Sử dụng Infographic trong dạy học Địa lí

Trong thời kì bùng nổ CNTT và đổi mới phương pháp dạy học và kiểm trađánh giá, đặc biệt là thi TN THPT với lượng kiến thức lớn yêu cầu học sinh cần ghinhớ, vận dụng trong quá trình học v

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO LẠNG SƠN TRƯỜNG THPT ĐỒNG ĐĂNG

BẢN MÔ TẢ SÁNG KIẾN

THIẾT KẾ VÀ SỬ DỤNG INFOGRAPHIC

TRONG DẠY HỌC MÔN ĐỊA LÍ

Tác giả: Từ Tiến Thành Trình độ chuyên môn: Cử nhân Chức vụ: Tổ trưởng chuyên môn Nơi công tác: Trường THPT Đồng Đăng Điện thoại liên hệ: 0985.658.633

Địa chỉ thư điện tử: haxua83@gmail.com

Đề nghị công nhận sáng kiến cấp: Cơ sở

2 Mục tiêu của sáng kiến kinh nghiệm 6

3 Phạm vi của sáng kiến kinh nghiệm 7

1 Nội dung và những kết quả nghiên cứu của sáng kiến 13

Trong thời đại bùng nổ thông tin hiện nay, sự xuất hiện và phát triển của cáccông cụ, cách thức cung cấp, truyền tải thông tin mới đến người đọc là điều tất yếu.

Để theo kịp xu hướng xã hội, ngành giáo dục không thể đứng ngoài những biếnchuyển đó Đặc biệt, với lượng thông tin khổng lồ thì yêu cầu cần có những phươngtiện dạy học mới nhằm đơn giản hóa cách thức thể hiện thông tin để hỗ trợ đắc lựccho việc tiếp nhận của người học là một yêu cầu cấp thiết Vì vậy, ngành giáo dụcđòi hỏi giáo viên không ngừng thực hiện nhiệm vụ cải tiến, cập nhật thông tin tronggiảng dạy cho học sinh

Những năm gần đây, Infographic đã được các ngành truyền thông sử dụngnhiều đặc biệt đó là báo mạng, đài truyền hình lựa chọn để truyền tải thông tin vớitần suất ngày càng cao với điểm thu hút chính là không giới hạn về phương thứctrình bày Mặc dù Infographic đã có mặt tại Việt Nam trên nhiều lĩnh vực khác nhaunhưng trong giáo dục thì còn khá mới mẻ

Như vậy, có thể thấy, Infographic đang dần trở nên gần gũi và thông dụnghơn trong cuộc sống của thời hiện đại Infographic là một phương pháp mới, có ưuthế đặc biệt trong việc truyền tải thông tin và có khả năng áp dụng vào dạy học hiệnđại với tư cách là một hướng đi mới cho xu hướng thay đổi phương pháp dạy họctheo hướng tích cực hóa người học Tuy nhiên, việc ứng dụng Infographic vàogiảng dạy nói chung còn hạn chế, và giảng dạy môn Địa lí còn là mới mẻ Đây là

cơ sở quan trọng cho tôi lựa chọn nghiên cứu về sử dụng Infographic trong dạy họcĐịa Lí, đặc biệt là trong bối cảnh vấn đề nâng cao chất lượng dạy học bộ môn đangđặt ra cấp thiết như hiện nay

CÁC TỪ VIẾT TẮT

TT Chữ viết tắt Viết đầy đủ

2 TN THPT Tốt nghiệp trung học phổ thông

DANH MỤC ẢNH, BẢNG BIỂU

Hình 1 Một số Infographic của thông tấn xã Việt Nam 14Hình 2 Giao diện phần mềm Adobe Photoshop dùng thiết

kế Infographic

21

Hình 3 Khái quát về đất nước Nhật Bản 23Hình 4 Một số thiên tai chủ yếu ở nước ta 25

Hình 7 Kiểm tra kiến thức thiên nhiên phân hóa Bắc

Nam

29

Hình 10 Đặc điểm dân số nước ta năm 2019 32Bảng 1 Phương pháp sử dụng Infographic trong dạy học

Bảng 3 Mong muốn của học sinh khi giáo viên thiết kế

và sử dụng Infographic vào dạy học Địa lí

36

Bảng 4 Bảng so sánh kết quả thi tốt nghiệp TN THPT

năm 2020 lớp 12A2 và 12A3

36

Bảng 5 Bảng so sánh kết quả thi tốt nghiệp TN THPT

năm 2020 với năm 2019

37

I – MỞ ĐẦU

1 Lí do chọn sáng kiến

Infographic - đồ họa thông tin là dạng thức thể hiện các thông tin, dữ liệuhoặc kiến thức bằng hình ảnh trực quan Những thiết kế này cung cấp những thôngtin phức tạp qua thiết kế dưới dạng ngắn gọn, rõ ràng bằng ký hiệu, biểu tượng,hình ảnh, sự phát triển của Infographic hiện nay là kết quả tất yếu của kỷ nguyên

số Khi con người càng tiêu tốn nhiều thời gian vào biển thông tin tràn ngập củathời đại số thì vai trò của Infographic càng trở nên quan trọng vì Infographic là mộtcông cụ cho phép cung cấp, truyền tải thông tin mới đến người đọc một cách nhanhchóng, hiệu quả

Trong thời kì bùng nổ CNTT và đổi mới phương pháp dạy học và kiểm trađánh giá, đặc biệt là thi TN THPT với lượng kiến thức lớn yêu cầu học sinh cần ghinhớ, vận dụng trong quá trình học và ôn tập, do đó việc cần có những phương tiệndạy học mới nhằm đơn giản hóa cách thức thể hiện thông tin để hỗ trợ đắc lực choviệc tiếp nhận của người học là một yêu cầu cấp thiết trong quá trình dạy và học córất nhiều phương pháp phương tiện hỗ trợ quá trình học tập như sử dụng sơ đồ tưduy, sơ đồ kiến thức, dạy học trực tuyến và các phần mềm hỗ trợ…và Infographic

là một giải pháp hợp lý cho yêu cầu đó Với đặc điểm nổi trội là khả năng tổng hợp,khái quát hóa, tính thẩm mĩ, tính sáng tạo,… Infographic có thể trở thành một công

cụ, một giải pháp mới, góp phần nâng cao hứng thú và hiệu quả học tập bộ môn.Những trang Infographic ngắn gọn về nội dung, màu sắc và hình ảnh bắt mắt sẽ thuhút học sinh và hỗ trợ học sinh tốt hơn trong quá trình học tập Địa lí vì khá nhiềukiến thức với đại đa số học sinh Mặc dù có nhiều ưu thế nổi trội trong việc truyềntải thông tin, có tiềm năng trong việc cải thiện hứng thú học tập của học sinh nhưngtrên thực tế, nghiên cứu và ứng dụng Infographic trong dạy học Địa lí vẫn còn làmột vấn đề mới mẻ, chưa được khai thác hiệu quả

Với những đặc tính của mình, Infographic có thể được sử dụng như là mộtphương tiện dạy học mới với chức năng chính là chuyển hóa thông tin một cáchngắn gọn thay cho việc đọc hàng trang giấy như cách thức truyền thống Đối với

người đọc nói chung và người học nói riêng, Infographic được yêu thích nhờ rất ítchữ nhưng lại đầy đủ nội dung cần biết, hình ảnh minh họa phong phú, đẹp mắt.Điều này phần nào đáp ứng tâm lí của học sinh hiện nay đó là mong muốn đượcgiảm áp lực trong việc thu nhận kiến thức Đề tài này nhằm giới thiệu những thôngtin cơ bản về Infographic như một phương tiện hỗ trợ tốt cho công tác dạy học mới.

2 Mục tiêu của sáng kiến

Mục đích chính của thiết kế Infographic là nhằm trình bày thông tin sao chotrở nên gọn gàng, súc tích, dễ nắm bắt và thu hút được sự quan tâm, chú ý củangười xem hơn

Việc sử dụng Infographic trong dạy học môn Địa lí là một giải pháp hiệu quảthu hút sự chú ý của học sinh, giúp học sinh học nhanh, nhớ lâu, tổng hợp kiến thứctốt và phát huy cá tính sáng tạo của học sinh, đồng thời đáp ứng yêu cầu đổi mớiphương pháp dạy học theo hướng hiện đại, khơi dậy được hứng thú học tập, tư duysáng tạo của học sinh

Trên cơ sở tìm hiểu khái niệm, khẳng định vai trò của Infographic, đề tàinghiên cứu về thiết kế và đề xuất một số biện pháp sử dụng có hiệu quả Infographic

để dạy và ôn tập môn Địa lí Qua đó, thúc đẩy tính tích cực, chủ động của học sinhcũng như tăng khả năng tư duy và sáng tạo trong quá trình dạy học đọc hiểu nhằmphát triển các năng lực cơ bản và chuyên biệt mà CTGDPT 2018 đã xây dựng

3 Phạm vi của sáng kiến

Sáng kiến này được viết trong quá trình dạy học, ôn tập TN THPT được rút

ra một số kinh nghiệm từ công tác giảng dạy tại trường Trung học phổ thông Đồng

Đăng Đối tượng được áp dụng trong đề tài này là học sinh toàn trường, đặc biệt làhọc sinh lớp 12.

Sáng kiến áp dụng cho cả giáo viên toàn trường đặc biệt là các môn Địa lí,Tin học, Sinh học, Công nghệ, Văn học

Phần mềm tạo Infographic khuyến khích sử dụng: Microsoft Powpoint,Visme, Canva Infographic Maker, Piktochart, Adobe Photoshop…

Thời gian sử dụng từ năm học 2019-2020 đến năm học 2020-2021

II – CƠ SỞ LÝ LUẬN, CƠ SỞ THỰC TIỄN

1 Cơ sở lý luận

Chương trình giáo dục phổ thông năm 2018 được xây dựng theo mô hìnhphát triển năng lực, thông qua những kiến thức cơ bản, thiết thực, hiện đại và cácphương pháp tích cực hóa hoạt động của người học, giúp HS hình thành và pháttriển những phẩm chất và năng lực mà nhà trường và xã hội kì vọng Quan điểmnày được thể hiện nhất quán ở nội dung giáo dục, phương pháp giáo dục và đánhgiá kết quả giáo dục của các môn học

Thực hiện Quyết định số 117/QĐ-TTg ngày 25/01/2017 của Thủ tướngChính phủ Phê duyệt Đề án “Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong quản

lý và hỗ trợ các hoạt động dạy - học, nghiên cứu khoa học góp phần nâng cao chấtlượng giáo dục và đào tạo giai đoạn 2016-2020 định hướng đến năm 2025 Đẩymạnh ứng dụng CNTT hỗ trợ đổi mới nội dung, phương pháp dạy và học, kiểm trađánh giá trong tất cả các môn học Ưu tiên triển khai các giải pháp có tính đồng bộcao (bao gồm kho học liệu số, bài giảng e-learning, phần mềm thiết kế bài giảng

điện tử, phần mềm mô phỏng, thí nghiệm ảo và phần mềm dạy học); triển khai ứngdụng CNTT phải thiết thực, có hiệu quả.

Căn cứ công văn số: 2289/SGDĐT-KTKĐ Lạng Sơn về việc hướng dẫn thựchiện nhiệm vụ CNTT năm học 2019 - 2020 Tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng CNTT;củng cố, bồi dưỡng kiến thức, phát huy năng lực đội ngũ cốt cán CNTT và đội ngũgiáo viên Tin học; khai thác hiệu quả phòng họp trực tuyến, các phần mềm quản lý,phần mềm dạy học và thiết bị CNTT đặc biệt là các thiết bị hỗ trợ dạy học thôngminh Đẩy mạnh ứng dụng CNTT hỗ trợ đổi mới nội dung, phương pháp dạy vàhọc, kiểm tra đánh giá trong tất cả các môn học Ưu tiên triển khai các giải pháp cótính đồng bộ cao (bao gồm kho học liệu số, bài giảng e-learning, phần mềm thiết kếbài giảng điện tử, phần mềm mô phỏng, thí nghiệm ảo và phần mềm dạy học); triểnkhai ứng dụng CNTT phải thiết thực, có hiệu quả

Sự phát triển mạnh mẽ của CNTT, sự xuất hiện của các phần mềm đồ họahiện đại, Infographic ngày càng xuất hiện nhiều, phát huy sự sáng tạo và nhanhchóng phổ biến trong mọi lĩnh vực Infographic phát triển dưới nhiều dạng khácnhau và trở thành phương tiện truyền tải thông tin dữ liệu trực quan, có tính biểu thị

dữ liệu theo cách có cấu trúc, đảm bảo tính ngắn gọn trong mục tiêu truyền tảithông tin

Như vậy, việc sử dụng Infographic trong dạy học sẽ là một phương pháp dạyhọc trực quan mới, nhằm bắt kịp xu hướng của giáo dục hiện đại, mà còn có thểxem là một biện pháp hữu hiệu để nâng cao hứng thú học tập của học sinh trên lớp,định hướng hoạt động tự học ở nhà và góp phần rèn luyện các năng lực thực hànhcho học sinh trong học tập

Sử dụng Infographic trong dạy học nói chung, dạy học môn Địa lí còn là mộtcách tiếp cận của nền giáo dục với xu hướng chung của thời đại, nhằm góp phần

tạo ra những thế hệ học sinh không chỉ giỏi kiến thức, tư duy sáng tạo mà còn cókhả năng bắt kịp công nghệ, vận dụng kiến thức vào thực tiễn cuộc sống.

Điểm khác biệt so với các công cụ trình chiếu trực quan khác là Infographiccho phép thể hiện các thông tin qua hình ảnh và các kí hiệu trực quan Sự phát triểnnhanh chóng của internet và điện thoại thông minh ngày nay đã rất phổ biến vớihọc sinh THPT, Infographic cũng trở nên thông dụng hơn Bên cạnh nhữngInfographic có sẵn đã được thiết kế trên internet, giáo viên và học sinh có thể tìmkiếm, in ra giấy để trở thành công cụ hỗ trợ học tập, giáo viên hoặc học sinh cũng

có thể tự thiết kế Infographic tùy theo mục đích sử dụng hoặc phong cách của riêngmình trong quá trình học tập bộ môn Thao tác dễ dàng, phát huy tính sáng tạo của

cá nhân, tiết kiệm thời gian, nâng cao hiệu quả dạy và học… chính là những ưu thếInfographic có thể đáp ứng được với các đối tượng học tập khác nhau, trong cáckhông gian học tập mở và hoàn toàn không bị giới hạn bởi cơ sở vật chất nhàtrường như các biện pháp ứng dụng công nghệ thông tin khác như vậy, có thể nói,

sử dụng Infographic vào dạy học Địa lí sẽ giúp người dạy giảm bớt việc mô tảthông tin, số liệu mà tập trung vào phân tích nội dung để bài học được truyền tảitrực quan hơn, thu hút hơn; giúp người học tiếp thu nhanh, dễ dàng và hứng khởihơn Những lợi thế nói trên của Infographic là những điểm cần thiết đối với mộtphương tiện dạy học mới mà bộ môn Địa lí có thể sử dụng để góp phần thay đổiphương pháp học tập và nâng cao hứng thú học tập bộ môn Về bản chất,Infographic là hình thức dùng hình ảnh để trình bày truyền tải thông tin – thường lànhững thống kê trên số lượng lớn Những Infographic thường được bố trí khoa học,đẹp mắt và theo một cách dễ hiểu nhất nhằm giúp người đọc có thể hiểu được Tuynhiên thời gian và công sức để làm ra một sản phẩm Infographic có thể mất nhiềuhơn so với sử dụng văn bản hoặc sơ đồ tư duy nhưng những lợi ích mà nó mang lạithì vượt trội hơn rất nhiều Thay vì phải đọc nhiều thông tin, xem qua nhiều trangweb, hay thiết kế, các bảng thống kê phức tạp đơn điệu,… giờ đây, học sinh chỉ cần

xem một trang hình ảnh Infographic là có đầy đủ thông tin cần thiết và biết cáchlogic các thông tin đó với nhau.

Đây là những nguyên nhân cơ bản để có thể ưu tiên sử dụng Infographictrong dạy học thay vì các văn bản truyền thống Trong các thế mạnh củaInfographic, có những điểm có thể hỗ trợ tốt cho giáo dục để đưa Infographic vàodạy học Địa lí như một phương tiện dạy học mới, đáp ứng được những yêu cầutrong dạy học hiện nay

và khả năng sử dụng công nghệ thông tin của tác giả sẽ góp phần nâng cao hiệu quảhọc tập bộ môn

Tuy nhiên, mặc dù có nhiều ưu thế, nhưng hiện nay, việc sử dụngInfographic trong dạy học hiện nay hiện chưa được tiến hành rộng rãi Theo nghiêncứu Infographic đã trở thành nội dung nghiên cứu và ứng dụng trong dạy học địa lý

ở một số trường THPT ở các tỉnh và thành phố lớn như: Hà Nội, Hải Phòng, QuảngNinh, Bắc Ninh, Hải Dương…Đề tài nghiên cứu của sinh viên Trần Thúy Duyênvới đề tài “Thiết kế và sử dụng Infographic animation trong dạy học địa lý 11” Bêncạnh đó Infographic là đề tài được nhiều thạc sĩ chọn làm luận văn tốt nghiệp tiêubiểu như: Luận văn thạc sĩ Nguyễn Thanh Hà “Sử dụng thông tin đồ họa trên báo

điện tử hiện nay” Luận văn của thạc sĩ Trình Thị Quỳnh “Sử dụng thông tin đồ họatrên báo in Việt Nam” Luận văn của thạc sĩ Ngô Thị Yến, “Sử dụng thông tin đồhọa trong các chương trình truyền hình” Trên thực tế, hiện nay Infographic được

sử dụng phổ biến trong lĩnh vực báo chí (chủ yếu và thông dụng nhất là các trangbáo điện tử: vtv.vn, Infographic.vn, laodong.vn…) nhằm đáp ứng nhu cầu tổng hợptin tức nhanh của những độc giả thời hiện đại

Mặc dù đã được ứng dụng tương đối hiệu quả trên các phương tiện truyềnthông nhưng ở nội dung môn học Địa lí, Infographic mới chỉ được xuất hiện trênmạng và được giáo viên sử dụng một cách tự phát trong các tiết học trên lớp đểthay đổi không khí giờ học Trong bối cảnh thi THPT Quốc gia như hiện nay được

tổ chức dưới dạng thi trắc nghiệm khách quan, học sinh cần ghi nhớ nhiều nội dungkiến thức để đáp ứng yêu cầu của bài thi Đáp ứng yêu cầu của phần đông học sinh

về việc học tập ôn luyện và hệ thống sơ đồ hóa kiến thức trọng tâm, Công tyCcgroup đã mời các tác giả có tên tuổi trong nhiều bộ môn, hoàn thiện trọn bộInfographic chinh phục kì thi THPT Quốc gia (2018) giáo viên và học sinh có thểtìm mua sách để sử dụng

Như vậy, có thể thấy trên thực tế, mặc dù đã có nhiều Infographic được thiết

kế và đăng tải trên nhiều phương tiện thông tin đại chúng nhưng lại chưa được ứngdụng trong quá trình dạy học Địa lí ở trường phổ thông hiện nay với tư cách nhưmột biện pháp mới, góp phần làm đổi mới phương pháp dạy học Sử dụngInfographic trong dạy học sẽ là một phương pháp mới đầy tiềm năng khi không chỉđem đến tính mới lạ mà còn góp phần to lớn trong việc nâng cao hiệu quả bộ môn

và gắn việc học tập với thực tiễn, đảm bảo rèn luyện, phát triển các năng lực thựchành cho học sinh Điều này hoàn toàn phù hợp với mục đích của nền giáo dục ViệtNam hiện nay là hình thành nhân cách toàn diện cho thế hệ trẻ, những người laođộng tương lai của xã hội, có sức khỏe, có trí tuệ, có tâm hồn trong sáng, biết yêuthương cộng đồng, nhân loại, có ý thức công dân và có khả năng lao động sáng tạo,

nhằm đáp ứng những yêu cầu của thời kì công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước vàhội nhập quốc tế Có thể thấy, Infographic Địa lí không còn là khái niệm xa lạ, tráilại, nó còn có thể trở thành một công cụ hỗ trợ dạy học trong thời đại mới, khôngchỉ nâng cao hứng thú, chất lượng học tập bộ môn mà còn mở ra khả năng pháttriển các năng lực của người học Tuy nhiên, việc ứng dụng Infographic trong dạyhọc Địa lí hiện nay vẫn còn là một vấn đề mới, chưa được triển khai áp dụng rộngrãi để phát huy hết hiệu quả của nó.

Trường THPT Đồng Đăng đã ứng dụng CNTT trong quản lý và dạy họcđược quan tâm triển khai từ nhiều năm về trước, tuy nhiên, từ năm học 2019 - 2020hoạt động này được đẩy mạnh, tăng cường bằng việc thành lập ban CNTT phục vụcông tác điều hành, quản lý và trao đổi chuyên môn; kêu gọi đầu tư lắp đặt máychiếu đa năng trong phòng học và khuyến khích giáo viên soạn giáo án điện tử ởmột số môn, như: Tin học, Vật lí, Sinh học, Hóa học, Địa lí… đưa vào giảng dạy.Đặc biệt, để nâng cao hiệu quả trong công tác này, ban giám hiệu nhà trường đãquán triệt tinh thần dạy và học thực chất, kiên quyết không để kiểu dạy hình thức

và ứng dụng CNTT cho có lệ, đồng thời, tạo điều kiện cho giáo viên tham gia cáckhóa tập huấn ứng dụng CNTT trong dạy học Từ đó, việc khai thác sử dụng cácngữ liệu phục vụ giảng dạy bằng giáo án điện tử trong các tiết học đã phát huy hiệuquả, tạo sự hứng thú cho học sinh tiếp thu bài giảng Đây được coi như một luồnggió mới trong đổi mới phương pháp, hình thức dạy học của nhà trường

Tại trường THPT Đồng Đăng, để bắt kịp sự phát triển của CNTT và đổi mớiphương pháp dạy học nên việc áp dụng các phương pháp dạy học dùng Infographic

có tác dụng lớn đối với giáo viên và học sinh Xuất phát từ các cơ sở trên tôi đãchọn sáng kiến “ Thiết kế và sử dụng Infographic trong dạy học địa lí”

III – NỘI DUNG SÁNG KIẾN

1 Nội dung và những kết quả nghiên cứu của sáng kiến

1.1 Tổng quan về Infographic.

1.1.1 Khái niệm về Infographic.

Infographic là từ ghép giữa information (thông tin) và graphic (đồ họa) Hiệnnay, có nhiều định nghĩa Infographic khác nhau: Infographic là hình ảnh đồ họa thểhiện thông tin, dữ liệu hoặc kiến thức nhằm thể hiện thông tin phức tạp một cáchnhanh chóng và rõ ràng Đồ họa có thể được tăng cường bởi các biểu tượng, hìnhdạng, màu sắc và các yếu tố hình ảnh khác nhưng nhìn chung, từ ngữ vẫn là yếu tốđược nhấn mạnh bởi loại info này Hay theo từ điển Oxford, Infographic là cách thểhiện trực quan thông tin hoặc dữ liệu như dạng biểu đồ, sơ đồ

Như vậy, Infographic được hiểu đơn giản là thiết kế đồ họa thông tin, cụ thểchính là dạng thức thể hiện các thông tin, dữ liệu hoặc kiến thức bằng hình ảnh trựcquan Đây là sản phẩm đồ họa mô tả thông tin về một lĩnh vực, vấn đề nào đó.Thông tin trong Infographic được giải thích một cách trực quan thông qua các hìnhảnh Mục đích chính của Infographic là thể hiện một chủ đề phức tạp thành nhữnghình ảnh đơn giản, thẩm mĩ, giúp người xem dễ dàng tiếp cận và ghi nhớ thông tin.Infographic là kiểu thiết kế đồ họa chủ yếu dựa vào các hình tượng trực quan để môphỏng cho những dữ liệu thông tin, với thiết kế kiểu này người dùng dễ dàng thuthập dữ liệu một cách nhanh nhất

Như trong ví dụ dưới đây, Infographic sử dụng các hình ảnh nổi bật, lôi cuốn

để truyền đạt thông tin một cách nhanh chóng và rõ ràng

Hình 1 Một số Infographic của thông tấn xã Việt Nam 1.1.2 Đặc điểm của Infographic

Infographic là một sản phẩm độc đáo, thường mang dấu ấn cá nhân, đa dạng

về màu sắc và cách trình bày Mỗi một sản phẩm Infographic là một sản phẩm thểhiện đồ riêng của người thiết kế Cùng một nội dung, thông tin, nhưng cách thểhiện của mỗi người là hoàn toàn khác nhau tùy vào góc nhìn của mỗi người cũngnhư mục đích thành lập Infographic đó Nhưng nhìn chung, các Infographic đều cóchung các đặc điểm sau:

Infographic mang tính khái quát cao: Tính khái quát của Infographic đượcđảm bảo bởi hệ thống hình ảnh biểu tượng cho phép cung cấp một lượng lớn thôngtin; vừa làm rõ những dữ liệu phức tạp, vừa tổng hợp thông tin thông qua cách sắpxếp các nội dung và biểu tượng Cung cấp thông tin phức tạp qua các biểu tượngphù hợp; vừa làm rõ những dữ liệu phức tạp, vừa cho phép truyền tải một lượng lớnthông tin thông qua các biểu tượng

Infographic thể hiện rõ ràng, chính xác các nội dung Thông qua Infographic,các thông tin sẽ trở thành một nội dung có giá trị được đơn giản hóa mà bất kì mộtngười nào cũng có thể hiểu Màu sắc, phông chữ và hình ảnh phải hỗ trợ cho việcgiải thích và không hạn chế sự hiểu biết.

Infographic có tính sáng tạo: Infographic là một sản phẩm độc đáo, mang

đậm dấu ấn cá nhân của người thiết kế, đa dạng về màu sắc và ý tưởng trình bày.Mỗi một sản phẩm Infographic là một sản phẩm thể hiện ý đồ riêng của người thiếtkế

Infographic có tính thẩm mĩ: So với cách truyền tải nội dung thông thường

bẳng các đoạn văn bản, Infographic gây ấn tượng và hứng thú với người đọc vềmàu sắc, cách thức thể hiện sáng tạo các nội dung Sự sắp xếp hợp lý các hình ảnh,

số liệu, thông tin ngắn gọn trong các bố cục hài hòa chính là cơ sở tạo nên tínhthẩm mĩ của Infographic

1.1.3 Ưu điểm của Infographic.

Thông tin trực quan: Infographic mang rất nhiều ưu điểm nổi bật so với hìnhthức trình bày thông tin như truyền thống Bởi lẽ, thay vì trình bày thông tin dài,khô khan, khó tiếp thu và gây nhàm chán cho người đọc, chúng ta có thể thay thếthông tin đó bằng những hình ảnh sống động và cụ thể Những Infographic thườngđược bố trí khoa học, đẹp mắt và theo một cách dễ hiểu nhất nhằm giúp người đọc

có thể hiểu được

Trình bày thông tin quan trọng: Infographic không chỉ được biết đến là cáctác phẩm nghệ thuật, điều quan trọng mà người xem muốn biết chính là lượngthông tin từ thiết kế Infographic Có thể khi nhìn vào, bạn sẽ bị ấn tượng bởi cáchtrình bày, nhưng sau đó sẽ bị thu hút bởi nội dụng mà nó truyền tải

Thu hút người xem: Với cách trình bày ấn tương và độc đáo của Infographic,bạn sẽ chú ý vào những hình ảnh, màu sắc, đường nét đó Dù chưa biết gì về nó

nhưng chắc chắn ánh mắt của bạn không thể nào bỏ qua những mẫu thiết kế này dù

ở trên máy chiếu, mặt giấy hay màn hình điện thoại

Thông tin dễ hiểu: Các thông tin khi trình bày trên Infographic đều được đơngiản hóa Nếu là một người thích thu thập thông tin từ đồ thị, biểu đồ, chắc hẳn bạn

sẽ cảm thấy hứng thú hơn khi chúng được trình bày bằng những hình ảnh thú vị.Bạn không cần mất thời gian suy nghĩ mỗi khi đọc tài liệu nhưng vẫn có thể nắmbắt thông tin chính xác với Infographic

Không bị nhàm chán: Nhiều thông tin phức tạp trong chương trình học gâynhàm chán cho người học Rất ít học sinh có thể học và ghi nhớ được hết những nộidung đã được học

Dễ dàng tiếp cận: Bước vào thời đại công nghệ 4.0, internet bùng nổ mạnh

mẽ đã khiến Infographic trở nên phổ biến hơn Khi dùng công cụ tìm kiếm, bạn cóthể thấy chúng xuất hiện rất nhiều, thậm chí chúng còn được in hẳn ra giấy giúpmọi người tiếp cận dễ hơn

Thuyết phục người xem: Nhờ vào sự sáng tạo trong thiết kế, mọi thông tinđều được sắp xếp theo một cách súc tích và rõ ràng Nhờ đó mà Infographic tăngthêm sự thuyết phục người đọc, những người thường nghi ngờ về sự chính xác củanhững số liệu được trình bày trên đó

Dễ ghi nhớ: Đặc điểm của các thiết kế Infographic đều đa dạng về màu sắc

và chi tiết Điều này khiến người xem nắm bắt thông tin nhanh chóng và nhữnghình ảnh đó sẽ lưu lại trong trí nhớ tốt hơn so với ngôn từ

Nội dung rõ ràng: Vì trình bày theo một cách khoa học nên thông tin đượcsắp xếp vô cùng dễ hiểu, mạch lạc, ít xảy ra hiểu lầm Vậy nên khi xemInfographic, người dùng hạn chế được sự khó hiểu của người xem hay mắc phải khiđọc quá nhiều trang văn bản

1.1.4 Lợi thế của Infgraphic trong dạy học

Trong các thế mạnh của Infographic, có những điểm có thể hỗ trợ tốt chogiáo dục để đưa Infographic vào dạy học Địa lí như một phương tiện dạy học mới,đáp ứng được những yêu cầu trong giảng dạy Địa lí hiện nay Cụ thể:

Dễ ghi nhớ, nhớ lâu: Infographic với hệ thống thông tin tổng hợp hoặc theotừng chủ đề riêng biệt, nhờ đó người xem có khả năng ghi nhớ lâu hơn do trình bàychuyên sâu về một nội dung nào đó Khoa học đã chứng minh, với dữ liệu rời rạc,não chỉ đơn giản giải mã ý nghĩa của chúng mà không có chức năng ghi nhớ Tráilại, thông tin đã được hệ thống sẽ kích thích các khái niệm có sẵn trong não, liên hệđến cảm xúc, suy nghĩ và để lại ấn tượng lâu dài Việc sử dụng những màu sắc tươisáng, biểu đồ, hình ảnh đa dạng… làm cho người xem nhớ đến Infographic mộtcách dễ dàng Bạn nên nhớ rằng con người thường lưu lại trong trí nhớ hình ảnh tốthơn là từ ngữ Tương tự như những mẩu quảng cáo trên truyền hình, hiệu quả tácđộng lên khách hàng là cao hơn thông qua ngôn ngữ hình ảnh

Hình ảnh trực quan là thế mạnh vượt trội của Infographic Để tiết kiệm thờigian, đồng thời giúp học sinh tránh nhàm chán và nhớ lâu hơn, Infographic hỗ trợ

xử lý và sắp xếp một cách hợp lý các thông tin cần thiết khiến học sinh chú ý vàocách trình bày ấn tượng của Infographic và tự hỏi xem những biểu đồ, màu sắc,đường nét, hình ảnh… Bằng cách này, HS có thể tiếp thu được nhiều thông tin chỉtrong một thời gian rất ngắn

Tạo sự thu hút người học: hình ảnh giúp người xem cảm thấy dữ liệu hấp dẫn

và thu hút hơn Giữa rất nhiều thông tin cập nhật mới liên tục trên internet, mộtInfographic có khả năng được chọn đọc nhiều gấp 30 lần so với bài viết hoặc biểu

đồ đơn giản

Những lợi thế trên là những điểm cần thiết đối với một phương tiện dạy họcmới mà bộ môn Địa lí có thể sử dụng Có thể nói, sử dụng infpgraphic vào giảng

dạy Địa lí sẽ giúp người dạy giảm bớt việc mô tả thông tin, số liệu mà tập trung vàophân tích nội dung Đồng thời nội dung bài học được sẽ được truyền tải “mềm”hơn, thu hút hơn, giúp người học tiếp thu nhanh hơn, dễ dàng nắm bắt thông tinquan trọng trong bài học.

1.1.5 Bố cục của Infographic.

Bố cục cơ bản của một Infographic bao gồm ba phần: chủ đề, kênh hình vàkênh chữ Trong đó, chủ đề là tên bao quát nội dung sẽ thể hiện; kênh hình lànhững hình ảnh, biểu tượng, biểu đồ, bản đồ và kênh chữ có thể là nội dung chínhhoặc bổ trợ làm rõ các biểu tượng

Infographic thể hiện bằng các yếu tố đồ họa và hình ảnh thu hút sự chú ýbằng cách sắp xếp các nội dung, thông tin một cách khoa học và độc đáo nhất theo

ý đồ mong muốn của người dạy

Tuy nhiên, một Infographic có nhiều thông tin nếu không được sắp xếp bốcục một cách hợp lí sẽ dễ dẫn đến tác dụng ngược, gây rối loạn cho người đọckhông thể tập trung vào những nội dung quan trọng và có thể gây hiệu ứng ngượctrong việc tiếp nhận thông tin

1.2 Các bước xây dựng một Infographic.

Xác định chủ đề của Infographic: Trước hết bạn cần xác định được nội dung

và chủ đề mình muốn truyền tải, từ đó hình mới hình dung được các yếu tố nhưphong cách thiết kế, màu sắc, nội dung…sẽ sử dụng Việc chọn chủ đề choInfographic không hề đơn giản, tốt nhất hãy tìm một lĩnh vực nào đó cụ thể giúpmang đến nhiều kiến thức cho người xem Bên cạnh đó, để chọn được chủ đề vừathu hút người đọc và vừa là lĩnh vực bạn am hiểu không phải dễ Ví dụ như bạn làmột người yêu ẩm thực, chắc chắn bạn sẽ có rất nhiều thông tin để nói về nhữngđặc sản của từng vùng miền

Xây dựng ý tưởng: Mục đích của việc lên ý tưởng sẽ giúp bạn dễ chọn lọcnhững số liệu, hình ảnh và từ ngữ phù hợp để dùng cho Infographic Bạn có thểphác thảo sơ qua bố cục trình bày, nếu muốn xây dựng Infographic theo dạngwebsite hoặc video thì nên có một kịch bản chi tiết để không bỡ ngỡ khi làm.

Thu thập thông tin: Khi đã xác định được chủ đề cần thực hiện, bạn hãy tiếnhành tìm kiếm thông tin từ sách báo, internet hoặc những nguồn khác Dựa trên ýtưởng, cách sắp xếp mà chọn những số liệu, ngôn từ và tài liệu cần thiết Bí kípgiúp Infographic luôn thành công đó là “càng đơn giản càng tốt” Bởi vì nếu muốnxem, người dùng có thể chọn các trang khác thay vì Infographic của bạn Khi họchọn bạn, tức là thiết kế Infographic của bạn có sự khác biệt so với những nơi khác

Thu thập hình ảnh, icon, kí hiệu: Mỗi Infographic nên sử dụng một loại Iconcùng phong cách, cùng màu sắc để trông hài hòa về mặt thẩm mỹ và không bị “rốimắt” khiến việc theo dõi dễ dàng hơn Ví dụ như sử dụng Icon phẳng, đơn màu haynhiều màu sắc, hay Icon minh họa 3D với nhiều chi tiết hơn Như chúng ta có thểthấy trong Infographic này, nhiều icon chung phong cách có thể được kết hợp đểtạo ra một hình ảnh có sức ảnh hưởng để truyền đạt và minh họa cho một nội dungnào đó

Lựa chọn bố cục Infographic: Khi xác định mục đích thiết kế, cần hình dung

một cách rõ nét về nhiệm vụ thiết kế: thiết kế Infographic về đất nước, đặc điểmhay so sánh, giải thích…? xác định chủ đề và nội dung muốn truyền tải trongInfographic để có thể hình dung được các yếu tố như màu sắc, phong cách thiếtkế… sẽ sử dụng Từ nhiệm vụ và mục đích, lựa chọn bố cục (có sẵn hoặc tự thiếtkế) sao cho phù hợp với nội dung và cá tính sáng tạo của cá nhân

Các ứng dụng thiết kế Infographic sẵn sàng cung cấp một kho dữ liệu về cácbản thiết kế mẫu với những bộ khung, những bảng màu được phân loại và sắp xếpsẵn để hình dung con đường thiết kế dễ dàng hơn Điều quan trọng là cần lựa chọn

trong số những bộ khung đó, mẫu nào thực sự phù hợp với nội dung chủ đề thiếtkế.

Thực hiện thiết kế Infographic: Bước này sẽ bắt tay vào thiết kế Infographickhi đã chuẩn bị đầy đủ những gì cần có để tạo ra Infographic Khi sử dụng nhữngcon số trên biểu đồ, bạn hãy cân nhắc xem nên dùng loại nào cho thích hợp Xácđịnh màu nền cho Infographic rất quan trọng vì nó sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến quátrình xây dựng Infographic nói chung hay khâu thiết kế bố cục nói riêng rất lớn.Căn cứ vào chủ đề, việc xác định rõ màu nền ngay từ đầu sẽ giúp người thiết kếphù hợp với chủ đề (ví dụ như chủ đề nông nghiệp thường có màu xanh lá cây, chủ

đề về sa mạc có màu vàng nâu…), hình dung được những việc sắp thực hiện và các

ý tưởng kế tiếp về màu sắc và cách thể hiện nội dung cần thiết Màu nền choInfographic nên sử dụng màu sắc phổ quát, tránh pha trộn hỗn hợp nhiều hơn haimàu trừ khi thật cần thiết Người thiết kế cần nắm được các quy tắc cơ bản về bóngtối và ánh sáng, sự tương phản giữa màu nóng và lạnh, tối và sáng để tạo khả năngchi phối các nội dung trên Infographic Bạn cũng lưu ý đến độ phân giải và kíchthước của hình ảnh dùng trong Infographic Đã có nhiều trường hợp dù đã thiết kếcông phu nhưng chất lượng ảnh xuất ra vô cùng thấp khiến người dùng không thểnào đọc hết được nội dung vì quá nhỏ