3.Bµi míi: * Hoạt động 1: Khởi động: Mục tiêu : Tạo tâm thế và định hớng chú ý cho học sinh Ph¬ng ph¸p : ThuyÕt tr×nh Thêi gian : 1’ Giới thiệu bài: ở lớp 8, các em đã đợc học và vận dụn[r]
Trang 1Ngày soạn: 18/ 08/ 2012 Tuần 1
1 Kiến thức: Giúp HS hiểu
- Một số biểu hiện của phong cách HCM trong đời sống và trong sinh hoạt
- ý nghĩa của phong cách HCM trong việc giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc
- Đặc điểm của kiểu bài nghị luận xã hội qua một đoạn văn cụ thể
3 Thái độ: Giáo dục HS
- Từ lòng kính yêu, tự hào về Bác, học sinh có ý thức tu dỡng, học tập rèn luyện theo gơng Bác
*T
t ởng HCM cần đ ợc tích hợp qua bài:
- Vẻ đẹp phong cách lãnh tụ HCM: sự kết hợp hài hòa giữa truyền thống và hiện đại, dân tộc vànhân loại, vĩ đại và bình dị, thanh cao và khiêm tốn
II Các kns cơ bản đ ợc giáo dục trong bài:
- Xác định giá trị bản thân: từ việc tìm hiểu vẻ đẹp phong cách HCM( kết hợp tinh hoa văn hóatruyền thống dân tộc và nhân loại) xđ đợc mục tiêu phấn đấu theo p/c HCM trong bối cảnh hộinhập quốc tế
- Giao tiếp: trình bày,trao đổi vè nội dung của phong cách HCM trong văn bản
III Chuẩn bị:
- GV: Tranh ảnh, bài viết về nơi ở, và nơi làm việc của Bác, cuốn sách “Bác Hồ kính yêu”
- HS: Su tầm tranh ảnh, bài viết về nơi ở và làm việc của Bác
IV Tiến trình các hoạt động
1 Ôn định tổ chức:
2 Kiểm tra bài cũ:
- Kiểm tra sự chuẩn bị đồ dùng học tập cho môn học của học sinh
- Kiểm tra sự chuẩn bị bài của học sinh
Hồ Chí Minh, giờ hôm nay với văn bản Phong cách Hồ Chí Minh chúng ta sẽ hiểu rõ hơn phong cách sống và làm việc của Bác
? Nêu những hiểu biết của em về tác
giả Lê Anh Trà ? -> Giới thiệu về tác giảHoạt động cá nhân I.Đọc - tìm hiểu chung 1 Tác giả: Lê Anh Trà
GV HD cách đọc văn bản
-> Đọc đúng, diễn cảm, thể hiện sự 2 Tác phẩm :
Trang 2kính trọng đối với Bác.
- GV đọc mẫu - 2 HS đọc -> nhận xét
? Hớng dẫn HS tìm hiểu các chú
thích 2, 3, 5, 6, 7, 9, 10 ? -> Tìm hiểu các chú thíchgiáo viên đã hớng dẫn
? Nêu xuất xứ của văn bản? Phát biểu - VB trích trong “ Phong
cách Hồ Chí Minh, cái vĩ
đại gắn với cái giản dị"
? VB đợc viết theo thể loại nào? hs trả lời -Thuộc văn bản nhật dụng
? PTBĐ chính của vb? - PTBĐ:tự sự +nghị luận
?: Văn bản có thể chia làm mấy phần
? Nêu nội dung từng phần ?
- P1 ( Từ đầu ” rất hiện đại” ) : Sự
tiếp thu tinh hoa văn hoá nhân loại
? Thế nào là “cđ đầy truân chuyên”?
? Dựa vào những hiểu biết cđ hoạt
động của Bác ,em hãy tóm tắt ngắn
gọn quá trình ra đi tìm đờng cứu nớc
của Ngời?
-hs giải nghĩa-1 em phát biểu-em khác
bổ sung (Năm 1911 Ngời
ra đi với 2 bàn taytrắng,sang các nớcP,Đ,Thái Lan làm đủ mọinghề,đến Liên Xô Ngờigặp CN Mác Lê Nin )
II Tìm hiểu văn bản.
? Những tinh hoa văn hoá nhân loại
đến với HCM trong hoàn cảnh nào ? -Phát hiện ( dựa vào sgk) - Trong cuộc đời hoạt động
CM, HCM đã đi qua nhiềunơi, tiếp xúc với nhiều nềnvăn hoá
1 Sự tiếp thu văn hoá nhân loại của Hồ Chí Minh.
? Để có đợc vốn tri thức sâu rộng ấy,
Ngời đã làm những gì? - Nắm vững phơng tiệngiao tiếp là ngôn ngữ
- Qua công việc mà họchỏi
- Học hỏi, tìm hiểu đếnmức sâu sắc
- Tiếp thu mọi cái đẹp vàcái hay đồng thời phê phánnhững tiêu cực của chủnghĩa t bản
? Động lực nào đã giúp Ngời tiếp thu
vốn tri thức của nhân loại ? - Ham hiểu biết, học hỏi, tựtôn dân tộc - Những ảnh hởng quốc tếđã nhào nặn với cái gốc
dân tộc - Trở thành mộtnhân cách Việt Nam
? Em hiểu nh thế nào về sự “nhào
nặn” của nguồn văn hoá quốc tế và
-Dùng NT )( kết hợp kể vớilời bình
? Từ đó em hiểu gì về vẻ đẹp trong
phong cách Hồ Chí Minh ?
GV: Đó là kiểu mẫu của tinh thần
tiếp nhận văn hoá ở HCM: biết thừa
kế và phát triển các giá trị văn hoá
-Thảo luận -> phát biểu - Dùng NT )( kết hợp kể
với lời bình -> HCM tiếpthu tinh hoa văn hoá dựatrên nền tảng văn hoá dântộc
? Theo dõi phần hai, nêu nội dung
chính ? - Phát biểu nội dung chính 2 Nét đẹp trong lối sống Hồ Chí Minh.
? ở cơng vị lãnh đạo cao nhất của
- Trang phục: quần áo bà
- Nơi ở, nơi làm việc: đơnsơ
- Trang phục: giản dị
Trang 3ba nâu, áo trấn thủ, đôi déplốp
GV: yêu cầu hs treo tranh su tầm về
nơi ở, nơi làm việc của Bác-gv đa ra
-cả lớp quan sát-nhận xét
- Ăn uống: Đạm bạc
? Tác giả đã sử dụng biện pháp nghệ
thuật nào để nói về lối sống của
Bác ? Tác dụng ?
- Nghệ thuật: đối lập -làmnổi bật vẻ đẹp trong lốisống của Bác
- Nghệ thuật đối lập -làmnổi bật vẻ đẹp trong lốisống của Bác.-> Giản dị vàthanh cao
? Vì sao có thể nói lối sống của Bác
là sự kết hợp giữa giản dị và thanh
cao ?
-> Đây không phải lối sống khắc khổ
của những ngời tự vui trong cảnh
-1,2 hs kể những câuchuyện em biết
-hs ngheH: ở phần cuối văn bản, tác giả đã so
sánh lối sống của Bác với Nguyễn
Trãi và Nguyễn Bỉnh Khiêm Theo
em có điểm gì giống và khác giữa lối
sống của Bác và các vị hiền triết ?
- Thảo luận - trả lời
+ Giống: Giản dị, thanhcao
+ Khác: Bác gắn bó chia sẻkhó khăn cùng nhân dân,cùng CM
* Lối sống của Bác rất dân tộc, rất
Việt Nam tạo ra phong cách HCM -hs nghe * Lối sống của Bác rất dântộc, rất Việt Nam tạo ra
phong cách HCM
*Hoạt động 3: HD HS tổng kết
- Mục tiêu: Khái quát những giá trị nội dung và nghệ thuật tác phẩm
- Phơng pháp: Khái quát hóa
- Thời gian: 5'
H: Từ việc tìm hiểu văn bản “Phong
cách HCM”, hãy nêu nội dung v/b ? - Nhận xét khái quát
-> Vẻ đẹp của phong cáchHCM - sự kết hợp hài hoàgiữa truyền thống văn hoá
dân tộc và tinh hoa văn hoá
nhân loại
III/Tổng kết
H: Tác giả đã sử dụng biện pháp
nghệ thuật nào để làm nổi bật vẻ đẹp
H: Trong cuộc sống hiện đại, VH - Rút ra ý nghĩa của việc
Trang 4trong thời kì hội nhập, tấm gơng của
Bác gợi cho em suy nghĩ gì ? học tập và rèn luyện theogơng Bác Hồ
H: Nêu một vài biểu hiện mà em cho
- Gọi HS lên bảng làm bài tập ( bảng phụ )
* Bài tập củng cố :Khoanh tròn vào chữ cái câu trả lời đúng.
1 ý nào nói đúng nhất đặc điểm cốt lõi của phong cách HCM đợc nêu trong bài viết?
A.Biết kết hợp hài hoà giữa bản sắc văn hoá dân tộc và tinh hoa văn hoá nhân loại.
B.Có sự thừa kế vẻ đẹp trong cách sống của các vị hiền triết xa
C.Am hiểu nhiều về các dân tộc và nhân dân trên thế giới
2 Trong bài viết, để làm nổi bật vẻ đẹp của phong cách HCM, tác giả đã không sử dụng biệnpháp nghệ thuật nào?
A.Kết hợp giữa kể và bình luận C Sử dụng phép nói quá.
B.Sử dụng phép đối lập D So sánh và sử dụng nhiều từ Hán Việt
5/ H ớng dẫn học và làm bài ở nhà
- Hiểu nội dung, nghệ thuật của văn bản
- Su tầm những mẩu chuyện về Bác
- Các em có thể có điều kiện vào thăm Nhà sàn Bác Hồ trong Thị xã Nghĩa Lộ của chúng ta
- Chuẩn bị tiết “ Các phơng châm hội thoại”
- Nắm đợc những hiểu biết cốt yếu về 2 p/ hội thoại: phơng châm về lợng, phơng châm về chất
- Biết vận dụng các p/c về lợng, phơng châm về chất trong hđ giao tiếp
* Trọng tâm kiến thức, kỹ năng, thái độ:
1 Kiến thức: Giúp HS hiểu
- Nội dung phơng châm về lợng, phơng châm về chất
2 Kỹ năng: Rèn kỹ năng
- Nhận biết và phân tích đợc cách sử dụng p/c về lợng, p.c về chất trong một tình huống giao tiếp
cụ thể
- Vận dụng các p/c về lợng, phơng châm về chất trong hđ giao tiếp
3 Thái độ: Giáo dục HS
- Có ý thức vận dụng trong giao tiếp
II Các kns cơ bản đ ợc giáo dục trong bài:
- Ra quyết định: Lựa chọn cách vận dụng các phơng châm hội thoại trong giao tiếp của bản thân
- Giao tiếp: trình bày suy nghĩ, ý tởng, trao đổi về đặc điểm, cách giao tiếp đảm bảo các phơngchâm hội thoại
III Chuẩn bị:
- GV: Đọc kĩ những lu ý sgv, giấy A0, các VD khác
- HS: Chuẩn bị bài theo yêu cầu
IV Tiến trình các hoạt động
1 Ôn định tổ chức:
2 Kiểm tra bài cũ:- Kiểm tra sự chuẩn bị đồ dùng học tập cho môn học của học sinh
? Em hãy nhắc lại kiến thức học ở lớp 8 thế nào là hành động nói? Thế nào là l ợt lời trong hộithoại?
* Kể lại chuyện “Lợn cới, áo mới” ? Xác định lời của các nhân vật trong truyện ?
3.Bài mới:
* Hoạt động 1: Khởi động:
Mục tiêu : Tạo tâm thế và định hớng chú ý cho học sinh
Trang 5Phơng pháp : Thuyết trình
Thời gian : 1’
Giới thiệu bài:
Trong chơng trình ngữ văn lớp 8, các em đã đợc tìm hiểu về vai XH trong hội thoại, lợt lờitrong hội thoại Để hoạt động hội thoại có hiệu quả, chúng ta cần nắm đợc t tởng chỉ đạo của hoạt
động này, đó chính là phơng châm hội thoại
.
* Hoạt động 2: Hình thành kiến thức bài học.
- Mục tiêu: Giúp học sinh hiểu nội dung phơng châm về lợng, phơng châm về chất Nhận biết vàphân tích đợc cách sử dụng p/c về lợng, p.c về chất trong một tình huống giao tiếp cụ thể Vậndụng các p/c về lợng, phơng châm về chất trong hđ giao tiếp
- Phơng pháp: Vấn đáp, phân tích, nêu vấn đề, quy nạp, thảo luận
- Kĩ thuật: Phân tích tình huống mẫu, thực hành có hớng dân, động não
- Thời gian: 25
- GV: treo bảng phụ - Đọc ví dụ I Ph ơng châm về l ợng.
H: Hãy giải thích nghĩa của từ
“bơi” (trong văn cảnh ) ? -> Suy nghĩ -> trả lời.
H: Khi An hỏi “học bơi ở đâu” mà
Ba trả lời “ở dới nớc” thì câu trả lời
có đáp ứng điều An muốn biết
không ? Vì sao ?
- Câu trả lời không manglại nội dung An muốn biếtvì trong nghĩa của từ “bơi”
đã có “ở dới nớc”
H: Theo em bạn Ba cần trả lời nh
thế nào? - Nói rõ địa điểm cụ thể
H: Từ đó em rút ra bài học gì về
giao tiếp? - Rút ra nhận xét. - Cần nói rõ nội dung, khôngnên ít hơn những gì mà giao
tiếp đòi hỏi
H: Từ câu chuyện cời em hãy cho
biết khi giao tiếp ta cần tuân thủ
yêu cầu gì?
- Nhận xét - Không nên nói nhiều hơn
những gì cần nói
H: Từ hai tình huống giao tiếp trên
em rút ra nhận xét gì? - Khái quát lại bài học.
* Y/c hs đọc ghi nhớ - Đọc * Ghi nhớ: sgk / 9.
phán điều gì? - Phê phán tính nói khoác.
H: “Nói khoác” là nói nh thế nào? - Nói không đúng sự thật
H: Nh vậy trong giao tiếp có điều gì - HS rút ra nhận xét - Đừng nói những điều mình
Trang 6cần tránh? không tin là đúng sự thật.
- Đa tình huống - Nghe, xác định
H: Nếu không biết chắc vì sao bạn
H: Từ hai tình huống trên em rút ra
yêu cầu gì trong giao tiếp? -> Khái quát.- Đọc ghi nhớ * Ghi nhớ: sgk/10.
* Hoạt động 3: Hớng dẫn HS luyện tập.
Mục tiêu: Hs biết vận dụng kiến thức làm BT
Phơng pháp: nêu vấn đề, thảo luận nhóm
H: Các từ ngữ trên chỉ những cách
nói liên quan đến một phơng châm
hội thoại: Đó là phơng châm hội
thoại nào? - Trả lời.
- Đọc y/c bài tập 4/11 sgk * Bài tập 4 / 11
- HS lên bảng, làm bài,nhận xét
- HS lên bảng làm bài(bảng phụ )
a Để đảm bảo phơng châm
về chất, ngời nói phải dùngcách nói trên nhằm báo chongời nghe biết tính xác thựccủa thông tin mà mình đa racha đợc kiểm chứng
b Để đảm bảo phơng châm
về lợng, ngời nói dùng cáchnói đó nhằm báo cho ngờinghe biết việc nhắc lại nộidung cũ là do chủ ý của ngờinói
* Bài tập bổ sung :Xây dựng một đoạn hội thoại(gồm hai cặp thoại) trong đóphải đảm bảo phơng châm vềchất, lợng
4/Củng cố:
* Bài tập củng cố : Khoanh tròn vào chữ cái câu trả lời đúng cho câu hỏi sau:
Thế nào là phơng châm về lợng trong hội thoại?
A Khi giao tiếp đừng nói những điều mình không tin là đúng hay không có bằng chứng xác thực
B Khi giao tiếp cần nói đúng đề tài giao tiếp, không lạc sang đề tài khác
C Khi giao tiếp, đừng nói những điều mà mình không tin là đúng hay không có bằng chứng xácthực
*Lu ý:Đôi khi ngời nói phải u tiên cho một PCHT hoặc 1 y/c khác quan trọng hơn VD:Ngời chiến
sĩ bị tra tấn bắt khai->phải nói dối hoặc không biết
5 H ớng dẫn học và làm bài ở nhà :
- Làm bài tập 3,5 / 11 ( Bài 5 cần đọc kĩ yêu cầu -> giải thích nghĩa TN )
- Chuẩn bị tiết “ Sử dụng một số biện pháp NT trong văn bản thuyết minh” : đọc VD
và trả lời câu hỏi sgk
Trang 7Sử dụng một số biện pháp nghệ thuật
trong văn bản thuyết minh
I Mức độ cần đạt: Giúp học sinh
- Hiểu vai trò của một số biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyết minh
- Tạo lập đợc văn bản thuyết minh có sử dụng một số BPNT
* Trọng tâm kiến thức, kỹ năng, thái độ:
1 Kiến thức: Giúp HS hiểu
- VB thuyết minh và các PP thuyết minh thờng dùng
- Vai trò của các biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyết minh
2 Kỹ năng: Rèn kỹ năng
- Nhận ra các BPNT đợc sử dụng trong các văn bản thuyết minh
- Vận dụng các BPNT khi viết văn thuyết minh
3 Thái độ: Giáo dục HS
- Có ý thức vận dụng khi tạo lập văn bản
II Chuẩn bị:
- GV: Đọc kĩ lu ý sgv, tranh ảnh về Vịnh Hạ Long
- HS: Trả lời câu hỏi, ôn các kiến thức về VB thuyết minh lớp 8
III Tiến trình các hoạt động
* Hoạt động 2: Hình thành kiến thức bài học.
- Mục tiêu: Giúp hs ôn lại về vb thuyết minh học ở lớp 8, VB thuyết minh và các PP thuyết minhthờng dùng Vai trò của các biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyết minh
- Phơng pháp: vấn đáp, Khái quát hóa, quy nạp, nêu và giải quyết vấn đề
- Thời gian: 20’
H: Nhắc lại văn bản thuyết minh là
gì ? -> Là kiểu văn bản thông dụng
trong mọi lĩnh vực đời sống nhằm
cung cấp tri thức về các hiện tợng và
sự vật trong tự nhiên, xã hội bằng
phơng thức trình bày, giới thiệu, giải
thích
* Hệ thống lại kiến thức I Tìm hiểu việc sử dụng một
số biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyết minh.
1 Ôn tập văn bản TM.
H: Nêu đặc điểm chủ yếu của văn
bản thuyết minh ? - Tri thức khách quan,phổ thông
Trang 8- Đọc VB “Hạ Long- đá và nớc”? - Đọc * Ví dụ: Văn bản: “Hạ Long
-Đá và nớc”
H: Văn bản này thuyết minh đặc
điểm của đối tợng nào? - Đối tợng “Hạ Long -Đá và nớc”
H: VB có cung cấp đợc tri thức
thuyết minh
nào là chủ yếu ?
Phơng pháp liệt kê ( HạLong có nhiều đảo, nhiềunớc, nhiều hang động)-Phơng pháp giải thíchH: Để cho bài văn sinh động, tác giả
cần vận dụng những biện pháp nghệ
thuật nào ?
- Biện pháp tởng tợng,liên tởng ( nớc tạo sự dichuyển sự thú vị củacảnh; tuỳ theo tốc độ,góc độ di chuyển tạo nênthế giới sống động )
- Nghệ thuật: Nhân hoá,miêu tả-> cảnh vật cóhồn
-Các biện pháp NT: tởng tợng,liên tởng
H: Để bài văn thuyết minh đợc sinh
-hs nêu tác dụng =>Làm cho cảnh vật cóhồn,sống động .bài văn hấp
dẫnH: Khi sử dụng các biện pháp nghệ
thuật trong bài văn thuyết minh ta
cần chú ý điều gì?
- Sử dụng thích hợp ->
Nổi bật đặc điểm của đốitợng, gây hứng thú chongời đọc
+ Đọc nội dung phần ghi nhớ? - HS đọc ghi nhớ * Ghi nhớ: sgk / 13.
* Hoạt động 3: Hớng dẫn học sinh luyện tập.
- Mục tiêu: HS biết vận dụng kiến thức vừa học nhận biết các biết các biện pháp nghệ thuật trong
vb thuyết minh;nêu tác dụng của biện pháp nt trong vb thuyết minh
Phơng pháp: vấn đáp, thảo luận
* Thảo luận – phát biểu Bài tập 1/13.
VB là một câu chuyện vui cótính chất thuyết minh ( Giớithiệu về họ, giống, loài, về cáctập tính sinh sống, đặc điểmcơ thể )
- Phơng pháp: Định nghĩa,phân loại, liệt kê
H: Tác giả đã sử dụng những biện
pháp nghệ thuật nào ? - Phát biểu, nhận xét - Các biện pháp nghệ thuật:Nhân hoá,h cấu,tởng tợng có
tình tiết -> gây hứng thú.hấpdẫn
?Theo em đợc biết ruồi là loài côn
trùng gây a/h nhiều đến vấn đề môi
Trang 9trờng-vậy em có sáng kiến gì để diệt
trừ đợc ruồi không? -hs nêu ý kiến
* Đọc yêu cầu bài tập2/15 Bài tập 2 / 15:
H: Nhận xét về các biện pháp nghệ
thuật đợc sử dụng để thuyết minh ?
H: Tại sao có thể sử dụng một số
4 Củng cố:( 3')
?Nhắc lại tác dụng của việc sử dụng biện pháp nghệ thuật trong văn bản TM?
?Những biện pháp NT thờng sử dụng là gì?
5 H ớng dẫn học và làm bài tập ở nhà :(2')
* Chuẩn bị : “Luyện tập sử dụng một số biện pháp nghệ thuật trong văn bản TM”
- Cần lập dàn ý, viết phần mở bài cho đề văn đã cho ở sgk/15
- Tổ 1,2: Thuyết minh cái quạt
- Tổ 3,4: Thuyết minh cái bút
* Rút kinh nghiệm:
******************************************************
Ngày soạn :18/8/2012
Ngày giảng :25/8/2012
Tiết 5: luyện tập Sử dụng một số biện pháp
nghệ thuật trong văn bản thuyết minh.
I Mức độ cần đạt: Giúp học sinh
- Nắm đợc cách sử dụng một số biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyết minh
* Trọng tâm kiến thức, kỹ năng, thái độ:
1 Kiến thức: Giúp HS hiểu
- Cách làm bài văn thuyết minh về một thứ đồ dùng ( cái quạt, cái bút, cái kéo )
- Tác dụng một số BPNT trong các văn bản thuyết minh
2 Kỹ năng: Rèn kỹ năng
- Xác định đúng yêu cầu của đề bài thuyết minh về một đồ dùng cụ thể
- Lập dàn ý chi tiết và viết phần mở bài cho bài văn thuyết minh( Có sử dụng một số BPNT) vềmột đồ dùng
3 Thái độ: Giáo dục HS
- Có ý thức vận dụng khi tạo lập văn bản
II Chuẩn bị:
- GV: soạn bài
- HS: Trả lời câu hỏi, ôn các kiến thức về VB thuyết minh lớp 8
III Tiến trình các hoạt động
1 Ôn định tổ chức:
2 Kiểm tra bài cũ:
- Kiểm tra bài cũ: Kết hợp trong giờ
- Kiểm tra sự chuẩn bị bàicủa học sinh
GV giới thiệu bài
Trang 10GV y/c HS nhắc lại kiến thức
cục ba phần, chi tiết và phải
dự kiến cách sẻ dụng biện
pháp nghệ thuật trong bài
thuyết minh (Tự thuật về
Ngày xa quạt giấy còn là sản phẩm mỹthuật)
3 Kết bài: Bày tỏ thái độ với quạtH: Hãy đọc đoạn MB cho đề
văn thuyết minh về cái quạt - Hai hs nhận xét.
- Giới thiệu về các loại bút
- Cấu tạo, công dụng, cách bảo quảncủa mỗi loại
3 Kết bài:
- Bày tỏ thái độ về chiếc bút
H: Hãy nhận xét dàn ý? * Thảo luận -> Nhận
xét (Bổ sung, sửa chữadàn ý)
- Lu ý: Khi trình bày dàn ý
cần dự kiến cách sử dụng biện
pháp nghệ thuật
-> Rút ra dàn ý chung
H: Hãy trình bày phần mở bài
cho đề văn thuyết minh về
chiếc bút ? (các nhóm viết
trong 5 p )
GV:đọc đoạn văn mở bài mẫu
- HS viết bài-trình bàyphần mở bài -> Nhậnxét
* Hoạt động 3: Hớng dẫn HS chốt lại kiến thức.
- Mục tiêu: Giúp hs củng cố lại tác dụng của yếu tố nt trong vb thuyết minh
- Phơng pháp: Nêu và giải quyết vấn đề
-> góp phần làm nổi bật đặc điểm của
đối tợng thuyết minh và gây hứng thúcho ngời đọc
4 Củng cố :
Điều cần tránh khi thuyết minh kết hợp với sử dụng một số biện pháp ngh/th là gì?
Trang 11a Sử dụng đúng lúc, đúng chỗ.
b Kết hợp với các phơng pháp thuyết minh
c Làm đối tợng thuyết minh đợc nổi bật, gây ấn tợng
-GV nhận xét tiết học
5 H ớng dẫn học sinh học và làm bài tập ở nhà.
- Từ việc lập dàn ý và viết phần mở bài cho các đề văn trên em hãy viết thành bài văn hoàn chỉnh
- Chuẩn bị “Đấu tranh cho một thế giới hoà bình” : đọc và trả lời câu hỏi / sgk
- Nắm đợc một số hiểu biết về tình hình thế giới những năm 1980 liên quan đến văn bản
- Thấy đợc nghệ thuật nghị luận của tác giả: chứng cứ cụ thể, xác thực, cách so sánh rõ ràng, giàusức thuyết phục, lập luận chặt chẽ
B Các kns cơ bản đ ợc giáo dục trong bài:
- Xác định giá trị bản thân: từ việc tìm hiểu vẻ đẹp phong cách HCM( kết hợp tinh hoa văn hóatruyền thống dân tộc và nhân loại) xđ đợc mục tiêu phấn đấu theo p/c HCM trong bối cảnh hộinhập quốc tế
- Giao tiếp: trình bày,trao đổi vè nội dung của phong cách HCM trong văn bản
2 Kiểm tra bài cũ:
? Phân tích vẻ đẹp phong cách Hồ Chí Minh ? Em học tập đợc điểu gì từ phong cách đó của Bác ?
* Giới thiệu bài: Trong chiến tranh thế giới lần thứ hai, những ngày đầu thỏng 8-1945, chỉ bằng
2 quả bom nguyờn tử đầu tiờn nộm xuống hai thành phố Hi-rụ-si-ma và Na-ga-xa-ky, đế quốc Mĩ
đó làm hai triệu người Nhật bị thiệt mạng và còn di hoạ đến bõy giờ Thế kỷ XX, thế giới phỏtminh ra nguyờn tử, hạt nhõn đồng thời cũng phỏt minh ra vũ khớ huỷ diệt, giết người hàng loạtkhủng khiếp Từ đú đến nay, những năm đầu của thế kỷ XXI và cả trong tương lai, nguy cơ vềmột cuộc chiến tranh hạt nhõn tiờu diệt cả thế giới luụn luụn tiềm ẩn và đe doạ nhõn loại và đẩutranh vỡ một thế giới hoà bỡnh luụn là một trong những nhiệm vụ vẻ vang nhưng cũng khú khăn
Trang 12nhất của nhõn dõn cỏc nước Hụm nay chỳng ta nghe tiếng núi của một nhà văn nổi tiếng NamMĩ(Cụ-lụm-bi-a), giải thưởng Nụ-ben văn học, tỏc giả của những tiểu thuyết hiện thực huyền ảolừng danh Ga-bri-en Gỏc-xi-a Mỏc-kột
Hoạt động 2: Hớng dẫn HS tiếp nhận văn bản.
- Mục tiêu: Giúp hs nắm đợc nắm đợc một số hiểu biết về tình hình thế giới những năm 1980liên quan đến văn bản Thấy đợc nghệ thuật nghị luận của tác giả: chứng cứ cụ thể, xác thực,cách so sánh rõ ràng, giàu sức thuyết phục, lập luận chặt chẽ
- Phơng pháp: vấn đáp tái hiện, phân tích, nêu và giải quyết vấn đề, giảng bình
- Thời gian: 80'
H: Hãy giới thiệu về tác giả
G.G Mackét - Giới thiệu về tác giả
(Chú thích *)
I.Tìm hiểu chung
1 Tác giả:
- G.G Mackét sinh năm 1928 lànhà văn Cô-lôm-bi-a
- Nhận giải Nô-ben về văn họcnăm 1982
CT các nớc vẫn đangtiếp diễn
Việc sử dụng vũ khí hạtnhân ,
Bao ngời dân vô tội đã bịchết
-> Nhiệm vụ: ngăn chặnnguy cơ ấy
H: Để giải quyết luận điểm
trên tác giả đã đa ra một hệ
thống luận cứ nh thế nào ?
- Kho vũ khí hạt nhân đang
đ-ợc tàng trữ có khả năng hủy
diệt cả trái đất
- Cuộc chạy đua vũ trang làm
mất đi khả năng cải thiện đời
sống cho hàng tỉ ngời
- Chiến tranh hạt nhân đi ngợc
lại lí trí của loài ngời, của tự
- Thảo luận -> trả lời
-Bố cục: 4 luận cứ
Trang 13nhiên, phản lại sự tiến bộ.
- Chúng ta phải có nhiệm vụ
ngăn chặn cuộc chiến tranh
hạt nhân
HS theo dõi Sgk
H: Tác giả đã làm rõ nguy cơ
của chiến tranh hạt nhân bằng
những lí lẽ và dẫn chứng nào?
- (Xác định thời gian cụ thể)Hôm nay ngày 8/8/1986,hơn 50.000 đầu đạn hạtnhân đã đợc bố trí khắphành tinh mỗi ngời đangngồi trên một thùng 4 tấnthuốc nổ Tất cả sẽ nổ tunglàm biến hết thảy tiêu diệttất cả các hành tinh đangxoay quanh mặt trời
- Không có một đứa con tàinăng nào nh vậy đối với vậnmệnh đất thế giới
+ 1 thùng 4 tấn thuốc nổ->
nổ tung-> tính toán -> sứctàn phá khủng khiếp củakho vũ khí hạt nhân
H: Cách lập luận trong đoạn
> Tác dụng : Vào đề trựctiếp
- Lí lẽ và dẫn chứng dựa trên sựtính toán khoa học , Vào đề trựctiếp.-> thu hút ngời đọc, gây ấntợng mạnh về tính chất hệ trọngcủa vấn đề
->CTHN có sức mạnh huỷ diệtmọi sự sống cả trên lí thuyết vàthực tế
?Vì sao t/g lại so sánh nguy cơ
nay) vẫn đang đe doạ cuộc
sống của mọi ngời
- hs nêu c thích
- Nghe
=>mối nguy cơ đe doạ trực tiếp,ghê gớm
H: Theo dõi đoạn 2 : xác định
luận cứ ? - Phát biểu. 2 Cuộc chạy đua vũ trang chuẩn bị cho chiến tranh hạt
nhân đã làm mất đi khả năng
để con ng ời đ ợc sống tốt đẹp hơn.
-Biện pháp ẩn dụ
GV hớng dẫn hs lập bảng so
sánh trên bảng phụ
Trang 14Lĩnh vực so sánh * Đầu t cho các lĩnh vực
-> Y tế: - 100 tỉ đô la để cứu trợ cho
500 triệu trẻ em nghèo khổtrên thế giới
- Bảo vệ hơn 1 tỉ ngời khỏibệnh sốt rét, cứu hơn 14triệu trẻ em, phòng bệnh 14năm
- Bỏ ra 100 máy bay dới 1000tên lửa vợt đại châu
- 10 chiếc tầu sân bay
-> Tiếp tế thực phẩm: - Lợng ca-lo cho 575 triệu
ngời thiếu dinh dỡng
- Trả tiền nông cụ cho nớcnghèo trong 4 năm
-> Tính chất chi phí và sự tốnkém ghê gớm của cuộc chạy đua
vũ trang cớp đi khả năng sống tốt
đẹp của con ngời
* Bằng cách lập luận đơn giản có sức thuyết phục tác giả đã đa ra những con số biết nói và nêu
*yêu cầu HS theo dõi đoạn 3 * Theo dõi đoạn 3 3 Chiến tranh hạt nhâ n không
những đi ng ợc lại lí trí của con ng
ời mà còn phản lại sự tiến hoá của tự nhiên.
? Hiểu thế nào là “lí trí của tự
nhiên” ? - Giải thích:Quy luật củaTN, lôgíc tất yếu của TN
? Vì sao chiến tranh hạt nhân
lại phản sự tiến hóa của tự
nhiên ? Dẫn chứng chứng tỏ ?
* Suy nghĩ, tìm dẫn chứng
- Từ khi mới nhen nhúm sựsống trên trái đất đã phảitrải qua 380 triệu năm conbớm mới bay đợc, rồi 180triệu năm nữa bông hangmới nở
- Sự sống của trái đất và conngời là quá trình tiến hoá
hết sức lâu dài của tự nhiên,tính bằng hàng triệu nămnếu nổ ra chiến tranh hạtnhân -> Sự tiến hoá trở về
điểm xuất phát ban đầu
? Em hiểu nh thế nào về câu
văn ở cuối đoạn ?Ngời nghe
có nhận thức gì về cthn?
- Bộc lộ suy nghĩ -> Phải có thời gian lâu dài mới
có sự sống trên trái đất -> nếuChiến tranh hạt nhân nổ ra sẽ
đẩy lùi sự tiến hoá (t/c phản tựnhiên)
Trang 15? Trong lịch sử loài ngời đã
trải qua thảm hoạ nào của
chiến tranh hạt nhân ?
GV đọc thêm t liệu về thảm
hoạ của chất độc màu da
cam trên đất n ớc ta,a/h lớn
đến môi tr ờng sống của con
ng
ời
- Năm 1945, Mĩ ném bomxuống hai thành phố củaNhật Bản (Hirôsima,Nakasaki)
-hs nghe
Gọi hs đọc - theo dõi đoạn 4 * Theo dõi đoạn 4 4 Nhiệm vụ đấu tranh cho một
thế giới hoà bình.
? Trớc nguy cơ hạt nhân đe
doạ loài ngời và sự sống trên
trái đất, thái độ của tác giả
ntn?
- Kêu gọi mọi ngời ngănchặn chiến tranh hạt nhân - Đem tiếng nói tham gia vào bảnđồng ca đòi hỏi một TG không
vũ khí.- Đề nghị mở nhà băng lutrữ trí nhớ sau thảm hoạ hạtnhân
? ý tởng “Mở nhà băng lu trữ
trí nhớ có thể tồn tại sau thảm
họa hạt nhân” tác giả muốn
gửi gắm thông điệp gì ?
- HS thảo luận, trả lời -> Lên án thế lực hiếu chiến đẩy
nhân loại vào thảm hoạ hạt nhân,kêu gọi mọi ngời yêu chuộng hoàbình
? Qua những đề nghị đó, em
hiểu gì về t/g? - Tự bộc lộ.
Hoạt động 4: HDHS tổng kết
Mục tiêu: Hs khái quát kiến thức bài học
Phơng pháp: Khái quát hóa
giữ gìn ngôi nhà chung Trái
Đất->bảo vệ môi trờng sống bình yên
? Bằng vốn hiểu biết của
em hãy cho biết hiện nay
1 Vì sao văn bản Đấu tranh cho cho một thế hoà bình đợc coi là văn bản nhật dụng ?
a Vì văn bản thể hiện những suy nghĩ trăn trở về đời sống của tác giả
b Vì lời văn của văn bản giàu màu sắc biểu cảm
c Vì nó bàn về vấn đề lớn lao luôn đặt ra ở mọi thời
2/?Sau khi phân tích xong VB, dựa vào 4 luận cứ trên hãy khái quát lại ND VB
5/Dặn dò
* Bài tập: Hãy phát biểu suy nghĩ của em sau khi đọc, học văn bản “Đấu tranh cho một thế giớihoà bình” của G G Mac - ket?
* Hớng dẫn HS học và làm bài ở nhà :
- Hiểu nội dung, nghệ thuật của văn bản
- Chuẩn bị: “ Các phơng châm hội thoại”: tìm hiểu VD - sgk
* Rút kinh nghiệm:
***********************************************************
Trang 16- Có thái độ đúng mực khi tham gia hội thoại.
B Các kns cơ bản đ ợc giáo dục trong bài:
- Ra quyết định: Lựa chọn cách vận dụng các phơng châm hội thoại trong giao tiếp của bản thân
- Giao tiếp: trình bày suy nghĩ, ý tởng, trao đổi về đặc điểm, cách giao tiếp đảm bảo các phơngchâm hội thoại
2.Kiểm tra bài cũ :
* Em hiểu nh thế nào về phơng châm về lợng, phơng châm về chất?
* Hoạt động 2 : Hình thành kiến thức bài học.
- Mục tiêu: Giúp học sinh nắm đợc những hiểu biết cốt yếu về ba phơng châm hội thoại: p/c quan hệ,p/c cách thc, p/c lịch sự Biết vận dụng hiệu quả p/c quan hệ, p/c cách thức, p/c lịch sự
- Phơng pháp: vấn đáp , phân tích cắt nghĩa, nêu và giải quyết vấn đề
- Thời gian:8’
GV:đa ra một tình huống
*Ông:- Bà ơi, hôm nay cháu nó
báo đỗ đại học loại khá
hội thoại nh thế nào ?
-hs nghe-trả lời câu hỏi
- Thành ngữ đó dùng để chỉtình huống hội thoại mà trong
đó mỗi ngời nói một đằng,không khớp nhau
I Ph ơng châm quan hệ.
H: Thử tởng tợng điều gì sẽ xảy ra
nếu xuất hiện những tình huống
hội thoại nh vậy ?
- Con ngời sẽ không giao tiếpvới nhau đợc và những hoạt
động của xã hội sẽ trở nên rốiloạn
H: Qua đó em rút ra bài học gì - Nhận xét khái quát -> Cần nói đúng đề tài giao tiếp,