Nhom 5 doc chat dung moi

NGUỒN GỐCĐa phần các dung môi có nguồn gốc nhân tạo.Dung môi được sản xuất ra chủ yếu nhằm phục vụ cho các ngành công nghiệp.Người ta chia dung môi ra loại là dung môi hữu cơ và dung môi

ĐH CÔNG NGHIỆP THỰC PHẨM TPHCM

KHOA CÔNG NGHỆ SINH HỌC VÀ KỸ THUẬT MÔI TRƯỜNG

TIỂU LUẬN:

ĐỘC CHẤT DUNG MÔI

ĐẶC TÍNH

CỤ THỂ CỦA CÁC LOẠI ĐỘC CHẤT DUNG MÔI.

ẢNH HƯỞNG TRONG THỰC TẾ VÀ CÁC BIỆN PHÁP PHÒNG TRÁNH

ẢNH HƯỞNG TRONG THỰC TẾ VÀ CÁC BIỆN PHÁP PHÒNG TRÁNH

KHÁI NIỆM

Dung môi là một chất lỏng, rắn, hoặc khí dùng để hòa tan một chất tan rắn, lỏng, hoặc khí khác, tạo thành một dung dịch có thể hòa tan trong một thể tích dung môi nhất định ở một nhiệt độ quy định

NGUỒN GỐC

Đa phần các dung môi có nguồn gốc nhân tạo.Dung môi được sản xuất ra chủ yếu nhằm phục vụ cho các ngành công nghiệp.Người ta chia dung môi ra loại là dung môi hữu cơ và dung môi vô cơ.Trong đó các dung môi có thể gây ảnh hưởng xấu đến con người thường là các dung môi hữu cơ, các dung môi vô cơ (trừ nước) thường được giới hạn trong nghiên cứu hóa học và một số quy trình công nghệ

VÍ DỤ

Dung môi pha loãng sơn (ví dụ như toluene)

Dung môi hữu cơ được sử dụng chủ yếu trong công tác làm sạch khô (ví dụ như tetrachlorethylene)

Các dung môi hữu cơ có thể tan trong mỡ cũng như có thể tan trong nước,đồng thời chúng có thể chuyển hóa sinh học trong cơ thể người.

Các dung môi hữu cơ có thể tan trong mỡ cũng như có thể tan trong nước,đồng thời chúng có thể chuyển hóa sinh học trong cơ thể người.

Những dung môi tan trong mỡ, khi đi vào cơ thể thì chúng tích tụ trong các mô mỡ bao gồm cả hệ thần kinh

Những dung môi tan trong mỡ, khi đi vào cơ thể thì chúng tích tụ trong các mô mỡ bao gồm cả hệ thần kinh

Những dung môi tan trong nước, thì khi tiếp xúc với da, Các dung môi này hòa tan trong mồ hôi và đi vào cơthể, rồi sau đó chúng có thể phân bố khắp nơi trong cơ thể

Những dung môi tan trong nước, thì khi tiếp xúc với da, Các dung môi này hòa tan trong mồ hôi và đi vào cơthể, rồi sau đó chúng có thể phân bố khắp nơi trong cơ thể

ĐẶC TÍNH

CƠ BẢN

Tất cả các dung môi hữu cơ đều có một đặc tính chung

là nhanh chóng hấp thụ trong phổi và khi bị nhiễm Các độc chất dung môi thì chúng làm cản trở quá trình trao đổi chất của cơ thể.

Tất cả các dung môi hữu cơ đều có một đặc tính chung

là nhanh chóng hấp thụ trong phổi và khi bị nhiễm Các độc chất dung môi thì chúng làm cản trở quá trình trao đổi chất của cơ thể.

Còn đối với những dung môi chuyển hóa sinh học thì sự trao đổi chất xuất hiện trong nước tiểu và tốc độ thải của chúng phụ thuộcvào sự tiếp xúc các dung môi đó tại nơi làm việc

Còn đối với những dung môi chuyển hóa sinh học thì sự trao đổi chất xuất hiện trong nước tiểu và tốc độ thải của chúng phụ thuộcvào sự tiếp xúc các dung môi đó tại nơi làm việc

Phân loại đôc chất dung môi.

Một số loại dung môi tiêu biểu mà chúng ta thường

sử dụng trong các phòng thí nghiệm hoặc trong sản xuất

Benzen (C6H6)

• Benzene:

Benzene là một loại dung môi hòa tan được rất nhiều chất như mỡ,cao su, vecni, da, sợi, vải, len … Trong công nghiệp hóa học, benzene được sử dụng trong quá trình tổng hợp.

•  a) Tính chất

Benzene là một hydrocarbon thơm, có công thức C6H6 được chiết từ

than đá hoặc dầu mỏ.

Benzene là một chất lỏng không màu, dễ bay hơi, có mùi Nóng

chảy ở nhiệt độ 5,48oC, sôi ở 80độ C.

Benzen (C6H6)

• b) Tác hại

Benzene hấp thụ thông qua phổi và qua da Khi tiếp xúc ở liều cao gây độc cấp tính, suy giảm thần kinh trung ương, gây chóng mặt, nhứcđầu, ngôp thở và dẫn đến rối loạn tiêu hóa như kém ăn, xung huyết niêm mạc miệng, nôn, rối loạn huyết học, thiếu máu Nếu bị nhiễm mãn tính thì gây xáo trộn đường dạ dày, ruột, nhiễm sắc thể bạch cầu, gây xáo

trộn DNA di truyền. 

• c) Liều lượng gây độc:

10 – 15g hấp thụ trong cơ thể, gây tử vong cho người và động vật.

• Toluen là chất lỏng, dễ cháy, ít bay hơi hơn benzen và hòa tan

nước trong nhiều chất Toluen được sử dụng rộng rãi trong công nghiệp sản xuất sơn, nhựa thông, kéo, sản xuất cao su, tráng kẽm Đây cũng là nguyên liệu thô cho các phản ứng tổng hợp hữu cơ.

• b) Tác hại

Khi hít phải, toluene hấp thụ vào phổi, còn khi tiếp xúc trên

da thì toluene đi qua đường da; vì toluene có tính tan tốt trong mỡ nên nó đi qua da, tan một phần trong lớp mỡ dưới

da và tích tụ lại tại các mô mỡ, ảnh hưởng đến hệ thần kinh

và não.

Đối với người, khi đã nghiện một thứ gì thì dễ bị nhiễm toluene hơn là người không nghiện Khi bị nhiễm toluene nặng thì không có thuốc giải độc và dẫn đến cái chết. 

• c) Nhiễm cấp tính

Khi bị nhiễm trên 100 mg/kg toluene, gây ra hiện tượng hoa mắt,

choáng váng, đau đầu, co giật và có khả năng dẫn đến hôn mê Toluene không tác động đến hệ thần kinh ngoại biên và dưới sự tiếp xúc toluene bình thường thì chúng cũng không gây nguy hiểm cho bộ não.

• d) Nhiễm mãn tính

Hít phải khí toluene thường xuyên sẽ có những triệu trứng nhức

đầu, chán ăn, xanh xao, thiếu máu, tuần hoàn máu không bình thường Nếu phải làm việc liên tục trong tình trạng tiếp xúc với toluene sẽ dẫn đến tình trạng thẫn thờ, mất trí nhớ và dễ xúc động.

• a) Tính chất

Xylene cũng là một loại dung môi hữu cơ Nhìn chung, xylene ít độc hơn và ít được sử dụng hơn so với toluene Xylene được sử dụng trong sản xuất sơn, vecni và tổng hợp các thuốc nhuộm; xylene cũng được thêm vào chất đốt như là chất phụ gia Xylene được ứng dụng nhiềutrong phòng thí nghiệm

để tổng hợp paraffin

Người ta chưa phát hiện nhiễm mãn tính bởi xylene Tuy nhiên,những công nhân làm việc, khi tiếp xúc với xylene, đều phàn nàn rằng,họ cảm thấy có vị ngọt ở trong miệng và gây bứt rứt khó chịu, đồng thời bị mắc chứng viêm da.

bị tổn thương Biểu hiện chính khi bị nhiễm độc carbon tetrachloride là hôn mê, vàng da.

• c) Nhiễm độc cấp tính

Do hít phải và do nhiễm độc qua da với liều lượng lớn Liều gây độc cho người lớn là 2 – 5 ml, giới hạn tiếp xúc là 5 ppm Khi bị ngộ độc, nạn nhân bị đau bụng, buồn nôn, ói mửa chóng

mặt, mạch bị chậm hoặc bấtthường hạ huyết áp.

Khi nhiễm độc ở nồng độ thấp do tiếp xúc thường xuyên với CCl4 thì bệnh nhân có các triệu chứng như mệt mỏi, biếng ăn, nôn mửa thường xuyên, bụng khó chịu có cảm giác lúc nào cũng như buồn nôn, mắt

không nhìn rõ, mất trí nhớ và mất khả năng nhận biết màu, viêm da…

Carbon tetrachloride

Một ứng dụng quan trọng của CS2 là làm sợi tơ nhân tạo Trong quá trình sản xuất sợi tơ nhân tạo thì sản phẩm của các quá trình hóa học tạo ra sản phẩm cuối là H2SO3.

Carbon disulfide (CS2)

• b) Quá trình hấp thụ của CS2

Con đường bị nhiễm CS2 là do hít phải hơi CS2 bay hơi,

đi qua phổi chiếm đến 70–90%, nhưng cũng xảy ra khi chất này hấp thụ qua da.

• c) Tác hại của carbon disulfide

Carbon disulfide là một hệ độc đa dạng, nó đã gây nhiều tác động mà người ta đã khám phá ra Chủ yếu nhất, ngộ độc CS2 làm cho mất trí nhớ, gây rối loạn tâm thần, gây tức giận một cách vô cớ mà không tự kiềm chế được, mất ngủ, ảnh hưởng đến hệ tuần hoàn máu, gây bệnh tim.

• b) Quá trình hấp thụ của methylene chloride

Methylene chloride hấp thụ qua phổi và có thể hấp thụ qua da

• c) Tác hại

Methylene chloride có tính chất gây mê Tiếp xúc khoảng 300 ppm thì người ở trong tình trạng buồn ngủ; khi tiếp xúc với liều cao hơn thì người tiếp xúc sẽ bị mất trí nhớ Người ta đã khám phá ra rằng, khi tiếp xúc lâu dài với methylene chloride thì người tiếp xúc dễ bị bệnh về tim. 

Ảnh hưởng của các độc chất dung môi trong thực tế

• Một vài ví dụ thường xảy ra trong thực tế

Sự việc gần 2000 công nhân tập đoàn Hongfu Việt nam bị hội chứng nhiễm độc thần kinh do môi trường làm việc có dung môi hữu cơ quá cao

mà cụ thể là dung môi hidrocacbon, etyl axetat

và N-propyn axetat Gây chóng mặt, đau đầu, buồn nôn, mệt mỏi, ho, khó thở… vì máu thiếu ôxy. 

Bệnh nhiễm độc Benzen nghề nghiệp: với liều thấp

hơn khoảng 20-30 mg/l không khí, sau 20-30 phút, nạn nhân mê man

Hàm lượng benzen trên l0mg/l gây nhiễm độc bán cấp, sau vài giờ nạn nhân thấy khó chịu, nhức đầu, chóng mặt, nôn

Thể nhiễm độc nhẹ giống như người say rượu Niêm mạc màu đỏ tươi

Trong nhiễm độc cấp tính, benzen ảnh hưởng chủ yếu đến não

Ảnh hưởng của các độc chất dung môi trong thực tế

Ảnh hưởng của các độc chất dung môi

Một vài cách phòng tránh nhiễm độc chất dung môi.

• - Dùng mỡ corticoid bôi vào vùng tổn thương

Một vài cách phòng tránh nhiễm độc chất dung môi.

- Trang bị đầy đủ và sử dụng hiệu quả phương tiện bảo vệ cá nhân;

- Định kỳ đo nồng độ dung môi hữu cơ và đánh giá điều kiện làm việc ở người lao động;

Một vài cách phòng tránh nhiễm độc chất

dung môi.

- Khám sức khỏe định kỳ:  khám toàn diện; chú

ý đến bệnh viêm da tiếp xúc và bệnh dị ứng toàn thân;

- Khám bệnh nghề nghiệp: thực hiện khám bệnh nghề nghiệp cho nhưng người lao động làm việc trong môi trường có dung môi hữu cơ theo đúng hướng dẫn của Bộ Y tế, chú ý các xét nghiệm cận lâm sàng để phát hiện sớm bệnh viêm da tiếp xúc

Tài liệu tham khảo