a Tiếp tuyến của đường cong phẳng SGK Nhận xét: đường thẳng d có vị trí tiếp xúc với đồ thịC của hàm số y = fx tại điểm Mo được gọi là tiếp tuyến của C tại Mo.. Điểm Mo được gọi là tiếp [r]
Trang 1GIỚI THIỆU NỘI DUNG BÀI HỌC
TRONG TIẾT NÀY CHÚNG TA HỌC CÁC PHẦN SAU:
I ĐẠO HÀM TẠI MỘT ĐIỂM
5) Ý nghĩa hình học của đạo hàm
6) Ý nghĩa vật lý của đạo hàm.
II ĐẠO HÀM TRÊN MỘT KHOẢNG
MỤC ĐÍCH
Học sinh nắm được ý nghĩa hình học và vật lý của đạo hàm
Biết lập phương trình tiếp tuyến của đồ thị hàm số tại một
điểm.Nắm được đạo hàm trên một khoảng.
Trang 2Cho hàm số
a)Dùng định nghĩa tính f ’(1).
b)Tìm điểm x 0 mà tại đó hàm số có đạo hàm bằng 3.
c) Lập phương trình đường thẳng đi qua điểm M o (1;1)
và có hệ số góc bằng f ’(1).
( )
Lêi gi¶i b) Ta có
3
f
2
( ) 1
1
x
1
1
f x f
x x x
nên
vậy
1
0 0
3 3
2 2
0 0 0
2
0 0
o
o
f x f x
f x
x x
x x
x xx x
x x
0
0
0
a) Ta có
c) Ta có phương trình cần lập có dạng :
1
-1
-2 y=f(x)=x^3
O
1
M
(d)
Trang 3I -Đ¹O HµM T¹I MéT ĐIÓM
5) Ý nghĩa hình học của đạo hàm.
a) Tiếp tuyến của đường cong phẳng
(SGK)
Nhận xét: đường thẳng (d) có vị trí tiếp
xúc với đồ thị(C) của hàm số y = f(x) tại
điểm Mo được gọi là tiếp tuyến của (C)
tại Mo Điểm Mo được gọi là tiếp điểm
2
-2
g x = 3x-2
1
1
f x = x3
Mo
Trang 4-4
q x = x-1
h x = x 3 +x 2 -2
D
a) Tiếp tuyến của đường cong phẳng
(SGK)
-2
g x = 3x-3
2
1 1/2
f x = 2x 2+x -1
A
-2
-4
p x = -3
1 1/2
k x = x 4 -2x 2 -2
B C
Chọn đáp án đúng:
3 1
0
Nhận xét: đường thẳng (d) có vị trí tiếp
xúc với đồ thị(C) của hàm số y = f(x) tại
điểm Mo được gọi là tiếp tuyến của (C)
tại Mo Điểm Mo được gọi là tiếp điểm
Trang 5I -Đ¹O HµM T¹I MéT ĐIÓM
5) Ý nghĩa hình học của đạo hàm.
a) Tiếp tuyến của đường cong phẳng
(SGK)
b) Ý nghĩa hình học của đạo hàm
Định lí: Đạo hàm của hàm số y =f(x) tại
điểm x o là hệ số góc của tiếp tuyến của (C)
tại điểm M o (x o ; f(x o ))
H/s y = f(x) xác định trên (a;b) và có đạo
hàm tại xo (a;b) Gọi (C) là đồ thị của h/s
đó
Từ các nội dung ở bên hãy chọn khẳng định đúng:
A Đường thẳng có hệ số góc bằng f’(xo) là tiếp tuyến của (C)
B Đường thẳng có hệ số góc bằng f’(xo) và đi qua điểm Mo(xo;f(xo)) là tiếp tuyến của (C)
C Đường thẳng có hệ số góc k và đi qua đi điểm Mo(xo;f(xo)) là tiếp tuyến của (C)
B
Nhận xét: đường thẳng (d) có vị trí tiếp
xúc với đồ thị(C) của hàm số y = f(x) tại
điểm Mo được gọi là tiếp tuyến của (C)
tại Mo Điểm Mo được gọi là tiếp điểm
Trang 6a) Tiếp tuyến của đường cong phẳng
Nhận xét: đường thẳng (d) có vị trí tiếp
xúc với đồ thị(C) của hàm số y = f(x) tại
điểm Mo được gọi là tiếp tuyến của (C)
tại Mo Điểm Mo được gọi là tiếp điểm
b) Ý nghĩa hình học của đạo hàm
Định lí: f’(x o ) = hệ số góc của tiếp tuyến tại
M o (x o ;f(x o ))
c) Phương trình tiếp tuyến
Định lí: Phương trình tiếp tuyến của đồ thị
(C) của h/s y = f(x) tại Mo(xo;f(xo)) là:
y – y o = f ’(x o ).(x-x o )
Trong đó yo= f(xo)
VD:Cho hàm số
Lập phương trình tiếp tuyến của đồ thị (C) tại điểm có hoành độ x o sao cho f ’(x o )=3.
3
( )
Lời giải:
Ta đã tìm được x o = {-1; 1}.
Khi x o = 1 thì ta đã có phương trình tiếp tuyến y = 3x-2
Khi x o =-1 thì f(-1) = -1 khi đó phương trình
cong tại điểm M là lập phương trình đường thẳng biết hệ số góc và đi qua một điểm 2)Muốn lập được phương trình tiếp tuyến tại một điểm M o (x o ;f(x o )) cần xác định được
3 yếu tố: x o , y o , f ‘(x o ).
Trang 7I -Đ¹O HµM T¹I MéT ĐIÓM
5) Ý nghĩa hình học của đạo hàm.
a) Tiếp tuyến của đường cong phẳng
Nhận xét: đường thẳng (d) có vị trí tiếp
xúc với đồ thị(C) của hàm số y = f(x) tại
điểm Mo được gọi là tiếp tuyến của (C)
tại Mo Điểm Mo được gọi là tiếp điểm
b) Ý nghĩa hình học của đạo hàm
Định lí: f’(x o ) = hệ số góc của tiếp tuyến tại
M o (x o ;f(x o ))
c) Phương trình tiếp tuyến
Định lí: Phương trình tiếp tuyến của đồ thị
(C) của h/s y = f(x) tại Mo(xo;f(xo)) là:
y – y o = f ’(x o ).(x-x o )
Trong đó yo= f(xo)
Chú ý: Muốn lập được phương trình tiếp
tuyến tại một điểm cần xác định được 3 yếu
tố: x o , y o , f ‘(x o ).
6) Ý nghĩa vật lí của đạo hàm.(SGK)
a) Vận tốc tức thời
b) Cường độ tức thời v(t I(to) = s’(to)
o) = Q’(to)
Trang 8a) Tiếp tuyến của đường cong phẳng
Nhận xét: đường thẳng (d) có vị trí tiếp
xúc với đồ thị(C) của hàm số y = f(x) tại
điểm Mo được gọi là tiếp tuyến của (C)
tại Mo Điểm Mo được gọi là tiếp điểm
b) Ý nghĩa hình học của đạo hàm
Định lí: f’(x o ) = hệ số góc của tiếp tuyến tại
M o (x o ;f(x o ))
c) Phương trình tiếp tuyến
Định lí: Phương trình tiếp tuyến của đồ thị
(C) của h/s y = f(x) tại Mo(xo;f(xo)) là:
y – y o = f ’(x o ).(x-x o )
Trong đó yo= f(xo)
tố: x o , y o , f ‘(x o ).
6) Ý nghĩa vật của đạo hàm.(SGK)
Vậy Hàm số y = x 2 có đạo hàm y ’=2x trên khoảng
Hàm số có đạo hàm
trên các khoảng
( ; )
1
y x
2
1 '
y
x
Yêu cầu làm HĐ 6 –tr 153
Trang 9I -Đ¹O HµM T¹I MéT ĐIÓM
5) Ý nghĩa hình học của đạo hàm.
a) Tiếp tuyến của đường cong phẳng
b) Ý nghĩa hình học của đạo hàm
Định lí: f’(x o ) = hệ số góc của tiếp tuyến tại
M o (x o ;f(x o ))
c) Phương trình tiếp tuyến
Định lí: Phương trình tiếp tuyến của đồ thị
(C) của h/s y = f(x) tại Mo(xo;f(xo)) là:
y – y o = f ’(x o ).(x-x o )
Trong đó yo= f(xo)
Chú ý: Muốn lập được phương trình tiếp
tuyến tại một điểm cần xác định được 3 yếu
tố: x o , y o , f ‘(x o ).
6) Ý nghĩa vật của đạo hàm.(SGK)
Ii -Đ¹O HµM TrÊN MỘT KHOẢNG
Định nghĩa: (SGK)
CỦNG CỐ VÀ BÀI TẬP VỀ NHÀ
Cho hàm số y = -x2 có đồ thị (C) Viết phương trình tiếp tuyến của (C), biết: a) Tiếp điểm (1;-1)
b) Tiếp điểm có hoành độ bằng -1
c) Tiếp điểm có tung độ bằng -4
d) Hệ số góc của tiếp tuyến bằng 6
Đáp số:
a) y = -2x +1 b) y= 2x +1 c) y = 4x + 4 và y = -4x+4 d) y = 6x + 9