- “từng nét sông tãi ra trên đại dương đá lờ mờ bóng mây” - “Con sông Đà tuôn dài tuôn dài như một áng tóc trữ tình, đầu tóc chân tóc ẩn hiện trong mây trời Tây Bắc bung nở hoa ban hoa g[r]
Trang 1Nguyễn Tuân
Trang 2I.TÌM HIỂU CHUNG
- In trong tập tuỳ bút
“Sông Đà” (1960)
- “Sông Đà” là thành quả nghệ thuật thu được từ
chuyến đi Tây Bắc
- Mục đích: Tìm kiếm “chất vàng” của thiên nhiên và
“chất vàng mười đã qua thử lửa” của tâm hồn con người
Trang 32 Thể loại tuỳ bút
- Ghi chép con người,
sự việc => bộc lộ cảm
xúc, suy tư, nhận thức đánh giá của nhà văn
- Tự do, phóng túng, tính chủ quan, trữ tình rất
đậm
- Sở trường của Nguyễn Tuân
Trang 4II ĐỌC HIỂU VĂN BẢN
Trang 5- Sông Đà (Sông Bờ, Đà giang) là phụ lưu lớn nhất của sông Hồng.
- Bắt nguồn từ tỉnh Vân Nam (Trung Quốc) chảy theo hướng Tây Bắc- Đông Nam rồi nhập với sôngHồng ở tỉnh Phú Thọ
- Dài: 910 km (đoạn ở Việt Nam dài 527 km)
Trang 6HÌNH ẢNH CON SÔNG ĐÀ TRÊN BẢN ĐỒ
Trang 72 Hình tượng sông Đà
a Sông Đà “hung bạo”
Tác giả đã khắc hoạ tính cách hung bạo của sông Đà trên nhiều dạng vẻ như thế nào?
- Cảnh đá bờ sông dựng vách thành.
- Mặt ghềnh Hát Loóng.
- Những cái hút nước.
- Thác nước.
- Đá
Trang 8* Cảnh đá bờ sông dựng vách thành.
- Mặt sông chỉ lúc đúng ngọ mới có mặt trời.
- Vách đá chèn lòng sông như một cái yết
hầu.
- Nhẹ tay ném được hòn đá qua bên kia vách.
- Có quãng con nai con hổ có lần vọt qua.
- Thấy lạnh như “đứng ở hè một cái ngõ mà ngóng vọng lên một khung cửa sổ nào (…) vừa tắt phụt đèn điện”.
Trang 9* Cảnh đá bờ sông dựng vách thành.
Trang 11* Mặt ghềnh Hát Loóng.
Trang 12* Những cái hút nước
- Giống như những cái giếng bê tông…
- Nước thở và kêu như cửa cống cái bị sặc, xoáy tít đáy.
- Nước ặc ặc như vừa rót dầu sôi vào.
- Có những thuyền bị hút xuống, trồng cây chuối, mươi
phút sau mới thấy tan xác ở khuỷnh sông dưới
Trang 13* Những cái hút nước
Trang 14* Thác nước
Trang 16* Đá dàn bày thạch trận trên sông.
- mai phục hàng ngàn năm ở lòng sông.
- mặt hòn đá nào trông cũng ngỗ ngược, nhăn nhúm, méo mó.
- dàn thành trận địa với những boong-ke, pháo đài, cửa tử, cửa sinh…
- “nhổm cả dậy để vồ lấy thuyền “
Trang 17* Đá dàn bày thạch trận trên sông.
Trang 18* Nhận xét :
=> Sông Đà hiện lên như một “đứa con ngỗ ngược của bà mẹ thiên nhiên Tây Bắc” mang “tâm địa
- Sự quan sát, tìm hiểu kĩ càng.
- Trí tưởng tượng và sự liên tưởng phong phú, sáng tạo.
- Ngôn ngữ đầy chất tạo hình, động từ mạnh, nhịp văn
chắc, khoẻ
Trang 192 Hình tượng sông Đà
nhiều thời điểm, góc độ: Tác giả đã khám
phá vẻ trữ tình của sông Đà ở những góc độ nào?
- Khi ngồi trên máy bay.
- Đi bộ trên bờ sông Đà.
- Khi đi thuyền trên sông Đà
a Sông Đà “trữ tình”
Trang 20* Những lần nhà văn “bay tạt ngang qua
- “Con sông Đà tuôn dài tuôn dài như một áng
tóc trữ tình, đầu tóc chân tóc ẩn hiện trong mây
trời Tây Bắc bung nở hoa ban hoa gạo tháng hai
và cuồn cuộn mù khói núi Mèo đốt nương xuân”.
như một thiếu
nữ tràn đầy xuân sắc
Trang 21* Những lần nhà văn “bay tạt ngang qua sông Đà ”
Trang 22* Những lần nhà văn “bay tạt ngang qua sông Đà ”
- Nước sông Đà cũng thay đổi
theo các mùa:
+ Mùa xuân dòng xanh ngọc bích.
+ Mùa thu nước lừ lừ chín đỏ như da mặt
người bầm đi vì rượu bữa.
Trang 23* Sau một chuyến đi rừng, nhà văn đi trên bờ sông Đà.
thi.
- “Bờ sông Đà, bãi sông Đà, chuồn
chuồn bươm bướm trên sông Đà.”
Sông Đà gợi thương gợi nhớ, đằm đằm ấm ấm như một cố nhân.
Trang 24*Khi nhà văn đi thuyền trên sông Đà.
- “Cảnh ven sông ở đây lặng tờ”.
- “Bờ sông hoang dại như một bờ tiền sử”,
“hồn nhiên như một nỗi niềm cổ tích tuổi
xưa”.
- “Cỏ gianh đồi núi đang ra những nõn búp Một đàn
hươu cúi đầu ngốn búp cỏ gianh đẫm sương đêm”.
- Đàn cá dầm xanh quẫy vọt lên mặt sông bụng trắng
như bạc rơi thoi”
Trang 25*Khi nhà văn đi thuyền trên sông Đà.
Trang 26=> Nhận xét:
- Các ví von so sánh, các mĩ từ đều rất độc đáo và thấm đẫm chất thơ.
=> Con sông mang vẻ đẹp
huyền ảo, thơ mộng
Trang 27=> Nhận xét hình tượng sông Đà:
- Sông Đà là một khám phá nghệ thuật độc
đáo của Nguyễn Tuân được nhìn từ nhiều
góc độ, huy động kiến thức từ nhiều lĩnh
vực.
- Con sông hiện lên như một sinh thể vừa có hình hài vừa có cá tính=> một kì công của tạo hoá.
- Tác giả thể hiện niềm tự hào và tình yêu tha thiết thiên nhiên Tổ quốc.