C HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
Chuyển giao nhiệm vụ
Thực hiện nhiệm vụ: Bài tập 1,3: nhóm 3,4; bài tập 2,3: nhóm 1,2
1 Bài tập 1: (T54)- nhóm 3,4
- Cách dẫn trong các câu ở (a) và (b) đều là lời dẫn trực tiếp
a, Là ý nghĩ của nhân vật gán cho con chó
b, ý nghĩ của nhân vật
2 Bài tập 2: (T54, 55)- nhóm 1,2; nhóm 3,4
Mẫu: Từ câu (a) có thể tạo ra:
- Dẫn trực tiếp: Trong “Báo cáo chính trị tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ II của Đảng”, Chủ tịch Hồ Chí Minh nêu rõ: “Chúng ta…dân tộc anh hùng”
- Dẫn gián tiếp: Trong “Báo cáo…Đảng”, Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định rằng chúng ta phải …dân tộc anh hùng
3 Bài tập 3 (55)- nhóm 3,4; nhóm 1,2
Có thể chuyển :
Hôm sau … Vũ Nương nhân đó cũng đưa một chiếc hoa vàng và dặn Phan nói hộ với chàng Trương (rằng) nếu chàng Trương còn nhớ chút tình xưa nghĩa cũ thì xin lập một đàn giải oan ở bên sông đốt cây đèn thần chiếu xuống nước Vũ Nương
sẽ trở về.
D HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
Viết một đoạn văn chủ đề tự chọn có sử dụng lơì dẫn trực tiếp, lơì dẫn gián tiếp
E HOẠT ĐỘNG TÌM TÒI MỞ RỘNG
Đọc lại các văn bản đã học, tìm các đoạn có sử dụng lơì dẫn trực tiếp, lơì dẫn gián tiếp
- Soạn bài : Luyện tập tóm tắt văn bản tự sự