Luc huong tam

• Lùc híng t©m kh«ng ph¶i lµ mét lo¹i lùc míi; nã cã thÓ lµ mét lùc hoÆc hîp lùc t¸c dông lªn vật đóng vai trò là lực hớng tâm.... - Chọn trục toạ độ ox, gốc o điểm cao nhất của cÇu; chi[r]

TRƯỜNG THPT NGUYỄN BỈNH KHIÊM

Giáo viên: Lê Duy Khánh

Tổ : Lý - KTCN

Lớp 10A1

Kiểm tra bài cũ

Câu 1: Chuyển động tròn đều là gì? Nêu những đặc điểm và công thức tính gia tốc trong chuyển động tròn đều.

Câu 2: Phát biểu và viết biểu thức của định luật II Niu Tơn.

Câu 3: Thế nào là lực ma sát nghỉ? Đặc điểm của lực ma sát nghỉ?

Trả lời câu hỏi Câu 1:

- Chuyển động tròn đều là chuyển động theo quỹ

đạo tròn và có tốc độ trung bình trên mọi cung

tròn là nh nhau.

- Đặc điểm của gia tốc: Nằm dọc theo bán kính, h

ớng vào tâm quỹ đạo gọi là gia tốc h ớng tâm.

aht: là gia tốc h ớng tâm v: tốc độ dài

v

aht  

Bài 14: Lực h ớng tâm

Quan sát hình vẽ sau:

Một vận động viên vừa buông tạ trong môn ném tạ quay:

- Vận động viên phải kéo dây về phía nào để giữ cho quả tạ chuyển động tròn?

- Khi thả tay thì quả tạ chuyển động nh thế nào?

Trả lời:

- Vận động viên phải kéo dây về phía mình (về tâm của đ ờng tròn quỹ đạo).

- Khi thả tay, quả tạ chuyển động về phía tr ớc (theo

ph ơng tiếp tuyến với đ ờng tròn quỹ đạo).

mv ma

Fht  ht  

F ht :lực h ớng tâm m: Khối l ợng

a ht : gia tốc h ớng tâm v: tốc độ dài

3 Ví dụ:

a. Vệ tinh nhân tạo chuyển động tròn đều quanh trái đất

Lực nào đóng vai trò là lực h ớng tâm?

Lực hấp dẫn giữa trái đất và vệ tinh nhân tạo đóng vai trò

là lực h ớng tâm

• b Một vật đặt trên bàn, khi bàn quay vật cũng chuyển động quay theo

• Lực nào đã gây ra gia tốc h ớng tâm cho vật?

c. § êng «t« vµ ® êng s¾t ë nh÷ng ®o¹n cong ph¶i lµm

nghiªng vÒ phÝa t©m cong.

Lực nào đóng vai trò là lực h ớng

tâm?

c. Đ ờng ôtô và đ ờng sắt ở những đoạn vòng phải làm nghiêng về phía tâm đoạn đ ờng vòng.

- Khi ôtô qua đoạn làm nghiêng, hợp lực P, N đóng vai trò lực h ớng tâm làm cho ôtô chuyển động tròn: P + N = Fht

Lực h ớng tâm có phải là một loại lực mới không?

d Nhận xét:

- Lực h ớng tâm không phải là một loại lực mới , nó

có thể là một lực hoặc hợp lực tác dụng lên vật đóng vai trò là lực h ớng tâm.

II/ Chuyển động ly tâm

1 Ví dụ: Vật đặt trên bàn quay, vật chuyển động quay theo bàn (H.vẽ 14.4)

?

Tại sao vật văng ra khỏi bàn?

• Khi Fmsn(max)<Fht  Vật văng ra khỏi bàn theo ph ơng tiếp tuyến với quỹ đạo.

• Chuyển động của vật gọi là chuyển động li tâm

2 ứng dụng của chuyển động li tâm

a Máy vắt ly tâm (H.vẽ 14.5)

Nghiªn cøu SGK gi¶i thÝch hiÖn t îng

b ¤t« qua chç rÏ b»ng ph¼ng kh«ng ch¹y qu¸ nhanh

• Gi¶i thÝch?

Kiến thức cần nhớ

nó có thể là một lực hoặc hợp lực tác dụng lên vật đóng vai trò là lực h ớng tâm.

mv ma

Fht  ht  

- Chọn trục toạ độ ox, gốc o (điểm cao nhất của

N

Q

x o

Hãy giải thích hiện t ợng cho rau vào rổ

rồi vẩy một lúc thì rau ráo n ớc

giá trị nhất định, khi vẩy nhanh, lực này nhỏ hơn lực h ớng tâm cần thiết nên không dữ đ ợc các giọt n ớc chuyển động tròn theo rau Các giọt n ớc văng qua lỗ của rổ ra ngoài.