A. TÌM HIỂU CHUNG I. Tác giả: Nguyễn Tuân (1910 1987), Hà Nội Ấn tượng nhất của em về tác giả Nguyễn Tuân ? Là nhà văn lớn, một nghệ sĩ suốt đời đi tìm cái đẹp, nâng cái đẹp lên thành tôn giáo Là người tài hoa, uyên bác.
Trang 1NTH: PHẠM THỊ PHƯƠNG MAI
MAI THỊ ĐIỆP TRƯỜNG THPT QUANG BÌNH
Trang 3A TÌM HIỂU CHUNG
I Tác giả: Nguyễn Tuân
Ấn tượng nhất của em về tác giả Nguyễn Tuân ?
- Là nhà văn lớn, một
nghệ sĩ suốt đời đi tìm
cái đẹp, nâng cái đẹp
lên thành tôn giáo
- Là người tài hoa, uyên bác.
(1910 - 1987), Hà Nội
Trang 4Tác giả: Nguyễn Tuân (1910 - 1987), Hà Nội
Trang 5Đây là thành quả của Nguyễn Tuân trong
chuyến đi gian khổ và hào hứng tới
miền Tây Bắc rộng lớn, xa xôi (1958)
Được in trong tập “Sông Đà” ( 1960)
=> Tác phẩm tiêu biểu cho phong cách nghệ
thuật của Nguyễn Tuân
Trang 7Sông Đà (còn gọi là sông Bờ hay Đà Giang) là phụ lưu lớn nhất của sông Hồng Sông bắt nguồn từ tỉnh Vân Nam, Trung Quốc
chảy theo hướng tây bắc - đông nam để rồi nhập với sông Hồng ở Phú Thọ
SÔNG ĐÀ
Sông Đà dài 910 km (có tài liệu ghi 983 km), diện tích
lưu vực là 52.900 km² Ở Trung Quốc, sông có tên là Lý Tiên
Giang, do hai nhánh Bả Biên Giang và A Mặc Giang hợp thành
Trong một số tiếng châu Âu, sông Đà được dịch là sông Đen (tiếng Anh: Black River; tiếng Pháp: rivière Noire)
Đoạn ở Trung Quốc dài khoảng 400 km
Trang 8Đoạn ở Việt Nam dài 527 km (có tài liệu ghi 543 km) Điểm đầu là biên giới Việt Nam-Trung Quốc tại huyện Mường Tè ( Lai Châu ) Sông chảy qua
các tỉnh Tây Bắc Việt Nam là Lai Châu, Điện Biên , Sơn La , Hòa Bình ,
Phú Thọ (phân chia huyện Thanh Thủy, Phú Thọ với Ba Vì, Hà Nội ) Điểm
cuối là ngã ba Hồng Đà, huyện Tam Nông , tỉnh Phú Thọ
Đoạn đầu sông trên lãnh thổ Việt Nam, sông Đà còn được gọi là Nậm Tè
Các phụ lưu trên lãnh thổ Việt Nam gồm Nậm Na (ở tả ngạn), Nậm Mức (ở hữu
Trang 10B ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN
I Đọc - hiểu văn bản
Theo em, tác phẩm này có mấy hình tượng nghệ thuật?
- Tác giả đã sử dụng những hình ảnh, biện pháp nghệ
thuật nào để khắc họa một cách ấn tượng hình tượng
con Sông Đà hung bạo, dữ dằn và Sông Đà trữ tình?
Chỉ ra những chi tiết tiêu biểu (Thảo luận nhóm 10p)
1 Hình tượng sông Đà :
Dưới ngòi bút điêu luyện của Nguyễn Tuân hình tượng con Sông
Đà hiện lên với những nét tính cách nào?
a Sông Đà hung bạo, dữ dằn:
Tác giả đã sử dụng những hình ảnh, biện pháp nghệ thuật nào để khắc họa một cách ấn tượng hình tượng con Sông Đà hung bạo, dữ dằn và Sông Đà trữ tình? Chỉ ra những chi tiết tiêu biểu (Thảo
luận nhóm 10p)
*Nước: Hút nước
+Như cái giếng bê tông thả xuống sông chuẩn bị làm móng câu+ Từ dưới đáy nhìn lên như khối thủy tinh đúc dày, như khối pha lê xanh…
+Con thuyền nào bị hút xuống thì trồng ngay cây chuối ngược
=> những cái bẫy tàn độc nguy
hiểm
Trang 11B ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN
I Đọc - hiểu văn bản
1 Hình tượng sơng Đà :
a Sơng Đà hung bạo, dữ dằn:
•Nước: Ghềnh thác: “dài hàng cây số nước
xơ đá, đá xơ sĩng, sĩng xơ giĩ…”
+ thở và kêu như cửa cống cái …, ăc ặc
như rĩt dầu sơi vào
+ tiếng nước thác gầm réo,như ốn
trách, van xin, như khiêu khích giọng
gằn mà chế nhạo…
+ rống lên - như tiếng một ngàn con
trâu mộng trong đám lửa cháy …
-> Âm thanh dữ dội
=> Sơng Đà như một sinh thể cĩ tiếng nĩi với nhiều cung bậc, sắc thái tâm trạng, cảm xúc -
những thanh âm cuồng loạn, man dại và hoang dã
Trang 12B ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN
I Đọc - hiểu văn bản
1 Hình tượng sông Đà :
a Sông Đà hung bạo, dữ dằn:
-Thạch trận: chân trời đá- hòn nhỏ, hòn to từng hàng, từng đám ẩn nấp, mai phục,
rình rập chúng sẵn sàng nhổm dậy vồ lấy thuyền… +Diện mạo:Hòn nào cũng ngỗ ngược, nhăn nhúm, méo mó…
+Tâm địa:Bày binh bố trận thành nhiều vòng vây đòi ăn chết con thuyền…
=> Sự hung bạo không chỉ ở diện mạo mà đặc biệt ở tâm địa hiểm ác.
*Đá : - Bờ đá dựng vách thành …
đúng ngọ mới thấy mặt trời; vách đá
chẹt lòng sông như cái yết hầu…
->Bờ sông hùng vĩ, hiểm trở
Trang 13Bờ đá dựng vách thành
Trang 14sông Đà hiện lên thật hùng vĩ,đầy sức sống song hung bạo, dữ dằn -
con sông như một sinh thể có hồn, có tâm trạng, có tính cách trông như con thủy quái khổng lồ đang quẫy mình, như kẻ thù số một của con
người Tây Bắc.
Trang 17b Sông Đà thơ mộng, trữ tình: ( Thảo luận nhóm)
- Hình dáng sông Đà: nhìn từ trên cao:
Con sông Đà tuôn dài tuôn dài như một áng tóc trữ tình
=> hiền hòa, mềm mại, huyền ảo như mái tóc người thiếu nữ kiều diễm
- Màu sắc nước sông Đà:
Mùa xuân xanh ngọc bích; mùa thu lừ lừ chín đỏ…
=> biến đổi theo mùa, mỗi mùa có một vẻ đẹp riêng
-Cảnh bờ bãi ven sông : chuồn chuồn, bươm bướm bay rợp trời; bờ sông
lặng tờ, nương ngô nhú lên mấy lá ngô non, cỏ gianh đồi núi đang ra những búp nõn, một đàn hươu cúi đầu ngốn búp cỏ gianh đẫm sương đêm
đàn cá dầm xanh…như bạc thoi rơi
=> hoang sơ, thơ mộng, nhuốm màu cổ tích…
Trang 19Nguyễn Tuân chứng tỏ
được:
- Sự tài hoa, uyên bác , lịch
lãm
-Tình yêu thiết tha đối với
thiên nhiên đất nước.
-Quá trình lao động công
phu, nghiêm túc.
Với ông thiên nhiên là một
tác phẩm nghệ thuật vô song
của tạo hóa
Điều gì khiến Nguyễn Tuân miêu tả được con sông Đà đầy hấp dẫn và thú vị như vậy?
Trang 20BÀI TẬP
? Cảm nhận của em về vẻ đẹp của Sông Đà?
? Từ bài học trên theo em làm thế nào để bảo vệ Sông Đà – tài nguyên thiên nhiên vô cùng quý giá của đất nước
Trang 21CHÚC QUÝ THẦY, CÔ GIÁO
SỨC KHỎE CÁC EM HỌC SINH HỌC TỐT