Được sự phân công của ban tổ chức, tôi xin được báo cáo tham luận: một số bài học kinh nghiệm trong việc phụ đạo học sinh yếu, bồi dưỡng học sinh giỏi, một số giải pháp nâng cao chất lượ[r]
Trang 1TRƯỜNG THCS PÚNG BÁNH
Tham luận:
BÀI HỌC KINH NGHIỆM TRONG VIỆC PHỤ ĐẠO HỌC SINH YẾU KÉM, BỒI DƯỠNG HỌC SINH GIỎI VÀ CÁC GIẢI PHÁP NÂNG CAO
CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC TRONG NĂM HỌC.
Kính thưa:
- Quý vị đại biểu, khách quý!
- Thưa toàn thể hội nghị!
Lời đầu tiên, thay mặt cán bộ, giáo viên, nhân viên Trường THCS Púng Bánh tôi xin gửi tới quý vị đại biểu khách quý, các thầy, cô giáo lời kính chúc sức khỏe, hạnh phúc và thành đạt Chúc hội nghị thành công tốt đẹp!
Trước hết tôi hoàn toàn nhất trí với báo cáo Tổng kết năm học 2011 – 2012
và phương hướng, nhiệm vụ phát triển giáo dục và đào tạo huyện nhà năm học
2012 – 2013 mà đồng chí Trần Đắc Phóng – Trưởng phòng Giáo dục và Đào tạo vừa trình bày Được sự phân công của ban tổ chức, tôi xin được báo cáo tham luận: một số bài học kinh nghiệm trong việc phụ đạo học sinh yếu, bồi dưỡng học sinh giỏi, một số giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục trong năm học
Thưa hội nghị!
Đảng ta khẳng định: “Giáo dục là quốc sách hàng đầu là một trong những động lực quan trọng tạo sự chuyển biến toàn diện trong phát triển giáo dục và đào tạo” Xuất phát từ quan điểm chỉ đạo đó, thực hiện chiến lược phát triển giáo dục
2010 – 2020, ngành giáo dục đang tích cực từng bước đổi mới nội dung chương
trình, đổi mới phương pháp dạy học, đổi mới công tác quản lý giáo dục, nâng cao
chất lượng bồi dưỡng học sinh giỏi, phụ đạo học sinh yếu kém nhằm nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo, từng bước hoàn thành mục tiêu: “Nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài”
Trong những năm qua, đặc biệt là năm học 2011 – 2012, so với năm học trước:
- Tỷ lệ học sinh yếu, kém giảm: 2%
- Tỷ lệ học sinh Khá tăng: 2%
- Học sinh giỏi cấp huyện: 03 HS
- Số học sinh giỏi cấp tỉnh: 01 HS
Kết quả này so với các trường trong huyện, trong tỉnh chưa thật cao nhưng
đã có sự tiến bộ và cũng rất đáng trân trọng Có được những thành tích đó là nhờ
sự chỉ đạo sát sao của phòng GD - ĐT Sốp Cộp, việc lập kế hoạch cụ thể, chi tiết của BGH nhà trường, sự nhiệt tình cố gắng của giáo viên trực tiếp bồi dưỡng, trực tiếp phụ đạo, sự giúp đỡ của giáo viên đứng lớp và sự nỗ lực của học sinh Mặc dù
Trang 2trong năm học qua trường còn gặp nhiều khó khăn về CSVC song nhà trường cũng
đã thực hiện tốt được nhiệm vụ cấp trên giao và chỉ tiêu nhà trường đặt ra
Và sau đây, thay mặt cho CBGV trường THCS Púng Bánh, tôi xin chia sẻ với các đồng nghiệp một vài kinh nghiệm trong công tác phụ đạo HS yếu kém, bồi dưỡng học sinh giỏi và các biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục trong năm học
2011 - 2012
1 Công tác phụ đạo HS yếu kém.
Phụ đạo cho học sinh yếu là một hoạt động bình thường và không thể thiếu được trong bất kỳ trường THCS nào Đây chính là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của người thầy, của nhà trường để góp phần giúp cho các học sinh không theo kịp bạn bè có thể nắm bắt được những kiến thức cơ bản nhằm lấp lỗ hổng kiến thức của bản thân Trong đơn vị trường học, việc tổ chức các lớp học phụ đạo cho học sinh yếu kém là việc làm thường xuyên chứ không phải chỉ là phong trào thi đua hoặc để đối phó với một đợt thi hoặc kiểm tra
Để thực hiện tốt công việc này, nhà trường đã cho GVCN tìm hiểu rõ nguyên nhân chất lượng học tập của HS yếu kém lớp mình Nguyên nhân đó có thể
từ HS, từ gia đình, từ CBGV trực tiếp giảng dạy, từ sự chỉ đạo của nhà trường, sự quan tâm chưa thật sát sao của các ban ngành, đoàn thể, của UBND xã…
Sau khi đã tìm hiểu kĩ nguyên nhân, nhà trường cho GV phân loại đối tượng Khi đã có danh sách, nhà trường cho tổ chuyên môn họp, mời ban đại diện cha mẹ học sinh đến bàn bạc đưa ra biện pháp đề xuất nhà trường khắc phục tình trạng HS yếu kém Đây là nhiệm vụ hết sức quan trọng không chỉ của nhà trường mà toàn xã hội
Lập kế hoạch và phân công dạy phụ đạo học sinh yếu ngay từ đầu mỗi năm học phù hợp với tình hình cơ sở vật chất và con người của nhà trường
Việc chọn giáo viên phụ đạo rất quan trọng vì GV là người chủ đạo trong việc khắc phục học sinh yếu kém, thành hay bại một phần là do GV Do đó lãnh đạo nhà trường phải thuyết phục cho được những thầy cô có kinh nghiệm, có tâm huyết theo dạy những đối tượng này Có thể nói phải vừa dạy vừa dỗ các em đi từ những cái cơ bản nhất của bộ môn
Thực tế có nhiều thầy rất giỏi nhưng khi dạy những đối tượng học sinh này thì không hiệu quả Ngược lại, có những thầy không phải siêu sao gì nhưng kỹ lưỡng, tỉ mỉ và kiên trì với học sinh thì lại hiệu quả hơn Chính vì thế, việc chọn giáo viên phụ đạo cho học sinh yếu kém, vừa trên cơ sở tự nguyện, vừa trên cơ sở dựa vào tâm huyết, sự tận tụy, chu đáo, quan tâm của từng giáo viên và tổ trưởng
bộ môn cũng không đứng ngoài việc này
Chuyên môn nhà trường thường xuyên kiểm tra việc giáo viên phụ đạo Nhắc nhở GV trong tiết dạy bình thường, khi soạn GA cũng cần thiết kế cho cả đối tượng là HSYK Định kì 1 tháng, các GV phụ đạo sau khi kiểm tra báo cáo kết quả với chuyên môn nhà trường Chuyên môn kết hợp với BGH, đại diện các đoàn thể họp định kì Ban đại diện phụ huynh, tổ chuyên môn, giáo viên, có thể có cả phụ huynh có học sinh yếu để đánh giá kết quả đạt được, từ đó có kế hoạch điều chỉnh cho phù hợp
Trang 3Có những hình thức khen thưởng những học sinh tiến bộ như: có chế độ điểm thưởng cho học sinh tiến bộ, những học sinh đạt từ trung bình trở lên đưa ra khỏi danh sách phụ đạo hàng tháng Tìm nguồn bồi dưỡng cho giáo viên phụ đạo Đồng thời cần quan tâm theo dõi và đáp ứng nguyện vọng chính đáng của giáo viên và học sinh về phòng học, photo bài học, bài tập, có thể phát thêm văn phòng phẩm cho GV và HS…
Tổng hợp danh sách học sinh yếu theo khối lớp báo cáo UBND xã, Ban đại diện phụ huynh, Phòng GD - ĐT theo định kì đã quy định
Thực hiện nề nếp phụ đạo học sinh yếu như nề nếp dạy học chính khóa Một điểm mới mà nhà trường thực hiện trong năm học 2011 - 2012 là: phụ đạo HSYK ngay cả trong 15’ đầu giờ mỗi buổi Những buổi nào GVCN quản thì chính GVCN giáo dục ý thức học tập cho HS, hoặc phụ đạo môn mình phụ trách Còn các buổi khác, GV nào có tiết liền kề sau 15’ thì GV đó lên để hướng dẫn cách học môn mình hoặc chữa bài tập cho HS Cách làm này cũng tạo được không khí học tập sôi nổi cho HS Và đó cũng là một trong những cách “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”
2 Bồi dưỡng học sinh giỏi
Bên cạnh phụ đạo HSYK, bồi dưỡng học sinh giỏi là công việc không thể thiếu và diễn ra hàng năm ở các trường THCS Với lòng nhiệt huyết, các thầy cô luôn luôn tìm mọi cách để hướng dẫn và giúp đỡ những học sinh khá, giỏi trau dồi thêm nguồn kiến thức khi các em bước vào đời Để làm được điều này, mỗi nhà trường, mỗi thầy cô giáo đều có một cách làm khác nhau tùy thuộc vào điều kiện
và năng lực của học sinh Là trường đã nhiều năm có HSG các cấp, chúng tôi xin chia sẻ một số kinh nghiệm như sau:
Đối với các khối lớp, chúng tôi đều cho thành lập đội tuyển và ôn ngay từ đầu năm học Thường đến tháng 11, chúng tôi tổ chức thi tại trường để lấy thành tích chào mừng ngày Nhà giáoViệt Nam 20/11 Những HS nào đã được tuyển chọn chúng tôi tiếp tục cho ôn thi
Tuy nhiên đối với HS khối 9, khi phân công chuyên môn, chúng tôi đã chú ý tuyển chọn những GV có chuyên môn, có kinh nghiệm ôn thi dạy khối 9 để tìm hiểu và nắm bắt đối tượng HS của mình
Sau đó, chúng tôi cho GV bộ môn chọn những học sinh không những thật sự khá, giỏi môn mình phụ trách mà còn phải thật sự yêu thích môn học này, bởi vì niềm đam mê là động lực để các em cảm thấy hứng thú học hỏi, tìm tòi và sáng tạo
Những thủ tục ban đầu đã hoàn tất, chúng tôi họp các tổ trưởng cùng GV bồi giỏi để đưa ra kế hoạch và biện pháp tối ưu nhất cho công tác này
Khi đã được tín nhiệm phân công bồi giỏi, GV cần có chương trình bồi dưỡng Lên chương trình bồi dưỡng trên cơ sở chuyên đề mà phòng GD - ĐT đã hạn định, từ đó lên chương trình cụ thể đầy đủ cho phù hợp với tình hình học tập của học sinh mình dạy.Ngoài ra, cần có phương pháp giảng dạy Theo chúng tôi, thầy cô giáo đóng vai trò rất quan trọng đối với học sinh, là người hướng dẫn, định
Trang 4hướng để các em từng bước hoàn thiện mình Hơn thế nữa thầy cô phải biết tạo niềm tin đối với học sinh bằng cách thể hiện qua khả năng chuyên môn của mình
Trong quá trình dạy: Bồi dưỡng thường xuyên, liên tục, tăng cường kiểm tra, đánh giá thi cử để điều chỉnh uốn nắn kiến thức kĩ năng một cách kịp thời và hiệu quả cho các em
Một yếu tố quan trọng nữa là giúp các em làm quen với cách làm bài thi học sinh giỏi trong tỉnh và các tỉnh khác Đặc biệt là hướng dẫn cho các em cách làm bài Không nên dành quá nhiều thời gian cho một câu nào đó, phải biết phân bố thời gian hợp lí, trả lời câu hỏi phải đầy đủ, ngắn gọn Nếu câu nào chưa giải quyết được ngay thì nên chuyển sang câu khác, lần lượt cho đến hết sau đó mới quay lại nếu còn thời gian
Trong việc bồi dưỡng, các đồng chí nên tránh: nôn nóng bỏ qua bước làm chắc cơ bản, cho ngay bài khó, học sinh mới đầu đã gặp ngay một mớ “bòng bong”, không nhận ra và ghi nhớ được từng đơn vị kiến thức kĩ năng Kết quả là không định hình được phương pháp từ đơn giản đến phức tạp, càng học càng hoang mang Tuy nhiên, các đồng chí cũng nên vận dụng linh hoạt trong việc bồi dưỡng và tuyển chọn đội tuyển
Một trong những việc làm hết sức quan trọng nữa là: Nhà trường nên phối hợp với hội phụ huynh để có những hình thức khen thưởng cho HS và GV ôn thi
có thành tích cao trong hội thi các cấp để các thầy cô và các em cảm thấy tự hào và càng quyết tâm phấn đấu hơn nữa trong những năm tiếp theo Ngoài ra, cũng cần phối hợp với phụ huynh HS để họ động viên, đưa đón các em trong mỗi kì thi
Niềm tin từ các thầy cô giáo, sự quan tâm, chăm sóc của gia đình sẽ là nguồn động
lực lớn giúp các em vững tâm khi làm bài
3 Một số giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục năm học 2011 – 2012:
Để nâng cao chất lượng giáo dục, ngoài những giải pháp đã nêu cụ thể trong việc phụ đạo HSYK, bồi dưỡng HSG, chúng tôi xin đưa trao đổi thêm với hội nghị một số giải pháp sau:
Tập trung nâng cao chất lượng đội ngũ về phẩm chất chính trị, đạo đức nghề nghiệp, năng lực chuyên môn nghiệp
Xây dựng kế hoạch năm học khoa học, phù hợp với thực tế nhà trường và có tính khả thi cao
Phân công giáo viên giảng dạy một cách linh hoạt, cơ động nhưng tránh tình trạng dạy chéo ban như thế sẽ khó cho việc quản lí và đánh giá chuyên môn
Đổi mới sinh hoạt tổ chuyên môn, đi sâu giải quyết những vấn đề thật cụ thể
về chuyên môn ngoài những công việc mang tính hành chính
Chỉ đạo dạy học phân hóa, bám sát đối tượng, phù hợp và phát huy được sự tích cực của nhiều đối tượng trong cùng một lớp học
Tổ chức khảo sát, đánh giá và giao chất lượng cho từng giáo viên sao cho phù hợp với tình hình thực tế của nhà trường
Trang 5Làm tốt công tác dự giờ thăm lớp, đánh giá chuyên môn giáo viên Tiếp tục đổi mới đánh giá, xếp loại cán bộ quản lý, giáo viên nhằm thúc đẩy khả năng tự học, tự bồi dưỡng Gắn công tác đánh giá xếp loại với việc quy hoạch, bổ nhiệm các tổ khối, đoàn thể trong nhà trường, gắn với công tác thi đua, khen thưởng: đảm bảo sự đánh giá, khen chê đúng mức, chống chạy theo thành tích
Phát huy vai trò, tác dụng của đội ngũ giáo viên chủ nhiệm lớp trong việc nâng cao chất lượng giáo dục
Đẩy mạnh phong trào "Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực", chú trọng nội dung đổi mới phương pháp dạy học phù hợp với đối tượng, tạo niềm tin và sự hứng thú học tập của học sinh
Bằng những việc làm cụ thể, mỗi thầy giáo, cô giáo thực sự “là một tấm gương đạo đức, tự học và sáng tạo”
Tăng cường kiểm tra bài cũ, kiểm tra việc học và làm bài tập ở nhà của học sinh
Tiếp tục đổi mới kiểm tra, đánh giá nhằm thúc đẩy đổi mới phương pháp dạy học, nâng cao chất lượng tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong quản
lý và dạy học; xây dựng hệ thống câu hỏi học tập, hệ thống ngân hàng đề thi theo chuẩn kiến thức kỹ năng
Chú trọng dạy học sinh cách học, cách tự học, cách tư duy bằng những hướng dẫn cụ thể như cách đọc sách, cách ghi chép, trích dẫn, mở rộng, bằng hệ thống câu hỏi dẫn dắt, hệ thống bài tập phù hợp với học lực của từng em
Tiếp tục thực hiện có hiệu quả công tác bồi dưỡng học sinh giỏi các môn học, phụ đạo học sinh yếu kém các khối lớp
Thành lập các câu lạc bộ tổ chuyên môn Năm học 2011 - 2012 nhà trường
đã thành lập câu lạc bộ văn thơ và hoạt động cũng tương đối hiệu quả Các lớp thì thành lập tổ học tập, nhóm học tập, cán bộ môn học để giúp các em có ý thức hơn trong học tập
Đẩy mạnh công tác nghiên cứu khoa học, tự sáng tạo và sử dụng có hiệu quả
đồ dùng dạy học
Tổ chức thi giáo viên giỏi cấp trường, thành lập và bồi dưỡng đội tuyển giáo viên giỏi tham gia Hội thi giáo viên dạy giỏi cấp huyện, cấp tỉnh
Mỗi tháng, GVCN cũng phải đến thăm hỏi, động viên ít nhất 3 HS trong lớp Trong quá trình thăm hỏi, ở một số bản, BGH trực tiếp đi cùng để vận động
HS ra lớp Từ đó, gia đình HS thấy được sự quan tâm của GV cũng như của nhà trường tới con, em họ Và cũng từ đó, dần làm tốt công tác xã hội hóa giáo dục
Tăng cường cơ sở vật chất, thiết bị, tài liệu tham khảo phụ vụ cho công tác giảng dạy và học tập
BCH đoàn, tổng phụ trách đội thường xuyên tổ chức các hoạt động vui chơi, giải trí nhưng phải thực sự lành mạnh để giúp cho các em giải tỏa tâm lí góp phần nâng cao chất lượng học tập
Làm tốt công tác thi đua khen thưởng, kịp thời biểu dương, nhân rộng điển hình tiên tiến kể cả HS lẫn GV trong thực hiện nhiệm vụ
Trang 6Trên đây là một vài ý kiến tham luận của Trường THCS Púng Bánh tại hội nghị Chúng tôi rất mong nhận được sự góp ý, bổ sung của quý vị đại biểu, các đồng nghiệp để chất lượng dạy và học của trường THCS Púng Bánh ngày một nâng cao hơn
Cuối cùng, chúng tôi xin kính chúc quý vị đại biểu khách quý sức khỏe, hạnh phúc và thành đạt Chúc hội nghị thành công rực rỡ!
Xin trân trọng cảm ơn!