Bai 24 Nuoc Dai Viet ta

- Bình Ngô đại cáo: Nguyễn Trãi đưa ra minh chứng đầy thuyết phục về sức mạnh của nhân nghĩa, của chân lí: Tác giả lấy chứng cớ còn ghi để chứng minh cho sức mạnh chính nghĩa, thể hiện n[r]

Bài 24 Tiết 97

TRÍCH

Tượng Nguyễn Trãi đọc Bình Ngô đại cáo

I ) TÌM HIỂU CHUNG VĂN BẢN

Nguyễn Trãi ( 1380 – 1442 )

Hiệu Ức Trai – quê Thường Tín, Hà Tây

Con của Tiến sĩ Nguyễn Phi Khanh, cháu

ngoại Tư Đồ Trần Nguyên Đán

Bản thân đỗ Tiến sĩ (năm 1400) – Làm quan nhà Hồ

Tham gia khởi nghĩa Lam Sơn (năm 1417 )

- Là nhà yêu nước, người anh hùng dân tộc, danh nhân văn hoá thế giới.

* Thể thơ Hán – Nôm (Ức Trai thi tập -Quốc Âm thi tập

- Dư địa chí - Côn Sơn ca …)

* Tác phẩm tiêu biểu : Bình Ngô đại cáo

1/ Tác giả :

Khu di tích Nguyễn Trãi ở Côn Sơn

Toàn cảnh đền thờ Nguyễn Trãi ở Côn Sơn (Chí Linh)

Côn Sơn là một vùng núi đất và sỏi kết cao xấp xỉ 200m , rộng trên 1km2 , thuộc

xã Cộng Hòa , huyện Chí Linh , Hải Dương.Với phong cảnh u tích , điển hình

là rừng thông mã vỉ Đền thờ Nguyễn Trãi với rừng thông bạt ngàn , nằm trong quần thể di tích Côn Sơn.

Năm 2001 đền thờ Nguyễn Trãi

được khởi công xây dựng tại

Thanh Hư động xưa.Khánh

thành vào ngày 16 tháng 8 năm

Nhâm Ngọ (2002) nhân kỷ niệm

560 năm ngày mất của danh

nhân.

Chủ Tịch Dịch bia

Nguyễn Trãi

TẠI DI TÍCH CÔN

2) Tác phẩm

- Thể loại: Cáo

là thể văn nghị luận cổ, thường được vua chúa

hoặc thủ lĩnh dùng để trình bày một chủ trương

hay công bố kết quả một sự nghiệp để mọi người cùng

biết

- Giống: + Văn phong: Thể văn nghị luận cổ, sử dụng văn

biền ngẫu, lí lẽ đanh thép, lập luận chặt chẽ

+ Người viết: Vua, chúa, thủ lĩnh phong trào

- Khác nhau: Mục đích

+ Cáo: Trình bày chủ trương, công bố kết quả

+ Hịch: cổ vũ, thuyết phuc, kêu gọi, động viên

+ Chiếu: ban bố mệnh lệnh

1 - Nêu luận đề: lập trường chính nghĩa

2 - Tố cáo tội ác giặc Minh

3 - Quá trình cuộc khởi nghĩa Lam Sơn

Cái văn : nhân nghĩa chi cử , yếu tại an dân ; điếu phạt chi

sư , mạc tiên khử bạo

Duy ngã Đại Việt chi quốc , thực vi văn – hiến chi bang

Sơn xuyên chi phong vực ký thù , Nam Bắc chi phong – tục diệc dị

Tự Triệu Đinh Lê Lý Trần chi triệu tạo ngã quốc , dữ Hán Đường Tống Nguyên nhi các đế nhất phương

Tuy cường nhược thi hữu bất đồng , nhi hào kiệt thế vị

Từng nghe :

Việc nhân nghĩa cốt ở yên dân ,

Quân điếu phạt trước lo trừ bạo

Như nước Đại Việt ta từ trước ,

Vốn xưng nền văn hiến đã lâu ,

Núi sông bờ cõi đã chia ,

Phong tục Bắc Nam cũng khác

Từ Triệu , Đinh , Lý , Trần bao đời xây nền độc lập ,

Cùng Hán , Đường , Tống , Nguyên mỗi bên xưng đế

một phương ,

Tuy mạnh yếu từng lúc khác nhau

Song hào kiệt đời nào cũng có

Tư tưởng nhân nghĩa

Chân lý về độc lập chủ quyền dân

tộc

tộc

Vậy nên:

Lưu Cung tham công nên thất bại ,

Triệu Tiết thích lớn phải tiêu vong ,

Cửa Hàm Tử bắt sống Toa Đô ,

Sông Bạch Đằng giết tươi Ô Mã

Việc xưa xem xét

Chứng cớ còn ghi

Dẫn chứng lịch sử

II ) Phân tích

- Lấy dân làm gốc , lo cho dân.

=>Tư tưởng tiến bộ vượt thời đại.

1/ Nguyên lí nhân nghĩa:

Việc nhân nghĩa cốt ở yên dânQuân điếu phạt trước lo trừ bạo

2 / Chân lý về độc lập chủ quyền dân tộc :

“ Nước Đại Việt ta …

THẢO LUẬN

- Nhiều ý kiến cho rằng ý thức dân tộc ở đoạn trích nước Đại Việt ta là sự tiếp nối và phát triển ý thức dân tộc ở bài thơ Sông núi nước Nam (lớp 7) Vì sao? Chỉ ra yếu tố nào tiếp nối, yếu tố nào phát triển?

Sông núi nước Nam

của Nguyễn Trãi có sự tiếp nối và phát triển hơn

“Lưu Cung … thất bại, Triệu Tiết … tiêu vong, … bắt sống Toa Đô, … giết tươi Ô Mã.

NGUYÊN LÍ NHÂN NGHĨA

Yên dân bảo vệ đất nước

Tr b o ừ ạ

Gi c Minh xâm l c ặ ượ

CHÂN LÍ VỀ SỰ TỒN TẠI ĐỘC LẬP CÓ CHỦ QUYỀN

CỦA DÂN TỘC ĐẠI VIỆT

Phong tục riêng

Ch ế độ ,

ch quy n ủ ề riêng

SỨC MẠNH CỦA CHÍNH NGHĨA,

CỦA ĐỘC LẬP DÂN TỘC

?“Sông núi nước nam”-“Bình Ngô đại cáo” được coi là hai bản tuyên ngôn độc lập của dân tộc.

Vậy chúng có những điểm nào giống nhau về

nội dung ?

Cùng thể hiện ý thức độc lập dân tộc, niềm tự

hào dân tộc, cùng khẳng định sức mạnh của lòng yêu nước của chân lí chính nghĩa.

Sức mạnh nhân nghĩa của lòng yêu nước, của độc lập dân tộc ở “ Nước Đại Việt ta”

có gì khác với bài “ Sông núi nước nam”?

* Sông núi nước Nam: Khẳng định sức mạnh của chân lí chính nghĩa, của độc lập dân tộc Kẻ xâm lược là giặc bạo tàn, làm trái lẽ phải, phạm vào sách trời sẽ chuốc lấy thất bại hoàn toàn

Đó là điều dự đoán và khẳng định.

- Bình Ngô đại cáo : Nguyễn Trãi đưa ra minh chứng

đầy thuyết phục về sức mạnh của nhân nghĩa, của chân lí: Tác giả lấy chứng cớ còn ghi để chứng minh cho sức mạnh chính nghĩa, thể hiện niềm tự hào dân tộc

Đã được thực tế chứng minh.

Tuyên ngôn độc lập ( Hồ Chí Minh)

Hỡi đồng bào cả nước, Tất cả mọi người đều sinh ra cú quyền bỡnh đẳng Tạo hoỏ cho họ những quyền khụng ai cú thể xõm phạm được; trong những quyền ấy,

cú quyền được sống,quyền tự do

và quyền mưu cầu hạnh phỳc

………

Nước Việt Nam cú quyền hưởng

tự do và độc lập, và sự thật đó thành một nước tự do độc lập Toàn thể dõn tộc Việt Nam quyết đem

tất cả tinh thần và lực lượng, tớnh mạng và của cải để giữ vững

quyền tự do, độc lập ấy.

Hồ Chí Minh (02-09-1945)

 Học bài:“Nước Đại Việt ta”, học ghi nhớ.

 Làm BT 6/69: Vẽ sơ đồ trình tự lập luận đoạn trích

 Soạn bài “Bàn luận về phép học của

Nguyễn Thiếp”(tt)

DẶN DỊ

T M Ạ

BI T Ệ