CẬP NHẬT CHẨN ĐOÁN VÀ ĐIỀU TRỊ LAO TIỀM ẨN

LTBI là sự hiện diện của vi khuẩn lao trong cơ thể mà không có triệu chứng lâm sàng . 1/3 dân số thế giới nhiễm lao LTBI  Tỷ lệ LTBI tiến triển thành lao bệnh là 10%/ 5 năm đầu sau n

C P NH T CH N ĐOÁN ĐI U TR Ậ Ậ Ẩ Ề Ị

LAO TI M N Ề Ẩ LATENT TB INFECTION (LTBI)

BS CK 2 NGUY N ĐÌNH DUY Ễ

B NH VI N PH M NG C TH CH Ệ Ệ Ạ Ọ Ạ

Đ NH NGHĨA Ị

Lao ti m n (LTBI) là m t tr ng thái đáp ng mi n d ch ề ẩ ộ ạ ứ ễ ị liên t c v i s kích thích b i các kháng nguyên ụ ớ ự ở Mycobacterium tuberculosis mà không có b ng ch ng ằ ứ

v bi u tri u ch ng trên lâm sàng ề ể ệ ứ

WHO 2015

LTBI là sự hiện diện của vi khuẩn lao trong cơ thể mà không có triệu chứng lâm sàng

 1/3 dân số thế giới nhiễm lao (LTBI)

 Tỷ lệ LTBI tiến triển thành lao bệnh là

10%/ 5 năm đầu sau nhiễm)

 Tình trạng miển dịch

LTBI TB DISEASE

LÂM SÀNG (-) LÂM SÀNG (+) : S T , HO , ĐAU Ố

NG C , SÚT CÂN , HO RA MÁU … Ự TST HAY IGRA (+) TST HAY IGRA (+)

X QUANG PH I (-) Ổ X QUANG PH I (+) HAY (-) N U EPD Ổ Ế

–SGMD AFB(-) , C Y (-) Ấ AFB(+) , C Y (+) Ấ

AFB(-) , C Y (-) N U EPD HAY GIAI Ấ Ế

ĐO N S M Ạ Ớ LÂY TRUY N (-) Ề LÂY TRUY N (+) Ề

ĐI U TR LTBI Ề Ị ĐI U TR TB Ề Ị

ĐỐI TƯỢNG SÀNG LỌC XÉT NGHIỆM

CÓ KH NĂNG TĂNG NGUY C PH I NHI M V I TB Ả Ơ Ơ Ễ Ớ

• TI P XÚC G N V I NGẾ Ầ Ớ ƯỜI B NH LAO PH I Ệ Ổ

• DI DÂN T CÁC QUÔC GIA CÓ D CH T LAO CAO Ừ Ị Ể

• LÀM VI C HAY S NG TRONG CÁC C S CÓ NGỆ Ố Ơ Ở ƯỜI NGUY

C B NH LAO : TR I VÔ GIA C , NHÀ DƠ Ệ Ạ Ư ƯỠNG LÃO, B NH Ệ

VI N LAO –HIV Ệ

CDC 2016

ĐỐI TƯỢNG SÀNG LỌC XÉT NGHIỆM

NGUY C CHUY N LTBI THÀNH B NH LAO Ơ Ễ Ệ

• ĐÁI THÁO ĐƯỜNG

• C T D DÀY HAY C T N I RU T NONẮ Ạ Ắ Ố Ộ

• GHÉP T NG Ạ

• DÙNG THU C CORTICOID KÉO DÀI HAY THU C C CH MI N D CH Ố Ố Ứ Ế Ể Ị

• UNG TH Đ U C Ư Ầ Ổ

CDC 2013

L I ÍCHỢ TR NG I Ở Ạ

TỬ VONG TÁC DỤNG PHỤ XÉT NGHI M Ệ

SỐ LƯỢNG

KHỐNG CHẾ BỆNH LAO NGUỒN LÂY

B NH Ệ

WHO

Đ I T Ố ƯỢ NG

KINH T Ế

D CH T ( T N SU T M C LAO M I ) Ị Ể Ầ Ấ Ắ   Ớ

Đ I T Ố ƯỢ NG

CÁC QU C GIA KHÁC : (thu nh p th p –trung bình th p) Ố ậ ấ ấ

• HIV

• TR EM < 5 TU I CÓ TI P XÚC V I NGU N LÂY Ẽ Ổ Ế Ớ Ồ

CHẨN ĐOÁN

CHẨN ĐOÁN

IGRA: Interferon-Gamma Release Assays TST : Tuberculin Skin Test (Mantoux)

CHẨN ĐOÁN

TST :

• Tiêm trong da 0,1 ml c a 5 TU (tuberculin unit) PPD ủ

( purified protein derivative) t o ra m t n t s n 6-10 mm ạ ộ ố ầ

Được xem là dương tính

≥ 5mm :

• Nhi m HIV,ễ

• Người đang đi u tr b ng li u pháp c ch mi n d ch ề ị ằ ệ ứ ế ễ ị

• M i ti p xúc g n v i ngớ ế ầ ớ ườ ịi b lao AFB(+)

• Thay đ i t n thổ ổ ương x tơ ương ng v i lao trứ ớ ước đây

Đ ượ c xem là d ươ ng tính

≥ 10mm

• Tiêm chích ma tuý

• Nhân viên y t ( nhà d ế ưỡ ng lão , HIV, Lab TB

• Có nguy c ti n tri n qua TB :Silicosis , suy th n hay đang ơ ế ể ậ

ch y th n , đái tháo đ ạ ậ ườ ng , c t d dày hay c t n i ru t non ắ ạ ắ ố ộ

≥ 15mm

• Ng ườ i không có nguy c m c b nh lao ơ ắ ệ

IGRA (INTERFERON GAMMA RELEASE ASSAY)

Interferon- γ :

Nguyên lý: Khi b nhi m tr c khu n lao, 2 kháng nguyên c a ị ễ ự ẩ ủ

tr c khu n lao ngự ẩ ười là ESAT-6 (Early Secretory Antigen Target- 6), và CFP-10 (Culture Filtrate Protein- 10 ) kích thích CD4 s n ả

xu t ra IFN- γ:ấ

T-SPOT TB: đ nh lị ượng các t bào T ti t INF- γế ế

QUANTIFERON-TB: đo n ng đ IFN- γ b i ELISAồ ộ ở

KHÁCH QUAN B NH PH M : X LÝ S M Ệ Ẩ Ử Ớ

(<3OH)NHANH K T QU CH A THUY T PH C :Ế Ả Ư Ế Ụ

• < 5 TU IỐ

• SUY GI M MI N D CH Ả Ể Ị

• M I TI P XÚC Ớ Ế

LO I TR BCG, NTM Ạ Ừ

IGRA

• Đ nh tính : (-), (+) , trung gian ị

• Đ nh lị ượng : áp d ng trụ ường h p cá th lâm sàng ợ ể

T

TST IGRA

< 5 TU I Ổ NGUY C KHÔNG KH NĂNG Đ C KÊT QU Ơ Ả Ọ Ả

BCG

TST + IGRA ?

not recommended

When the initial test is

negative and— When the initial test is positive and—

B NG CH NG Ằ Ứ

ĐI U TR Ề Ị

NGUYÊN T C Ắ :

• Kháng thu c c a ngu n lây ( n u bi t )ố ủ ồ ế ế

• Tình tr ng y t ( b nh n ng , giai đo n cu i HIV …)ạ ế ệ ặ ạ ố

• Tương tác thu c ố

ĐI U TR Ề Ị

ĐIỀU TRỊ

• INH : 6 HAY 9 THÁNG

HI U QU H N Ệ Ả Ơ KINH T ẾTUÂN TH ĐI U TR :KHÓ Ủ Ề Ị TUÂN TH ĐI U TR : D Ủ Ề Ị Ễ

ĐI U TR Ề Ị

RIPENTINE+INH/ TUẦN /3 THÁNG (3HP)

CH N L A Ọ Ự CH NG CH Đ NH Ố Ỉ Ị

KHÁNG INH HAY RIF

DO LAO

PH N MANG THAI HAY CÓ D Đ NH Ụ Ữ Ự Ị

TR Ị

WHO 2015

ĐI U TR Ề Ị

TI P XÚC Ế

MỚI LÂY NHIỄM ( TRONG GIA ĐÌNH, CÙNG NƠI CƯ NGỤ )

• TEST LẦN 1 (+) ĐIỀU TRỊ LTBI

• TEST LẦN 1 (-) TEST LẦN 2

(+) : TIẾP TỤC ĐIỀU TRỊ LTBI

(-) : NGƯNG ĐIỀU TRỊ

ĐIỀU TRỊ LTBI :

< 5 TUỔI HIV

ĐI U TR Ề Ị

PH N CÓ THAI Ụ Ữ

• 9H

• KHÔNG DÙNG 3HP

• KHÔNG CÓ NGUY C CAO : ĐI U TR SAU THAI KỲ Ơ Ề Ị

• CÓ NGUY C CAO ( HIV – TI P XÚC ) : ĐI U TR S M Ơ Ế Ề Ị Ớ

LTBI NHÓM LAO ĐA KHÁNG THU C Ố

• CH A CÓ B NG CH NG Ư Ằ Ứ

• ĐI U TR LEVOFLOXACINE: ĐANG TH NGHI M Ề Ị Ử Ệ

XIN CHÂN THÀNH CÁM ƠN ĐÃ LẮNG NGHE