Bài 4. Cách dẫn trực tiếp và cách dẫn gián tiếp

*Cỏch chuyển lời dẫn trực tiếp thành lời dẫn giỏn tiếp: 1/Bỏ dấu hai chấm ,dấu ngoặc kộp.. Dẫn trực tiếp Dẫn gián tiếpGiống : Đều là dẫn lời nói hay ý nghĩ của một người,một nhân vật..

Tiết 19:

CÁCH DẪN TRỰC TIẾP CÁCH DẪN GIÁN TIẾP

Giáo viên dạy :Phạm Thị Duyệt Trường THCS Nguyễn Chí Thanh ĐăkMil-ĐăkNông

Tiết 19

Tiết 19:

I – Cỏch dẫn trực tiếp

1.Vớ dụ:Sgk

2.Nhận xột.

* Nội dung in đậm trong cỏc cõu:

* Dấu hiệu hỡnh thức:

a.Lời núi được nhắc lại một cỏch

nguyờn vẹn

b.í nghĩ được nhắc lại một cỏch

nguyờn vẹn

Nằm trong dấu ngoặc kộp và

đứng sau dấu hai chấm

Cỏch dẫn trực tiếp

a.Cháu ở liền trong trạm hàng tháng Bỏc lái xe bao lần dừng, bóp còi toe toe, mặc, cháu gan lì nhất

định không xuống Ấy thế là một hôm, bác lái phải thân hành lên trạm

cháu Cháu nói: “Đấy, bác

cũng chẳng thèm ng ời

là gì ”?

b.Hoạ sĩ nghĩ thầm: “Khỏch

tới bất ngờ,chắc cu cậu chưa kịp quột tước dọn dẹp,chưa kịp gấp chăn chẳng hạn”.

* Khi chuyển đổi vị trí hai

bộ phận ở (b), ta có:

“Khách tới bất ngờ, chắc cu

dẹp, ch a kịp gấp chăn chẳng hạn” – Hoạ sĩ

nghĩ thầm.

=>Khi chuyển dựng dấu ngoặc kộp và dấu gạch ngang để ngăn cỏch giữa hai bộ phận

Ví dụ: Nam nói: “Ngày mai tôi đi Hà Nội”.

Lưu ý: Ngoài ra lời đối thoại của các nhân vật cũng được xem là lời dẫn trực tiếp

Ví dụ:

“Ông lão ôm thằng con út lên lòng, vỗ nhè nhẹ vào lưng nó khẽ

hỏi:

- Húc kia! Thầy hỏi con nhé, con là con ai?

- Là con thầy mấy lị con u

Thế nhà ta ở đâu?

- Nhà ta ở làng chợ Dầu” (Làng – Kim Lân)

“Ngày mai tôi đi Hà Nội”- Nam nói.

Tiết 19:

II– Cỏch dẫn giỏn tiếp

* Nội dung in đậm trong cỏc cõu:

* Dấu hiệu hỡnh thức:

a.Lời núi được nhắc lại một cỏch

nguyờn vẹn.

b.í nghĩ được nhắc lại một cỏch

nguyờn vẹn.

Nằm trong dấu ngoặc kộp và

đứng sau dấu hai chấm

1.Vớ dụ.

2 Nhận xột.

I – Cỏch dẫn trực tiếp

1.Vớ dụ.

2 Nhận xột.

a) Lão tìm lời lẽ giảng

giải cho con trai hiểu

Lão khuyên nó hãy dằn

lòng bỏ đám này, để

dùi giắng lại ít lâu,

xem có đám nào khá

mà nhẹ tiền hơn sẽ

liệu; chẳng lấy đứa

này thì lấy đứa khác;

làng này đã chết hết

con gái đâu mà sợ

b) Nh ng chớ hiểu lầm rằng

Bác sống khắc khổ theo

lối nhà tu hành, thanh

tao theo kiểu nhà hiền

triết ẩn dật

* Nội dung in đậm trong cỏc cõu:

* Dấu hiệu hỡnh thức:

a Lời núi được thuật lại

b.í nghĩ được thuật lại

Khụng được đặt trong dấu ngoặc kộp

Cỏch dẫn giỏn tiếp

chuyển từ lời dẫn trực tiếp

sang lời dẫn giỏn tiếp

Vớ dụ: Nam núi : “Ngày

mai, tụi đi Hà Nội.”

bạn ấy đi Hà Nội.

*Cỏch chuyển lời dẫn trực tiếp thành

lời dẫn giỏn tiếp:

1/Bỏ dấu hai chấm ,dấu ngoặc kộp.

2/chuyển chủ ngữ ở lời dẫn trực tiếp

theo ngụi thớch hợp.

Cỏch dẫn trực tiếp

b) Nh ng chớ hiểu lầm là Bác

sống khắc khổ theo lối

nhà tu hành, thanh tao

theo kiểu nhà hiền triết

ẩn dật

Dẫn trực tiếp Dẫn gián tiếp

Giống : Đều là dẫn lời nói hay ý nghĩ của một

người,một nhân vật.

-Dẫn nguyên văn

-Đặt trong dấu ngoặc kép

-Thuật lại có điều chỉnh

-Không đặt trong dấu ngoặc

kép

So s¸nh c¸ch dÉn

* Ghi nhớ

-Dẫn trực tiếp, tức là nhắc lại

nguyên văn lời nói hay ý nghĩ của

ng ời hoặc nhân vật; lời dẫn trực tiếp đ ợc đặt trong dấu ngoặc kép.

-Dẫn gián tiếp, tức là thuật lại lời nói hay ý

nghĩ của ng ời hoặc nhân vật, có điều

chỉnh cho thích hợp; lời dẫn gián tiếp

không đặt trong dấu ngoặc kép.

Tiết 19:

I – Cách dẫn trực tiếp

I – Cách dẫn gián tiếp III – Luyện tập

Bài tập 1: Tìm lời dẫn trong những đoạn trích

sau (Trích từ truyện ngắn Lão Hạc của Nam Cao) Cho biết đó là lời nói hay ý nghĩ đ ợc dẫn,

là lời dẫn trực tiếp hay gián tiếp?

 Dẫn ý nghĩ: Cách dẫn:

trực tiếp.

 Dẫn ý nghĩ: Cách dẫn: trực

tiếp.

a) Nó cứ làm in nh nó trách tôi; nó kêu ử,

nhìn tôi, nh muốn bảo tôi rằng: “ A! Lão già tệ lắm! Tôi ăn ở với lão nh thế mà lão xử với tôi nh thế này à ”?

b) Sau khi thằng con đi, lão tự bảo rằng: “Cái

v ờn là của con ta Hồi còn mồ ma mẹ nó, mẹ

nó cố thắt l ng buộc bụng, dè sẻn mãi, mới để

ra đ ợc năm m ơi đồng bạc tậu Hồi ấy, mọi thức đều rẻ cả …”

v ờn là của con ta Hồi còn mồ ma mẹ nó, mẹ

nó cố thắt l ng buộc bụng, dè sẻn mãi, mới để

ra đ ợc năm m ơi đồng bạc tậu Hồi ấy, mọi thức đều rẻ cả …”

Bài tập 2: Viết một đoạn văn nghị luận có nội dung liên quan đến một trong ba ý kiến trong sgk Trích dẫn ý kiến đó theo hai cách: dẫn trực tiếp và dẫn gián tiếp.

c) Ng ời Việt Nam ngày nay có lí do đầy

đủ và vững chắc để tự hào với tiếng nói của mình.

(Đặng Thai Mai, Tiếng Việt, một biểu hiện

hùng hồn của sức sống dân tộc)

Bài tâp 2:

c) Ng ời Việt Nam ngày nay có lí do đầy đủ và vững chắc để tự hào với tiếng nói của mình.

(Đặng Thai Mai, Tiếng Việt, một biểu hiện

hùng hồn của sức sống dân tộc)

* Dẫn gián tiếp: Trong tỏc phẩm “Tiếng Việt một biểu hiện hựng hồn của sức sống dõn tộc”, giáo s Đặng Thai

Mai đã nói rằng ng ời Việt Nam ngày nay có

lí do đầy đủ và vững chắc để tự hào với tiếng nói của mình.

Đoạn văn mẫu:

* Dẫn trực tiếp :Trong tỏc phẩm “Tiếng Việt một biểu hiện hựng hồn của sức sống dõn tộc”,giáo s Đặng Thai Mai

đã nói: “Ng ời Việt Nam ngày nay có lí do

đầy đủ và vững chắc để tự hào với tiếng nói của mình”.

Sắp xếp các câu văn sau thành hai đoạn mở bài theo hai kiểu :Cách

dẫn trực tiếp và dẫn gián tiếp

1.Vì thế, ngay trong năm học đầu tiên dưới chế độ mới, Bác

Hồ đã gửi thư cho học sinh đã có những lời căn dặn: “Non sông Việt Nam có trở nên vẻ vang hay không , dân tộc Việt Nam có được sánh vai cường quốc năm châu hay không,

chính là nhờ một phần lớn ở công học tập của các em”.

2.Nhân dân ta vốn có truyền thống hiếu học,học để làm

người,học để giúp đời giúp nước.

Sắp xếp các câu văn sau thành hai đoạn mở bài theo hai cách dẫn

tiếp và dẫn gián tiếp

Nhân dân ta vốn có truyền thống hiếu học,học để làm người,học để giúp đời giúp nước.Vì thế, ngay trong năm học đầu tiên dưới chế độ mới, Bác Hồ gửi thư cho học sinh đã có những lời căn dặn: “Non sông Việt Nam có trở nên vẻ vang hay không , dân tộc Việt Nam có được sánh vai cường quốc năm châu hay không, chính là nhờ một phần lớn ở công học tập của các em” => CÁCH DẪN TRỰC TẾP

Nhân dân ta vốn có truyền thống hiếu học,học để làm người,học để giúp đời giúp nước.Vì thế, ngay trong năm học đầu tiên dưới chế độ mới, Bác Hồ gửi thư cho học sinh đã có những lời căn dặn là non sông Việt Nam có trở nên vẻ vang hay không , dân tộc Việt Nam có được sánh vai cường quốc năm châu hay không, điều đó là nhờ một phần lớn ở công học tập của các em.=> CÁCH DẪN GIÁN

TIẾP

Hôm sau Linh Phi lấy một cái túi bằng lụa tía, đựng m ời hạt minh

châu, sai sứ giả Xích Hỗn đ a Phan ra khỏi n ớc Vũ N ơng nhân đó cũng đ a

gửi một chiếc hoa vàng mà dặn:

- Nhờ nói hộ với chàng Tr ơng, nếu còn nhớ chút tình x a nghĩa cũ, thì xin lập một đàn giải oan ở bến sông,

đốt cây đèn thần chiếu xuống n ớc, tôi sẽ trở về.

Bài tập 3: Hãy thuật lại lời nhân vật Vũ N ơng trong đoạn trích sau đây theo cách dẫn gián tiếp:

Hôm sau Linh Phi lấy một cái túi bằng lụa tía,

đựng m ời hạt minh châu,

sai sứ giả Xích Hỗn đ a

Phan ra khỏi n ớc Vũ N ơng

nhân đó cũng đ a gửi một

chiếc hoa vàng mà dặn:

- Nhờ nói hộ với chàng

Tr ơng, nếu còn nhớ chút

tình x a nghĩa cũ, thì xin

lập một đàn giải oan ở

bến sông, đốt cây đèn

thần chiếu xuống n ớc, tôi sẽ

trở về

(Nguyễn Dữ, Chuyện ng ời con gái

Nam X ơng)

* Cách dẫn gián tiếp:

Hôm sau Linh Phi lấy một cái túi bằng lụa tía,

đựng m ời hạt minh châu, sai sứ giả Xích Hỗn đ a Phan ra khỏi n ớc

Vũ N ơng nhân đó cũng

đ a gửi một chiếc hoa vàng và dặn Phan nói hộ với chàng Tr ơng rằng nếu còn nhớ chút tình x a nghĩa cũ, thì xin lập một đàn giải oan ở bến sông, đốt cây đèn thần chiếu xuống n ớc, Vũ N

ơng sẽ trở về.

* Cách dẫn trực tiếp:

- Thế nào là cách dẫn trực tiếp – Cách dẫn gián tiếp ?

- Có thể chuyển từ cách dẫn trực tiếp sang cách dẫn gián tiếp (hoặc ngược lại) được không – khi chuyển cần lưu ý điều gì?

- Học thuộc nội dung ghi nhớ

- Tập đặt lời dẫn trực tiếp sau đó chuyển thành lời dẫn gián tiếp

- Đọc trước và soạn bài: “Sự phát triển của từ

vựng’ – Lưu ý:

+ Đọc kĩ phần ví dụ và trả lời các câu hỏi

+ Chuẩn bị hệ thống bài tập