NhËn ®îc sù chi phèi cña Ph¸p kÕt hîp gi÷a nhµ níc thùc d©n vµ quan l¹i phong kiÕn.. ThuËn lîi cho môc ®Ých qu¶n lÝ vµ bãc lét vÒ kinh tÕ cña Ph¸p.[r]
Trang 1Phòng GD & ĐT Huyện ……
Trờng THCS …
Đề thi học sinh giỏi lớp 9 Năm học 2012 - 2013 Môn: Lịch sử
( Thời gian làp bài 150 phút)
Đề bài
Câu1: (2,5đ)
Hãy nêu những nét nổi bật của châu á từ sau 1945?
Câu2: (2,5đ)
Nêu những nét chính về sự phát triển kinh tế - xã hội của các nớc châu Phi? Theo em hiện nay nhân dân châu Phi đang gặp những khó khăn gì trong công cuộc phát triển kinh tế - xã hội đất nớc?
Câu 3: (3,5đ)
Hãy nêu nội dung cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất (1897- 1914) của thực dân Pháp và phân tích sự chuyển biến cơ cấu xã hội Việt Nam do cuộc khai thác này tác
động?
Câu 4: (1,5đ)
Nêu điểm mới của xu hớng cứu nớc đầu thế kỉ XX?
đáp án chấm thi hsg lớp 9
Môn lịch sử Câu 1:
- Sau chiến tranh thế giới thứ hai, cao trào đấu tranh giải phóng dân tộc bùng nổ mạnh mẽ Đến cuối những năm 50 phần lớn các nớc châu á đã giành đợc độc lập (0,5đ)
- Gần suốt nửa sau thế kỉ XX: Tình hình châu á không đợc ổn định bởi đã diễn ra nhiều cuộc chiến tranh xâm lợc của các nớc đế quốc, nhất là ở khu vực Đông Nam á
và Tây á (0,5đ)
Trang 2- Sau “chiến tranh lạnh” ở một số nớc châu á đã diễn ra những cuộc xung đột tranh chấp biên giới, lãnh thổ hoặc các phong trào li khai với những hành động khủng bố dã man (nh giữa ấn độ và Pa-ki-xtan, hoặc Xli-lan-ca, Philippin, Inđonễia ) (0,5đ)
- Nhiều nớc châu á đã đạt đợc sự tăng trởng nhanh chóng về kinh tế nh : Nhật Bản, Trung Quốc, Xin- ga- po, Ma- lai- xi- a, Thái Lan (0,5đ)
- Sau khi giành đợc độc lập ấn Độ đạt đợc nhiều thành tựu trong phát triển kinh tế- xã hội (0,5đ)
Câu 2:
- Sau khi giành đợc độc lập các nớc châu Phi bắt tay vào xây dựng đất nớc, phát triển kinh tế - xã hội và đã thu đợc hiều thành tựu bớc đầu (0,25đ)
- Song những thành tựu ấy cha đủ sức làm thay đổi một cách căn bản bộ mặt châu Phi (0,25đ)
- Nhiều nớc châu Phi vẫn đang ở trong tình trạng đói nghèo, lạc hậu.(0,25đ)
- Từ cuối những năm 80 của thế kỉ XX, tình hình châu Phi ngày càng khó khăn và không ổn định đó là: các cuộc xung đột, nội chiến, tình trạng đói nghèo, nợ nần, dịch bệnh…(0,5đ)(0,5đ)
=> Tất cả những điều đó đã và đang là thách thức lớn đối với nhân dân châu Phi
- Trong những năm gần đây, cùng với sự giúp đỡ của cộng đồng quốc tế các nớc châu Phi đã tích cực tìm kiếm giải pháp, đề ra cải cách nhằm giải quyết các xung đột, khắc phục những khó khăn về kinh tế, thành lập các tổ chức liên minh khu vực (0,5đ)
* Hiện nay nhân dân châu Phi đang gặp những khó khăn là:
- Luôn trong tình thế bất ổn: xung đột nội chiến, đói nghèo, nợ nần chồng chất và bệnh tật (từ năm 1987-> 1997 có tới 14 cuộc xung đột và nội chiến ở Run-an-đa có tới 800 nghìn ngời chết và 1,2 triệu ngời phải lang thang) (0,25đ)
- Hiện nay châu Phi có 57 quốc gia nhng 32 nớc xếp vào nhóm những nớc nghèo nhất thế giới, 1/4 dân số đói ăn kinh niên.(0,25đ)
- Tỉ lệ tăng dân số cao nhất thế giới (Run-an-đa 5,2%/ 1 năm)
- Tỉ lệ ngời mù chữ cao nhất thế giới (Ghi- nê 70%, Xê-nê-gan 68%) (0,25đ)
- Đầu thập kỉ 90, châu Phi nợ 300 tỉ USD
Câu 3 :
Nội dung cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất (1897- 1914) của thực dân Pháp
a Về chính trị
- Bộ máy cai trị đợc tổ chức chặt chẽ, từ Trung Ương đến địa phơng Nhận đợc sự chi phối của Pháp kết hợp giữa nhà nớc thực dân và quan lại phong kiến Thuận lợi cho mục đích quản lí và bóc lột về kinh tế của Pháp Pháp thành lập liên bang Đông
D-ơng, gồm Việt Nam, Campuchia và Lào đứng đầu là viên toàn quyền ngời Pháp (0,25đ)
Việt Nam bị chia làm 3 xứ với chế độ cai trị khác nhau: Bắc kì là xứ nửa bảo hộ, Trung kì theo chế độ bảo hộ, Nam kì theo chế độ thuộc địa Mỗi xứ gồm nhiều tỉnh,
đứng đầu xứ và tỉnh là các viên quan ngời Pháp Dới tỉnh là Phủ, Huyện, Châu đơn vị hành chính cơ sở Việt nam vẫn là làng xã do các chức dịch địa phơng cai quản
(0,25đ)
b.Về kinh tế
- Nông nghiệp: Cớp đoạt ruộng đất của nông dân
- Công nghiệp: Tập trung khai thác than và kim loại, xây dựng các nhà máy, (0,25đ)
xí nghiệp để sản xuất xi măng, gạch, ngói, diêm, đờng, rợu, giấy…(0,5đ)
- Thơng nghiệp: Độc chiếm thị trờng Việt Nam Đánh thuế nặng đối với các mặt hàng của nớc khác vào nớc ta Đánh thuế nhẹ hoặc không đánh thuế đối với các mặt hàng của nớc Pháp khi vào nớc ta (0,25đ)
- Giao thông vận tải: Xây dựng hệ thống GTVT để tăng cờng việc bóc lột kinh tế và
đàn áp các phong trào đấu tranh của nhân dân (0,25đ)
- Tài chính: Đánh các thứ thuế mới, chồng lên các thứ thuế cũ đã có từ trớc Nặng nhất là thuế muối, thuế rợu, thuế thuốc phiện Ngoài ra chúng còn bắt phu đắp đờng,
đào sông, xây cầu (0,25đ)
* nhận xét: Trớc cuộc khai thác thuộc địa, nền kinh tế Việt Nam có nhiều biến đổi, yếu tố tích cực đan xen với tiêu cực Nền kinh tế vẫn còn phát triển lẻ tẻ, lạc hậu và phụ thuộc vào Pháp
c Về văn hoá giáo dục:
- Duy trì giáo dục chế độ thời phong kiến Mở một số trờng học mới cùng một số cơ
sở văn hoá, y tế (0,25đ)
Hệ thống giáo dục phổ cập chia làm 3 bậc (0,25đ)
Trang 3- Bậc ấu học ở xã, thôn (dạy chữ Hán và chữ Quốc ngữ)
- Bậc tiểu học ở phủ, huyện ( dạy chữ Hán và chữ Quốc ngữ, chữ Pháp làm môn tự nguyện )
- Bậc trung học ở tỉnh (dạy chữ Hán và chữ Quốc ngữ, chữ Pháp là bắt buộc)
* Nhận xét: Ta thấy chính sách văn hoá giáo dục của Pháp không phải đem lại văn minh cho ngời việt mà chỉ muốn nô dịch, tạo ra một lớp ngời chỉ biết phục tùng làm tay sai cho Pháp, thực hiện chính sách “Ngu dân” để chúng dễ bề cai trị
* Tác động của chính sách khai thác thuộc địa:
Về xã hội:
+ Xuất hiện một số giai cấp, tầng lớp mới: T sản, tiểu t sản, công nhân (0,25đ)
+ Đời sống của nông dân ngày càng nghèo khổ không có lối thoát ( 0,25đ)
+ Đa số các địa chủ đầu hàng, làm tay sai cho Pháp Một số các địa chủ nhỏ và vừa vẫn có tinh thần yêu nớc (0,25đ)
+ Xuất hiện nhiều đô thị…(0,5đ)(0,25đ)
Câu 4:
Trong lúc xã hội Việt Nam có sự phân hoá sâu sắc thì vào những năm đầu thế kỉ XX, các t tởng dân chủ t sản ở châu âu đợc truyền bá vào nớc ta qua sách báo của Trung quốc (0,5đ)
Hơn nữa việc Nhật bản đi theo con đờng TBCN và trở nên giàu mạnh cũng kích thích nhiều nhà yêu nớc lúc bấy giờ muốn noi theo con đờng cứu nớc của Nhật Bản (0,5đ) Với lòng yêu nớc nồng nàn và sự hiểu biết mới, những trí thức nho học tiến bộ Việt Nam lao vào cuộc vận động cứu nớc theo con đờng dân chủ t sản với tất cả nhiệt tình của tuổi trẻ.(0,5đ)