Nếu tách khỏi các câu khác trong văn bản thì hai câu văn dẫn ở đề bài có vẻ rời rạc, nhưng câu thứ ba đứng kế tiếp sau kết nối hai câu trên thành 1 thể thống nhất làm cho toàn đoạn vă[r]
Trang 1Tiết 3
LIÊN KẾT TRONG VĂN BẢN
A MỤC TIÊU BÀI HỌC: Giúp học sinh thấy:
- Muốn đạt được mục đích giao tiếp thì văn bản nhất định phải có tính liên kết Sự liên kết ấy cần phải được thể hiện trên cả hai mặt: hình thức ngôn từ và nội dung ý nghĩa
- Cần vận dụng những kiến thức đã học để bước đầu xây dựng được những văn bản có tính liên kết
B PHƯƠNG TIỆN THỰC HIỆN:
1 Giáo viên: Đọc tài liệu, soạn bài, chuẩn bị đèn chiếu (bảng phụ)
2 Học sinh: Đọc trước bài, trả lời các câu hỏi ở phần I trong SGK
C TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:
1 Ổn định tổ chức:
2 Kiểm tra:
- Nhắc lại: Văn bản là gì, văn bản có những tính chất nào?
3 Bài mới
* Giới thiệu bài:
Ở lớp 6, các em đã được học về văn bản là chuỗi lời nói miệng hay bài viết có chủ đề thống nhất, có liên kết mạch lạc, vận dụng phương thức biểu đạt phù hợp để thực hiện mục đích giao tiếp Sẽ không thể thiếu được một cách cụ thể về văn bản, cũng như khó có thể tạo lập được những vănbản tốt, nếu chúng ta không tìm hiểu kỹ về một trong những tính chất quan trọng nhất của nó là liên kết.
* Ti n trình b i d y:ế à ạ
Hoạt động của GV & HS Nội dung cần đạt
Hoạt động 1: Tìm hiểu về liên kết và
phương tiện liên kết trong văn bản
I LIÊN KẾT VÀ PHƯƠNG TIỆN LIÊN KẾT TRONG VĂN BẢN
* Đoạn văn SGK
- Theo em, đọc mấy dòng này Enricô đã
có thể hiểu bố muốn nói gì chưa?
- Nếu Enricô chưa thật hiểu rõ bố nói gì
thì đó là vì lý do gì?
1 Tính liên kết của văn bản
a Ví dụ: Đoạn văn SGK
- Các câu trong văn bản không nối liền nhau
- Hãy đánh dấu (bút chì) vào lý do xác
đáng nhất trong 3 lý do ở SGK
- Nếu không có liên kết trong văn bản có
được không? Tại sao?
- Để các câu văn, đoạn văn không bị rời rạc, người nghe, người đọc hiểu rõ được người viết định nói gì
- Nếu không có liên kết không văn bản các câu văn, đoạn văn rời rạc và hỗn độn, trở nên khó hiểu
- Em có nhận xét gì về vai trò của tính liên
kết trong văn bản
- Tính liên kết tròng văn bản là tính chất quan trọng nhất của văn bản
GV lấy ví dụ: Cây tre trăm đốt b Ghi nhớ 1 - SGK/18
Trang 2* Đọc phần đọc thêm mà SGK
- Nhận xét về đoạn văn mà tác giả đã dẫn?
2 Phương tiện liên kết trong văn bản
- "Cái dây tư tưởng" mà tác giả nói đến đó
là gì? Vì sao chúng ta không hiểu đoạn
văn được dẫn nói gì?
- HS xác định: thiếu "còn bây giờ"; sai
chữ "đứa trẻ" nguyên văn "con"
- Từ ngữ "còn bây giờ" và từ "con" giữa
vai trò gì trong câu văn, đoạn văn?
- Các từ ngữ này tạo sự liên kết trong văn
bản, đó là các phương tiện liên kết.
a) Nội dung ý nghĩa: Nội dung các câu, đoạn thống nhất và gắn bó chặt chẽ với nhau
b) Hình thức ngôn ngữ: Các câu, đoạn phải được kết nối bằng những phương tiện ngôn ngữ (từ, câu…) thích hợp
- Từ hai ví dụ trên, em hãy cho biết: Một
văn bản có tính liên kết trước hết phải có
điều kiện gì? Cùng với điều kiện ấy, các
câu trong văn bản phải sử dụng các
phương tiện gì?
* Ghi nhớ SGK - 18
- Đọc yêu cầu BT1
- Gọi HS nhận xét
Bài tập 1:
Sắp xếp những câu văn theo thứ tự hợp lý: 1, 4,
2, 5, 3
Bài tập 2:
Về hình thức ngôn ngữ các câu có vẻ rất "liên kết" với nhau nhưng chúng chưa có mỗi liên kết thực sự vì chúng không cùng nói về cùng một nội dung, nghĩa là không có một cái dây tư tưởng nào nối liền các ý của những câu văn đó
- Hãy nêu yêu cầu của BT3 Bài tập 3:
Các từ ngữ ở chỗ trống trong nguyên bản lần lượt là: bà, bà, cháu, bà, bà, cháu, thế là
- Nhận xét về sự liên kết của hai câu văn? Bài tập 4:
Nếu tách khỏi các câu khác trong văn bản thì hai câu văn dẫn ở đề bài có vẻ rời rạc, nhưng câu thứ ba đứng kế tiếp sau kết nối hai câu trên thành 1 thể thống nhất làm cho toàn đoạn văn trở nên liên kết chặt chẽ với nhau
Trang 3* CỦNG CỐ :
Một văn bản có tính liên kết trước hết phải có điều kiện gì? Cùng với điều kiện ấy, các câu trong văn bản phải sử dụng các phương tiện gì?