Ngày nay không một nước nào lại không nhận thức được vai trò then chốt của khoa học kỹ thuật đối với sự phát triển của nên kinh tế xã hội đặc biệt đóng vai trò quan trọng trong việc củng cố quốc phòng và an ninh quốc gia . Trong đà phát triển khoa học kỹ thuật phát triển ngày nay và những thành tựu của nó có rất nhiều tác động đến kỹ thuật quân sự đặc biệt là loại vũ khí có ứng dụng công nghệ cao như tên lửa tomahoc , máy bay tàng hình , vũ khí tinh khôn . . .
Trang 1TIỂU LUẬN QUÂN SỰ
Ngày nay không một nước nào lại không nhận thức được vai trò then chốt của khoa học kỹ thuật đối với sự phát triển của nên kinh tế xã hội đặc biệt đóng vai trò quan trọng trong việc củng cố quốc phòng và an ninh quốc gia
Trong đà phát triển khoa học kỹ thuật phát triển ngày nay và những thành tựu của nó có rất nhiều tác động đến kỹ thuật quân sự đặc biệt là loại vũ khí có ứng dụng công nghệ cao như tên lửa tomahoc , máy bay tàng hình , vũ khí tinh khôn
Vì rằng vũ khí công nghệ cao loại vũ khí được nghiên cứu thiết kế chế tạo dựa trên những thành tựu của cuộc cách mạng khoa học và công nghệ hiện đại có sự nhảy vọt về chất lượng và kỹ năng kỹ chiến thuật Do đó giới quân sự các nước đã chớp thời cơ và nhanh chóng ứng dụng khoa học và công nghệ cao vào nghiên cứu chế tạo , sản suất hàng loạt vũ khí ,khí tài quân sự theo quan điểm của mỹ và các nước phương đông thì các phương tiện tấn công đường không (phtcdk) là phương tiện chủ yếu của cuộc chiến tranh và nó quyết định thắng bại của cuộc chiến Do tính năng hơn hẳn độc đáo hơn hẳn các các phương tiện khác , các cường quốc quân sự ngày càng tăng cường đầu tư để ứng dụng công nghệ cao để xây dựng và hoàn thiện các pttcdk
xu hướng phát triển các pttcdk chủ yếu là sử dụng triệt để các thành tựu kỹ thuật cao mới như : kỹ thuật bố cục khí động học , động cơ kỹ thuật xử lý thông tin , điện tử viễn thông , tự động hóa , kỹ thuật vật liệu phức hợp kỹ thuật tàng hình nhờ đó tính năng của các pttcdk được nâng cao đặc biệt là khả năng sát thương lớn , tính cơ động và tốc độ cao , một số có khả năng tàng hình tốt , phạm vi hoạt động rộng trong mọi môi trường , thời tiết khả năng công kích chính xác và ngày càng tinh khôn
Ttrong giai đoạn cuối của cuộc chiến tranh thế giới lần thứ hai thảm hoạ bom nguyên tử
mà mỹ ném xuống hidroxima và nagaxaki ở nhật đã cho thấy sức mạnh của vũ khí công nghệ cao đặc biệt là bom nguyên tử
Sau chiến tranh cùng với sự phát triển của cuộc cách mạng khoa học kỹ thuật và công nghệ cao , các phương tiện tấn công đường không cũng được phát triển nhanh chóng , trong đó chiến tranh Việt Nam là một điểm mốc quan trọng Mở màn cuộc chiến tranh phá hoại miền bắc Việt Nam đế quốc Mỹ tuyên bố đem tiềm lực khkt quân sự hiện đại nhất nhằm đưa Việt Nma về thời kỳ đồ đá Các pttcdk hiện đại như máy bay ném bom chiến lược tầm xa B52 tên lưa tự dẫn chống ra đa sơ rai , máy bay tiêm kích cánh cụp cánh xoè F 111 máy bay trinh sát bằng ra đa tầm xa E - 2A bom điều khiển bằng lare lần bđàu tiên mỹ sử dụng ở Việt Nam
Trong chiến tranh vùng vịnh (1991) các pttcdk hiện đại như máy bay tàng hình F117A các tên lửa điển hình là tên lửa tomahoc và bom đạn tự dẫn bằng laze , rađa , hồng ngoại , vô tuyến truyền hình báo trí gọi là vũ khí
“ tinh khôn ” đã trở thành một nhân tố nổi bật để giành chiến thắng một cách nhanh chóng (42 ngày) với thương ít đến một cách kinh ngạc ( 147 người ) trong khi 58148 người mỹ đã chết trong chiến tranh Việt Nam
Nếu như trong các cuộc chiến tranh trước đây , đặc biệt là ở Việt Nam , người ta còn tranh cãi về hiệu quả và vai trò to lớn của các pttcdk thì đến nay , sau chiến tranh vùng vịnh ít người có thể phủ nhận hiệu quả vai trò của vũ khí công nghệ cao Diều này càng đựoc khẳng định qua cuộc chiến tranh Nam Tư vừa qua vừa qua Mỹ và Natô dùng phương thức “ đánh không trực tiếp tiếp xúc , đánh bằng vũ khí tự dẫn chính xác tầm
xa ” , mục tiêu chiến lược do mỹ cầm đầu của phương thức này là : Xây dựng hệ thống
Trang 2lực lượng chiến lược liên hợp do mỹ đứng đầu , thủ đoạn chiến lược là giành quyền kiểm soát trên không , lấy không trung kiểm soát mặt đất chấp nhận những điều kiện do
mỹ đặt ra với những tổn thất về sinh mạng lính mỹ là thấp nhất do đó không có ngườu lính mỹ nào phải hi sinh Đây cũng là một điều thành công của mỹ vì trước đây nhân dân mỹ kịch liệt phản đối chiến tranh Việt Nam một phần là do lính mỹ hi sinh quá nhiều còn trong hai cuộc chiến gần đây ( Irac , Nam Tư ) phần lớn nhân dân ủng hộ vì
nó không gây thiệt hại về sinh mạng mặt khác mỹ lại đạt được mục đích của mình về chính trị
Qua đó người ta hình dung một cuộc chiến tranh trong tương lai sẽ là cuộc chiến tranh của các pttcdk hiện đại Trong đó các pttcdk chủ yếu là máy bay , tên lửa cùng với bom đạn và các loại vũ khí lợi hại nhất , có sức mạnh hoả lựclớn , tầm tác chiến xa , sức cơ động cao , linh hoạt , bất ngờ Nó có thể tiến công bằng hoả lực đường không Tước và sâu trong lãnh thổ đối phương sau đó đổ bộ lục quân vào
Như vậy các biện pháp hoạt động nhằm quản lý , bảo vệ an toàn vùng trời tổ quốc , phát hiện những dấu hiệu tiến công đường không của địch để kịp thời đánh trả và phòng tránh là cực kỳ quan trọng Đó là nhiệm vụ của lực lượng phòng không theo tổ chức và nhiệm vụ có :
+ : phòng không quốc gia
+ : phòng không lục quân
+ : phòng không hải quân
+ : phòng không địa phương
+ : phòng không nhân dân
Trong cuộc chiến tranh pttcdk của địch đóng vai trò bị động còn lực lượng phòng không đóng vai trò chủ động Tuy đóng vai trò bị động nhưng pttcdk ngày càng hiện đại do đó lực lượng phòng không (llpk) cũng phải được nâng cao về trình độ kỹ thuất trang bị đầy
đủ vũ khí để chống trả : Việt Nam là nước đang phát triển chúng ta hoàn toàn có khả năng , có ý tưởng để chống trả các pttcdk hiện đại của địch nhưng không có cơ sở vật chất kỹ thuật đầy đủ nên chưa làm được Nhưng bù lại phương pháp tác chiến của ta ngày càng được hoàn thiện và không ngừng đổi mới sao cho phù hợp với cuộc chiến tranh ( phù hợp với các phương tiện đường không ngày càng hiện đại của địch )
Từ xa xưa tới nay sự phát triển của vũ khí trong từng giai đoạn ,bao giờ cũng gặp phải những giới hạn tất yếu về khoa học công nghệ bển tiến công khi nghiên cứu chế tạo một loại vũ khí nào đó biết rất rõ những hạn chế của nó và nỗ lực tích cực khắc phục để tạo
ra loại vũ khí mới hoàn thiện hơn Ngược lại bên phòng thủ cũng biết khai thác những giới hạn đó để tạ ra các biện pháp phòng chống thích hợp Không những thế bên phòng thủ còn phải nghiên cứu đẻ dự báo trước các hệ vũ khí mới với những hạn chế tiềm tàng trong đó để chuẩn bị sẵn sàng các bịên pháp đối phó
Trong chiến tranh vùng vịnh pttcdk công nghệ cao cũng bộc lộ khá nhiều nhược điểm : Tên lửa tomahoc do bay chậm , độ cao thấp , lại bay thành từng tốp do đó sẽ bị hoả lực phòng không tầm thấp bắn rơi Maý bay tàng hình F117A khó bị phát hiện với cả máy bay của ta nên thường phải hoạt động đơn độc một dấu hiệu dễ nhận biết
Hơn nưa do không được trang bị rada nó phải hoạt động ở độ cao khá thấp nhờ hệ thiíng đường laze và bay theo hành lang cố định như “ một tên lửa hành có người lái ”
Như vậy các pttcdk hiện đại cũng bộc lộ khá nhiều yêú điểm có thể khai thác được Như vậy nhiệm vụ của lực lượng phòng không và chúng ta là những sinh viên của đất nước là phải ra sức học tập nâng cao trình độ , nắm bắt kịp thời những tiến bộ khoa học
Trang 3kỹ thuật , rèn luyện kỹ chiến thuật thành thục Triệt để khai thác sủ dụng khí tài hiện
có , đồng thời cải tiến , nâng cấp hiện đại hóa vũ khí trang bị Bằng các biện pháp kỹ -chiến thuật vũ khí phòng không công nghệ tương đối thấp vẫn có phát huy tác dụng nếu được cải
tiến , nâng cấp kịp thời sử dụng một cách hợp lý
Trong cuộc chiến tranh với Mỹ , Pháp chúng ta đã biến những cái không thể thành cái
có thể , lấy vũ khí công nghệ thấp chống lại cac pttcdk hiện đại của Mỹ
Ngay từ những ngày đầu của cuộc kháng chiến thực dân Pháp ỷ vào sức mạnh đưa những máy bay tham gia vào cuộc đua ”Nền văn minh của nớc đại Pháp” đi khai hoá các thuộc địa bằng cách đánh phá Việt Nam , Đi đôi với những biện pháp phòng và tránh , quân đội ta đã từng dung súng trường, súng máy thiết lập thành những trung đội , đại đội trực tiếp chiến đấu với các pttcdk hiện đại của mỹ và những chiếc máy bay hiện đại đầu tiện của Mỹ đã bị bắn rơi trên bầu trời Việt Nam
Ngày 29/6/1946 quan và dân huyện Đức Hoà bắn rơi máy bay bằng súng bộ binh Ngày 16/8/1946 đồng chí Nguyễn Vĩnh Thường cán bộ bộ đội địa phương tỉnh Vĩnh Trà đã bắn rới một máy bay trinh sát pote bằng súng trung liên và rất nhiều máy bay đã bị bắn rơi Chúng ta đã tận dụng những khẩu súng của địch để thiết lập thành tổ săn bắn máy bay bằng súng trươngf và tiểu liên , trung liên , đại liên và kết hợp với các phương tiện hiện có để đánh địch như “ mìn tự tạo ” và những quả không lôi gây cho giặc lái địch hoang mang lo sợ không cho máy bay bay sà xuống
thấp ,lúc đó llpk của ta chưa mạnh
Sự xuất hiện của pháo cao xạ đã đánh dấu một bước ngoặt lịch sử trong thế trận chiến tranh nhân dân Trải qua 2 cuộc kháng chiến chống pháp và chống Mỹ ,pháo phòng không ( ppk ) đã khẳng định vai trò của mình nhằm làm chủ vùng trời của tổ quốc , khống chế được hoạt động của không quân vốn là chỗ mạnh của địch
Trong chiến dịch Điện Biên Phủ Mỹ , Pháp tương đã thắng lợi khi cho máy bay B52 là máy bay hiện đại nhất lúc bấy giờ , là pháo đài bay kiên cố vào chiến đấu Sở dĩ địch có niềm tin tuyệt đối vào thắng lợi của vậy , vì chúng khẳng định không có một loại vũ khí nào của Việt Nam có thể bắn rơi B52 ,và coi việc đánh phá miền bắc là những cuộc “ dạo chơi nhàn hạ trên xứ sở nhiệt đới ” và xét về mặt khách quan thì llpk của ta được trang bị những vũ khí như tên lửa như Sam2 , Máy bay Mig không hiện đại bằng của địch , hơn nửa llpk của ta mới được thành lập (1951) do đó sẽ không đánh thắng được Nhưng bằng những kinh nghiệm thực tiễn đánh B52 llpk của ta đã cho cuộc dạo chơi trở thành những phút bay trên bờ vực thẳm , ta đã bắn rơi tại chỗ nhiều máy bay địch , hạn chế hoạt động của chúng , chi viện đắc lực cho bộ binh, pháo binh chiến đấu thu hẹp vùng trời cắt đứt tiếp tế đường không của địch , tác chiến bảo vệ giao thông vận tải và hậu phương chiến dịch là những trang sử oanh liệt của bộ đội phòng không việt nam trong chiến dịch đông xuân 1953 - 1954 và đặc biệt trong chiến dịch Điện Biên Phủ Như vậy llpk của ta đã dùng những vũ khí không thể bắn rơi được B52 quan điểm của
Mỹ để bắn hạ B52 và nhiều máy bay hiện đại khác với thành tích bắn rơi 34 máy bay B52 trong tổng số 4184 máy bay Mỹ , llpk của ta đã đập tan được các phương tiện tấn công đường không hiện đại và các kế hoạch, các chiến dịch nhằm khống chế phong toả
ý tưởng thốn nhất đất nước của nhân dân ta
Sau thất bại ở Việt Nam Mỹ đem quân đánh Irac , Nam Tư với những vũ khí hiện đại hơn nhưng vẫn bị quân Irac đánh trả Irac đã từng dùng súng bộ inh bắn rơi máy bay Tonado rất hiện đại của liên quân khi chúng xà xuống ném bom chùm để phá đường bay của Irac Bên cạnh thành tích dùng vũ khí tầm thấp đánh tên lửa có cánh Irac còn bắn rơi một trong hai chiếc máy bay chỉ huy báo động sớm (AWACS) E-8A trị giá hàng tỉ
Trang 4đô la làm cho mỹ hết sức lo ngại Nam Tư rút kinh nghiệm từ cuộc chiến tranh Irac nên
đã đánh rơi được máy bay tàng hình F117A của Mỹ
Qua đó ta thấy vũ khí dù có hiện đại đến mấy nhưng vẫn có sơ hở , với ý trí đoàn kết quyết tâm , phát huy sức mạnh tổng hợp toàn dân nghiên cứu nắm vững pttcdk của địch
để đề ra cách đánh hợp lý thì nhất định sẽ chiến thắng
trong các cuộc chiến để bắn rơi máy bay của địch , ngoài việc sử dụng pháo phòng không ta còn dùng đến hệ thống tên lửa phòng không có điều khiển Bộ đội tên lửa phòng không không có khả năng chiến đấu nhưng lại có hoả lực mạnh , hiệu quả cao + có khả năg tiêu diệt mục tiêu trên khong ở độ cao 20 m đến 30 km
+ có khả năng cơ động hoả lực mạnh
khi máy bay của địch bay vào trận địa của ta thì trước tiên sẽ gặp phải màn đạn do pháo phòng không của bộ độ ta bắn lên Nếu máy bay của địch đi vào màn đạn này thì rất nguy hiểm vì ta bắn thành từng tầng , lớp lớp đạn xen kẽ nhau nên xác suất chúng mục tiêu là rất cao do đo máy bay địch đã nâng độ cao để nâng cao tầm bắn của ppk, lúc này tên lửa của ta sẽ bắn lên Như vậy dù bay ở độ cao nào thì máy bay địch vẫn gặp phải llpk của ta bắn trả quyết liệt
Việc xúât hiện tên lửa đất đối không (SAM) đã đánh dấu bước đầu sự thay đổi cơ bẳn trong sự đọ sức giữa tiến công đường không và llpk
Những người xô viết thừa nhận có ba giai đoạn trong các cuộc hoạt động của phòng không bắc việt nam
Từ tháng bảy năm 1965 đến giữa năm 1966 khi số lượng tên lửa đất còn ít thì tên lửa chủ yếu được sử dụng ở những trận điạ phục kích dọc theo đường bay đã được dự tính trước của máy bay tiến công Khi số lượng đất đối không đã tăng lên nhiều thì các hoạt động phòng không bước vào giai đoạn hai bảo vệ tại chỗ các mục tiêu quan trọng nhất trên mặt đất , giai đoạn 3 xảy ra vào những năm 1970 , khi lực lượng đất đối khong ngày càng lớn mạnh làm cho Việt Nam có thể bảo vệ vững chắc các mục tiêu quan trọng Viêc sử dụng rộng rãi tên lửa đất đối không đã nhanh chóng làm tăng thêm chi phí và
sự phức tạp cho hoạt động không quân mỹ ở miền
Bắc Các lực lượng không quân mỹ đã thực hiện các hoạt động theo thể đội từng tốp nhỏ , giảm bớt lực lượng đánh phá các mục tiêu chủ yếu và tăng thêm các tốp yểm trợ
để chế áp phòng không ở mặt đất Trước khi máy bay bắn phá tới khu vực mục tiêu thì
mỹ cho máy bay F105S bay trước để giăng bẫy nhử các trận địa tên lửa bắn lên lúc đó F105 mới phóng tên lửa Shrise hoặc tên lửa chống rada standard tiêu diệt các đơn vị Sam2 Tiếp theo đợt phóng tên lửa chống rada tiến công bằng không quân thông
thường
Trong cuộc chiến tranh hiệu lực của Sam2 liên tục suy giảm bởi những biện pháp chống đối vô tuyến điện tử (ECM) Như vậy xét toàn bộ cuộc chiến tranh không quân ở miền Bắc , số máy bay chiến đấu và ném bom thuộc các lực lượng không quân mỹ tổn thất do pháo phòng không nhiều hơn tên lửa đất đối không dến 2 lần
Như vậy tên lửa mà ta sử dụng đã không thể hiện là 1 vũ khí chiến lược trong cuộc đấu tranh chống mỹ ,ngược lại đói với giới quân sự thế giới tên lửa đã trở thành 1 lực lượng đột kích quan trọng trong thành phần các pttcdk , tên lửa ngày nay cơ bản đã khắc phục được những hạn chế mà máy bay khó vượt qua tên lửa và máy bay 2 loại vũ khí này hỗ trợ cho nhau tạo thành sức mạnh thực sự của lltcdk Do đó tên lửa ngày càng được trang bị nhiều và được ứng dụng nhiều trong kỹ thuật hiện đại nhất
Trang 5Chiến tranh vùng vịnh năm 1991 Irac đã sử dụng tên lửa đường đạo so với các biến thế cải tiến để tiến công các mục tiêu trên đất Israel và Arapxeut gây thiệt hại nghiêm tọng
về người và của cho mỹ và liên quân còn mỹ dùng tên lửa tomahoc BGM109C tiến công Irac với xác suât trúng đich 90% sự phát triển nhanh chóng của của các ngành kỹ thuật tiên tiến đặc biệt là kỹ thuật điện tử , công nghệ thông tin đã cho phép chế tạo những thiết bị dẫn đường đủ nhỏ , đây là các loại tên lửa bom , đạn , pháo điều khiển chính xác có khả năng tự tìm mục tiêu đã chọn không cần đén bất cứ sự can thiệp nào của bên ngoài
Hơn nữa, do kết hợp nhiều phương thức dẫn ( rada , hồng ngoại ) chúng có khả năng hoạt động trong mọi thời tiết với xác suất trúng đích cao và có thể phóng từ ngoài tầm hoả lực phòng thủ trực tiếp của đối phương Vũ khí này lần đầu tiên Mỹ Sử dụng năm
1984 tại libi đó là tên lửa chống rada tốc độ cao (HARM ) tên lửa chiến thuật TLAM Hhiện nay mỹ đang triển khai chương trình tên lửa tàng hình AGM-137 đây là điều lo lăng đối với các nước trên thế giới
Trước sự phát triển về khả năng chiến đấu như vũ bão của các loại tên lửa trê thế giới do liên xô cung cấp từ những năm 1980 đã quá thời hạn sử
dụng , chúng ta chưa có đủ khả năng để trang bị các loại tên lửa kỹ thuật cao vì giá thành của nó rất cao
Tương lai , nếu xảy ra chiến tranh thì không kích của địch sẽ có qui mô, tính chất cường
độ và mức độ tàn phá lớn hơn so với ở Nam Tư Trong khi đó khả năng đánh trả của ta còn hạn chế so với trong khu vực cũng như trên thế giới Do vậy vấn đề phòng chống ,đánh trả không quân của địch là một vấn đề rất cấp thiết trong tổ chức phòng thủ quốc gia ( vì địch có vũ khí công nghệ cao ) Để phòng tránh có hiệu quả cân giải quyết các vấn đề chính sau :
công sự nguỵ tang nghi binh
cơ động
sơ tán và nhanh chóng khắc phục hậu quả của các cuộc không kích
Ta cần phải học thêm những kinh nghiệm về khả năg nguỵ rtang trong cuộc chiến tranh Nam Tư
Mỹ đã sử dụng trinh sát đường không vũ trụ để cung cấp cho lực lượng liên quân những thông tin những hình ảnh về mục tiêu chiến lược , acác mục tiêu chiến lược quan trọng trên chiến trường , trong các khu vực tác chiến , vì vậy yếu tố bí mật bất ngờ có vai trò rất quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả chiến đấu cuả bên tiến công Rút kinh nghiệm trong chiến tranh vùng vịnh , hệ thống phòng không của Irac bộc lộ quá sớm dễ
bị đối phương tiêu diệt ,Nam tư đã vận dụng chiến thuật “ nguỵ trang tiến công ” trong
2 đợt không tập trước Nam Tư đã cất giấu hệ thống phòng thủ chủ lực điều khiển bằng rada sau đó chờ thời cơ bất thần tiến công , nhờ đó mà họ đã bảo toàn lực lượng phòng không chủ lực , tận dụng cá loại tên lửa phòng không tầm gần tự hành ,xe kéo pháo , pháo phòng không với ưu điểm là cơ động linh hoạt , khả năng chống bức xạ tốt không
sợ bị đối phương gây nhiễu điện tử do không dùng rada nên dẽ dàng tiến công đánh trả đợt không tập của Na Tô
Bằng việc nguỵ trang , thay đổi mô hình đường bay dự kiến của tên lửa tomahoc của
Mỹ, Nam Tư đã làm mất khả năng định vị tìm mục tiêu của tên lửa
Nam Tư đã làm ra hàng loạt các mô hình máy bay , xe tăng giả đặt ở khắp mọi nơi nên
đã làm hao tổn rất nhiều tên lửa , bom đạn của Mỹ và Na Tô
Đi đội với tích cực chủ động phòng tránh , tích cực đánh trả cần đẩy mạnh công tác phòng không nhân dân Tổ chức hệ thống phòng không rộng khắp hoàn chỉnh ở từng
Trang 6khu vực cũng như ở phạm vi cả nước Vấn đề này Nam Tư đã không làm được nên khi phi công Mỹ nhảy dù xuống địa phận Nam Tư thì không có một lực lượng nào của Nam
Tư ra bắt cả do đó Mỹ đã tổ chức cứu thoát được và việc cứu thoát này được truyền hình trực tiếp cho toàn dân Nam Tư xem
Từ hai cuộc chiến tranh đó ta rút ra được những ưu nhược điểm của từng nước
để học tập và khắc phục có hiệu quả
trong giai đoạn hiện nay những nhiệm vụ cốt yếu của người Việt Nam là tích cực chủ động phát triển tiềm lực khoa học và công nghệ để chống lại vũ khí công nghhệ cao của địch ta phải không ngừng nâng cao khả năng chiến đấu của mình , cải tiến và nâng cấp
vũ khí theo hướng số hoá , tự động hoá các khâu điều khiển làm cho vũ khí trở lên đa năng hơn diều này phụ thuộc vào “ trí tuệ người Việt Nam ”
Hiện nay Mỹ là nước có vệ tinh trinh sát (vtts) đường không vũ trụ
Theo liên hợp quốc hiện nay vẫn chưa công nhận chủ quyền của mọi quốc gia về không gian vũ trụ nên Mỹ đã ,Na Tô và các cường quốc về công nghệ vũ trụ được phép quan sát mọi hoạt độgn của bất kỳ quốc gia nào trên thế giới
Nếu nước ta có thể nghiên cứu chế tạo ra 1 loại chất hoá học hoặc vật liệu có khả năng
“ che mắt ” được vtts này là tốt nhất Khi đó mọi căn cứ hoạt động của ta có thể được giữ bí mật Trong những điều kiện cụ thể yếu tố bí mật bất ngờ hết sức quan trọng quyết định thắng bại của trận đánh
Do đó nhiệm vụ của sinh viên cũng như mọi người Việt Nam là cần phải nâng cao hiểu biết về khoa học để nâng cao khả năng chống đỡ lại các vtts này
Tư tưởng về cách đánh của Trần Hưng Đạo “ Địch cậy trường ta dùng đoản binh lấy đoản chế trường là lẽ thường của binh pháp ”, những bài học đánh giặc của tổ tiên ta của kháng chiến chống pháp vẫn còn nguyên giá trị trong sự nghhiệp bảo vệ tổ quốc xây dựng xã hội Việt Nam ngày nay