* Bài viết có bố cục chặt chẽ đủ 3 phần, đợc sắp xếp cân đối, hợp lí ; diễn đạt rõ ý, mạch lạc; dùng từ, đặt câu đúng ngữ pháp; văn viết có hình ảnh, cảm xúc ; trình bày chữ viết sạch đẹ[r]
Trang 1đề thi Đề Xuất - đề số 9
Kì thi: học sinh giỏi lớp 5
Môn thi: tiếng Việt Thời gian làm bài: 90 phút
Nội dung đề thi:
Câu 1 ( 2 điểm )
Tìm 5 thành ngữ, tục ngữ nói về đạo đức và lối sống lành mạnh, tốt đẹp của con ngời Việt Nam
Câu 2 ( 3 điểm)
Cho một số từ sau: Vạm vỡ, trung thực, đôn hậu, tầm thớc, mảnh mai, béo, thấp, trung thành, gầy, phản bội, khoẻ, cao, yếu , hiền, cứng rắn, giả dối
a - Dựa vào nghĩa, xếp các từ trên vào 2 nhóm và đặt tên cho từng nhóm
b - Tìm các cặp từ trái nghĩa trong mỗi nhóm
Câu 3 ( 1 điểm)
Xác định chủ ngữ, vị ngữ của các câu sau:
a) Hoa lá, quả chín, những vạt nấm ẩm ớt và con suối chảy thầm dới chân đua nhau toả mùi thơm
b) Trắng trời, trắng núi một thế giới hoa ban
Câu 4 (1,5 điểm)
Xác định từ loại trong bài ca dao sau đây:
Cày đồng đang buổi ban tra
Mồ hôi thánh thót nh ma ruộng cày
Ai ơi bng bát cơm đầy Dẻo thơm một hạt đắng cay muôn phần
Câu 5 ( 2 điểm)
Trong bài Về thăm nhà Bác, nhà thơ Nguyễn Đức Mậu có viết:
“ Ngôi nhà thuở Bác thiếu thời Nghiêng nghiêng mái lợp bao đời nắng ma
Chiếc giờng tre quá đơn sơ
Võng gai ru mát những tra nắng hè.”
Đoạn thơ trên giúp em cảm nhận đợc điều gì đẹp đẽ và thân thơng?
Câu 6 (1,5 điểm)
Viết 1 đoạn văn ngắn (từ 5 – 7 câu) kể về việc rèn luyện, phấn đấu trong học tập
của em Đoạn văn có sử dụng từ nối để liên kết câu và một câu ghép chỉ quan hệ tơng phản
Câu 7 ( 7 điểm )
Chiều kéo lên một mảng trời màu biển:
“
Mây trắng giăng – bao con sóng vỗ bờ.
Diều no gió – những cánh buồm hiển hiện.
Biển trên trời! Em bé bỗng reo to.”
Em hãy viết một bài văn tả cảnh trời chiều theo ý đoạn thơ trên
(Trình bày và chữ viết đẹp: 2 điểm) HƯỚNG DẤN CHẤM THI học sinh giỏi lớp 5
Môn: tiếng Việt
Câu 1 ( 2 điểm)
Học sinh tìm đúng 1 thành ngữ, tục ngữ nói về đạo đức và lối sống lành mạnh, tốt
đẹp của con ngời Việt Nam (0,4 điểm) HS tìm đúng 5 thành ngữ, tục ngữ theo yêu cầu:
(2 điểm)
Ví dụ: - Đói cho sạch, rách cho thơm
- Lá lành đùm lá rách
Trang 2- Thơng ngời nh thể thơng thân.
- Uống nớc nhớ nguồn
- Một con ngựa đau cả tàu bỏ cỏ
Câu 2 ( 3 điểm)
a) ( 2,4 điểm) Dựa vào nghĩa, xếp các từ đã cho vào hai nhóm và có thể đặt tên nh sau:
- Xếp đúng nhóm (đúng mỗi từ/ nhóm: 0,1 điểm)
- Đặt tên đúng mỗi nhóm 0,4 điểm
Từ chỉ hình dáng, thể chất của con ngời Từ chỉ tính tình, phẩm chất của con ngời
vạm vỡ, tầm thớc, mảnh mai, béo, thấp,
gầy, khoẻ, cao, yếu trung thực, đôn hậu, trung thành, phản bội, hiền, cứng rắn, giả dối
b) Các cặp từ trái nghĩa trong mỗi nhóm: ( 0,6 điểm) – mỗi cặp 0,1 điểm
+ Nhóm 1: béo / gầy; cao / thấp; khoẻ / yếu; vạm vỡ / mảnh mai
+ Nhóm 2: trung thực / giả dối ; trung thành / phản bội
Câu3 ( 1 điểm ) HS xác định đúng chủ ngữ, vị ngữ của mỗi câu( 0,5 điểm), đúng mỗi
bộ phận (0,25 điểm)
a) Hoa lá, quả chín, những vạt nấm ẩm ớt và con suối chảy thầm d ới chân /
CN
đua nhau toả mùi thơm
VN
b) Trắng trời, trắng núi / một thế giới hoa ban
VN CN
Câu 4 ( 1,5 điểm) Tìm đúng mỗi từ cho 0,1 điểm.
- Danh từ: đồng, buổi, ban tra, mồ hôi, ruộng cày, bát cơm, hạt, phần
- Động từ: cày, ma, bng
- Tính từ: thánh thót, dẻo thơm, đầy, đắng cay
Câu 5 ( 2 điểm)
Yêu cầu cụ thể:
HS nêu đợc rõ ý cơ bản sau:
+ Tác giả tả về vẻ đẹp mộc mạc, đơn sơ, bình dị của ngôi nhà của Bác lúc thiếu thời cũng nh bao ngôi nhà ở làng quê Việt nam Thấy đợc ngôi nhà của Bác thật gần gũi, chan hoà với cảnh vật quê hơng Sống trong ngôi nhà đó, Bác Hồ đợc lớn lên trong tình yêu thơng của gia đình: võng gai ru mát những tra nắng hè, … 1 điểm)(
+ Chỉ ra và hiểu rõ ý nghĩa của các yếu tố nghệ thuật có trong đoạn thơ:(1 điểm)
- Biện pháp đảo ngữ: “nghiêng nghiêng mái lợp”
- Biện pháp nhân hoá: “Võng gai ru mát những tra nắng hè.”
Lu ý : HS có thể vừa bình vừa lồng cảm xúc nhng phải nêu bật đợc nội dung của khổ
thơ Tùy mức độ bài làm của học sinh GV cho từ 0,5; đến 2 điểm
Câu 6 ( 1,5 điểm)
Yêu cầu:
HS viết một đoạn văn ngắn (từ 5 – 7 câu) kể về việc rèn luyện, phấn đấu trong học tập của em, trong đó có sử dụng từ nối để liên kết câu và một câu ghép chỉ quan hệ tơng phản Liên kết ý chặt chẽ, viết câu đúng ngữ pháp, có câu mở đoạn và câu kết đoạn (1,5
điểm)
- Nếu học sinh viết đợc đoạn văn nhng thiếu mỗi một yêu cầu trừ 0,5 điểm
( Không sử dụng từ nối để liên kết câu trừ 0,5 điểm, không có 01 câu ghép chỉ quan hệ tơng phản trừ 0,5 điểm.)
- Nếu đoạn văn không liên kết ý chặt chẽ, viết câu, kết cấu đoạn không hợp lí tuỳ mức
độ GV cho 0,5 – 1 điểm
Câu 7 ( 7 điểm )
I Yêu cầu:
- Viết đúng thể loại văn miêu tả ( kiểu bài tả cảnh )
- Nội dung là: tả cảnh trời chiều ở một làng ven biển theo ý đoạn thơ
Trang 3* Cần tả rõ đợc bầu trời chiều: Trời xanh trong nh màu nớc biển; lớp lớp mây trắng trên trời nh từng đợt sóng vỗ bờ; những cánh diều no gió đang lơ lửng, chao lợn trên bầu trời nh những cánh buồm trên biển cả… Khung cảnh bầu trời làm ta liên tởng tới khung cảnh của biển cả Trớc mắt là một cảnh biển trên trời cao…
* Tả đợc hoạt động của con ngời trong cảnh trời chiều
* Bài viết có bố cục chặt chẽ đủ 3 phần, đợc sắp xếp cân đối, hợp lí ; diễn đạt rõ ý, mạch lạc; dùng từ, đặt câu đúng ngữ pháp; văn viết có hình ảnh, cảm xúc ; trình bày chữ viết sạch đẹp không sai lỗi chính tả
II Nội dung:
- Điểm 7: Đạt đợc các yêu cầu trên Sai không quá hai lỗi diễn đạt hoặc lỗi chính tả, nếu quá trừ 0,5 điểm
- Điểm 6: Cơ bản đáp đợc yêu cầu trên Sai không quá ba lỗi diễn đạt hoặc lỗi chính tả, nếu quá trừ 0,5 điểm
- Điểm 5: Tả đợc những ý cơ bản nhất của cảnh trời chiều nhng còn ít hình
ảnh, cảm xúc Sai không quá bốn lỗi diễn đạt hoặc lỗi chính tả, nếu quá trừ 0,5
điểm
- Điểm 4: Nội dung tả còn sơ sài, hình ảnh, cảm xúc mờ nhạt, diễn đạt vụng về Sai không quá năm lỗi diễn đạt hoặc lỗi chính tả, nếu quá trừ 0,5 điểm
- Điểm 3: Nội dung tả quá sơ sài, khô khan, ít cảm xúc, nhiều chỗ tả lan man Sai không quá sáu lỗi diễn đạt hoặc lỗi chính tả, nếu quá trừ 0,5 điểm
- Điểm 2: Nội dung tả lan man, không đi vào trọng tâm Bài viết cha đủ ba phần Sai nhiều lỗi diễn đạt hoặc lỗi chính tả
- Điểm 1: Bài làm lạc đề, Sai nhiều lỗi diễn đạt hoặc lỗi chính tả
* Ghi chú: Trình bày sáng sủa, chữ viết sạch đẹp: 2 điểm
Cách cho điểm toàn bài
Chấm và cho điểm riêng từng câu
Điểm toàn bài là tổng điểm của 7 câu cộng với điểm trình bày và chữ viết
Điểm từng câu và điểm toàn bài giữ nguyên số lẻ không làm tròn
Ngày 24 tháng 10 năm 2012
Ngời ra đề Ban giám hiệu nhà trờng
Kí duyệt