- Hiểu được thế nào là giữ gìn, phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ; ý nghĩa của giữ gìn, phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ.. Kĩ năng - Thực hiện tốt bổ
Trang 1Giáo án dạy học theo chủ đề:
Chủ đề: Gia đình, dòng họ ( GDCD lớp 7) ( 3 tiết )
Giới thiệu về chủ đề:
- Chủ đề được xây dựng trên cơ sở nội dung các bài:
+ Bài 9: Xây dựng gia đình văn hóa
+ Bài 10: Giữ gìn và phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ
- Thời lượng: 3 tiết
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức
- Hiểu được thế nào là gia đình văn hóa, ý nghĩa của xây dựng gia đình văn hóa
- Hiểu được thế nào là giữ gìn, phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ;
ý nghĩa của giữ gìn, phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ
- Nắm được một số biểu hiện của một gia đình văn hóa, một số biểu hiện của truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ
2 Kĩ năng
- Thực hiện tốt bổn phận của bản thân để góp phần xây dựng gia đình văn hóa và giữ gìn danh dự gia đình, tránh xa thói hư tật xấu, các tệ nạn xã hội
- Tích cực tham gia xây dựng gia đình văn hóa và giữ gìn, phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ
3 Năng lực cần phát triển:
- Năng lực chung: tự học, sáng tạo, hợp tác, giao tiếp, sử dụng ngôn ngữ, giải quyết vấn đề
- Năng lực riêng :
+ Thực hiện hành vi của gia đình có văn hóa, biết giữ gìn truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ
+Tự nhận thức, điều chỉnh hành vi
+ Giải quyết vấn đề cá nhân, hợp tác giải quyết vấn đề XH về xây dựng gđ văn hóa, giữ gìn, phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ
4 Nội dung tích hợp
- Giáo dục Quốc phòng an ninh (Hình ảnh lực lượng vũ trang tham gia xây dựng nông thôn mới)
- Giáo dục kĩ năng sống, giáo dục bảo vệ môi trường
II CHUẨN BỊ
1 Giaó viên
- Sách giáo khoa GDCD 7
- Tranh ảnh, truyện kể, tư liệu sưu tầm về gia đình văn hóa và giữ gìn, phát huy truyền thống gia đình, dòng họ
- Máy chiếu, máy tính, giấy A0, bút dạ
Trang 2- Chia học sinh thành các nhóm (4-6 học sinh/nhóm); giao nhiệm vụ cho các nhóm truy cập thông tin (tranh, ảnh, truyện kể, ) về gia đình văn hóa và giũ gìn,phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ
2 Học sinh
- Sách GK GDCD 7
- Truy cập thông tin (tranh, ảnh,truyện kể, ) theo nhóm (4-6học sinh/nhóm) về gia đình văn hóa và giữ gìn, phát huy truyền thống gia đình , dòng họ ở địa phương hoặc qua các nguồn thông tin khác (đài, báo, mạng Internet)
III PHƯƠNG PHÁP:
- Kich thích tư duy, giải quyết vấn đề, TL nhóm, đóng vai.
IV HOẠT ĐỘNG DẠY:
1 Ổn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ:
3 Bài mới:
Thời
8p HOẠT ĐỘNG 1: Khởi động
* Mục tiêu:
- Tạo tâm thế và hứng thú học tập cho HS, giúp HS ý thức được nhiệm vụ học tập
- Suy nghĩ về vấn đề sắp tìm hiểu.
* Cách tiến hành:
GV cho hs xem clip bài hát:
? Em hiểu thế nào là gia
đình? T/c của em dành cho
gđ của mình ntn?
GV: Gia đình là tập hợp
người cùng sống chung thành
một đơn vị nhỏ nhất trong xã
hội, gắn bó với nhau bằng
quan hệ hôn nhân và dòng
máu, thường gồm có vợ
chồng, cha mẹ, con cái
GV cho hs q/s MC: h/a về gđ
2,3,4 thế hệ
- Cả lớp cùng tham gia hát bài : Ba ngọn nến lung linh ( Hoặc xem clip)
- HS trả lời
- HS bộc lộ được thái độ, tình cảm đối với gia đình
- HS quan sát
69p HOẠT ĐỘNG 2: Hình thành kiến thức mới:
* Mục tiêu:
- HS hiểu được thế nào là gia đình văn hóa; ý nghĩa của việc xây dựng gia đình văn hóa; cách xây dựng gia đình văn hóa
- HS hiểu được thế nào là giữ gìn, phát huiy truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng
họ
- Học sinh được rèn luyện ý thức trách nhiệm về xây dựng gia đình văn hóa và giữ
Trang 3gìn, phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ.
* Cách tiến hành:
hóa
Phân tích truyện đọc, giúp hs
hiểu thế nào là gia đình văn
hoá
Gv gọi 2 hs đọc truyện
“Một gia đình văn hoá”
Máy chiếu: TL nhóm:
1.Gia đình cô Hòa có mấy
người? Gia đình có mấy
thế hệ?
2.Em có nhận xét gì về nếp
sống của gia đình cô Hòa?
3.Gia đình cô Hòa đối xử
với bà con lối xóm như thế
nào?
4 Gia đình cô Hòa đã thực
hiện nghĩa vụ công dân ra
sao?
*GV chiếu kế quả đối chiếu
lên MC, nhấn mạnh một số ý
: Gđ cô Hòa là gđ văn hóa vì:
+ Mọi người luôn chia sẻ,
-2 hs đọc truyện “ Một gia đình văn hoá”
HS thảo luận nhóm trả lời 4 câu hỏi:
1.Gia đình cô Hòa có 3 người, thuộc mô hình gia đình 2 thế hệ (ít con)
-> Gia đình cô đã thực hiện kế hoạch hóa gia đình.
2 Gia đình cô Hòa:
- Sống có nề nếp, đầm ấm, vui vẻ
- Mọi người luôn thương yêu, chia sẻ, giúp đỡ lẫn nhau
- Cô chú Hòa giỏi việc nước, đảm việc nhà, còn bạn Tú thì chăm ngoan học giỏi
=> Gia đình hòa thuận, hạnh phúc tiến bộ
3 Gia đình cô Hòa luôn quan tâm, giúp đỡ bà con lối xóm, ai ốm đau bệnh tật đều được cô chú tận tình giúp đỡ
=> Đoàn kết xóm giềng
4 Gia đình cô Hòa gương mẫu đi đầu và vận động bà con thường xuyên làm vệ sinh môi trường và chống các tệ nạn xã hội
=>Làm tốt nghĩa vụ công dân.
1.Gia đình văn hóa
Trang 4giúp đỡ nhau trong công
việc Cậu con trai còn nhỏ
nhưng biết giúp đỡ cha mẹ
làm những việc vừa sức: dọn
dẹp nhà cửa, cắt cỏ cho bò,
chăm sóc cây trồng,
+ Không khí gia đình luôn
đầm ấm vui vẻ
+ Cô chú luôn là tấm gương
sáng cho con và rèn cho con
những thói quen tốt
? Vậy theo em, một gđ văn
hóa cần đạt những tiêu
chuẩn gì?
- GV chiếu 1 số h/a về gđ
văn hóa
? Biểu hiện cụ thể của gđ hòa
thuận, tiến bộ?
GV bổ sung:
+ Mọi thành viên đều hoàn
thành tốt nhiệm vụ lao động,
học tập
+Nếp sống thanh lịch, văn
minh
+Cưới, giỗ tết, sinh nhật,
mừng thọ theo đời sống
mới
? Theo em, kế hoạch hóa gia
đình là gì?
? Em hãy nêu 1 số biểu hiện
của gia đình biết đoàn kết với
xóm giềng?
-HS suy nghĩ trả lời -HS quan sát MC
- HS trả lời:
(+ Ông bà, cha mẹ…được quan tâm chăm sóc chu đáo
+Vợ chồng hoà thuận, bình đẳng, thuỷ chung
+Người lớn trong gia đình
là gương tốt cho con cháu
+Con cháu chăm học, chăm làm, lễ phép hiếu thảo)
- HS trả lời: Kế hoạch hóa gia đình là:
+Kết hôn đúng pháp luật +Sinh đẻ có kế hoạch +Biết cách quản lí gia đình
- HS trả lời:
+ Giúp đỡ xóm giềng trong khó khăn, hoạn nạn và phát triển kinh tế
+Không xâm phạm mọi quyền lợi của láng giềng về đời sống riêng, sự yên tĩnh,
ổn định
+Không mâu thuẫn, gây lộn, cãi nhau
+Thực hiện nghiêm túc các quy ước của cộng đồng
- Các tiêu chuẩn của gia đình văn hoá:
+ Gia đình hoà thuận, hạnh phúc, tiến bộ
+ Thực hiện kế hoạch hoá gia đình
+ Đoàn kết với xóm giềng
Trang 5? Gia đình làm tốt nghĩa vụ
của công dân được thể hiện
như thế nào?
GV bổ sung:
+Không kinh doanh, lưu
hành và sử dụng văn hoá
phẩm có nội dung xấu,
không lành mạnh
+Thực hiện nếp sống văn hoá
nơi công cộng
+Tích cực giữ gìn và cải tạo
môi trường
? Để xây dựng gia đình văn
hoá mỗi người trong gia đình
cần phải làm gì ?
* Bt nhanh: GV cho hs làm
bài tập a/SGK-tr.28
- HS trả lời:
+Thực hiện đầy đủ nghĩa vụ công dân: nộp thuế…
+ Không vi phạm tệ nạn xã hội, trật tự an toàn giao thông; mê tín dị đoán
-HS trả lời
* HS đọc – suy nghĩ làm bài tập: Bài a/28:
Để thực hiện gia đình văn hóa, gia đình em đã:
- Mọi người đều sinh hoạt đúng giờ giấc, ăn uống, ngủ nghỉ đúng giờ
- Bố, mẹ và em đều cùng chăm sóc, dọn dẹp nhà cửa, đều cùng nhau vào bếp
- Tối đến bố và mẹ dạy em học bài
+Làm tốt nghĩa vụ của công dân
-Nhiệm vụ của mỗi thành viên trong gia đình:
+Thực hiện tốt bổn phận trách nhiệm của mình với gia đình
+Sống giản dị, không ham những thú vui thiếu lành mạnh
+Không sa vào các tệ nạn xã hội
Trang 6GV: tổ chức cho HS TL
nhóm: Em hãy liên hệ nêu
một số gia đình để minh
hoạ tại địa phương ?
* Phát triển nhận thức của hs
về quan hệ giữa đời sống vật
chất và đời sống tinh thần
của gia đình Gv nêu một số
trường hợp :
+ Gia đình bất hoà, thiếu nề
nếp gia phong
+ Gia đình bất hạnh vì quá
đông con và nghèo túng
* Bài tập nhanh: Bài
b/SGK-tr29: Gv y/c HS thảo
luận theo bàn: ?Em hãy
nhận xét về đời sống vật
chất và tinh thần của các
loại gia đình sau?
- Em cố gắng học giỏi để đạt danh hiệu học sinh giỏi
- Bố mẹ em chỉ sinh 2 người con là anh trai và em
* HS thảo luận nhóm: Hs
tiếp tục kể về một số loại gia đình.( Kèm tư liệu tranh ảnh, truyện kể…về những tấm gương gia đình văn hóa
ở địa phương hoặc các nguồn thông tin khác)
VD : Gia đình không giàu nhưng mọi người yêu thương nhau, thực hiện tốt bổn phận, trách nhiệm của mình, sinh hoạt văn hoá lành mạnh, con cái ngoan ngoãn, chăm học, chăm làm
- HS Thảo luận theo bàn: Bài b/29:
- Gia đình đông con: bố
mẹ không có nhiều điều kiên kinh tế để nuôi dưỡng
Sẽ dẫn đến các tình trạng như: con cái không được học đầy đủ, suy dinh dưỡng, dễ sa vào các tệ nạn vì bố mẹ thiếu quan tâm
- Gia đình giàu có nhưng con cái ăn chơi, đua đòi:
con cái có điều kiện để được nuôi dưỡng, nhưng con cái ăn chơi, đua đòi sẽ
Trang 7*Gv hướng dẫn hs rút ra
những biểu hiện của gia đình
văn hoá
-Mối quan hệ gắn bó giữa
đời sống vật chất và đời sống
tinh thần của gia đình- nhấn
mạnh vai trò quan trọngcủa
đời sống tinh thần văn hoá và
vai trò của các thành viên
trong gia đình
-Xây dựng gia đình văn hoá
phải thực hiện kế hoạch hoá
gia đình ( sinh ít con và biết
quản lý gia đình ) mới có
điều kiện nâng cao chất
lượng
GV: Qua phần thảo luận và
làm bài tập, hãy cho biết ý
nghĩa của việc xây dựng gia
đình văn hóa?
*Nhận biết về giữ gìn, phát
huy truyền thống tốt đẹp
của gia đình, dòng họ
GV: Truyền thống là gì ?
(Truyền thống là những giá
trị tinh thần (đức tính , tập
quán , tư tưởng , lối sống …)
được hình thành trong quá
trình lịch sử lâu dài được
dễ bị sa vào các tệ nạn xã hội, bị hư hỏng và kết quả học tập sẽ sa sút
- Gia đình có hai con đều ngoan ngoãn, chăm học, chăm làm: gia đình này sẽ
hạnh phúc vì chỉ sinh hai con sẽ có đủ điều kiện vật chất, đủ thời gian để lo các công việc
- HS suy nghĩ, trả lời
-Ýnghĩa:
+ Gia đình là tổ ấm, là nơi nuôi dưỡng mỗi người
+ Gia đình có bình yên,
xã hội ổn định + Xây dựng gia đình văn hoá là góp phần xây dựng xã hội văn minh tiến bộ
2.Giữ gìn, phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ
Trang 8truyền từ thế hệ này sang thế
hệ khác Hay nói cách khác
truyền thống là cái hay cái
đẹp)
- GV gọi một hs đọc truyện
“Truyện kể từ trang trại”
y/c HS thảo luận theo nhóm
trả lời cả 3 câu hỏi:
1.Sự lao động cần cù và
quyết tâm vượt khó của mọi
người trong gia đình ở
truyện đọc trên thể hiện
như thế nào?
2.Những việc làm nào
chứng tỏ nhân vật “tôi” đã
giữ gìn, phát huy truyền
thống tốt đẹp của gia đình?
3.Việc làm của gia đình
trong truyện thể hiện đức
tính gì?
- GV kết luận: Sự lao động
miệt mài của các thành viên
trong truyện nói riêng, của
nhân dân ta nói chung là
tấm gương sáng để chúng ta
hiểu rằng không bao giờ ỷ
lại hay chờ vào người khác
mà phải đi lên từ sức lao
động của chính mình
Truyền thống tốt đẹp của
gia đình, dòng họ là những
* Hs đọc truyện sgk- HS thảo luận theo nhóm trả lời
cả 3 câu hỏi:
1.Cha và anh trai bàn tay dày lên, chai sạm vì phát cây, cuốc đất, bất kể thời tiết khắc nghiệt đến đâu người cha nuôi gà, bò, dê
2.Nhân vật tôi bắt đầu sự nghiệp nuôi trồng của mình từ cái chuồng gà bé nhỏ này:
+ Sự nghiệp nuôi trồng của tôi bắt đầu từ chuồng gà bé nhỏ
+ 10 gà con đến 10 gà mái đẻ
+ Tiền có được mua sách vở
3.Gia đình có truyền thống cần cù lao động
Trang 9điều chúng ta có thể tự hào
* Giáo viên yêu cầu học sinh
kể lại gia đình mình có
những truyền thống gì tốt
đẹp đáng tự hào
*Giáo viên gợi ý: Máy
chiếu: MỘT SỐ TRUYỀN
THỐNG :( hình ảnh)
- Truyền thống lao động sản
xuất :
+Kinh nghiệm trồng lúa
nước
+Chữa bệnh bằng cây thuốc
Nam…
- Truyền thống về đạo đức:
+Hiếu thảo, hiếu học
+Yêu nước chống ngoại
xâm
+Nhân nghĩa, đoàn kết
-Truyền thống văn hóa:
+ Cách giao tiếp
+Trang phục
+Phong tục tập ,tập quán…
-Truyền thống nghệ thuật:
+ Tranh dân gian Đông Hồ
+ Múa rối nước , điêu khắc
+Các làn điệu dân ca , ca cổ ,
ca cải lương …
* GV đưa câu hỏi: Y/c các
nhóm đều thực hiện trả lời 3
câu hỏi:
?Truyền thống gia đình
dòng họ có ảnh hưởng đến
mỗi con người trong gia
đình, dòng họ ntn?
* Học sinh nêu một số truyền thống ở gia đình, dòng họ HS chia sẻ về những bức tranh, ảnh, thông tin về những nét đẹp văn hóa truyền thống gia đình, dòng họ của mình
VD: Nghề đan mây tre, đúc đồng, thuốc nam, truyền thống hiếu học, may áo dài, quê em là xứ sở của làn điệu dân ca
-HS quan sát MC
* Thảo luận nhóm: (5ph)
HS trả lời: Đại diện mỗi nhóm chia sẻ với cả lớp:
- Ảnh hưởng đến nhận thức
và nhân cách của các thành viên trong gđ.Tạo ra sức mạnh thúc đẩy các thế hệ sau vươn lên tiếp nối làm rạng rỡ thêm truyền thống
- Tăng thêm sức mạnh, làm
-Nhiều gia đình dòng
họ có truyền thống tốt đẹp về học tập, lao động, nghề nghiệp, văn hóa và đạo đức
Trang 10? Vì sao phải giữ gìn và
phát huy truyền thống của
gia đình, dòng họ
? Cần phải làm gì và không
nên làm gì để phát huy
truyền thống của gia đình
dòng họ?
( Không nên coi thường
những truyền thống tốt đẹp
của gia đình dòng họ mình
mà phải kiên trì học tập, tiếp
thu)
? Vậy thế nào là giữ gìn và
phát huy truyền thống tốt đẹp
của gia đình, dòng họ?
? Việc giữ gìn, phát huy
truyền thống tốt đẹp của gia
đình, dòng họ có ý nghĩa như
thế nào?
phong phú TT , bản sắc dân tộc
- Những việc cần phải làm
để giữ gìn, phát huy truyền thống gđ, dòng họ:
+ Thực hiện tốt nghĩa vụ của bản thân đối với ông bà,cha mẹ, anh chị em trong gia đình
+ Xác định được mục tiêu,
kế hoạch hoàn thiện, phát triển bản thân để giữ gìn, phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ
và cố gắng kiên trì phấn đấu để đạt được mục tiêu đó
+ Chúng ta phải trân trọng,
tự hào; sống trong sạch, lương thiện
+ Không bảo thủ, lạc hậu, không coi thường hoặc làm tổn hại đến thanh danh của gia đình, dòng họ
+ Biết làm cho những TT
đó được rạng rỡ hơn bằng chính sự trưởng thành, thành đạt trong học tập, lao động, công tác của mỗi người
-HS trả lời
-HS trả lời
- Giữ gìn, phát huy
truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ là tiếp nối phát triển và làm rạng rỡ thêm truyền thống ấy
-Ýnghĩa: Giữ gìn và phát huy truyền thống tốt đẹp của gđ, dòng họ giúp ta có thêm kinh
Trang 11*Rèn luyện ý thức trách
nhiệm xây dựng gia đình
văn hoá và giữ gìn phát
huy truyền thống tốt đẹp
của gia đình , dòng họ
- GV phát phiếu học tập cho
các nhóm GV tổ chức cho
các nhóm TL trả lời câu hỏi:
( Thi trả lời nhanh)
?Nêu các biểu hiện đúng và
sai, lành mạnh và không
lành mạnh trong sinh hoạt
văn hóa ở gia đình.
* HS dùng phiếu học tập Biểu hiện
đúng, lành mạnh:
Biểu hiện sai, thiếu lành mạnh:
Đại diện nhóm trả lời- các nhóm khác bổ sung:
* Biểu hiện đúng, lành mạnh:
-Mọi thành viên tích cực học tập, tìm hiểu tình hình đất nước, địa phương;
- Có nhu cầu, sở thích
về văn hóa lành mạnh ( đọc sách báo, phim ảnh, nghệ thuật khác )
-Thường xuyên giúp đỡ nhau thực hiện tốt bổn phận với gia đình
* Biểu hiện sai, thiếu lành mạnh:
-Thành viên trong gia
nghiệm và sức mạnh trong c/s, góp phần làm phong phú truyền thống, bản sắc dân tộc Việt Nam
3 Trách nhiệm xây dựng gia đình văn hóa, giữ gìn và phát huy truyền thống gia đình , dòng họ.