Giao an Ngu van 9 Tuan 16

Noäi dung hoïc taäp: - Noäi dung 1: Ôn lại những nội dung đã học về Tập làm văn: Khaùi nieäm vaên baûn thuyeát minh và văn bản tự sự ; Kết hợp của các phương thức biểu đạt trong thuyết m[r]

Trang 1

Tiết:76

Ngày dạy:07/12/2015

CỐ HƯƠNG (Lỗ Tấn)

1 Mục tiêu:

1.1:Kiến thức :

 Hoạt động 1:

- HS biết: Giúp HS biết được bước đầu về nhà văn Lỗ Tấn và tác phẩm của ơng, những đĩng gĩp của tác giả Lỗ Tấn vào nền văn học Trung Quốc và văn học nhân loại

- HS biết: Các chi tiết thể hiện nội dung, nghệ thuật

- HS hiểu: Giá trị nội dung và nghệ thuật của tác phẩm: Tinh thần phê phán sâu sắc xã hội cũ

và niềm tin vào sự xuất hiện tất yếu của con người mới, cuộc sống mới; màu sắc trữ tình đậm

đà trong tác phẩm ; những sáng tạo về nghệ thuật trong tác phẩm Cố hương

- HS biết: Tổng kết nội dung bài học

1.2:Kĩ năng:

- HS thực hiện được: Đọc hiểu văn bản truyện hiện đại nước ngồi Rèn kĩ năng phân tích tâm trạng và môt số hình ảnh mang tính chất biểu trưng

- HS thực hiện thành thạo: Kể tĩm tắt truyện Vận dụng kiến thức về thể loại và sự kết hợp các phương thức biểu đạt trong tác phẩm tự sự để cảm nhận một văn bản truyện hiện đại

1.3:Thái độ:

- HS có thói quen: Tơn trọng tình cảm gia đình, bạn bè, quê hương

- HS có tính cách: Giáo dục HS lòng yêu quê hương, đất nước

- Tích hợp giáo dục mơi trường: Liên hệ: Mơi trường xã hội và sự thay đổi của con

người.

2 Nội dung học tập:

- Nội dung 1: Đọc hiểu văn bản.

- Nội dung 2: Phân tích văn bản.

- Nội dung 3: Tổng kết.

3 Chuẩn bị:

3.1: Giáo viên: Tranh tác giả Lỗ Tấn.

3.2: Học sinh: Đọc và tóm tắt văn bản, tìm hiểu cảnh vật và con người nơi quê hương.

4 Tổ chức các hoạt động học tập:

4.1:Ổn định tổ chức và kiểm diện: ( 1 phút)

9A1 : 9A2:

4.2:Kiểm tra miệng: ( 5 phút)

 Câu hỏi kiểm tra bài cũ:

Nêu giá trị nội dung và nghệ thuật của văn bản “Chiếc lược ngà”? (4đ)

Thể hiện tình cha con cảm động sâu nặng và cao đẹp

Tạo tình huốâng bất ngờ, hợp lí, thành công trong việc miêu tả tâm lí trẻ thơ

Trang 2

Nêu những chi tiết chứng minh tiình cảm của ông Sáu đối với con thật sâu nặng? (4đ)

Ân hận vì đã đánh con, làm lược, khắc chữ, mong được về tặng con, trước lúc hi sinh, gửi cây lược về cho con,

 Câu hỏi kiểm tra nội dung tự học:

 Em đã chuẩn bị những gì cho bài học hôm nay? (1đ)

 Đọc văn bản, tìm hiểu chú thích, tìm hiểu phầân Đọc - hiểu văn bản

Nêu đơi nét về tác giả Lỗ Tấn ? (1đ)

HS nêu theo sự chuẩn bị ở bài trước

Nhận xét Chấm điểm

4.3:Tiến trình bài học :

V

ào bài : Quê hương luôn là hình ảnh quen thuộc trong kí ức

của những người đi xa Đó là hình ảnh bạn bè, là kỉ niệm với

làng quê, là những hình ảnh gợi cho tác giả phải suy ngẫm

về con người trong ngày trở về Các em sẽ được hiểu rõ hơn

về vấn đề này qua tiết học ngày hơm nay.(1’)

Hđ1: Hướng dẫn đọc hiểu văn bản (10’)

GV hướng dẫn đọc và tóm tắt

Gọi HS đọc tóm tắt, nhận xét

Nêu những nét chính về tác giả Lỗ Tấn?

Là nhà văn Trung Quốc, quê ở tỉnh Chiết Giang

Các tác phẩm truyện ngắn: Gào thét (1923), Bàng hoàng

(1926), …

Nêu những nét chính về tác phẩm?

Là truyện ngắn tiêu biểu của tập “Gào thét”

Kiểm tra việc nắm từ khó của HS

Tìm hiểu bố cục của đoạn trích.

Nội dung của từng phần?

Phần 1:“Từ đầu “ Tinh mơ “… như quét”: Nhân vật

“tôi” những ngày ở quê

P2: “.: Còn lại: Nhân vật “tôi” trên đường xa quê

Nêu nhận xét về thời gian không gian ở phần đầu và

phần cuối truyện?

Phần đầu: Không gian: Buổi sáng, trời u ám Thời

gian: Trong đêm khuya

Phần cuối: Không gian: Trên con thuyền có mẹ và

cháu Thời gian: Buổi hoàng hôn

 Đầu cuối tương ứng

Cốt truyện diễn ra theo trình tự nào? Kể theo ngôi

thứ mấy?

Trình tự thời gian Theo ngôi thứ nhất

Đọc hiểu văn bản :

Đọc - tóm tắt:

Chú thích:

a.Tác giả: SGK - 216 b.Tác phẩm: SGK –217 c.Từ khó:

Bố cục:2 phần.

Trang 3

Theo em, phần đầu cho ta thấy điều gì ?

+ Cuộc gặp gỡ giữa nhân vật tơi với Nhuận Thổ

Phương thức biểu đạt trong truyện chủ yếu là gì?

Biểu cảm: Truyện có yếu tố hồi kí giúp tác giả biểu

lộ tình cảm, cảm xúc

Miêu tả: Giúp hình dung sự việc cụ thể về sự thay

đổi ở làng quê và người bạn cũ

Nghị luận: Phê phán xã hội phong kiến, đặt ra vấn

đề con đường đi của nông dân của xã hội

Hđ2: Hướng dẫn HS phân tích văn bản (20’)

Truyện có mấy nhân vật chính?

Hai: Nhuận Thổ và “Tôi”

Nhân vật nào là nhân vật trung tâm?

Tôi: Bởi nhà văn thể hiện mọi sự thay đổi của làng

quê

Ngoài 2 nhân vật này còn có những nhân vật nào?

Kể ra?

Thím Hai Dương, bé Hoàng, Thủy Sinh, bà mẹ,

những người làng

Có hai hình ảnh nghệ thuật rất đặc biệt trong truyệân.

Đó là những hình ảnh nào?

Hình ảnh cố hương và con đường

Giàu ý nghĩ biểu cảm và biểu trưng

Cảm xúc về nhân vật con người và quê hương trong

nhân vật tôi như thế nào?

Cảnh vật quê hương con người được tác giả tái hiện

bằng phương thức biểu đạt nào là chủ yếu?

Tả qua đối chiếu, miêu tả

Phân tích văn bản:

Cảnh vật và con người quê hương:

Cảnh vật:

- Hiện tại: xơ xác, tiêu điều, hoang vắng

- Trong hồi ức: đẹp đẽ

4.4:Tôûng kết: ( 5 phút)

 Câu 1: Cố hương nghĩa là gì?

Hương cũ

Ngoái nhìn quê cũ

Quê cũ

Quê hương

l Đáp án: C

 Câu 2: Truyện “Cố hương” được kể theo ngôi thứ mấy?

A Ngôi thứ nhất số ít

B Ngôi thứ hai

C Ngôi thứ hai số nhiều

D Ngôi thứ ba

Trang 4

l Đáp án: A

4.5:Hướng dẫn học tập: (3 phút)

à Đối với bài học tiết này:

+ Tóm tắt lại nội dung của văn bản

+ Nắm vững tác giả, tác phẩm

à Đối với bài học tiết sau:

+ Chuẩn bị bài tiết sau: “Cố hương” (tt)

+ Tìm hiểu những chi tiết nói về Nhuận Thổ

+ Tìm hiểu về nhân vật “Tôi”

+ Tìm hiểu giá trị nội dung và nghệ thuật của văn bản

5 Phụ lục: Tài liệu: Thông tin phản hồi:

-Tài liệu:

+ SGK, SGV Ngữ văn 9

+ Sổ tay kiến thức Ngữ văn 9

+ Ngữ văn 9 nâng cao

+ Học và thực hành theo chuẩn kiến thức - kĩ năng Ngữ văn 9 + Phân tích, bình giảng Ngữ văn 9

Tuần:16

Tiết:77

Ngày dạy: 09/12/2015

CỐ HƯƠNG (tt)

(Lỗ Tấn)

Trang 5

1 Mục tiêu:

3 Chuẩn bị:

9A1 : 9A2:

Nhân vật trung tâm của truyện “ Cố hương” là ai? (4đ)

Nhuận Thổ

Thím Hai Dương

Nhân vật “Tôi”

Mẹ của nhân vật “Tôi”

l Đáp án:

Nhân vật trung tâm của truyện chủ yếu hiện lên qua nhân vật nào? (4đ)

Những lời đối thoại với các nhân vật khác

Những cử chỉ, hành động đối với nhân vật khác

Nhhững lời độc thoại suy tư, day dứt

l Đáp án:

Em đã chuẩn bị những gì cho bài học hôm nay? (2đ)

 + Tìm hiểu những chi tiết nói về Nhuận Thổ.

+ Tìm hiểu về nhân vật “Tôi”

+ Tìm hiểu giá trị nội dung và nghệ thuật của văn bản

 Nhận xét Chấm điểm.

Vào bài: Chuyến trở về quê, cảm xúc nhân

vật vật tôi thật dạt dào, khĩ tả… Các em em sẽ được

hiểu rõ hơn về tình cảm đối với quê hương của tác

giả qua tiết học ngày hơm nay (1’)

Hđ1: Hướng dẫn HS phân tích văn bản (tt)

(30’)

 Trên đường về quê, tác giả đã nhìn thấy

những gì?

Trước những cảnh đó, tác giả có tâm trạng

như thế nào?

Ơû phần này, tác giả đã thành công với nghệ

thuật gì?

Phân tích :(tt)

Nhân vật “Tôi”:

Trên đường về quê:

- Thấy thôn xóm tiêu điều, hoang vắng, im lìm

Lòng “tôi” se lại

- Nghệ thuật: Kể kết hợp với tả

 Thể hiện rõ sự tàn tạ, thê lương của

Trang 6

Cách kể đó có tác dụng gì?

Những ngày ở quê, tác giả đã nhớ lại những

kỉ niệm nào? Được gặp lại những ai?

Cho HS thảo luận trong 5 phút.

Gọi đại diện nhóm trinh bày.

Nhận xét.

Những chi tiết trên cho ta thấy điều gì về

tâm trạng của tác giả?

Nhân vật tôi rời quê vào thời gian nào?

Thời gian đó góp phần thể hiện tâm trạng gì

của tác giả?

Tuy rất buồn vì phải rời quê hương nhưng

tác giả vẫn mong ước điều gì cho tương lai?

Niềm mong ước ấy thể hiện được nhận thức

của tác giả như thế nào trong cuộc sống?

Có những suy nghĩ tích cực, mong cho cuộc

sống phải thay đổi

Từ những suy nghĩ trên tác giả đưa ra một

lập luận: “Cũng giống như … đường thôi” (trang

216)

Theo em, hình ảnh con đường mang ý nghĩa

gì?

Giáo dục HS về lòng yêu quê hương.

cảnh vật

Những ngày ở quê:

- Nhớ về những cảnh thần tiên, kì dị:

“Trong kí ức… kì dị”, nhớ kỉ niệm với Nhuận Thổ

- Ngạc nhiên trước sự xuất hiện của thím Hai Dương, Nhuận Thổ

Điếng người trước lời chào của Nhuận Thổ

Xót xa cho gia cảnh của Nhuận Thổ

 Buồn, đau xót trước sự sa sút của con người nơi quê hương

Khi rời quê:

- Thuyền thẳng tiến vào lúc hoàng hôn

 Aûo não, buồn đau, thất vọng

Mong thế hệ trẻ sống một cuộc đời mới, cuộc đời mà “Tôi” chưa từng sống

Hình ảnh con đường: Biểu hiện một niềm tin vào sự đổi thay của xã hội, tìm một đường đi mới cho người dân Trung Quốc trong những năm đầu của thế kỉ XX

Câu 1: Nhận định nào nói đúng với tác phẩm “ Cố hương” của Lỗ Tấn ?

Là một truyện ngắn giàu chất trữ tình

Là một tiểu thuyết lịch sử nhưng mang đậm chất trữ tình

Là một hồi kí đậm chất trữ tình

Là một truyện ngắên có yếu tố hồi kí

l Đáp án: D

 Câu 2: Em cĩ suy nghĩ gì về những kỉ niệm tuổi thơ của nhân vật “Tơi” với Nhuận

Thổ ?

Trang 7

 GV cho HS suy nghĩ và trình bày một phút.

+ Đọc, tóm tắt nội dung văn bản

+ Học thuộc các nội dung bài học

+ Suy nghĩ, cảm nhận về nhân vật “Tơi”

- Chuẩn bị bài tiết sau: “Cố hương”(tt):

+ Tìm hiểu nét chính về nhân vật Nhuận Thổ

+ Tìm hiểu nét chính về nội dung và nghệ thuật của văn bản + Chuẩn bị phần luyện tập ở SGK

-Tài liệu:

+ Ngữ văn 9 nâng cao

+ Học và thực hành theo chuẩn kiến thức- kĩ năng Ngữ văn 9 + Phân tích, bình giảng Ngữ văn 9

Tuần:16

Tiết:78

Ngày dạy: 10/12/2015

CỐ HƯƠNG (tt)

(Lỗ Tấn)

1 Mục tiêu:

- Nội dung 3: Tổng kết.

3 Chuẩn bị:

Trang 8

9A1 : 9A2:

 Kể tên những nhân vật có trong tác phẩm “Cố hương”? (2đ)

Tôi, Nhuận Thổ, thím Hai Dương, bé Hoàng, Thủy Sinh, bà mẹ

 Xác định nhân vật chính, nhân vật trung tâm?(2đ)

Nhân vật trung trung tâm: tôi; Nhân vật chính: Tôi, Nhuận Thổ

 Phân tích để thấy được tâm trạng của nhân vật “tôi” khi về quê hương, khi ở quê

và khi rời quê? (4đ)

 Tâm trạng đau xót, ảo não trước sự nghèo khó làm thay đổi bao nhiêu nét đẹp

của quê hương…

 Em đã chuẩn bị những gì cho bài học hôm nay? (2đ)

 Tìm hiểu nét chính về nhân vật Nhuận Thổ

+ Tìm hiểu nét chính về nội dung và nghệ thuật của văn bản

+ Chuẩn bị phần luyện tập ở SGK

 Nhận xét Chấm điểm

 V ào bài : Nhuận Thổ là một nhân vật để lại

nhiều ấn tượng và suy nghĩ trong lòng người đọc qua

câu chuyện, Vậy, Nhuận Thổ là người như thế nào?

Văn bản có ý nghĩa ra sao? Chúng ta sẽ được hiểu rõ

qua tiết học ngày hôm nay (1’)

 Ho ạt động 1: Hướng dẫn HS phân tích văn bản

(tt).(25’)

 Gọi HS đọc lại đoạn Nhuận Thổ 20 năm về

trước

Hình ảnh Nhuận Thổ lúc cón bé được tác giả

miêu tả như thế nào?

 GV sử dụng KT động não

GV gọi nhiều HS nêu các ý kiến

 GV rút ra ý chính chung cho cả lớp ghi

nhận

 Những chi tiết đó cho ta thấy lúc còn bé

Nhuận Thổ là câu bé thế nào?

Điều đó cho ta hiểu điều gì về Nhuận Thổ

hiện tại? So sánh hai hình ảnh này ta thấy như thế nào?

Hoàn toàn đối lập

II/ Tìm hi ểu văn bản: (tt)

1 c) Nhân vật Nhuận Thổ:

* Hai mươi năm trước:

- Khuôn mặt tròn trĩnh, nước da bánh mật, đầu đội mũ lông chiên, cổ đeo vòng bạc

- Biết nhiều chuyệïn lạ

- Nói chuyện tự nhiên, vui tươi

 Một cậu bé khỏe mạnh, nhanh nhẹn, dũng cảm

* Hiện tại:

- Cao gấp hai trước, da vàng sạm, những vết nhăn sâu hoắm, đội mũ lông chiên rách bươm, áo bông mỏng, bàn tay thô kệch

Trang 9

 Gặp lại bạn, Nhuận Thổ có thái độ như thế

nào?

 Qua đó, em có nhận xét chung gì về Nhuận

Thổ?

Khi kể về Nhuận Thổ tác giả đã sử dụng nghệ

thuật gì?

 Cách kể ấy có tác dụng gì?

 Nhân vật thím Hai Dương và Nhuận Thổ có gì

giống nhau?

Đều bị cái nghèo đói làm thay đổi nhiều

 Qua đó, tác giả muốn lên án điều gì về XHPK

Trung Quồc ở những năm đầu thế kỉ XX?

 Thế lực của XHPK đã tạo nên những thực

trạng đáng buồn (trộm cắp, thuế, đông con, …) tạo cho

người nông dân gánh nặng cả về vật chất lẫn tinh thần

- Thể hiện sự cảm thông sâu sắc

- Lòng nhân đạo của tác giả

 Tích hợp giáo dục mơi trường: Liên hệ: Mơi trường xã

hội và sự thay đổi của con người.

 GV liên hệ với bài “ Ánh trăng “ giáo dục mơi

trường cho HS : Mơi trường và xã hội thay đổi như thế

nào khi tác giả về thăm quê? Từ đĩ cho ta cảm nhận gì

về XHPK lúc bấy giờ ? ( Mơi trường xã hội thay đổi làm

cho con người thay đổi quá lớn , diều đĩ cho thấy được

XHPK tàn nhẫn, vơ nhân đạo vùi dập con người ).

 Hđ2 : Hướng dẫn tổng kết (5’)

 Nhận xét về nghệ thuật của truyện?

Các phương thức biểu đạt nào đã góp phần

tạo nên thành công cho tác phẩm?

 Các phương thức biểu đạt ấy có tác dụng gì?

 Cho HS thảo luận nhóm thời gian 5 phút.

 Gọi đại diện nhóm trình bày.

 Nhận xét.

 Qua tìm hiểu ở trên em thấy văn bản nói về

điều gì?

 Gọi HS đọc ghi nhớ- SGK trang 129

 Giáo dục HS về lòng yêu quê hương.

- Nói chuyện thưa bẩm

 Xấu, tàn tạ đi

- Nghệ thuật: Hồi ức đối chiếu

 Nhấn mạnh sự thay đổi, sự sa sút, cuộc sống nghèo đói

III Tổng kết:

1 Nghệ thuật:

- Kết hợp nhuần nhuyễn các phương thức biểu đạt tự sự , miêu tả, biểu cảm, nghị luận làm cho câu chuyện được kể sinh động, giàu cảm xúc và sâu sắc

- Xây dựng hình ảnh mang ý nghĩa biểu tượng

- Lập luận: Triết lí về niềm tin, hi vọng, mong muốn có sự thay đổi tốt đẹp

2 Ý nghĩa văn bản:

Cố hương là nhận thức về thực tại và

là mong ước về trách nhiệm của Lỗ Tấn về một đất nước Trung Quốc đẹp

đẽ trong tương lai

Trang 10

 Câu 1:

Sự thay đổi của Nhuận Thổ Nhuận Thổ

lúc nhỏ

Nhuận Thổ lúc đứng tuổi

Hình dáng Bụ bẫm Cao gấp 2 trước

Động tác Nhanh nhẹn Cúm rúm

Giọng nói

Thái độ

Tính cách

 Câu 2: Qua văn bản này em cảm nhận được tình cảm của tác giả với quê hương như thế

nào ?

l Đáp án: Cĩ tình cảm sâu nặng với con người, cảnh vật quê hương luơn mong muốn cĩ sự

thay đổi tốt đẹp hơn cho người nơng dân và xã hội

 Nhận định nào nói đúng nhất biện pháp nghệ thuật xây dựng trong tác phẩm?

 - Hiện lên thông qua hồi ức của nhân vật “tôi”

- Hiện lên thông qua sự đối chiếu, so sánh của nhân vật “tôi”

- Hiện lên thông qua lời kể của người mẹ

 Hình ảnh con đường ở cuối tác phẩm được hiểu theo lớp nghĩa nào?

 - Nghĩa đen, con đường trên mặt đất

- Nghĩa bóng, con đường đi của dân tộc

 Tác giả thể hiện rõ sự thay đổi của Nhuận Thổ, thím Hai Dương mang ý nghĩa gì?

 - Tố cáo sự sa sút nhiều mặt của XHPK Trung Quốc đầu thế kỉ XX

 Qua văn bản này, em cảm nhận được tình cảm của tác giả như thế nào?

- Có tình cảm sâu nặng đối với con người, cảnh vật nơi quê hương, mong muốn XH và con người có sự thay đổi tốt đẹp

+ Tóm tắt lại nội dung văn bản

+ Học thuộc phần ghi nhớ – SGK- 219

+ Chọn một số đoạn truyện miêu tả, biểu cảm, lập luận tiêu biểu trong truyện rồi học thuộc

Chuẩn bị bài tiết sau: Ơn tập Tập làm văn

+ Xem kĩ lại các nội dung của phần Tập làm văn đã được học ở học kì I

+ Chuẩn bị các câu hỏi ở SGK

+ Rút ra điểm giống nhau và khác nhau của các thể loại đã học

-Tài liệu:

+ Học và thực hành theo chuẩn kiến thức- kĩ năng Ngữ văn 9

Định dạng
Số trang	17
Dung lượng	39,23 KB