Contents 1. Mục đích của chương trình .......................................................................................................... 2 2. Cơ sở xây dựng chương trình....................................................................................................... 2 3. Những công việc thực hiện được.................................................................................................. 2 4. Những chú ý khi sử dụng chương trình quét virus.................................................................... 2 5. Các phần mềm để chương trình hoạt động được....................................................................... 3 5.1. Microsoft Office 2007 trở lên................................................................................................... 3 5.2. AutoCad 2002 (trở lên) ............................................................................................................ 4 5.3. Word 2007................................................................................................................................ 5 5.4. Bộ gõ VietKey........................................................................................................................... 5 6. Hiển thị tiếng Việt trong chương trình ....................................................................................... 5 7. Hướng dẫn cài đặt, loại bỏ chương trình.................................................................................... 7 7.1. Cài đặt chương trình................................................................................................................ 7 7.2. Gỡ bỏ chương trình.................................................................................................................. 7 8. Hướng dẫn sử dụng chương trình ............................................................................................... 9 8.1. Xây dựng một công trình mới................................................................................................... 9 8.2. Mở công trình đã có............................................................................................................... 15 8.3. Sử dụng menu phải chuột trong khai báo công trình............................................................. 16 8.4. Chức năng menu phải chuột trong Bảng tổng hợp ................................................................ 31 9. Cách đọc dữ liệu từ bản GeoSection 3.0.................................................................................... 35Chương trình vẽ mặt cắt ĐCCT GeoSection 3.1 (cập nhật ngày 10112010) 2 1. Mục đích của chương trình Tự động hoá cho công tác lập hình trụ hố khoan và vẽ mặt cắt Địa chất công trình (ĐCCT). Xây dựng bảng tổng hợp chỉ tiêu cơ lý nhanh chóng. Rút ngắn thời gian hoàn thành báo cáo kết quả khảo sát ĐCCT, đặc biệt đối với công trình có quy mô lớn. 2. Cơ sở xây dựng chương trình Sử dụng trên các phần mềm phổ biến là Word, Excel và AutoCad. Số liệu đầu vào trên bảng tính Excel, rất gần gũi và dễ sử dụng. Số liệu đầu ra trên phần mềm AutoCad (hình trụ, mặt cắt ĐCCT), Excel (Bảng tổng hợp chỉ tiêu cơ lý), Word (Báo cáo kết quả khảo sát ĐCCT). Có thể sửa đổi, bổ sung một cách dễ dàng. 3. Những công việc thực hiện được Tự động vẽ hình trụ hố khoan (có hai kiểu tuỳ chọn với ngôn ngữ tiếng Việt, tiếng Anh). Tự động vẽ mặt cắt ĐCCT, tự động nối ranh giới giả định khá hoàn hảo, tô mặt cắt nếu đầy đủ giữa các hố khoan. Có thể tải đường địa hình sẵn có (từ trắc dọc) vào trong mặt cắt ĐCCT. Hỗ trợ vẽ thấu kính đất đá một cách dễ dàng. Tự động lập Bảng tổng hợp chỉ tiêu cơ lý đất đá, hỗ trợ các công thức tính toán chỉ tiêu cơ lý. Xuất thông tin của từng lớp (ký hiệu và tên lớp, diện phân bố,...) và chỉ tiêu từng lớp sang Word phục vụ công tác lập báo cáo. Xây dựng bảng tổng hợp chỉ tiêu cơ lý từ thí nghiệm trong phòng. Quản lý số liệu dễ dàng, dung lượng file lưu trữ nhỏ, có thể sử dụng cho nhiều máy khác nhau. Có thể thay đổi, cập nhật ký hiệu mặt cắt theo ý muốn. 4. Những chú ý khi sử dụng chương trình quét virus Chương trình được xây dựng bằng VBA (Visual Basic for Applications) trong Excel nên dễ bị nhầm lẫn là virus macro (BKAV, D32) nên nếu không cẩn thận, toàn bộ dự án VBA bị xoá. Chương trình sử dụng an toàn nhất là Symantec Endpoint Protect, Symantec AntiVirus Client, AVG, .... vì có khả năng phân biệt VBA và virus macro (xoá bỏ toàn bộ virus macro mà không ảnh hưởng gì tới chương trình).Chương trình vẽ mặt cắt ĐCCT GeoSection 3.1 (cập nhật ngày 10112010) 3 5. Các phần mềm để chương trình hoạt động được 5.1. Microsoft Office 2007 trở lên Để chương trình hoạt động được trong Excel 2007 trở lên (Excel 2010), phải đảm bảo chức năng Visual Basic for Applications của Office 2007 được cài đặt. Nếu cài đặt Office 2007 bình thường, chức năng Visual Basic for Applications luôn mặc định được cài. Trong trường hợp cài đặt Office 2007 theo Custom, phải đảm bảo chức năng Visual Basic for Applications (trong Office Shared Features) được hoạt động (hình 1). Hình 1: Chọn chức năng Visual Basic for Applications khi cài Office 2007 Sau đó, bạn thực hiện khai báo theo các bước sau: Khởi động Excel 2007, bấm vào nút Microsoft Office Button (phía trên, bên trái) và chọn nút Excel Options. Cửa sổ Excel Options hiện ra và chọn menu Trust Center (hình 2). Sau đó chọn Trust Center Setting... Cửa sổ Trust Center hiện ra như hình 3. Chọn Macro Settings và có hai lựa chọn sau: + Disable all macros with notification: Vô hiệu hoá toàn bộ macro với thông báo. Ở dạng thiết lập này, khi mở file GeoSection 3.0 sẽ hiện thông báo như hình 3b. Để chương trình hoạt động chọn nút Options, cửa sổ Microsoft Office Security Options hiện ra và chọn nútChương trình vẽ mặt cắt ĐCCT GeoSection 3.1 (cập nhật ngày 10112010) 4 Enable this content (hình 4). Chỉ nên sử dụng trường hợp này khi bạn khá thành thạo về Excel và có hiểu biết về macro để tuỳ biến cho macro hoạt động hay không. + Enable all macros (not recommended): Cho phép toàn bộ macro hoạt động mà không cần thông báo. Ở dạng thiết lập này, GeoSection hoạt động bình thường. Sử dụng trường hợp này khi bạn chưa thành thạo về macro hay VBA (hình 3a). Để tương thích với phiên bản Excel 2003 (đuôi xls) trong quá trình làm việc, trong cửa sổ Excel Options chọn Save (hình 2). Sau đó chọn Excel 972003 Workbook trong danh sách thả xuống của Save files in this format (hình 5). Nên cập nhật Office 2007 (bản SP2) trước khi sử dụng tại đây
Mục đích của chương trình
- Tự động hoá cho công tác lập hình trụ hố khoan và vẽ mặt cắt Địa chất công trình (ĐCCT)
- Xây dựng bảng tổng hợp chỉ tiêu cơ lý nhanh chóng
- Rút ngắn thời gian hoàn thành báo cáo kết quả khảo sát ĐCCT, đặc biệt đối với công trình có quy mô lớn.
Cơ sở xây dựng chương trình
Sử dụng các phần mềm phổ biến như Word, Excel và AutoCad, người dùng có thể dễ dàng nhập dữ liệu vào bảng tính Excel Kết quả đầu ra được tạo ra trên AutoCad (bao gồm hình trụ và mặt cắt ĐCCT), Excel (bảng tổng hợp chỉ tiêu cơ lý) và Word (báo cáo kết quả khảo sát ĐCCT) Quá trình sửa đổi và bổ sung thông tin cũng diễn ra một cách thuận tiện.
Những công việc thực hiện được
- Tự động vẽ hình trụ hố khoan (có hai kiểu tuỳ chọn với ngôn ngữ tiếng Việt, tiếng Anh)
Hệ thống tự động vẽ mặt cắt ĐCCT với khả năng nối ranh giới giả định một cách hoàn hảo, đồng thời tô màu mặt cắt giữa các hố khoan nếu có đầy đủ dữ liệu Người dùng có thể tải đường địa hình từ trắc dọc vào mặt cắt ĐCCT và dễ dàng vẽ thấu kính đất đá.
- Tự động lập Bảng tổng hợp chỉ tiêu cơ lý đất đá, hỗ trợ các công thức tính toán chỉ tiêu cơ lý
- Xuất thông tin của từng lớp (ký hiệu và tên lớp, diện phân bố, ) và chỉ tiêu từng lớp sang Word phục vụ công tác lập báo cáo
- Xây dựng bảng tổng hợp chỉ tiêu cơ lý từ thí nghiệm trong phòng
- Quản lý số liệu dễ dàng, dung lượng file lưu trữ nhỏ, có thể sử dụng cho nhiều máy khác nhau
- Có thể thay đổi, cập nhật ký hiệu mặt cắt theo ý muốn.
Những chú ý khi sử dụng chương trình quét virus
Chương trình được phát triển bằng VBA trong Excel có thể dễ dàng bị nhầm lẫn với virus macro, dẫn đến nguy cơ xóa toàn bộ dự án nếu không cẩn thận Để đảm bảo an toàn, người dùng nên sử dụng các phần mềm như Symantec Endpoint Protect, Symantec AntiVirus Client hoặc AVG, vì chúng có khả năng phân biệt giữa VBA và virus macro, giúp loại bỏ virus mà không ảnh hưởng đến chương trình.
Các phần mềm để chương trình hoạt động được
Microsoft Office 2007 trở lên
Để chương trình hoạt động được trong Excel 2007 trở lên (Excel 2010), phải đảm bảo chức năng
Visual Basic for Applications (VBA) is automatically installed with the standard installation of Office 2007 If you perform a typical installation of Office 2007, the VBA functionality is included by default.
2007 theo Custom, phải đảm bảo chức năng Visual Basic for Applications (trong Office Shared Features) được hoạt động (hình 1)
Hình 1: Chọn chức năng Visual Basic for Applications khi cài Office 2007
Sau đó, bạn thực hiện khai báo theo các bước sau:
- Khởi động Excel 2007, bấm vào nút Microsoft Office Button (phía trên, bên trái) và chọn nút Excel Options
- Cửa sổ Excel Options hiện ra và chọn menu Trust Center (hình 2) Sau đó chọn Trust Center Setting Cửa sổ Trust Center hiện ra như hình 3
- Chọn Macro Settings và có hai lựa chọn sau:
To enhance security, disable all macros with notification in GeoSection 3.0 When opening the file, a notification will appear, prompting you to select the "Options" button This action will lead you to the Microsoft Office Security Options window, where you can adjust your settings accordingly.
Enable this content (hình 4) Chỉ nên sử dụng trường hợp này khi bạn khá thành thạo về
Excel và có hiểu biết về macro để tuỳ biến cho macro hoạt động hay không
Để cho phép tất cả các macro hoạt động mà không cần thông báo, bạn có thể kích hoạt chế độ "Enable all macros" (không được khuyến nghị) Trong thiết lập này, GeoSection sẽ hoạt động bình thường Chế độ này phù hợp cho những người chưa quen với macro hay VBA Để đảm bảo tương thích với phiên bản Excel 2003 (đuôi xls) trong quá trình làm việc, bạn cần thực hiện các bước trong cửa sổ Excel.
Options chọn Save (hình 2) Sau đó chọn Excel 97-2003 Workbook trong danh sách thả xuống của Save files in this format (hình 5)
Nên cập nhật Office 2007 (bản SP2) trước khi sử dụng tại đây: http://www.microsoft.com/downloads/en/details.aspx?FamilyID44bf18-79ea-46c6-8a81-
Hình 2: Thiết lập chế độ Trust Center đối với macro trong Excel Options
AutoCad 2002 (trở lên)
Sử dụng AutoCad 2004 là lựa chọn tốt nhất vì dung lượng chỉ khoảng 200 MB, trong khi phiên bản mới hơn như AutoCad 2008 chiếm tối thiểu 600 MB, gây nặng máy Khi cài đặt, bạn nên loại bỏ một số chức năng không cần thiết để giảm thiểu dung lượng.
Word 2007
Để thiết lập tài liệu trong Word, bạn chỉ cần cài đặt kích thước giấy A4, điều chỉnh lề và chọn phông chữ phù hợp thông qua file Normal.dot Lưu ý rằng cách thiết lập này khác với phiên bản Word 2003.
Bộ gõ VietKey
Chương trình yêu cầu sử dụng bộ font Vn với kiểu gõ TCVN, không hỗ trợ Unicode hay Vni, vì vậy máy tính cần cài đặt bộ font này Để đảm bảo đầy đủ font chữ và kiểu gõ TCVN, người dùng nên cài đặt bộ gõ VietKey.
Hiển thị tiếng Việt trong chương trình
Để hiển thị tiếng Việt đầy đủ trong chương trình và trên cửa sổ Internet, bạn cần thực hiện một số thao tác trong Windows XP (các bước cài đặt sẽ khác một chút trong Windows Vista).
- Khi con chuột ở cửa sổ Window bạn bấm phải chuột và chọn menu Properties
- Trong cửa sổ Display Properties chọn tab Appearance và bấm Advanced (hình 6)
- Chọn Active Title Bar trong Item và chọn Tahoma trong Font
- Đóng và thoát khỏi các cửa sổ
Hình 3a: Thiết lập Macro Settings để chương trình hoạt động được
Hình 3b: Thông báo an ninh về file chứa macro (VBA)
Hình 4: Cửa sổ Microsoft Office Security Options
Hình 5: Xác lập kiểu file lưu (mặc định Excel 2007)
Hình 6: Thiết lập font chữ tiếng Việt
Hướng dẫn cài đặt, loại bỏ chương trình
Cài đặt chương trình
Để cài đặt chương trình, bạn thực hiện như sau:
- Vào lệnh Run và chọn SetupGeoSection 3.0.exe (hình 7)
- Chọn các thiết lập trong quá trình cài đặt như các hình tiếp theo
Khi cài đặt GeoSection 3.0, nếu cửa sổ Excel hiển thị thông báo như hình 8, hãy chọn Yes Đóng Excel và khởi chạy chương trình từ biểu tượng trong hình 10 Nếu GeoSection 3.0 không xuất hiện như hình 12, nhấn nút Microsoft Office Button ở góc trên bên trái (hình 9) và chọn GeoSection 3.0.xlsm, sau đó bấm Yes khi có thông báo như hình 8 Trong mục 5.1, nếu bạn chọn Disable all macros with notification, hãy nhấn nút Option và chọn Enable this content (hình 10) Quá trình cài đặt đã hoàn tất.
Gỡ bỏ chương trình
- Cách 1: Chọn UnsetupGeoSection 3.0 như hình 11
- Cách 2: Loại bỏ như các phần mềm thông thường trong Add or Remove Programs
Hình 7: Cài đặt chương trình GeoSection 3.0
Hình 8: Xác nhận file GeoSection 3.0.xlsm bằng cách bấm Yes
Hình 9: Xác nhận lại GeoSection 3.0xlsm
Hình 10: Đặt Enable this content khi thiết lập Disable all macros with notification (mục 5.1)
Hình 11: Chương trình được cài đặt trong Window
Hướng dẫn sử dụng chương trình
Xây dựng một công trình mới
Hình 12: Cửa sổ chương trình khi khởi động
Trường hợp bạn thực hiện một công trình mới, bạn phải khai báo toàn bộ thông tin trong sheet
Goc và sheet Tên hố khoan (hình 12, 13) GeoSection 3.0 gốc gồm có 2 Sheet, sheet Goc và sheet
Tên hố khoan (ví dụ như K1, BH1, KM1, ) như hình 14, 15
Khi khai báo tại sheet Goc, bạn cần nhập các thông số chung như tên công trình, địa điểm, đơn vị khảo sát, người mô tả và người kiểm tra Đảm bảo khai báo số hiệu lớp, tên lớp, ký hiệu địa tầng và góc xoay theo ý muốn, với tình trạng góc nghiêng hiển thị bên cạnh Lưu ý khai báo đầy đủ và theo thứ tự lớp từ trên xuống dưới, trong đó thấu kính được khai báo ngay dưới phần địa tầng với ký hiệu và tên đầy đủ Ký hiệu địa tầng có sẵn trong danh sách thả xuống, và nếu cần thay đổi hoặc bổ sung, bạn có thể sử dụng nút Sửa Hatch.
Hình 13: Cửa sổ vào thông số của hố khoan
Hình 14: Nhập thông tin công trình và địa tầng trong sheet Goc
Trong phần Sửa Hatch, bạn có thể tùy chỉnh Tên kiểu và Tỷ lệ theo ý muốn Tránh chỉnh sửa góc nghiêng ban đầu nếu chưa nắm rõ, vì nó thể hiện các giá trị như 0 độ, 45 độ, và 135 độ Góc nghiêng tùy chọn được tính bằng tổng của góc nhập và góc nghiêng ban đầu Để bổ sung tên kiểu, bạn cần khai báo trong thư mục C:\GeoSection 3.0\Pattern Khi muốn thêm Hatch, hãy chỉ định tên kiểu trong danh sách chọn, tên file pat, tỷ lệ tô và góc nghiêng ban đầu.
Chú ý: Không được thay đổi trực tiếp tên của sheet Goc và các sheet Tên hố khoan Dùng kiểu gõ
TCVN khi nhập dữ liệu Bạn phải dùng bộ Vn để hiển thị font chữ tiếng Việt (nên dùng Vietkey)
Hình 15: Nhập thông tin về địa tầng từng Sheet hố khoan
Hình 16: Nhập thông tin về thấu kính cho công trình
Hình 17: Khai báo ký hiệu địa tầng
Hình 18: Khai báo lớp trong hố khoan
Hình 19: Khai báo độ sâu lấy và ký hiệu mẫu nguyên dạng, không nguyên dạng
Hình 20: Khai báo độ sâu thí nghiệm SPT Hình 21: Khai báo N1, N2, N3 (SPT)
Khi khai báo tại sheet Tên hố khoan, bạn cần nhập thông tin chi tiết cho từng hố khoan bao gồm tọa độ (nếu có), cao độ, mực nước dưới đất, cũng như ngày bắt đầu và kết thúc của công trình Tên sheet sẽ tự động cập nhật theo tên hố khoan Lưu ý rằng ô Lý trình chỉ cần khai báo cho các công trình dạng tuyến, các loại công trình khác sẽ bỏ qua Sau khi hoàn tất, hãy tiếp tục khai báo các thông số liên quan đến địa tầng, mẫu thí nghiệm và thí nghiệm xuyên tiêu chuẩn SPT.
Địa tầng yêu cầu khai báo độ sâu cho mỗi lớp Nếu không gặp lớp đã khai báo trước đó, độ sâu cần được ghi bằng độ sâu của lớp trên Độ sâu nhập vào phải là số; nếu không, chương trình sẽ thông báo lỗi.
Khi khai báo độ sâu để bắt đầu lấy mẫu, cần nhập giá trị số cho độ sâu và giá trị SPT, nếu không sẽ xảy ra lỗi (hình 19) Đối với mẫu nguyên dạng (UD), phần Ký hiệu cần để trống, trong khi mẫu không nguyên dạng (D) yêu cầu nhập số 1 hoặc 2; nếu nhập số khác, chương trình sẽ báo lỗi (hình 19).
+ SPT: Cần khai báo đầy đủ độ sâu bắt đầu thí nghiệm, giá trị N1, N2 và N3 (số búa/15 cm)
Các giá trị đưa vào phải là số nhỏ hơn 100, nếu là chuỗi hoặc số lớn quá 100 thì bị báo lỗi
(hình 20, 21) Chương trình sẽ tự động tính giá trị N30 và đưa vào trong biểu đồ SPT
Thấu kính được khai báo riêng dưới phần khai báo các lớp đất đá, bao gồm tên, độ sâu bắt đầu và độ sâu kết thúc Thấu kính sẽ được thể hiện trong hình trụ và mặt cắt ĐCCT qua hố khoan Cần tô lại phần ký hiệu địa tầng cho thấu kính và lớp chứa thấu kính đó.
Ghi chú: Ô chứa nội dung chưa khai báo có nền màu vàng, khi khai báo thì nền màu vàng biến mất
Hình 22: Khai báo thấu kính trong hố khoan
Hình 23: Menu lệnh khi bấm chuột phải trong chương trình
Sau khi hoàn tất việc khai báo số liệu cho hố khoan đầu tiên, bạn hãy nhấn chuột phải vào ô tương ứng Một danh sách lệnh sẽ hiện ra, cho phép bạn chọn "Thêm hố khoan" hoặc "Xoá hố khoan" để quản lý số lượng hố khoan một cách dễ dàng.
(mô tả từng chức năng mỗi menu trong mục tiếp theo)
Khi đã khai báo đầy đủ, bấm vào nút Lưu dữ liệu để lưu lại công trình với đuôi xls hoặc xlsx (hình
Dữ liệu đầu vào nên được lưu trữ trong một thư mục trên ổ cứng hoặc USB để dễ dàng quản lý Các máy tính cài đặt chương trình GeoSection 3.0 có khả năng đọc file này để thực hiện công việc Nếu file đã tồn tại, sẽ có thông báo cho biết file dữ liệu gốc đã có sẵn Tùy thuộc vào tình huống, người dùng có thể chọn ghi đè lên file cũ hoặc tạo file mới Nếu lệnh lưu bị hủy, một file FALSE.xls sẽ được tạo ra trong thư mục hiện tại và cần phải xóa file thừa này.
Hình 24: Lưu dữ liệu công trình khi file lưu chưa có
Mở công trình đã có
Sau khi tạo file dữ liệu, người dùng có thể sử dụng hoặc chỉnh sửa nó Tại cửa sổ chính của sheet Goc, nhấn nút Tải dữ liệu để mở cửa sổ lựa chọn file dữ liệu đầu vào cho công trình, thường được quản lý theo một thư mục thống nhất Người dùng có thể thực hiện chỉnh sửa, bổ sung hoặc lập báo cáo theo nhu cầu Nếu chương trình đã có dữ liệu, sẽ xuất hiện thông báo lỗi yêu cầu xóa toàn bộ dữ liệu bằng cách nhấn nút Xoá dữ liệu.
Trước khi rời khỏi chương trình, hãy nhớ chọn tùy chọn Lưu dữ liệu để cập nhật các thay đổi nếu có Bạn sẽ nhận được thông báo hướng dẫn chi tiết về cách thực hiện việc sao lưu này.
Hình 25: Lưu dữ liệu công trình khi file lưu đã có
Hình 26: Mở file dữ liệu đầu vào chương trình
Sử dụng menu phải chuột trong khai báo công trình
Để thêm hố khoan, bạn có thể bổ sung một hố khoan mới từ hố khoan hiện có bằng cách sao chép Có hai lựa chọn: sao chép toàn bộ hố khoan, phù hợp khi các hố khoan có địa tầng tương đồng, hoặc chỉ sao chép phần khung rỗng để thực hiện khai báo.
Hình 27: Thông báo khi bổ sung thêm hố khoan
- Xoá hố khoan: Xoá hố khoan hiện hành, không xoá bằng cách thông thường Hộp thông báo sẽ giúp bạn không bị xoá nhầm hố khoan (hình 28)
Khi làm việc với nhiều hố khoan, bạn có thể nhanh chóng di chuyển giữa các hố khoan để kiểm tra và bổ sung dữ liệu một cách hiệu quả.
Xoá thông số chi tiết trong hố khoan hiện tại bao gồm các thông tin như ký hiệu, độ sâu lớp, độ sâu mẫu, thí nghiệm xuyên tiêu chuẩn và thấu kính Quá trình này thường được thực hiện khi nhập liệu cho hố khoan mới.
Hình 28: Thông báo trước khi xoá hố khoan (xoá sheet)
Hình 29: Di chuyển nhanh giữa các hố khoan
Bảng thông báo khối lượng công tác khảo sát hiện đang hiển thị các thông tin quan trọng như số lượng hố khoan, tổng chiều dài khoan, mẫu (nguyên dạng và không nguyên dạng), cùng với số lần thí nghiệm SPT Chức năng này chỉ nên được sử dụng khi đã khai báo đầy đủ các hố khoan.
Hình 30: Xoá các thông số trong một hố khoan
- Thông tin các lớp đất: Hiện bảng thông báo như hình 32, có 2 cách lựa chọn:
Một lớp đất đá được phân tích thông qua thông tin diện phân bố các lớp đất, bao gồm thống kê bề dày từng hố khoan, xác định hố khoan có bề dày nhỏ nhất, lớn nhất và bề dày trung bình Ngoài ra, các giá trị SPT cũng được xem xét, từ giá trị nhỏ nhất, lớn nhất đến giá trị trung bình Việc này chỉ được thực hiện khi đã khai báo đầy đủ các hố khoan để đảm bảo tính chính xác trong việc tìm hiểu thông tin riêng của từng lớp đất.
Hình 31: Khối lượng công tác khảo sát
Hình 32: Xác định thông tin các lớp đất
Hình 33: Xác định thông tin từng lớp đất
Cập nhật toàn bộ thông tin các lớp và xuất sang Word để phục vụ cho việc lập báo cáo khảo sát ĐCCT Tệp Word này bao gồm thông tin về đặc điểm địa tầng và các chỉ tiêu cơ lý của đất đá Không nên chỉnh sửa nội dung mô tả này cho đến khi hoàn tất việc sao chép bảng tổng hợp chỉ tiêu cơ lý trong mục 8.4.
Hình 34: Thông tin bề dày, giá trị SPT các lớp đất
Để vẽ hình trụ trong cửa sổ vẽ hố khoan, bạn có thể chọn từ hai kiểu hình trụ có sẵn và sử dụng ngôn ngữ tiếng Anh nếu cần Bạn có thể vẽ từng hình trụ riêng lẻ hoặc toàn bộ hình trụ theo ý muốn Chức năng này nên được sử dụng sau khi đã khai báo đầy đủ thông tin về hố khoan Trước khi bắt đầu vẽ hình trụ, hãy khởi động sẵn AutoCad.
Giá trị SPT max là giá trị lớn nhất được khai báo trên biểu đồ SPT, có thể là 50 hoặc 100 (búa/30 cm) Việc lựa chọn giá trị SPT lớn nhất phù hợp với công trình sẽ giúp biểu đồ SPT thể hiện rõ ràng hơn.
Ký hiệu mẫu nguyên dạng cho phép người dùng chọn các ký hiệu viết tắt như M1, UD2, D5, v.v Khi có sự thay đổi trong ký hiệu mẫu nguyên dạng, nội dung của các ký hiệu không nguyên dạng cũng sẽ tự động thay đổi theo mặc định.
Ký hiệu mẫu không nguyên dạng được sử dụng để phân loại các ký hiệu mẫu nguyên dạng và không nguyên dạng, ví dụ như M1, D2, Điều này giúp dễ dàng nhận diện và phân biệt giữa các loại ký hiệu khác nhau.
+ Ký hiệu SPT: Chọn ký hiệu viết tắt thí nghiệm SPT, ví dụ như SPT1, S2,
+ Kiểu hình trụ: Đơn giản là Kiểu 1, đầy đủ hơn là Kiểu 2
+ Tỷ lệ đứng: Tuỳ chọn cho phù hợp với cỡ khổ giấy
+ Độ dài mẫu nguyên dạng: Mặc định là 0.2m Có thể thay đổi bằng cách đánh dấu và nhập độ dài trong hộp Textbox bên cạnh
+ Nối đường SPT: có thể bỏ hoặc nối đường từ chân đến điểm thể hiện giá trị SPT
+ Cao độ 2 giá trị thập phân: Làm tròn giá trị cao độ các lớp đất sau giá trị thập phân hai đơn vị, mặc định là sau 1 đơn vị
Sau khi hoàn tất lựa chọn, bạn nhấn nút Thực hiện để kích hoạt cửa sổ AutoCad, nơi sẽ hiển thị yêu cầu nhập điểm để vẽ trên thanh Command Nếu AutoCad đang thực hiện một lệnh khác, bạn cần hủy lệnh đó trước khi tiếp tục Nội dung hiển thị sẽ tương tự như khi bạn vẽ mặt cắt ĐCCT hoặc ghi chú Nếu cửa sổ AutoCad chưa được chuyển đến, bạn có thể sử dụng phím Alt+Tab hoặc chọn trực tiếp cửa sổ AutoCad để chuyển đổi.
Khi chọn điểm xong, bạn cần chờ vài giây để hình trụ từng hố khoan hiển thị theo hàng ngang Nếu cửa sổ AutoCad chưa được chuyển sang, hãy sử dụng phím Alt+Tab hoặc chọn cửa sổ AutoCad Hàng dọc sẽ thể hiện từng hố khoan theo độ sâu khác nhau, với mỗi tờ tương ứng khổ A4 và số lượng phụ thuộc vào tỷ lệ đứng và độ sâu hố khoan Đường phân chia lớp là Polyline, giúp dễ dàng căn chỉnh nếu lớp quá mỏng hoặc tên đất quá dài Trong trường hợp cần điều chỉnh, bạn có thể chọn đường và di chuyển các điểm trên đường ranh giới Polyline cho phù hợp.
Hình 35: Thông tin từng lớp được xuất sang Word
Hình 36: Cửa sổ vẽ hình trụ hố khoan
Hình 37: Chọn vị trí để bắt đầu vẽ mặt cắt ĐCCT trong AutoCad
Thủ tục vẽ mặt cắt ĐCCT được thực hiện thông qua các hố khoan đã được xác định trong bảng (hình 40) Thông tin trạng thái sẽ được cung cấp ở phía trên trong quá trình thực hiện thủ tục này.
Sau khi nhập thông tin về hố khoan và khoảng cách giữa chúng, bạn sẽ xây dựng mặt cắt với tên gọi dựa trên số thứ tự tại cột STT (hình 41) Để đảm bảo tính chính xác, nên hoàn thành toàn bộ tuyến mặt cắt trước khi tiến hành vẽ Mỗi tuyến mặt cắt không được vượt quá 30 hố khoan, và chương trình cũng hỗ trợ kiểm tra tính đúng đắn của tên hố khoan và khoảng cách đã khai báo (hình 42).
Sau khi khai báo đầy đủ các tuyến mặt cắt, bạn tiến hành vẽ mặt cắt ĐCCT bằng cách chọn menu "Vẽ mặt cắt ĐCCT" Cửa sổ chương trình sẽ hiển thị các nội dung cần thiết như trong hình 40.
+ Tên mặt cắt: Mặc định chữ Mặt cắt địa chất công trình trong khung tên Bạn có thể thay đổi theo ý muốn
+ Tỷ lệ đứng, tỷ lệ ngang: Tuỳ chọn, làm sao cho vừa cỡ giấy bạn sử dụng (mặc định khổ A3 hoặc A2 kéo dài)
+ Chọn khổ giấy: Cho phép lựa chọn nhiều khổ giấy và kiểu khung tên
- Khổ A3 đầy đủ: Thiết lập bản vẽ A3 kèm theo khung tên đầy đủ (hình 44)
- Khổ A2 đầy đủ: Thiết lập bản vẽ A2 kèm theo khung tên đầy đủ (hình 44) Trường hợp này sử dụng với trường hợp mặt cắt theo dạng tuyến kéo dài
- Khổ A3 đơn giản: Thiết lập bản vẽ A3 kèm theo khung tên đơn giản, chỉ gồm tên mặt cắt, tên công trình, địa điểm, tỷ lệ (hình 45)
- Khổ A4 đơn giản: Thiết lập bản vẽ A4 kèm theo khung tên đơn giản, chỉ gồm tên mặt cắt, tên công trình, địa điểm, tỷ lệ (hình 45)
Chức năng menu phải chuột trong Bảng tổng hợp
Bảng tổng hợp ban đầu như hình 53, bấm phải chuột tại bảng tính sẽ có các chức năng sau:
1 Nhập bảng tổng hợp của phòng thí nghiệm: khi thí nghiệm mẫu trong phòng, bạn được phòng thí nghiệm cấp cho file kết quả thí nghiệm như hình 55 Công việc tiếp theo là bạn phải trích lọc tính ra chỉ tiêu của từng lớp đất Công việc này không đơn giản, đặc biệt khi số lượng mẫu nhiều Chức năng menu này giúp bạn copy từng chỉ tiêu trong hình 55 sang hình 53, và số liệu được tổng hợp ngay lập tức Các bước thực hiện như sau:
Mở file Báo cáo tổng hợp kết quả thí nghiệm và kích hoạt sheet chứa số liệu cần sao chép, đồng thời kiểm tra bảng tổng hợp chỉ tiêu cơ lý đất đá Cần xác nhận đúng ký hiệu hố khoan và độ sâu thí nghiệm mẫu giữa hai bảng để đảm bảo độ chính xác trước khi thực hiện thủ tục Đặc biệt, chỉ tiêu góc ma sát trong phải có cùng kiểu định dạng để đảm bảo kết quả chính xác.
Hình 56: Cửa sổ sao chép bảng tổng hợp
- Chọn nút và hình 56 hiện ra:
+ Chọn file kết quả thí nghiệm trong phòng (Ví dụ: KQTN_Duong.xls)
Để chọn thông tin mẫu, hãy nhấn nút Thông tin mẫu và chọn một ô ở hàng trên cùng chứa Tên hố khoan, Độ sâu bắt đầu, và Ký hiệu mẫu như hình 57 Lưu ý rằng bạn chỉ được chọn một ô duy nhất Nếu cửa sổ chọn ô chưa xuất hiện, hãy bấm phím Alt+Tab hoặc chọn file thí nghiệm gốc để hiển thị.
Hình 57: Chọn ô chứa giá trị các chỉ tiêu
Hình 58: Các chỉ tiêu đã được nhập đầy đủ
Bạn có thể tùy chọn các chỉ tiêu vật lý và cơ học trong danh sách mặc định bằng cách bỏ chọn những chỉ tiêu không áp dụng cho thí nghiệm Để chọn chỉ tiêu, hãy nhấn vào nút Chỉ tiêu vật lý và Chỉ tiêu cơ học; các chỉ tiêu có giá trị sẽ hiển thị địa chỉ bên cạnh, trong khi những chỉ tiêu không có thông tin sẽ được thông báo Đối với việc khai báo thành phần hạt, chỉ cần chọn ô chứa kích thước hạt lớn hơn 10cm, trong khi các ô khác phải chứa các nhóm hạt theo tiêu chuẩn Việt Nam.
Hình 59: Chọn vùng chứa chỉ tiêu thành phần hạt
Số hiệu thí nghiệm và số hiệu mẫu có sự khác biệt quan trọng: số hiệu mẫu được xác định bởi người lập hình trụ, trong khi số hiệu thí nghiệm do người thí nghiệm thiết lập.
Sau khi hoàn tất việc khai báo, hãy nhấn nút Thực hiện để nhanh chóng và chính xác sao chép số liệu thí nghiệm vào bảng tổng hợp mẫu Nếu gặp lỗi #### trong các ô chứa công thức, hãy chọn một dòng phía dưới để xóa, đảm bảo rằng dòng đó không chứa dữ liệu.
2 Điền số 0 trong thành phần hạt: trong một số trường hợp, việc tính giá trị trung bình của chỉ tiêu thành phần hạt không chính xác Nguyên nhân là do kích thước hạt của các mẫu trong 1 lớp biến đổi Với mẫu đất khác mà không có vẫn phải điền số 0 vào thì kết quả mới chính xác (hình 59)
3 Xoá chỉ tiêu thừa, công thức lỗi: xoá bỏ những chỉ tiêu không có trong bảng tổng hợp (không thí nghiệm hoặc không xác định được) và công thức tính liên quan khác Chỉ sử dụng chức năng này khi đã khai báo đầy đủ chỉ tiêu trong bảng tổng hợp Phải đóng file SumeryTests.xlsm vào và mở lại trước khi thực hiện thao tác xóa (để công thức được cập nhật, không bị xóa nhầm) Khi đã xoá, nếu cần bổ sung thì phải xây dựng lại công thức tính toán từ các hàm như trong hình 54
Hình 60: Xoá hàm lỗi, công thức thừa
Hình 61: Kiểm tra một số chỉ tiêu cơ lý đã chính xác hay chưa?
4 Kiểm tra các chỉ tiêu cơ lý: Chức năng này kiểm tra xem một số chỉ tiêu cơ lý có bị nhầm lẫn hay nhập sai hay không (hình 61)? Chỉ áp dụng chức năng này khi đã xoá sạch các chỉ tiêu thừa, công thức lỗi ở phần trên
5 Xuất bảng tổng hợp sang Word: Bổ sung bảng tổng hợp chỉ tiêu cơ lý cho từng lớp đất ở hình 35 Điều kiện bắt buộc là file Word như hình 35 đang được mở và ở chế độ hoạt động (active) Hình 62, 63 là kết quả thực hiện và bạn có thể sửa đổi nội dung để lập báo cáo khảo sát ĐCCT
Hình 62: Xác nhận file như hình 35 đã được tạo ra hay chưa?
Hình 63: Thông báo việc chuyển dữ liệu từ Excel sang Word thành công
Chương trình được cài trực tiếp trong ổ C với đường dẫn cố định C:\GeoSection 3.0 Các file và thư mục chính bên trong như sau:
Thư mục Blocks chứa các bản vẽ gốc được sử dụng trong chương trình, cho phép bạn chỉnh sửa nội dung, logo công ty, màu sắc và kiểu đường nét Tuy nhiên, bạn không được phép thay đổi vị trí của các đối tượng trong bản vẽ gốc cũng như tên của bản vẽ đó.
Thư mục Pattern chứa các kiểu tô và đuôi *.pat được sử dụng trong Custom Pattern Bạn có thể bổ sung các kiểu tô phù hợp, tuy nhiên việc này yêu cầu kiến thức về cách tạo pattern (có file hướng dẫn kèm theo) Các pattern sẽ được hiển thị trong phần Custom.
- Thư mục Table: chứa Bảng tổng hợp chỉ tiêu cơ lý gốc.
Cách đọc dữ liệu từ bản GeoSection 3.0
Bản GeoSection 3.1 có chỉnh sửa và cập nhật một số nội dung so với phiên bản 3.0
Bổ sung nhiều kiểu tô và cho phép khai báo góc nghiêng của vật liệu tùy ý giúp khắc phục sự đơn điệu trong bản 3.0 Do đó, việc khai báo góc nghiêng cho vật liệu tô trong khai báo chung là cần thiết.
Trong trường hợp địa tầng không có thấu kính, bản GeoSection 3.1 sẽ đọc dữ liệu mặt cắt ĐCCT bình thường Tuy nhiên, nếu xuất hiện thấu kính, sẽ có sự sai lệch và bạn cần điều chỉnh lại ký hiệu cũng như tên thấu kính cho chính xác với địa chỉ.
- Bổ sung nhiều kiểu khung bao loại đơn giản để dành cho những công trình không cần khung tên chi tiết
Hình 64: Bảng tổng hợp chỉ tiêu cơ lý đất đá đã được copy sang Word