-Miêu tả nhân vật gián tiếp qua nhận xét của bác lái xe, ông hoạ sĩ vừa đối thoại ,vừa độc thoại -Miêu tả nhân vật trực tiếp qua ngôn ngữ đối thoại của nhân vật anh thanh niên với mọi ng[r]
Trang 1ngữ văn - bài 14 - tiết 68
văn bản: Lặng lẽ Sa Pa
Nguyễn Thành Long
I/
Mục tiêu cần đạt :
Đã thực hiện ở tiết 67
1 Kiến thức
- Vẻ đẹp hỡnh tượng con người thầm lặng cống hiến quờn mỡnh vỡ Tổ quốc trong tỏc phẩm
- Nghệ thuật kể chuyện, miờu tả sinh động hấp dẫn trong truyện
2 Kĩ năng
- Nắm được diễn biến truyện và túm tắt được truyện
- Phõn tớch được nhõn vật trong tỏc phẩm tự sự
- Cảm nhận được một số chi tiết nghệ thuật độc đỏo trong tỏc phẩm
II: Các kĩ năng cơ bản cần giáo dục trong bài
Kĩ năng tự nhận thức Tự nhân thức đợc niềm vui trong công việc cũng nh trong cuộc sống
- Kĩ năng giao tiếp: Hiểu và biết cách trân trọng những con ngời làm việc thầm lặng nhng có ý nghĩa đối với cuộc sống
- Kĩ năng ra quyết định: Lựu chon công việc mà mình yêu thích
III: Đồ dùng dạy học
GV: Soạn giáo án- Bảng phụ
HS: Học- trả lời câu hỏi- tóm tắt truyện
Kĩ thuật động não, nêu vấn đề phân tích, bình giảng, TLN
V: Các b ớc lên lớp
1 ổn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ (3')
? Tóm tắt truyện ngắn lặng lẽ sa pa
3 Tiến trình tổ chức hoạt động dạy học
Hoạt động I.Khởi động
Gv núi
Giờ trước chỳng ta đó tỡm hiểu về
hoàn cảnh sống cũng như cụng việc của
anh thanh niờn trờn đỉnh Yờn Sơn cao
26000m với tinh thần trỏch nhiệm, lũng
yờu mến say mờ cụng việc,anh quả là
một thanh niờn đỏng trõn trọng Tiết học
hụm nay chỳng ta tiếp tục tỡm hiểu…
Hoạt động II HD đọc- hiểu văn bản
*Mục tiờu: HS phõn tớch được vẻ đẹp
của cỏc nhõn vật trong văn bản
? Chi tiết nào núi về cuộc sống sinh
hoạt của anh thanh niờn ?
? Em cú nhận xột gỡ về cuộc sống sinh
hoạt của anh thanh niờn?
1p
28 p
III: Tìm hiểu văn bản
d./Cuộc sống sinh hoạt : -Anh ham đọc sỏch
- Sống ngăn nắp, gọn gàng
- Nuụi gà ,trồng hoa, nghiờn cứu ngoài giờ làm việc
->Anh cú cuộc sống đơn sơ, ngăn nắp, gọn gàng, là người luụn tỡm tũi khỏm phỏ niềm vui trong cuộc sống
e./Đời sống tỡnh cảm:
Trang 2? Tìm chi tiết cho thấy tình cảm của
anh thanh niên đối với mọi người?
? Từ đó em nhận xét anh thanh niên là
người như thế nào?
? Qua các chi tiết trên cho biết tác giả
sử dụng biện pháp nghệ thuật gì để khắc
hoạ anh thanh niên? Tác dụng ?
-Miêu tả nhân vật gián tiếp qua nhận xét
của bác lái xe, ông hoạ sĩ (vừa đối
thoại ,vừa độc thoại)
-Miêu tả nhân vật trực tiếp qua ngôn
ngữ đối thoại của nhân vật (anh thanh
niên với mọi người)
- GV: Từ đó hiện lên hình tượng một
người thanh niên có một cách sống tích
cực, tốt đẹp và mới mẻ và đó là tấm
gương sáng để mọi người lao động noi
theo; cởi mở, chân thành, tế nhị, yêu lao
động, yêu cuộc sống
? Nhân vật ông hoạ sĩ già có vị trí ntn
trong truyện?
-Có vị trí quan trọng dù không phải là
nhân vật chính nhưng hầu như người kể
chuyện đã nhập vào cái nhìn và suy nghĩ
của nhân vật ông hoạ sĩ để quan sát và
miêu tả từ cảnh thiên nhiên đến nhân vật
chính của truyện
? Tìm chi tiết thể hiện tình cảm, thái độ
của ông hoạ sĩ khi tiếp xúc và trò
chuyện với anh thanh niên ?
? Vì sao ông hoạ sĩ lại thấy “nhọc
quá” khi tiếp xúc với anh thanh niên ?
-Vì anh thanh niên mang đến cho ông
-Với bác lái xe: Quan tâm, quý mến, tặng củ tam thất cho bác gái -Với hoạ sĩ già: Niềm nở, tâm sự, khiêm tốn, không nhận lời khi hoạ
sĩ muốn vẽ mình, giới thiệu vẽ người khác
- Với cô kĩ sư : Cởi mở, chân thành, quan tâm : tặng hoa, tặng trứng…
->Anh là người cởi mở, hiếu khách, khiêm tốn, ý nhị
=> Tác giả khắc hoạ nhân vật qua ngôn ngữ đối thoại và độc thoại làm nổi bật vẻ đẹp về tinh thần, tình cảm, cách sống và những suy nghĩ về cuộc sống của anh thanh niên
2,Nhân vật khác
a, Nhân vật ông hoạ sĩ
- Ngay từ phút đầu gặp anh thanh niên ông đã rất xúc động, bối rối
vì ông bắt gặp một điều thật ra ông vẫn ao ước được biết Ôi! một nét thôi cũng đủ khẳng định một tâm hồn, khơi gợi sáng tác
- Ông thấy con người ấy thật đáng yêu nhưng làm ông nhọc quá
Trang 3nhiều điều mới lạ mà ông phải suy nghĩ,
quả tim ông được “đề cao”.Ông thêm
yêu cuộc sống, khát khao sáng tạo
? Từ đó em nhận xét gì về con người
ông hoạ sĩ ?
? Cô kĩ sư trẻ được giới thiệu ntn ? tìm
những chi tiết tiêu biểu nói về nhân vật
này?
? Qua đó em có nhận xét gì về nhân vật
cô kĩ sư ?
-GV: Nhân vật anh thanh niên là nguồn
sức mạnh giúp cô có thêm nghị lực về
công tác ở miền núi
? Nhân vật này có vai trò gì trong
truyện?
- Đóng góp cái nhìn, đánh giá khách
quan về nhân vật anh thanh niên
? Tìm những chi tiết về bác lái xe?
? Bác lái xe là người ntn?
? Ngoài những nhân vật nêu trên ta
còn biết đến những nhân vật nào khác?
- Ông bố “tuyệt lắm”,cả 2 bố con đều
viết đơn ra mặt trận
- Anh kĩ sư vườn rau
- Người cán bộ nghiên cứu Sét
->Họ đều làm việc quên mình, hi sinh
quyền lợi riêng
? Vì sao tất cả các nhân vật trong
truyện đều không có tên ?
- Đây là dụng ý nghệ thuật của tác giả,
->Ông hoạ sĩ là người yêu đời, say mê sáng tạo, trăn trở về nghệ thuật Những cảm xúc, suy tư của ông làm cho nhân vật anh thanh niên thêm đẹp và chứa đựng chiều sâu tư tưởng
b,Cô kĩ sư
- Là kĩ sư nông nghiệp mới ra trường
- Thề ra trường đi bất cứ nơi đâu
- Cô bàng hoàng khi khám phá cuộc sống của anh thanh niên
- Đánh giá đúng hơn về mối tình nhạt nhẽo mà cô đã từ bỏ Tự tin hơn về con đường cô đã lựa chọn ->Là người năng nổ, hăng hái, có
ý thức trong hướng đi của mình khi gặp vẻ đẹp từ tâm hồn anh thanh niên
c, Bác lái xe -Nét mặt hớn hở -Quan tâm đến mọi người
-Giới thiệu về anh thanh niên, kích thích sự chú ý của mọi người
về nhân vật chính
->Là người cởi mở, vui tính, qua lời giới thiệu kích thích sự chú ý của mọi người về nhân vật chính
Trang 4đều nói về những con người vô danh,
lặng lẽ, say mê cống hiến cho cuộc sống
trong xã hội gồm nhiều ngành nghề,
nhiều đối tượng Đúng là trong cái lặng
lẽ của Sa pa có những người vì nước
quên mình
Hoạt động 3: HD tổng kết
*Mục tiêu: HS ghi nhớ được nghệ thuật
và nội dung chính của văn bản
? Từ văn bản “Lăng lẽ Sa Pa” em cảm
nhận được những vẻ đẹp nào từ những
con người lao động?
-Ca ngợi con người lao động trẻ tuổi,
bình thường, lặng lẽ
? Văn bản kết hợp các biện pháp NT
nào?
-Kết hợp giữa: tự sự, trữ tình( câu
chuyện như 1 tác phẩm thơ bằng văn
xuôi về cảnh vật và con người ở Sa Pa)
Và bình luận( những đánh giá, nhận xét
của các nhân vật về anh thanh niên)
-HS trả lời, rút ra phần ghi nhớ
-HS đọc
- GV chốt kiến thức
Hoạt động 4: HD luyện tập
*Mục tiêu: Biết viết đoạn văn phát biểu
cảm nghĩ về nhân vật
-HS đọc,XĐ yêu cầu, làm bài tập cá
nhân
-HS trình bày, nhận xét
-GV nhận xét, bổ sung
3p
5p
IV Ghi nhớ(Sgk)
V Luyện tập
Bài tập Viết đoạn văn phát biểu cảm nghĩ
về nhân vật anh thanh niên
4 Củng cố:(1’)
- GV khái quát lại ND toàn bài
- Bài cũ: Học kĩ bài, nắm nội dung và nghệ thuật của văn bản
Học bài cũ: Đối thoại, độc thoại và độc thoại nội tâm trong văn bản tự sự
- Bài mới: Soạn bài:Người kể chuyện trong văn bản tự sự