Từ những nội dung phân tích trên, tôi mạnh dạn chọn đề tài “ Một số biện pháp trong dạy học thảo luận nhóm góp phần nâng cao chất lượng dạy học môn Lịch sử lớp 4 ” làm đề tài nghiên cứu
Trang 1PHẦN I: MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Ta thấy rằng, việc dạy học lịch sử trong trường Tiểu học có nhiệm vụ vôcùng quan trọng cho việc giáo dục con người Từ những kiến thức lịch sử, họcsinh hiểu biết quá khứ, hiểu biết cội nguồn lịch sử, truyền thống đấu tranh chốngngoại xâm của dân tộc Việt Nam Qua đó bồi dưỡng và phát triển ở học sinhnhững thái độ và thói quen ham học hỏi, tìm hiểu và khám phá thế giới xungquanh; yêu thiên nhiên, con người, đất nước và có ý thức bảo vệ cảnh quan thiênnhiên, các di sản văn hoá gần gũi với các em
Mục tiêu chương trình phân môn Lịch sử lớp 4 nhằm cung cấp cho họcsinh một số kiến thức cơ bản, thiết thực về: các sự kiện, hiện tượng, nhân vật lịch
sử tiêu biểu, tương đối có hệ thống theo dòng thời gian của lịch sử Việt Nam từbuổi đầu dựng nước cho tới đầu thế kỉ XIX Dạy lịch sử bước đầu hình thành vàrèn luyện cho học sinh các kĩ năng: quan sát sự vật, hiện tượng; thu thập, tìmkiếm tư liệu lịch sử từ các nguồn khác nhau Nêu thắc mắc, đặt câu hỏi trong quátrình học tập và chọn thông tin để giải đáp Nhận biết đúng các sự vật, sự kiện,hiện tượng lịch sử; trình bày lại kết quả học tập bằng lời nói, bài viết, hình vẽ, sơđồ, Vận dụng các kiến thức đã học vào thực tiễn đời sống
Phần lớn học sinh không thích học phân môn Lịch sử vì nội dung kiến thứcquá dài, nhiều sự kiện khó nhớ, hơn nữa các em cho rằng đó chỉ là môn phụ,không quan trọng, Để nâng cao chất lượng dạy học phân môn Lịch sử, việc đổimới phương pháp dạy của thầy và phương pháp học của trò là điều rất cần thiết
Có rất nhiều phương pháp giảng dạy tốt phân môn Lịch sử, trong đó “Thảo luậnnhóm” là một trong những phương pháp giúp học sinh học tập có hiệu quả mộtcách nhanh nhất Khi học theo nhóm học sinh sẽ được thảo luận theo từng vấn đềcủa bài học, đó là cơ hội cho mọi học sinh tham gia hoạt động học tập Thảo luậnnhóm cũng là cơ hội cho học sinh học hỏi lẫn nhau, hỗ trợ nhau về cách tìm kiếmgiải pháp để giải quyết những tình huống trong bài học Khi học theo nhóm, học
Trang 2sinh có thể cùng nhau đạt được những điều mà các em không làm được một mình
mà phải giải quyết bằng cách là mọi người trong nhóm đóng góp một phần hiểubiết của mình rồi cả nhóm tập hợp thành một cách giải quyết tốt nhất nhiệm vụnhận thức mà giáo viên giao Qua đó tính tích cực, chủ động của học sinh đượcphát huy đến cao độ
Tuy nhiên trong thực tế giảng dạy hiện nay, phương pháp học theo nhómvẫn còn một số giáo viên chưa nắm vững, ít khi thực hiện hoặc có thực hiện thìcũng mang tính hình thức, chưa phát huy được hiệu quả tích cực của nó Vì vậynhiều năm qua bản thân tôi tìm hiểu thực trạng về phương pháp học nhóm để tìmnhững giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả của phương pháp này, góp phần nângcao chất lượng giáo dục ở nhà trường phổ thông
Từ những nội dung phân tích trên, tôi mạnh dạn chọn đề tài “ Một số biện pháp trong dạy học thảo luận nhóm góp phần nâng cao chất lượng dạy học môn Lịch sử lớp 4 ” làm đề tài nghiên cứu và thực hiện trong năm học này
2 Mục đích nghiên cứu
Giúp học sinh lớp 4:
- Yêu thích học tập môn Lịch sử lớp 4
- Nâng cao chất lượng dạy học môn Lịch sử lớp 4
3 Phương pháp nghiên cứu.
Để giải quyết những nhiệm vụ sáng kiến đặt ra, tôi đã sử dụng hệ thống cácphương pháp nghiên cứu sau:
3.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu tài liệu.
Nhằm thu thập, phân tích, hệ thống hoá tri thức khoa học để xây dựng cơ sở
lý luận của sáng kiến
3.2 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn.
* Phương pháp quan sát.
Quan sát hoạt động của học sinh để đánh giá thêm độ tin cậy của kết quả nghiên cứu
* Phương pháp nghiên cứu sản phẩm hoạt động.
Trang 3- Tìm hiểu kết quả học tập thông qua các bài kiểm tra, bảng điểm, bài thi…
* Phương pháp thống kê toán học.
Sử dụng phương pháp toán học (xác suất và thống kê) để xử lý những sốliệu thu thập được phục vụ cho mục đích nghiên cứu
PHẦN II CƠ SỞ LÍ LUẬN
1 Cơ sở lý luận
Việc dạy Lịch sử trong nhà trường là cung cấp cho học sinh những kiếnthức cơ bản về lịch sử dân tộc qua các thời kì, giúp cho học sinh nhận thức đượcmột cách rõ ràng, sâu sắc sự phát triển của đất nước, của dân tộc Thông quanhững kiến thức lịch sử, giáo viên phân tích các sự kiện lịch sử, làm cho học sinhnhận thức rõ động lực phát triển của xã hội, thấy rõ vai trò của quần chúng nhândân và của cá nhân trong lịch sử Bằng những sự kiện lịch sử, giáo viên chọn lọc,phân tích, tái hiện lại quá khứ đúng như nó đã từng tồn tại nhằm khắc sâu kiếnthức lịch sử cho học sinh
Người giáo viên là cầu nối để đưa các em đến gần hơn với những trang lịch
sử hào hùng của ông cha ta Nhưng làm được điều đó trước hết người giáo viênphải có kiến thức, am hiểu về lịch sử dân tộc và bản thân người giáo viên phảiyêu mến, tự hào về lịch sử thì mới thực sự làm tròn trách nhiệm vẻ vang đó
Nhưng hiện nay, việc dạy học theo phương pháp thảo luận nhóm còn gặpmột số hạn chế như sau:
Phần lớn các tiết có tổ chức thảo luận nhóm đều vượt quá thời gian một tiếtdạy hoặc để đảm bảo thời gian thì giáo viên cắt xén thời gian của các phần, cáckhâu khác dẫn đến phân phối thời gian trong tiết dạy không hợp lí
Thực hiện không đầy đủ các bước quy trình thảo luận nhóm như chỉ nêucâu hỏi cho học sinh thảo luận rồi cho các nhóm báo cáo Sau đó giáo viên nhậnxét đúng, sai, đầy đủ hay chưa đầy đủ nội dung của các nhóm và chốt ý Làm nhưvậy sẽ thiếu một bước quan trọng là cho học sinh trong nhóm hoặc các nhóm
Trang 4khác nhận xét, bổ sung làm rõ vấn đề Vì thế mỗi nhóm chỉ quan tâm đến câu hỏicủa nhóm mình mà không cần biết đến câu hỏi của nhóm khác dẫn đến kết quả làhọc sinh nhận thức không đầy đủ nội dung bài học.
Một số giáo viên lại có quan niệm là tổ chức bao nhiêu nhóm thì phải đưa
ra bấy nhiêu câu hỏi Vì thế, khi các nhóm thảo luận và lần lượt báo cáo xong sốcâu trả lời giáo viên đưa ra, tổ chức cho các nhóm nhận xét, bổ sung chéo lẫnnhau, rồi giáo viên chốt lại thì cũng sắp hết thời gian tiết học Phần thảo luậnnhóm kéo quá dài như vậy sẽ gây nên tâm lí nhàm chán trong học sinh, tiết họcrời rạc Có giáo viên muốn rút ngắn thời gian thảo luận nhóm để đảm bảo thờigian tiết dạy bằng cách đưa ra những câu hỏi rất đơn giản ở dạng “câu hỏi đóng”(đúng, sai, có, không) hoặc nhìn vào sách giáo khoa hay nhìn ảnh là đã biết đượcnội dung trả lời, làm cho hoạt động thảo luận trở nên tẻ nhạt, mang tính hìnhthức Học sinh trong nhóm không cần đóng góp ý kiến, chỉ cần một mình thư kýhoặc nhóm trưởng mở sách giáo khoa, ghi lại nội dung trả lời là xong, không cầnphải xin ý kiến các bạn trong nhóm Chưa có hình thức biện pháp kích thích đốivới những học sinh ít hợp tác hoặc học yếu tham gia thảo luận nên trong nhómchỉ có một số ít học sinh hoạt động
Tổ chức quy mô nhóm không hợp lí: một lớp học có khoảng 32 học sinh
mà chỉ tổ chức 4 nhóm thì rất khó thảo luận, nhiều học sinh không có chỗ ngồi,phải đứng vây quanh gây mất trật tự và chỉ mang tính hình thức
Trang 5Hiện nay đã có nhiều nguồn thông tin, sách báo để giáo viên tham khảo,nghiên cứu, tự học để nâng cao tay nghề Nội dung chương trình đã được lựachọn biên soạn phù hợp với lứa tuổi học sinh và được sắp xếp theo dòng thờigian, giai đoạn lịch sử giúp các em dễ dàng tiếp cận và ham thích học lịch sử.
Màu sắc, hình ảnh, kênh hình, kênh chữ,… trong sách giáo khoa sinh động,hài hòa Trong mỗi bài học có câu hỏi in nghiêng giúp giáo viên tổ chức cho họcsinh khai thác thông tin dễ dàng, cuối bài có phần nội dung bài học được in đậmbằng chữ màu giúp học sinh dễ nhớ
- Khó khăn:
Về giáo viên: Ngại dạy phân môn Lịch sử do không nắm chắc các nhânvật, sự kiện lịch sử Trang thiết bị phục vụ cho môn học này chưa đầy đủ Giáoviên chưa đi sâu nghiên cứu tài liệu, chưa nhiệt tình trong các giờ dạy Hình thức
tổ chức thảo luận nhóm còn mang tính hình thức, rập khuôn Bản thân giáo viêncòn xem nhẹ môn học này hơn Toán, Tiếng Việt
Một số giáo viên còn lúng túng trong tổ chức học theo nhóm; chưa hướngdẫn các em khai thác triệt để các kênh hình, kênh chữ sách giáo khoa, mới chỉdừng lại mức độ giới thiệu là chủ yếu
Về học sinh: Đa số các em chỉ dành nhiều thời gian, tâm sức cho mônToán và môn Tiếng Việt, chưa coi trọng học lịch sử, xem đây là phân môn phụ.Một số em chưa hiểu được ý nghĩa của môn học nên chưa có ý thức tìm tòi,nghiên cứu nguồn sử liệu về lịch sử
b) Thành công, hạn chế
- Thành công
Sau khi thực hiện đề tài giáo viên yêu thích phân môn này hơn, có nhiềuhiểu biết sâu hơn về nội dung chương trình, phương pháp dạy học theo nhóm vàmột số kinh nghiệm trong dạy Lịch sử cho học sinh
Học sinh yêu thích và quan tâm đều tất cả các môn học, có hứng thú học và
Trang 6tìm hiểu lịch sử, đặc biệt các em tự hào, yêu quý con người và đất nước Việt Namhơn.
- Hạn chế
Một số giáo viên còn lúng túng trong tổ chức học theo nhóm; chưa hướngdẫn các em khai thác triệt để các kênh hình, kênh chữ sách giáo khoa, mới chỉdừng lại mức độ giới thiệu là chủ yếu
- Mặt yếu
Cách tổ chức dạy học theo nhóm của một số ít giáo viên vẫn còn mang tínhhình thức, rập khuôn
d) Nguyên nhân
- Nguyên nhân của thành công
Có cách tổ chức hoạt động nhóm khoa học, đúng đối tượng Khai thácđược các thông tin trong bài học
Có kĩ năng quản lý các nhóm học sinh tốt
- Nguyên nhân của hạn chế và yếu kém
Nhiều giáo viên chưa nắm được tư liệu, số liệu, nhân chứng, vật chứng cụ thể.Trang thiết bị phục vụ cho môn học này chưa đầy đủ Giáo viên chưa đisâu nghiên cứu tài liệu, chưa nhiệt tình trong các giờ dạy Hình thức tổ chức thảoluận nhóm còn mang tính hình thức, rập khuôn Bản thân giáo viên còn xem nhẹ
Trang 7môn học này hơn Toán, Tiếng Việt.
e) Phân tích, đánh giá các vấn đề về thực trạng mà đề tài đã đặt ra
Trường Tiểu học Trần Phú nằm trong khu vực nhà máy Z113, học sinh chủyếu cà con công nhân có trình độ dân trí tương đối cao Chính vì lẽ đó mà việcquan tâm đến học tập của các cháu được cha mẹ các em hết sức coi trọng nênviệc nâng cao chất lượng giáo dục phần nào cũng thuận lợi hơn, các em có đầy
đủ điều kiện cho việc học Nhiều em có tinh thần tự giác, hợp tác cao, ham tìmhiểu về lịch sử dân tộc Mặt khác nhiều học sinh có tâm lí thích được làm nhómtrưởng, được thể hiện mình với các bạn Đặc biệt các em rất thích nghe, hiểunhững trận đánh của cha ông ngày xưa nên rất thuận lợi cho giáo viên dạy họcphân môn này
Giáo viên luôn chủ động tìm tòi kiến thức qua sách, báo, mạng để phục vụcho tiết dạy Nghiên cứu, thiết kế bài dạy phù hợp với đối tượng học sinh nênchất lượng dạy học ngày một nâng cao
Mặt khác, trong địa bàn vẫn còn nhiều gia đình học sinh thuộc diện nghèo,đời sống kinh tế còn gặp nhiều khó khăn, bố mẹ đi làm ăn xa ít quan tâm theo dõiđến việc học của con em mình Các em chưa ý thức được tầm quan trọng củaviệc học, chưa có khả năng tự học, tự rèn Khả năng tư duy ở một số học sinh cònhạn chế Do vậy, việc tiếp thu bài, tính tự giác, khả năng quản lý, tổ chức của một
số em còn hạn chế
Một số giáo viên ngại tổ chức thảo luận nhóm vì sợ mất nhiều thời gian,rườm rà, khó quản lý học sinh Trong khi học sinh thảo luận nhóm còn làm việcriêng chưa kích thích được tính tự quản của các em Chưa nghiên cứu hoạt độngnào cần thảo luận nhóm, hoạt động nào không cần thảo luận nhóm dẫn đến chấtlượng thảo luận nhóm nhiều lúc chưa cao
PHẦN III: NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
1 Đề xuất một số giải pháp( kiến nghị) ứng dụng vào thực tiễn.
Trang 81.1 Mục tiêu của giải pháp, biện pháp
Nhằm nâng cao hiệu quả thảo luận nhóm trong giảng dạy phân môn Lịch sử.Trình bày được kết quả thảo luận nhóm bằng lời nói, bài viết, hình vẽ, sơ đồ.Xác định đầy đủ mục tiêu của từng bài học, từng hoạt động
Vận dụng được các kiến thức đã học vào thực tiễn đời sống
1.2 Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp, biện pháp
a Giúp giáo viên hiểu được ý nghĩa, vai trò của hoạt động nhóm
Dạy học theo phương pháp thảo luận nhóm còn được gọi bằng những tênkhác nhau như: Dạy học hợp tác, Dạy học theo nhóm nhỏ Đây là một PPDH mà
"Học sinh được phân chia thành từng nhóm nhỏ riêng biệt, chịu trách nghiệm vềmột mục tiêu duy nhất, được thực hiện thông qua nhiệm vụ riêng biệt của từngngười Các hoạt động cá nhân riêng biệt được tổ chức lại, liên kết hữu cơ vớinhau nhằm thực hiện một mục tiêu chung"
Phương pháp thảo luận nhóm được sử dụng nhằm giúp cho mọi học sinhtham gia một cách chủ động vào quá trình học tập, tạo cơ hội cho các em có thểchia sẻ kiến thức, kinh nghiệm, ý kiến để giải quyết các vấn đề có liên quan đếnnội dung bài học; tạo cơ hội cho các em được giao lưu, học hỏi lẫn nhau; cùngnhau hợp tác giải quyết những nhiệm vụ chung Kết quả làm việc của nhóm sẽđược trình bày và đánh giá trước toàn lớp Dạy học nhóm nếu được tổ chức tốt sẽphát huy được tính tích cực, tính trách nhiệm; phát triển năng lực cộng tác làmviệc và năng lực giao tiếp của học sinh
Trong quá trình dạy học, tuỳ theo số lượng học sinh trong lớp, nội dunghọc tập mà giáo viên chia thành bao nhiêu nhóm, số lượng thành viên trongnhóm Giáo viên không nên chia nhóm có số lượng nhiều vì như vậy các thànhviên không có cơ hội để thể hiện ý kiến của mình và giáo viên khó quản lý
b Xác định mục tiêu của hoạt động nhóm trong thiết kế bài soạn
Khi soạn bài, giáo viên cần nghiên cứu kĩ nội dung từng bài để xem thử bài
Trang 9nào có thể vận dụng phương pháp dạy học theo nhóm
Đối với các bài học có nội dung trừu tường hoặc hệ thống kênh hình nhiều,câu hỏi có độ khó, có hướng mở đòi hỏi cần phải nhiều thời gian và nhiều ngườitham gia thảo luận, tranh cãi mới vỡ lẽ ra vấn đề thì giáo viên nên thiết kế để tổchức cho các em hoạt động nhóm
Trước khi hoạt động nhóm vào một bài dạy giáo viên cần phải nắm được:Mục tiêu của hoạt động nhóm trong bài này là gì ?
Hoạt động nào cần thảo luận nhóm ?
Hoạt động này cần bao nhiêu thời gian ?
Thời gian còn lại đủ để hoàn thành bài dạy không ?
Hoạt động này yêu cầu giáo viên và học sinh chuẩn bị những phương tiện,thiết bị gì ?
Học sinh cần phải tham khảo trước những tài liệu gì ?
c Chuẩn bị hệ thống câu hỏi để tổ chức cho học sinh thảo luận
Việc chuẩn bị câu hỏi cho các nhóm thảo luận là một khâu quan trọng Nếunhư câu hỏi quá đơn giản sẽ làm cho thời gian thảo luận buồn tẻ và rất dễ đi đếntình trạng thờ ơ của nhiều học sinh Do đó, nên chuẩn bị những “câu hỏi mở” tức
là câu hỏi có nhiều hướng phát triển, nhiều cách lí giải, đòi hỏi học sinh phải tưduy và trình bày nhiều ý kiến, thậm chí có phần tranh luận để tìm ra kết quả đúngnhất thì mới lôi cuốn được nhiều học sinh tham gia
Mặt khác khi chọn vấn đề thảo luận cần chú ý xem xét, nghiên cứu xemhọc sinh đã biết gì, cảm thấy gì suy nghĩ gì về vấn đề giáo viên đưa ra để tránhtrường hợp quá sức với học sinh thì hoạt động thảo luận cũng mất đi ý nghĩa
Nội dung thảo luận có thể lấy từ các câu hỏi khó trong sách giáo khoa hoặckhi khai thác tình huống mâu thuẫn trong lúc giảng bài để cho học sinh thảo luậntìm phương án giải quyết
Ví dụ: Khi dạy bài Nhà Lí dời đô ra Thăng Long, giáo viên có thể cho học
Trang 10sinh thảo luận câu hỏi: “Vì sao Lí Thái tổ chọn vùng đất Đại La làm Kinh đô ? ”
Các câu hỏi thảo luận nên cân nhắc kỹ và chuẩn bị trong phiếu học tập,hoặc viết sẵn trong bảng phụ Những câu hỏi cần phải tham khảo tài liệu mới trảlời được thì giáo viên nên cho học sinh tham khảo thêm tài liệu Cần lưu ý là mức
độ và dung lượng kiến thức trong mỗi câu hỏi phải tương đối đồng đều với nhau,tránh trường hợp giao cho nhóm này câu hỏi quá dễ trong khi nhóm kia lại câuhỏi quá khó ( hoặc giáo viên cho câu hỏi theo nhóm đối tượng học sinh sao chophù hợp)
d Quy trình thực hiện khi tiến hành thảo luận nhóm
* Chia nhóm
Trong tiết học, nếu có nhiều nội dung, ta nên thay đổi hình thức nhóm, tạo
ra cái mới, không khí học tập vui vẻ hơn Giáo viên nên chú ý đặc điểm của họcsinh (trình độ, thái độ, tính cách, giới tính…) để cơ cấu nhóm cho phù hợp Cáchình thức xếp nhóm cụ thể :
- Nhóm nhỏ (2 - 3 học sinh): Thường dùng khi cần học sinh trao đổi, thảoluận những vấn đề cụ thể, đơn giản, thời gian ngắn
- Nhóm ghép đôi : Dùng để nghiên cứu, phân tích, trao đổi về một số vấn
đề phức tạp đòi hỏi có sự cộng tác cao
- Nhóm 4 - 6 học sinh: Dùng khi học sinh trao đổi ý kiến hoặc thực hànhmột công việc cụ thể đòi hỏi nỗ lực chung của cả nhóm khi tiến hành thảo luận
- Nhóm 6 - 8 học sinh: Dùng khi thảo luận với nội dung có nhiều vấn đề,nhiều quan điểm trong khả năng giải quyết của học sinh, các vấn đề cần so sánhhay đi sâu hơn vào một nội dung đã thảo luận ở nhóm nhỏ nhưng khó thực hiệnchung cho cả lớp
- Nhóm xuất phát và nhóm chuyên sâu: Dùng khi thu thập thông tin và cácvấn đề thảo luận, rèn luyện kỹ năng xử lý và trình bày thông tin
Kinh nghiệm thực tiễn cho thấy, xếp từ 4 đến 6 học sinh vào một nhóm là
Trang 11hợp lí, có hiệu quả nhất và nhanh nhất vì khi giáo viên yêu cầu thảo luận nhómthì từng cặp bàn (loại bàn 2 chỗ ngồi tương ứng với một nhóm 4 học sinh) quaylại với nhau là xong, ít tốn thời gian di chuyển và không gây mất trật tự Mặtkhác, nhóm có ít học sinh thì càng có ít học sinh chơi nên mỗi học sinh đều phảihoạt động, không có học sinh đứng ngoài lề và có ít học sinh thì sự thống nhất ýkiến càng nhanh, đỡ tốn thời gian.
Số lượng nhóm ít nhất phải gấp đôi số lượng câu hỏi thảo luận Nghĩa làmột câu hỏi thì phải có ít nhất hai nhóm cùng thảo luận câu hỏi đó thì mới thựchiện được khâu quan trọng tiếp theo là nhận xét đánh giá lẫn nhau giữa cácnhóm Nhóm này có ý kiến thảo luận khác nhóm bạn, hoặc tìm ra đáp án hợp líhơn nhóm bạn thì hoạt động thảo luận mới sôi nổi
* Cử nhóm trưởng và thư kí điều hành hoạt động của nhóm
Thường ngày từ các tiết học đầu năm, tôi đã hướng dẫn và tổ chức cho các emhiểu được chức năng, nhiệm vụ của các thành viên trong hoạt động nhóm, cụ thể:
+ Trưởng nhóm : chỉ đạo, điều hành nhóm hoạt động
+ Thư kí : Ghi lại kết quả của nhóm sau khi được thống nhất
+ Báo cáo viên: trình bày trước lớp kết quả công việc của nhóm
Báo cáo viên có thể là trưởng nhóm hoặc có thể là 01 thành viên bất kì có
kĩ năng nói tốt lên trình bày Như vậy sẽ giúp các em tự tin, mạnh dạn và phấnkhởi khi được thực hiện nhiệm vụ
Vì vậy, sau khi chia nhóm, giáo viên cho các em hội ý để cử nhóm trưởng,thư kí Trách nhiệm này không phải cố định mà phải được thay đổi luân phiênsau mỗi lần sinh hoạt nhóm hoặc định kỳ do giáo viên hoặc tổ quy định Nghĩa làmỗi thành viên đều được làm tổ trưởng, làm thư ký, làm báo cáo viên
* Giao việc cho các nhóm:
Giáo viên phổ biến rõ các câu hỏi thảo luận cho từng nhóm đã được chuẩn
bị sẵn trong bảng nhóm hoặc phiếu học tập, giải thích rõ yêu cầu thực hiện cho