Tài liệu Đi đông đi tây pptx

Trên đường vào thành phố, chúng tôi đi qua hai nghĩa trang đơn giản kề sát bên nhau, và được giải thích một cái là nghĩa trang của người Do Thái giáo, cái kia là nghĩa trang của người Hồ

Đi đông đi tây

Thành phố mang tên nữ thần Athena

TTO - Trên quê hương Hy Lạp, mỗi thành phố đều có một vị thần bảo hộ Thuở xa

xưa, phía nam đồng bằng Attique có một vùng đất giàu có, tươi đẹp nhưng chưa vị

thần nào cai quản Nữ thần Athena - vị thần của trí tuệ, trí thức và chiến thắng - liền

ghi tên mình vào đó, cùng lúc thần Poseidon cũng nộp đơn

Thế mới thật gay go Một bên là thần biển Poseidon đầy quyền năng và là anh ruột

của thần Zeus, còn một bên là nữ thần Athena - con gái cưng của thần Zeus, được

sinh ra từ chính cái đầu của vị thần này Để tránh những rắc rối xảy ra, thần Zeus tổ

chức một cuộc thi dưới sự giám định của hội đồng các thần Olympia, nội dung:

thần nào ban cho vùng đất ấy một tặng vật có ý nghĩa nhất thì sẽ giành được quyền

bảo trợ Thần Poseidon hăm hở ra tay: “Hãy xem, đây là tặng vật của ta” Đoạn

thần xoay cây đinh ba giáng một phát vào vách đá, từ vết nứt của vách đá, một con

ngựa chiến tuyệt đẹp vọt ra - biểu tượng cho sức mạnh và chiến trận Đến phiên nữ thần Athena, đầu đội

mũ trụ, tay cầm giáo dài, oai phong và quyến rũ, “Còn đây là tặng vật của ta” Nói xong, nàng xoay người phóng mạnh ngọn giáo xuống đất Từ vết nứt của đất, một ngọn cây từ từ mọc lên, cành lá xanh tươi, xum xuê trái chín Đó là cây ôliu, biểu tượng của hòa bình, trí tuệ, tự do và phồn vinh Hội đồng giám khảo nhất trí quyết định, phần thắng thuộc về nữ thần Athena Thế là từ đó, vùng đất do nữ thần Athena bảo hộ có tên

là Athenes, và cành ôliu không chỉ biểu tượng cho Athenes mà còn cho cả Hy Lạp

Athenes, một trong những thành phố nổi tiếng nhất thế giới

Athenes có lịch sử ngót nghét 3.000 năm tuổi, dân số hiện nay khoảng 5 triệu người Athenes trở thành thủ

đô Hy Lạp từ năm 1832 sau khi thoát khỏi ách thống trị của Thổ Nhĩ Kỳ Thành phố được quy hoạch và xây dựng lại dưới triều vua Otto I theo thiết kế của các kiến trúc sư người Đức Thời cổ đại, Athenes là quốc gia thành bang lẫy lừng nhất Hy Lạp Đặc biệt sau thắng lợi trong cuộc chiến chống quân xâm lược

Ba Tư, trong việc thực hiện thành công định chế dân chủ, và dưới sự lãnh đạo xuất sắc của Pericles

(461-429 trước Công nguyên), Athenes trở thành trung tâm văn hóa rực rỡ Thử hình dung, khi nhân loại hãy còn như cánh đồng um tùm cây cỏ thì Athenes đã là mảnh đất nở rộ hoa thơm quả ngọt, với những thành tựu về kiến trúc, điêu khắc, hội họa, văn học, thi ca, kịch nghệ, sử học, triết học, y học, toán học, thể chế dân chủ

và cả thi đấu thể thao; với những nhà tư tưởng, nghệ sĩ, kiến trúc sư, điêu khắc gia, chính trị gia, khoa học gia lỗi lạc mà công trình của họ còn mãi với thời gian Athenes trở thành chiếc nôi của nền văn minh Tây phương Ngày nay, Athenes là một trong những thành phố lịch sử nổi tiếng nhất thế giới

Tôi đến Athenes một ngày sau khai mạc Olympic 2004 Từ phi trường, xe bus đưa chúng tôi về thành phố Trước mắt tôi, Acropole lồng lộng dưới nắng chiều - đẹp đến ngẩn ngơ Đêm, Athenes dạt dào giai điệu của quá khứ, cái nồng nàn của hiện tại, cái bay bổng của tương lai, nó khiến lòng ta lâng lâng niềm cảm khái Thế là tôi bị bỏ bùa - Athenes với hàng ngàn năm văn hóa đã quyến rũ tôi hơn cả so với những cuộc thi đấu dưới cái nóng nhừ người ở các sân vận động chẳng mấy ai xem

Tôi bắt đầu những ngày lang thang với Athenes Acropole là ưu tiên số một, tất nhiên Acropole tên gọi từ Akro polis, nghĩa là thành phố trên cao Acropole là quần thể kiến trúc đẹp đẽ, huy hoàng, tráng lệ nhất mà con người từng sáng tạo nên Acropole ngự trị trên một ngọn đồi phía tây thành phố, và vẫn tồn tại như thế

từ 2.500 năm nay như để ấn chứng cho vinh quang của nền văn minh Hy Lạp cổ đại Nổi bật nhất trong các công trình của quần thể kiến trúc Acropole là đền Parthenon - thờ nữ thần Athena Đó là công trình kiến trúc bằng đá cẩm thạch, được xây dựng từ năm 447 đến 432 trước Công nguyên, do hai kiến trúc sư Ictinos

và Calicrates thiết kế, dưới sự chỉ đạo toàn diện của Phidias, cùng sự bảo trợ hết mình của Pirecles Đền dài

70 mét, ngang 31 mét, cao 14 mét, chia làm ba phần: tiền sảnh, gian thờ (nơi đặt tượng nữ thần Athena cao

12 mét bằng ngà voi và vàng), và phòng lưu giữ châu báu Bao quanh ngôi đền là hành lang cột Hai mặt chính mỗi mặt 8 cột, hai mặt còn lại mỗi mặt 17 cột Phần điêu khắc trang trí là công trình nghệ thuật tuyệt tác của nghệ sĩ thiên tài Phidias Parthenon là ngôi đền nổi bật nhất của Hy Lạp, là kiệt tác kiến trúc và nghệ thuật có một không hai của nhân loại Tôi có dịp chiêm ngưỡng vẻ chói lọi đích thực của nó qua giản

đồ trưng bày ở Viện Bảo tàng Khảo cổ Quốc gia Không biết thuở xưa người Hy Lạp đã nghĩ gì khi đứng

trước ngôi đền thiêng liêng và mỹ lệ ấy Sau khi nhà nước Hy Lạp và Athenes cổ đại tan rã, như vạn pháp ở đời, quần thể kiến trúc Acropole cũng bắt đầu cuộc hồng trần: Có thời người Byzantin biến Parthenon thành nhà thờ Công giáo, người Thổ biến Parthenon thành đền thờ Hồi giáo, quân Thổ dùng Parthenon làm kho đạn, người Venecia nã pháo nổ tung ngôi đền rồi thẳng tay cướp phá, ngài đại sứ Thomas Bruce cầm nhầm số lớn phù điêu và diềm trang trí nghệ thuật đem về bán cho chính phủ Anh, còn thời gian thì cứ lặng

lẽ phủ lớp tàn phai Ngày nay, khi đã trở thành phế tích, mỗi ngày hàng vạn du khách đổ về đây chiêm ngắm và thán phục tinh hoa của một nền văn minh đã qua Dưới ánh tà dương, Acropole có vẻ đẹp lạ lùng không gì sánh được, làm con tim ta xúc động và nhói đau Cho nên sẽ là một sai lầm nếu người ta tìm cách làm cho quần thể này “sống lại”, bởi khi ấy nó sẽ chẳng còn nói lên được điều gì Đó là cảm tưởng của tôi khi đứng trước ngôi đền nổi tiếng Abu Simbel ở Ai Cập Ước gì người ta đừng cưa từng mảnh ngôi đền rồi ghép lại ở một nơi cao hơn Ước gì người ta cứ để nó chìm sâu dưới mặt nước hồ Nasser - đó là số phận của nó Rồi nhân loại sẽ truyền tụng về nó như một công trình tuyệt tác, một vẻ đẹp như bao vẻ đẹp đích thực khác ở đời: có rồi không, tồn tại rồi tan biến Và nó sẽ còn mãi với thiên thu

Âm nhạc và con người

Để thưởng thức hương vị Athenes xưa, du khách hay tìm đến khu Plaka phía đông bắc Acropole, là khu phố cổ nhất của Athenes Plaka còn nguyên nét lãng mạn một thời đã qua: những con đường nho nhỏ, xinh xinh, quanh co rợp bóng; những ngôi nhà thời thuộc Thổ, các cửa hàng lưu niệm mở cửa cho đến sau nửa đêm Người ta có thể tìm thấy ở đây tất cả, từ những bức tượng bằng vôi đến những chiếc áo thun, hạt dẻ, những kẻ đánh giày, vẽ hình những người bán hàng lúc nào cũng cởi mở và dễ thương Tạt vào một quán

ăn thưởng thức món thịt cừu rô ti, nhâm nhi cốc bia Zorbas, và nghe nhạc Âm nhạc và nhảy múa chiếm vị trí quan trọng trong đời sống người Hy Lạp Cũng huyền bí như Tây Tạng nhưng âm nhạc Tây Tạng xa xăm, da diết và buồn, còn nhạc Hy Lạp rộn ràng, giục giã khiến người nghe chỉ muốn sống, muốn nhảy múa, muốn yêu thương Buổi tối cánh đàn ông Athenes thường tới đây uống rượu ouzo và đàm đạo Người

Hy Lạp không thích gì hơn một buổi nói chuyện cởi mở, hùng hồn Cũng dễ hiểu thôi, bởi Hy Lạp là cái nôi của thể chế dân chủ và nền triết học Tây phương Về khuya, du khách có thể nhảy múa vũ điệu Hy Lạp cùng với mọi người Tôi thích điệu Zorba Chỉ có bốn động tác giản đơn thôi, ai ngờ khi tiết tấu trở nên sôi nổi, dồn dập mới biết ai là người Hy Lạp chính hiệu, ai chẳng phải con dân của các vị thần Dù có nhiều người nước ngoài, đặc biệt là dân Albani nhập cư, nhưng Athenes không hề có các khu phố theo sắc tộc như các thủ đô khác Tính đồng nhất Hy Lạp là nét đặc trưng của các ngõ phố Athenes

Athenes hiện đại tập trung quanh ba quảng trường lớn: Syntagma, Omonia và Monastiraki Quảng trường Syntagma có tòa nhà quốc hội vốn là hoàng cung cũ Năm 1843, từ trên balcon tòa nhà này vua Otto I đã đọc bản hiến pháp đầu tiên của Hy Lạp, vì thế quảng trường còn có tên là Quảng trường Hiến pháp Trước tòa nhà quốc hội có Đài Chiến sĩ vô danh được chăm chút ngày đêm bởi đội quân Evzones, phục trang theo truyền thống: mũ bê rê màu đỏ, áo veste đỏ, jupe ngắn, tất da màu trắng, giày bằng gỗ đỏ có gù bông to ở trên Họ, chỉnh chu và trang trọng, như đang thay mặt cho cả dân tộc tri ân những chiến sĩ đã bỏ mình vì Tổ quốc Tháng 9.1997, Athenes được chọn là nơi tổ chức Thế vận hội 2004 Thành phố thay đổi nhiều từ ngày đó Nhiều công trình đẹp đẽ và hiện đại vừa được hoàn thành trên quảng trường này Hẳn 2.500 năm sau nhân loại lại có dịp trầm trồ về những di tích từng phục vụ cho Olympic thứ 100 Bất giác nghĩ đến nước mình, những công trình như thế thường hư hỏng sau đôi ba năm, thậm chí ngay sau lễ khánh thành

Quanh Syntagma có nhiều cửa hàng, quầy rượu, tiệm sách, quầy báo chí Quảng trường là nơi hò hẹn số một của Athenes Tôi thích lân la ở đây, nhâm nhi cốc cà phê, nhìn ngắm người qua lại Từ trạm metro, từng tốp người đẹp tỏa ra, ngời ngời trong nắng Nằm giáp ranh giữa Đông và Tây, người Hy Lạp trông giống châu Âu hơn châu Á Nhưng về nhan sắc thì con gái Hy Lạp đẹp hơn con gái châu Âu - thanh cảnh hơn và nõn nà như búp huệ trắng Có lẽ vì các nàng là hậu duệ của nữ thần Athena Thuở xưa, không biết người ta có tế thần bằng các cô gái xinh đẹp và đồng trinh không? Một đất nước từng khai sinh ra nền dân chủ đầu tiên của nhân loại chắc không ai làm thế

Ấn tượng về một nền văn minh cổ đại

Tôi không thích Quảng trường Omonia - tiếng Hy Lạp có nghĩa là hòa nhịp - bởi nó không rộng lại là đầu mối của sáu trục lộ giao thông trọng điểm lúc nào cũng ồn ào chộn rộn, chẳng giống với cái tên cúng cơm của nó chút nào Bù lại, đây là điểm xuất phát tiện lợi đi đến các viện bảo tàng vốn là điểm sáng nghệ thuật

của bài thơ Athenes: Bảo tàng Lịch sử Quốc gia, Bảo tàng Byzantin, Bảo tàng Benaki, Bảo tàng Quân sự, Bảo tàng Nghệ thuật Cycladique , xa hơn một chút về phía bắc là Bảo tàng Khảo cổ Quốc gia - nơi trưng bày đầy đủ các tác phẩm và hiện vật vô giá của lịch sử Hy Lạp từ khởi thủy đến cuối thời kỳ cổ đại Cũng như Bảo tàng Le Caire của Ai Cập, Bảo tàng Khảo cổ Quốc gia giàu có tới mức chỉ cần nhặt nhạnh những thứ không biết để đâu của một góc khuất nào đó cũng đủ làm nên một bảo tàng tầm cỡ cho một quốc gia Tại đây du khách còn được chiêm ngưỡng bức tượng tuyệt mỹ được tìm thấy ở biển Egee - Tượng thần Zeus đang tạo sấm sét Thơ thẩn trong các viện bảo tàng ở Athenes là một cái thú, nhưng hình như không phải du khách nào cũng nghĩ như vậy.

Quảng trường Monastiraki nằm về phía bắc Acropole, gần Agora, khu chợ cũ của Athenes thời cổ đại Quanh quảng trường là khu phố thương mại nhộn nhịp, đông đúc, quyến rũ nhất Athenes; với nhiều những nhà hàng đặc sản vừa ngon, vừa rẻ, vừa Hy Lạp, lúc nào cũng đông nghịt du khách Tôi chọn Nhà hàng Batraktaris, bởi ngồi đây có thể nhìn ra toàn bộ quảng trường Nhà hàng không hẹp nhưng chật ních những người là người Mythos là loại bia được ưa chuộng nhất Hy Lạp, nhưng tôi thích Zorbas hơn Đó là loại bia mang tên một nhân vật của N Kazantzaki (nhà văn Hy Lạp, tác giả của Alexis Zorba - mà tôi rất thú vị) - Alexis Zorba Chắc nhiều lần cậu chàng đã đến đây Những lúc thế này, thế nào Zorba cũng chọn một góc khuất nào đó, lặng lẽ quan sát nhân gian uống rượu để xác quyết rằng rốt lại chỉ mình anh ta biết uống rượu một cách điệu nghệ thôi Liên tưởng ấy làm tôi thêm hứng khởi Tôi thương lượng với một nhạc công trong ban nhạc đang chơi, anh ta vui vẻ nhường cho tôi cái Tombourint Cứ như thể một nghệ sĩ chuyên nghiệp, tôi ngồi xuống ghế và ra hiệu cho ban nhạc tiếp tục Cả nhà hàng dậy lên tiếng vỗ tay vì niềm vui bất ngờ

A, hóa ra Hy Lạp thế kỷ XXI vẫn còn nguyên tâm hồn Zorba

Tôi chia tay Athenes năm ngày trước khi Olympic 2004 bế mạc Nếu ai hỏi tôi ấn tượng về Thế vận hội, tôi

sẽ trả lời ngay, đó là nền văn minh Hy Lạp cổ đại Còn ấn tượng về Athenes, câu trả lời sẽ là: Parthenon Giữa một Athenes hiện đại bỗng sừng sững một Acropole điêu tàn của 2.500 năm trước! Parthenon như một tấm gương qua đó chúng ta soi mình, mà chỉ những ai có huệ nhãn mới thấy được bóng dáng của nhân loại bên trong

NGUYỄN VĂN DŨNG

Nơi giao hòa của Đông - Tây

TTO - Tôi đến Istanbul vào một buổi sáng cuối thu năm 2003, trên trời giăng kín

những đám mây xám xịt âm u như đe dọa sẵn sàng đổ những cơn mưa xuống bất

kỳ lúc nào Trên chuyến xe vào thành phố, người hướng dẫn đoàn hỏi: “Trên xe có

ai đã đến Thổ Nhĩ Kỳ chưa?”

Một anh chàng Hàn Quốc giơ tay lên Người hướng dẫn hỏi tiếp: “Vậy anh có còn

giữ đồng tiền nào của Thổ không?” “Có chứ” “Giấy bao nhiêu vậy” “Hai triệu

lira” Anh bạn Hàn Quốc vừa nói vừa móc túi giơ cao tờ giấy bạc trong tay Cả xe ồ

lên ngạc nhiên và đổ dồn mắt vào tờ giấy bạc trong tay anh bạn Hàn Quốc Tôi

nghĩ trong bụng: “Anh chàng này lần trước qua đây chơi bời gì mà về rồi còn giữ

lại tới 2 triệu đồng?” Người hướng dẫn nói tiếp: “Không có gì đáng ngạc nhiên cả,

vì tờ giấy bạc đó chỉ tương đương 1,5 đôla Mỹ mà thôi! Tờ giấy bạc lớn nhất của

Thổ Nhĩ Kỳ hiện nay là tờ 20 triệu lira!” Và đó là ấn tượng đầu tiên khi tôi đặt chân đến Istanbul, Thổ Nhĩ

Kỳ này

Một thành phố đầy tính lịch sử

Istanbul, từng một thời được biết đến dưới tên “Thành Constantinople”, là một thành phố mang đầy tính lịch sử, với vị trí độc đáo của nó Là thành phố duy nhất trên thế giới trải dài giữa hai lục địa (Á và Âu), Istanbul cũng là thành phố duy nhất trên thế giới đã từng được chọn làm thủ đô của ba đế quốc: La Mã, Byzantine và Ottoman Thành phố nằm ở hai bên của eo biển Bosphorus, một nửa thuộc Á châu và nửa bên kia thuộc Âu châu, là nơi tiếp giáp của Đông và Tây, của Á và Âu, nằm trên chặng đầu của “Con đường tơ lụa” huyền hoặc, là nơi hội ngộ và giao hòa của những tôn giáo lớn: Thiên Chúa (Chính thống) giáo, Do

Thái giáo và Hồi giáo Trên đường vào thành phố, chúng tôi đi qua hai nghĩa trang đơn giản kề sát bên nhau, và được giải thích một cái là nghĩa trang của người Do Thái giáo, cái kia là nghĩa trang của người Hồi giáo! Có nơi nào trên thế giới có được cảnh yên bình như vậy không nhỉ?

Cũng với đặc điểm “đặt hai chân trên hai lục địa”, đã có một chiếc cầu treo độc nhất vô nhị, cầu Bosphorus nối hai nửa thành phố và cũng là hai châu lục này với nhau Ở một phía đầu cầu có một cái bảng nhỏ ghi dòng chữ “Welcome to Europe”, qua tới đầu cầu bên kia là một bảng khác cũng tương tự như vậy, nhưng ghi “Welcome to Asia”! Rất tiếc là xe đang chạy trên cầu không được phép dừng lại nên tôi không chụp được hai bảng chữ ngộ nghĩnh này

Ngày đầu tiên chúng tôi thả bộ xuống phố, tới quảng trường Taksim cổ kính của Istanbul Ngay trước mặt quảng trường là những khu phố ngoằn ngoèo quanh co như phố cổ Hà Nội, đường thì mấp mô chỗ cao chỗ thấp, và hai bên là những dãy nhà với kiến trúc bằng đá xưa cũ, thuần một màu xám xịt Dọc phố có những hàng bán bánh mì với kiểu thịt nướng thật ngộ (gọi là kebap), từng lát thịt mỏng được xếp chồng lên nhau

và xiên trên một lõi sắt, quay đều quanh trục với một góc là lửa đỏ hừng hực rồi xắt từng lát theo chiều dọc, kẹp vào bánh mì như kiểu Việt Nam ta! Quảng trường và những con đường chung quanh tấp nập những người đang rảo bước, chủ yếu là người địa phương chứ du khách không nhiều Những chàng trai, cô gái Thổ đẹp sắc sảo và quyến rũ với mái tóc dài đen nhánh, cặp mắt to, sâu và cũng đen như mái tóc, sóng mũi cao, những nét đặc trưng của dân miền biển Địa Trung Hải, nhìn thật trẻ trung, khỏe khoắn trong những bộ áo khoác da cũng màu đen

Đền thờ Hồi giáo và hầm chứa nước lớn nhất Istanbul

Nói đến Thổ Nhĩ Kỳ là phải nói đến những đền thờ Hồi giáo, gọi là Mosque Ở đây đâu đâu cũng có

Mosque, nhưng khác với Mã Lai, Indonesia, đền Mosque ở đây đều mang hình dáng của kiến trúc cổ, được xây dựng bằng đá và có lịch sử tính bằng đơn vị trăm năm! Nổi tiếng nhất vẫn là Blue Mosque, hay Sultan Ahmed Mosque, được xây dựng vào thế kỷ XVII Đền được mang tên này vì có nội điện được trang trí trên nền của màu xanh blue, dù rằng đó không phải là trang trí gốc Đền làm hoàn toàn bằng đá, với quy mô thật

đồ sộ và kiến trúc phức tạp hơn một đền Mosque thông thường, với một mái vòm (dome) chính thật to ở giữa và rất nhiều các vòm nhỏ bao bọc chung quanh, phía ngoài là những tháp nhọn vươn lên trên nền trời xám xịt của cơn mưa mùa thu Đây cũng là đền Mosque duy nhất có đến sáu tháp canh (minaret) chung quanh Trong chính điện, người ta đang tôn tạo, phục hồi lại những hoa văn, hình ảnh trang trí ngày xưa, không còn lại một chút vết tích nào sự chiếm lĩnh của màu “blue” như trước đây nữa

Ngay trước mặt Blue Mosque là đền Hagia Sophia (the Church of Holy Wisdom) với một lịch sử độc đáo không kém: được xây dựng từ thế kỷ thứ IV, bị phá hủy rồi xây dựng lại vào thế kỷ thứ VI, Hagia Sophia khởi đầu là một nhà thờ Chính thống giáo (Orthodox Church), được đổi lại thành Mosque vào năm 1453 khi người Turk (Thổ) chiếm thành Constantinople, cho đến năm 1935 được đổi lại thành Bảo tàng

Ayasofya tới nay

Khi bước vào trong đền, điều làm tôi ngạc nhiên nhất là trên tường, trên trần, ngoài những nét vẻ độc đáo của nghệ thuật mosaic trên những tranh khảm trên tường, là những hình ảnh của chúa Giê Su vẫn còn lưu lại trên đó Đó chính là những dấu vết còn sót lại của thời kỳ đầu tiên khi đền còn là một nhà thờ Orthodox, một nhà thờ Chính thống giáo Hy Lạp tiêu biểu của thời kỳ đế quốc Byzantine, khi thành Constantinople được chọn làm thủ đô của đế quốc hùng mạnh này Nhà thờ Hagia Sophia chính là kiểu mẫu hiếm hoi còn sót lại của kiến trúc Byzantine, với những hình ảnh và hoa văn được trang trí bằng nghệ thuật mosaic trên tường, trên trần cùng với những hàng cột cẩm thạch trong chính điện Khi đạo quân Turk của đế quốc Ottoman chiếm đóng thành Constantinople và một lần nữa chọn thành làm thủ đô của đế chế Ottoman, nhà thờ được “cải biên” lại thành đền Hồi giáo và xây dựng thêm các tháp xung quanh, tạo nên một kiến trúc kết hợp hài hòa giữa nhà thờ Chính thống giáo và đền Hồi giáo, để ra đời một kiểu dáng mẫu mực của đền Mosque sau này! Nghe lại lịch sử, nhìn lại những hình ảnh của chúa Giê Su và các thánh trên tường của một đền thờ Hồi giáo, tôi có một cảm giác thật lạ lùng Hóa ra là thế, ngày xưa những con người của cả hai tôn giáo đã từng có thời “sống chung hòa bình” như vậy, thậm chí còn giao hòa với nhau để cho ra một kiến trúc độc đáo của đền thờ Mosque có mặt khắp nơi trên thế giới ngày nay! Những khối đá xám lạnh lùng như trơ ra dưới cơn mưa nhỏ, thách thức một lịch sử nghìn năm!

Istanbul còn có những độc đáo khác nữa, như hệ thống hầm chứa nước dẫn từ khu rừng Belgrade về để cung cấp cho cả thành phố, được xây dựng từ thế kỷ thứ VI! Chúng tôi ghé thăm Basilica Cistern, hầm chứa nước lớn nhất Istanbul, với diện tích 143 x 65m, trữ lượng 80.000m3 nước và được chống đỡ bằng cả một rừng gồm 336 cây cột cẩm thạch cao 9m! Có theo những bậc thang bằng đá lần bước xuống hầm chứa nước lạnh lẽo này mới cảm thấy khâm phục cái vĩ đại của người xưa Cả một khu hầm nước rộng mênh mông dưới đất, trần được lát và gia cố bằng những cột đá cẩm thạch cùng với những cấu trúc mái vòm như

tổ ong để chịu lực, vì thời đó chưa có bê tông cốt thép để đúc đà và sàn cho trần Người tourguide dắt chúng tôi len lỏi qua những hành lang âm u trong hầm nước đến một góc tối âm u, ở đó dưới ánh sáng của một ngọn đèn chiếu hắt lên, hiện ra một hình ảnh lờ mờ dưới chân cột Đến gần bên, chúng tôi mới nhận ra

đó chính là một khối đá tạc hình đầu Medusa với những lọn tóc rắn uốn éo nổi tiếng, được đặt nằm ngang

đỡ dưới chân cột Và gần đó, lại một cột đá khác với đầu Medusa được đặt ở vị trí lộn ngược đầu xuống dưới Nghe nói rằng theo truyền thuyết, người Thổ Nhĩ Kỳ xưa đã ghép hai khối đá hình đầu Medusa vào góc hai cột đầu tiên của hầm nước để trấn giữ cho hầm khỏi bị yêu quái phá phách! Hầm được sửa chữa và

mở cửa cho tham quan từ năm 1987 Du khách đến đây khó lòng quên được cảm giác khi đứng trong khu hầm âm u, lạnh lẽo và nghĩ đến những con người đã có mặt ở đây hàng nghìn năm trước!

và những nét đặc sắc khác

Buổi tối chúng tôi đi ăn ở một nhà hàng tên là Orient House và lại khám phá ra một nét đặc sắc khác của Istanbul Trước khi đến, chúng tôi đã đặt bàn và được hỏi là người ở đâu tới Vì trong đoàn có cả người Việt Nam và Hàn Quốc nên chúng tôi ghi cả hai quốc tịch Khi đến nơi chúng tôi mới hiểu, vì bàn của chúng tôi đã được đặt sẵn một lá cờ Hàn Quốc nhỏ, và chủ quán đích thân tới xin lỗi vì lâu nay chưa có người Việt Nam nào đến đây nên không chuẩn bị sẵn lá cờ Việt Nam cho chúng tôi! Ông hứa (?) lần sau quay trở lại đây sẽ có cờ Việt Nam sẵn sàng Các bạn nếu có dịp ghé quán này, nhớ nhắc lời hứa đó giúp tôi nhé! Nhìn quanh chúng tôi thấy mỗi bàn đều có một lá cờ nhỏ, tính chung khoảng hơn mười quốc tịch khác nhau Và chúng tôi đi từ ngạc nhiên này sang ngạc nhiên khác khi một người giống như MC của nhà hàng đứng ra chào mọi người, sau đó đi một vòng, mỗi khi ghé một bàn, ông ta lại xem lá cờ đặt trên bàn rồi nói lời chào và hát một đoạn ngắn một bài hát nổi tiếng của nước đó bằng chính ngôn ngữ đó!!! Ông ta không

hề bị trở ngại nào khi đi vòng quanh biểu diễn khả năng độc đáo của ông, cho đến khi ghé qua bàn chúng tôi! Và dĩ nhiên chúng tôi phải “hỗ trợ” ông bằng cách cùng hát lên một bài dân ca Việt Nam Ngoài những tiết mục lễ hội, đám cưới truyền thống, một trong những tiết mục chính và không thể thiếu là màn múa bụng! Thật bõ công chờ đợi, khi chúng tôi được thưởng ngoạn tới ba màn múa bụng của ba cô vũ nữ nổi tiếng ở Istanbul Màn múa bụng thật ấn tượng, mặc dù những vũ nữ múa bụng không hề có vòng số 2 mỏng dính như chúng tôi tưởng tượng, mà đều có thân hình hơi “tròn trịa”, kể cả vòng bụng là nơi “hoạt động” tích cực nhất trong suốt màn biểu diễn Nếu được xem màn biểu diễn này dưới ánh lửa trại bập bùng, nhạc nền Ba Tư âm u chung quanh là những lều trại thì thật là hoàn hảo, y như thời đế quốc Ottoman!!

Ngày hôm sau, chúng tôi đi thăm và mua sắm tại khu Grand Bazaar Từ Bazaar xuất phát từ tiếng Ba Tư cổ (Persian) có nghĩa là “chợ có mái che”, nay được dùng với nghĩa “tiệm tạp hóa” của Anh, Mỹ Con đường lát đá dẫn đến một trong các cửa vào khu Grand Bazaar thật đẹp, với hàng cây phong và những băng ghế đá rải rác trên đường vào để du khách có thể ngồi lại nghỉ ngơi chốc lát Đây là khu Bazaar lớn nhất thế giới, đúng như tên “Grand Bazaar” của nó, với khoảng 4.000 cửa hàng bán đủ những loại hàng hóa khiến bạn như bị mê hoặc và lạc đi trong mê cung huyền bí của thế giới phương Đông, với vô vàn những cửa tiệm trưng bày thảm dệt tay, đồ da thuộc, các loại gia vị, các loại nữ trang, đồ gốm, đồ lưu niệm Càng đi sâu vào trong thế giới của Grand Bazaar, bạn càng như chìm sâu vào thế giới cổ tích của xứ Ba Tư, với tiếng kèn ma quái đâu đây, cho đến khi bạn chợt bừng tỉnh vì tiếng cự nự cãi nhau giữa một chủ tiệm và một du khách vì đã lỡ trả giá đúng giá trị của món hàng (thường là bằng 30% giá chào mời!) Và càng chợt tỉnh

ra khi cầm lên một món đồ mỹ nghệ xinh xắn, đầy nét đặc trưng của Thổ Nhĩ Kỳ, nhưng khi xoay đế lên để xem nhãn thì thấy ngay dòng chữ “Made in China”! Đúng là thời buổi toàn cầu hóa!

Còn nhiều nữa, những nét đẹp, nét cổ kính phương Đông trộn lẫn kiến trúc phương Tây với bao nhiêu dấu tích của lịch sử nghìn năm thăng trầm, với đoạn đường tơ lụa huyền thoại băng qua thành phố, với những phế tích còn lại của đoạn tường thành nổi tiếng “The Theodosian Walls” bao bọc quanh thành

Constantinople một thời Ba ngày ở Istanbul dường như chưa đủ để thỏa mãn sự háo hức lẫn với tò mò của chúng tôi trong khi lang thang đây đó và đi từ ngạc nhiên này tới ngạc nhiên khác Những gì chúng tôi được chiêm ngưỡng, được thưởng thức có lẽ mới chỉ là một phần nhỏ của cả một thế giới kỳ bí, huyền ảo, được

che phủ bởi lớp áo đầy của thời gian mà chỉ có những kẻ kiên nhẫn và nhàn tản mới có thể nhấc được tấm

áo ấy lên để thấy được cả một thế giới cổ xưa bừng lên trước mắt Chúng tôi rời Istanbul trong niềm tiếc nuối đó Hãy đến thăm Istanbul một lần trong đời, để chiêm nghiệm lịch sử, và để thấy sự nhỏ bé nhưng vĩ đại của một mảnh đất!

LƯU ĐÌNH THỊNH

Carneval - Một ngày lạc vào xứ thần tiên

TTO - Vào tháng hai hàng năm, khi người dân Hy Lạp và Ý say sưa trong những

ngày hội tôn vinh thần rượu nho (Dionysos) và thần biển (Saturn) của mình thì

nước Đức cũng nô nức chuẩn bị lễ hội Carneval để đón chào những vị thần ánh

sáng và xua đuổi ma quỷ mùa đông

Mọi con đường đều đổ về Cologne

Xuất hiện từ những giai đoạn đầu tiên trong lịch sử xây dựng thành phố cách đây

180 năm, lễ hội Carneval đã có hình thái gần giống như những gì chúng ta thấy

hiện tại: được tổ chức trong ba ngày, mà cao điểm nhất là ngày thứ hai Hoa hồng

(Rosenmonntag) với hàng trăm cuộc diễu hành lớn nhỏ xung quanh quảng trường

nhà thờ Dom Trên chuyến tàu đông nghịt người đổ về Cologne, mọi hành khách

hầu như bị kẹt cứng giữa những bộ cánh thiên thần, những chú hề mũi đỏ và bầy quỷ nhe răng dữ tợn Dịp này, đám sinh viên Việt Nam láu cá tranh thủ kéo nhau đi du lịch chui, tức là đi chơi không mất tiền vé xe bởi vì ngay việc giơ máy lên chụp một kiểu ảnh trong tàu xe còn khó thì làm gì còn đường cho mấy bác nhân viên soát vé vốn đã khá mập mạp của DB (Đường sắt liên bang Đức)!

Cologne - thành phố của lễ hội - chưa bao giờ đúng với tên gọi của nó như lúc này Không khí của ngày lễ

đã bao trùm khắp ngõ ngách Trước giờ diễu hành, người ta có thể đi loanh quanh trong khu trung tâm, ngắm nghía thỏa thuê những bộ phục trang lạ mắt của những người tham gia lễ hội Carneval tại Cologne là

lễ hội hóa trang lớn nhất ở Đức Ngay tại nhà ga đã có mấy chục nhóm hóa trang tụ tập Chú lùn, cướp biển, tù nhân, robot và các nhân vật thần thoại trong phim hoạt hình hiện tại hay trong quá khứ đều được tái hiện tại đây Năm nay Cologne đón mừng Carneval với chủ đề “Tất cả chúng ta đều là Cologne” Lễ hội được tổ chức rất lớn với 100 xe hoa, 124 ban nhạc cùng 10 ngàn người diễu hành Có tới 140 tấn bánh kẹo,

700 ngàn thỏi chocolate và 220 ngàn bánh pralinen từ trên xe hoa được tung ra tặng cho người xem lễ hội đứng hai bên đường

Ngoài tiếng Đức của dân địa phương, còn có thể nghe được nhiều thứ tiếng khác như Anh, Pháp, Tây Ban Nha Khách tham quan đến đây từ sớm, chen kín hai bên đường Ngày xưa, Carneval chỉ dành riêng cho giới quý tộc và thượng lưu, dân thường không được phép tham gia Ngày nay, lễ hội này đã phổ biến đến mọi tầng lớp Đến hẹn lại lên, mọi người ăn vận quần áo, đeo mặt nạ hay hóa trang thành những nhân vật nổi tiếng rồi cùng kéo ra trục đường chính của thành phố chờ đoàn xe diễu hành

Một người bạn Đức cho biết, ở Cologne, hầu như ai cũng có một vài bộ hóa trang để sử dụng cho những dịp như thế này Trong cái lạnh 50C mà được ngắm nghía các nàng thỏ Playboy đuôi bông tất lưới chạy lon ton bên cạnh những thiên thần tóc vàng thì Carneval quả là thú vị Đến 12 giờ trưa, dòng người bắt đầu đổ

về những tuyến đường có diễu hành Người lớn, trẻ em đứng ngồi lố nhố hai bên lề đường và trên những lễ đài đã được dựng sẵn Giờ cao điểm của cuộc vui đã bắt đầu

Như bước ra từ chuyện cổ tích

Đoàn của các trường học đi đầu gồm 42 xe nối đuôi nhau Mỗi trường cố gắng hóa trang theo cách riêng biệt Trường mang tên nhà bác học nổi tiếng Einstein mô phỏng trên xe nguyên mô hình phòng thí nghiệm, thêm công thức E = mc2 làm khẩu hiệu Giáo viên và học sinh đi hai bên đội bộ tóc bù xù giả làm nhà bác học người Đức Trường khác gồm học sinh từ khắp châu Âu, mỗi em mặc áo có cờ nước mình, vừa đi vừa đánh trống Đặc biệt, mỗi thành viên của đoàn đều mang theo một túi chứa đầy kẹo bên trong

Lần lượt diễu hành tiếp đó là đoàn xe do sáu chú ngựa kéo, được trang trí bằng hoa tươi và ruy băng lộng lẫy Bầy ngựa to lớn sừng sững với bộ lông đen mượt, gõ móng xuống nền đá, hòa với tiếng kèn tiếng trống tạo nên một bầu không khí thật phấn khích Những chú ngựa đẹp nhất được cưỡi bởi các công nương tay

ôm hoa duyên dáng hoặc các bá tước đội tóc giả, mặc lễ phục nỉ đỏ, mũ cắm lông phất phơ kiêu hãnh Tất

cả đều đẹp lộng lẫy như bước ra từ chuyện cổ tích Đội kèn tấu lên khúc nhạc truyền thống rộn rã khiến người già, trẻ nhỏ, ai ai cũng không kìm được bước chân nhún nhảy Đoàn diễu hành của các trường học trong vùng đi qua là tới các đội của các tổ chức hành chính thành phố như bưu điện, cứu hỏa, rồi đến những tập đoàn, công ty lớn

Cứ mỗi lần một chiếc xe hoa đi qua là lũ trẻ hô to câu thần chú “Ka-me-la” để rồi một trận mưa bánh kẹo,

đồ chơi, thú bông lại được tung xuống cho đám đông phía dưới Một điều dễ thấy là công ty nào càng giàu thì bánh kẹo càng ngon, càng nhiều Không chỉ trẻ em, cả người lớn cũng tranh thủ nhặt vài viên kẹo, vài cành hoa hoa như một hình thức “lấy lộc” Bé nào nhỏ quá, không chen lấn được thì sẽ có người đến tận nơi cho vào túi những thanh chocolate ngon lành Từ đoàn diễu hành, các em học sinh quăng đủ thứ kẹo về phía hai bên đường, nào chocolate, kẹo dẻo, nào bánh, kẹo trái cây

Khi gần hai mươi xe đi qua, túi kẹo của ai cũng đầy ấp Trời lạnh, mà mồ hôi đổ ra như tắm Người Đức có điểm đặc biệt là dịp nào cũng uống bia Carneval cũng không là ngoại lệ Mấy thanh niên tay cầm chai bia, tay kia quơ quơ chụp kẹo, cùng hò hét theo với đoàn người Cuộc diễu hành kéo dài đến sáu giờ chiều, bọn trẻ vui vẻ ra về với túi kẹo nặng trĩu, còn các cô gái thu hoạch được cơ man là hoa Rồi những chuyến xe cuối cùng chầm chậm đi ngang qua khán đài, mọi người nán lại làm vài kiểu ảnh kỷ niệm Ở góc xa văng vẳng tiếng nhạc, hò la và bên kia đường vẫn tiếp tục “Ka-me-la! Ka-me-la!”

Chỉ riêng trong ba ngày lễ, có khoảng một triệu người từ những thành phố khác nhau trên nước Đức và cả

du khách nước ngoài đã kéo đến Cologne để tham gia lễ hội độc đáo và lớn nhất trong năm của thành phố này Đây không chỉ là một cách thu hút khách du lịch, mà còn là dịp cho những công ty giới thiệu tên tuổi với khách hàng bằng cách thức quảng cáo thật dễ thương Theo ước tính, chỉ riêng hội Carneval năm nay làm tăng thu nhập cho kinh tế Đức đến 5 tỉ euro từ sự mua sắm quần áo, mặt nạ hóa trang, ăn uống, bia rượu của dân chúng và chi tiêu của khách du lịch đến nước Đức tham dự Carneval và Rosenmontag

Liệu đến bao giờ Việt Nam chúng ta mới học được cách biến những lễ hội văn hóa thành cơ hội vàng như thế?

THÙY DƯƠNG - T MINH

San Marino, nước cộng hòa tí hon

TTO - Châu Ân có một quốc gia bé nhỏ, nền kinh tế chủ yếu dựa vào dịch vụ nên

có mức sống khá cao, điển hình là đại công quốc Luxembourg, các công quốc

Monaco, Liechtenstein, Andorre, San Marino

Tất cả các quốc gia đó đều theo chế độ quân chủ nhưng không có vua, chỉ có các

ông hoàng cai trị Riêng San Marino bé nhỏ nhưng lại theo chế độ cộng hòa Trong

một dịp may, chúng tôi đã đến San Marino

Quốc gia chỉ có 27 ngàn dân

Sáng sớm, chúng tôi rời thủ đô Roma nằm ở miền tây nước Ý, băng qua phía đông

đến bờ biển Adriatique, đi dọc theo bờ biển lên phía bắc, đến chiều thì nghỉ ở thành

phố Rimini Đây là một thành phố du lịch với những bãi biển đẹp, nhiều khách sạn sang trọng Nếu phần lớn các thành phố ở châu Âu khá im lìm, vắng vẻ, thì Rimini về đêm lại sáng rực, náo nhiệt với những quán

ăn, nhà hàng, hiệu buôn Du khách đi lại rất tấp nập

Sáng hôm sau, chúng tôi khởi hành đi San Marino cách Rimini 22km về phía tây Đường đi vào vùng đồi núi vẫn rộng rãi, hiện đại, nhưng cứ lên cao dần, những ngọn đồi cứ nhấp nhô xuất hiện và những ngôi nhà

trên sườn dốc trông thật thơ mộng.

Sau khi chạy ngoằn ngoèo theo một con đường dốc khá cao, xe đưa chúng tôi lên đến đỉnh núi cao nhất (ngọn núi Titan cao 750 mét) và cũng là khu vực trung tâm của San Marino Xe dừng lại ở một quảng trường để chúng tôi tản bộ dọc các phố Hàng quán chỉ có vài tiệm cà phê, vài cửa hàng bán sách báo và quà lưu niệm im lìm, vắng vẻ Chẳng thấy bóng dáng người đi đường, cũng chẳng có xe cộ chạy trên đường! Rồi chúng tôi cũng hiểu ra: mang danh một thành phố, nhưng nơi đây đúng hơn là một thị trấn nhỏ nằm trên sườn núi cao nên dân số rất ít Cả quốc gia San Marino chỉ có 27 ngàn người sống rải rác trên các triền núi và các thung lũng dưới chân núi với tổng diện tích có 61km2 mà thôi!

Chỗ chúng tôi xuống xe là quảng trường nhỏ mang tên Garibaldi - người anh hùng dân tộc của nước Ý (1807-1882) Trong quá trình đấu tranh, khi bị quân xâm lược Áo truy đuổi, Garibaldi và hai ngàn chiến binh của ông đã đến tị nạn tại San Marino Người dân ở đây đã ân cần đón tiếp và chăm sóc họ để sau đó

họ lại lên đường tranh đấu Từ quảng trường Garibaldi, chúng tôi trèo lên pháo đài cao nhất trên đỉnh núi Titan có tên Guaita

Như tổ chim đại bàng

San Marino có ba pháo đài nổi tiếng đều được xây dựng trên đỉnh núi Titan mà cao nhất là Guaita, được xây dựng vào thế kỷ thứ X Pháo đài thứ hai tên là Ceste được xây dựng từ thế kỷ XIII, pháo đài cuối cùng tên là Montale Các pháo đài đều đứng cheo leo bên bờ vực, tượng trưng cho ý chí bảo vệ nền độc lập và tự

do của cư dân địa phương và được dùng làm nền cho quốc huy, quốc kỳ của San Marino Từ bãi biển ở Rimini cách xa hơn 20km người ta có thể nhìn thấy các công trình kiến trúc cổ xưa này

Lên đến pháo đài Guaita, chúng tôi đi dọc bức tường thành bảo vệ để ngắm quang cảnh bên dưới Cả một không gian rộng lớn đến tận chân trời xa tít lọt vào trong tầm mắt! Một cảm giác thích thú giống như đang được khống chế đất trời Pháo đài Guaita gợi nhớ hình ảnh một tổ chim đại bàng bất khả xâm phạm trên đỉnh núi cao Có cảm giác người dân San Marino cũng giống như những con chim đại bàng đã hàng ngàn năm kiên cường bảo vệ pháo đài tự do trên đỉnh núi cao của mình

Bất giác, tôi so sánh San Marino với Monaco - một quốc gia còn bé nhỏ hơn San Marino, với diện tích chỉ

có 2km2 Monaco là một quốc gia rất hiện đại, nhiều kiểu kiến trúc cao tầng nằm san sát nhau, du khách lúc nào cũng đông nghẹt, cuộc sống thật náo nhiệt với rất nhiều thú vui, trò giải trí mà nổi tiếng nhất là sòng bạc Monte Carlo Trái lại, San Marino là một quốc gia chỉ gồm toàn kiến trúc cổ xưa, không có nhà cao tầng và hình như không có trò giải trí gì hết, du khách vào đây có cảm giác như mình đang lạc vào thế giới của những thế kỷ trước

Một chút lịch sử

Người San Marino tự hào rằng họ là dân nước cộng hòa lâu đời nhất trên thế giới

Khu cư dân đầu tiên trên núi Titan xuất hiện vào thế kỷ thứ IV, khi họ theo một người thợ đá tên Marinus đến đây lập nghiệp Một cộng đồng tự quản dần dần được hình thành Vào thế kỷ thứ IX, cư dân ở đây được hưởng quy chế tự trị và đến thế kỷ XIII thì chế độ cộng hòa ra đời Trong quá trình lịch sử, San Marino nhiều lần bị xâm lược nhưng người dân ở đây đã kiên cường đấu tranh để bảo vệ nền tự do chống lại các lãnh chúa quý tộc Ý và có lúc chống lại cả giáo hoàng

Đặc biệt, người San Marino rất ngưỡng mộ hoàng đế Napoléon Bonaparte của nước Pháp Vào những năm 1896-1897, khi còn là một viên tướng chỉ huy cuộc hành quân sang nước Ý để đánh đuổi quân Áo,

Bonaparte từng tuyên bố: “Cần phải bảo vệ San Marino như một biểu tượng về tự do!” Napoléon

Bonaparte còn gửi một đặc sứ là nhà toán học Monge đến tận núi Titan để bày tỏ tinh thần hữu nghị với nước cộng hòa San Marino Trong lịch sử của San Marino, chưa bao giờ nền độc lập và tự do của nước cộng hòa này được công nhận một cách dứt khoát và long trọng như lần đó Hiện nay, con đường dài nhất ở thành phố San Marino mang tên Napoléon Bonaparte

Thể chế chính trị của San Marino không giống bất cứ quốc gia nào trên thế giới Nước cộng hòa này có

chính phủ nhưng không có tổng thống và thủ tướng Bản hiến pháp hiện hành ra đời từ ngày 8.10.1600 Cơ quan quyền lực cao nhất là Đại hội đồng (Grand Conseil), tức là quốc hội, gồm 60 đại biểu được dân chúng bầu trực tiếp theo nhiệm kỳ năm năm Đại hội đồng bầu chính phủ có 10 thành viên với tên gọi là Đại hội nhà nước (Congrès d’Etat), mỗi thành viên là một bộ trưởng Đại hội Nhà nước bầu ra hai đại úy nhiếp chính (Capitaine-Régent), tức là hai đồng thủ tướng, nhiệm kỳ chỉ có sáu tháng Bất kỳ quyết định nào của chính phủ đều phải có sự đồng thuận của hai vị đại úy nhiếp chính.

Từ năm 1922, San Marino được chấp nhận là một thành viên của Liên hiệp quốc và thành viên của Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) Đội bóng đá của San Marino năm nào cũng tham gia các cúp bóng đá châu Âu, nhưng luôn bị loại ngay từ vòng đầu

Với dân số 27 ngàn người, mỗi năm San Marino đón hơn 3,5 triệu du khách Do đó, nguồn thu từ du lịch chiếm hơn một nửa GDP của nước này

Viện bảo tàng độc đáo

San Marino có một số nhà Hèo, lâu đài cổ có giá trị lịch sử, nhưng quy mô đều nhỏ, không to lớn như các công trình kiến trúc ở các nước châu Âu Có lẽ thú vị hơn là việc ngắm các vệ binh đứng gác ở các pháo đài, trụ sở cơ quan, với những bộ trang phục rất đẹp, nhiều màu sắc chứ không phải là tòa nhà

Viện bảo tàng ở San Marino không nhiều, nhưng có một bảo tàng rất độc đáo mà du khách hay đến tham quan: Viện bảo tàng Các dụng cụ tra tấn! Có lẽ trên thế giới chỉ có duy nhất viện bảo tàng như vậy Du khách thường có cảm giác rờn rợn khi bước vào đây Toàn bộ lịch sử khủng khiếp về các cách tra tấn, hành

hạ thể xác và tinh thần, giết người một cách dã man được dựng lại với hơn 100 loại dụng cụ được trưng bày Một cái mũ tròn bằng sắt đủ siết vào đầu người, hai chiếc lưỡi cào sắt siết vào nhau để bẻ gãy đầu gối, những chiếc kìm để rứt thịt ra từng mảnh, chiếc lồng sắt để nhốt người dựng đứng Có những dụng cụ là nguyên bản có từ thế kỷ XVII, XVIII còn được lưu giữ Có những dụng cụ là phiên bản được dựng theo sự

mô tả trong các tài liệu cổ xưa

San Marino còn có Viện bảo tàng Tội ác thời Trung cổ Ở đó người ta dựng lại những cảnh tra tấn man rợ

từ thời xa xưa Tất cả những hiện vật và cảnh trưng bày trong hai viện bảo tàng là những bản cáo trạng hùng hồn để người ta lấy đó làm bài học ngăn chặn tội ác Có lẽ vì thế mà người dân San Marino luôn giữ được những nét thanh bình, ấm êm trong cuộc sống của họ

TRẦN VĨNH AN

Ngọn gió lành Buenos Aires

TTO -Ở Nam Mỹ, người ta gọi Buenos Aires là "Paris của Nam bán cầu":Paris có

dòng sông Seine hiền hòa chảy qua, càng dễ làm tôi liên tưởng đến Rio de la Plata

(Dòng sông Bạc) ở Buenos Aires

Ở đây cũng có xe điện ngầm (năm tuyến chia làm 69 trạm), có những trạm xe làm

tôi chợt sững người đứng lại ngắm nhìn và tự hỏi không biết tôi đang ở châu Âu

hay Nam Mỹ chỉ vì không khí ở đó giống Paris quá Tôi nói đùa với cô bạn đi cùng,

Buenos Aires chỉ thiếu một ai đó viết bằng tiếng Việt về thành phố này như nhạc sĩ

Phạm Trọng Cầu với Mùa thu không trở lại hay nhà thơ Nguyên Sa trong Paris có

gì lạ không em Được vậy thì Buenos Aires nổi tiếng và quen thuộc với người

Việt như Paris thôi

Kỷ niệm buồn

Với tôi, Buenos Aires như một cô nàng xinh đẹp và bướng bỉnh Nàng làm tôi chết mê chết mệt vì vẻ đẹp của nàng và có những lúc nàng làm tôi buồn lòng nhưng không biết nói với ai mà phải “ngậm bồ hòn làm

ngọt” Vừa ra khỏi sân bay, còn chưa tỉnh giấc sau chuyến bay dài, một thành viên trong đoàn bị móc mất

hộ chiếu và vé máy bay (cùng hàng loạt những rắc rối đi kèm) Ngồi trong Đại sứ quán Việt Nam tại

Buenos Aires cùng anh bạn mất hộ chiếu để xin cấp giấy thông hành tạm, tôi cảm thấy giận chính mình vì tội quá chủ quan Chúng tôi đã quên lời dặn dò cẩn thận của bà lãnh sự - Đại sứ quán Argentina tại Hà Nội (hôm chúng tôi xin thị thực nhập), về tệ móc túi ở Buenos Aires Đây phải chăng là mặt trái của những gì

du khách đang được “hưởng” khi nền kinh tế Argentina tuột dốc sau cuộc khủng hoảng năm 2001 kéo theo hàng loạt bất ổn xã hội Trước đây, vật giá và tiêu dùng ở Buenos Aires thuộc hàng cao nhất Nam Mỹ Nay

du khách đã thấy “dễ thở” hơn sau khi nhiều ngân hàng đồng loạt bị vỡ nợ và đồng peso liên tục mất giá Ngọn gió lành

Đối với chúng tôi, mất giấy tờ là một việc không may, nhưng từ thế kỷ XIV đến mãi tận sau Thế chiến thứ hai, Buenos Aires luôn là “ngọn gió lành”, như những người di dân từ châu Âu đặt tên cho nó Sau khi tìm thấy nhiều vàng ở Peru, người Tây Ban Nha đã tiếp tục mở rộng bờ cõi xuống Chilê sau đó vượt dãy Andes vào vùng đất phía nam của Nam Mỹ này Gặp nhiều thổ dân với các đồ trang sức làm bằng bạc, người Tây Ban Nha gọi vùng đất mới là Argentina (Đất Bạc) Đất đai màu mỡ ở đây rất thích hợp để phát triển các đàn gia súc và những chàng gaucho (những người chăn bò) mạnh mẽ, độc lập đã ra đời Họ thường là những mestizos (con lai) mang hai dòng máu Tây Ban Nha và da đỏ

Buenos Aires giờ đây có nhiều sắc dân châu Âu sinh sống hơn Người gốc Ý chiếm gần 40% trên tổng số

39 triệu dân của nước này, hầu hết sống tập trung quanh Buenos Aires Ngoài ra, người gốc Tây Ban Nha chiếm 30% dân số, Argentina từng có một cộng đồng người Anh lớn hơn bất kỳ nơi nào khác ngoài nước Anh Những cộng đồng di dân này đã làm thay đổi vùng đất mới rất nhiều Ngôn ngữ chính là tiếng Tây Ban Nha, nhưng đa số người dân đất cảng Buenos Aires, còn được gọi là potenos, đều nói được một chút tiếng Anh Tiếng Tây Ban Nha ở đây rất khác với tiếng Tây Ban Nha ở mẫu quốc Tôi rất ngạc nhiên khi nghe người ta chào nhau bằng buongiorno (chào buổi sáng trong tiếng Ý) thay cho buenos dias (chào buổi sáng trong tiếng Tây Ban Nha) “Tạm biệt” được thay bằng chau, một biến thể của ciao (chào tạm biệt trong tiếng Ý)

Ẩm thực

Phố trung tâm của Buenos Aires có nhiều khu rất giống quận 16 giàu có của Paris Không khí se lạnh của những ngày đầu xuân tháng chín (nằm ở Nam bán cầu nên thời tiết ở đây rất khác phần còn lại của thế giới) thật dễ chịu Khi dạo khu trung tâm Microcentro, đi ngang qua một loạt các quán sá bên đường, quán cà phê Tortoni như níu chân tôi lại bằng mùi thơm lừng của cà phê và mùi bơ sữa Phía trong được trang trí ấm cúng bằng gỗ, các ghế bọc da màu đỏ theo kiểu thế kỷ XIX, trên các bức tranh ảnh treo tường tôi thấy có nhiều người nổi tiếng đã từng ghé qua đây, thiên tài Einstein, Josephine Baker nàng Vệ nữ đen trong giới kinh doanh biểu diễn, nữ hoàng quần vợt Sabatini, cựu Đệ nhất phu nhân Hillary Clinton Trong nền nhạc piano du dương, tôi gọi một ly cà phê cortado (một loại cà phê sữa) thơm béo, bánh sừng trâu giòn tan và ngồi ngắm thiên hạ Người Argentina thích gọi một loại thức uống mùi chanh có cồn là sidra rồi ngồi tán gẫu với bạn bè Ở những quán khác gần đó, nước bột trà maté có màu xanh nhạt, được uống bằng ấm và ống hút bằng bạc cũng được nhiều người thích Tối đó về lại khách sạn, đọc quyển 1000 nơi bạn nên đến trước khi qua đời (1000 Places to See Before You Die) của Patricia Schultz, tôi mới biết đây là quán cà phê

cổ, nổi tiếng nhất ở Argentina, mở cửa vào năm 1858

Người Argentina hãnh diện khi được khen là những chuyên gia về món thịt nướng Món nướng phổ biến nhất là bò nướng ăn kèm khoai tây và xà lách Nhìn thực đơn các món bò của Nhà hàng Cabana Las Lilas, tôi như bị lạc vào ma trận, không biết gọi món nào Người ta nói thịt bò Argentina thuộc loại ngon nhất trên thế giới và người Argentina là thực khách kỳ phùng về bò các món, mỗi người trung bình ăn 70kg thịt bò một năm (gấp đôi người Mỹ) Tôi bắt chuyện với ông quản lý nhà hàng (có một đều rất lạ là phần lớn phục

vụ bàn ở hầu hết các nhà hàng tại Buenos Aires đều là nam) về thịt bò ở đây, được biết người ta dùng khoảng 70km2 đất chuyên nuôi bò để phục vụ riêng cho nhà hàng, mỗi năm khoảng 90 tấn thịt bò được xơi tái Khi ăn thịt bò phải uống rượu vang đỏ mới đúng điệu, mà phải là Malbec vì Malbec được xem là quốc tửu của Argentina, quốc gia xuất khẩu rượu vang lớn thứ năm trên thế giới

Tham quan

Những ngày còn lại, tôi rong ruổi khắp các góc phố của Buenos Aires Khu La Boca của người lao động mà tôi đặt tên là khu Sắc Màu vì nhà cửa ở đây được sơn phết đầy màu sắc sinh động Ngắm các đôi nghệ sĩ đường phố biểu diễn tango thật lãng mạn Tuy không chuyên nghiệp và bóng bẩy như những nghệ sĩ ở các milonga (nơi chuyên diễn tango) nhưng họ diễn rất tình Tôi đi bộ hàng giờ dưới những cây ngọc lan tây (magnolia) tham quan nghĩa trang Recoleta, nơi được đánh giá là điểm tham quan sinh động nhất của thành phố với hơn 7.000 ngôi mộ, thiết kế khác nhau của những gia đình danh giá nhất của Buenos Aires Họ là những nguyên thủ, anh hùng quân đội, chính trị gia, giới giàu có và những nhân vật nổi tiếng Có một ngôi

mộ làm bằng cẩm thạch đen, luôn có hoa tươi và dòng người chụp ảnh, đó là mộ của Evita Peron, vợ kế của nhà lãnh đạo Juan Peron nổi tiếng của Argentina Bà xuất thân từ một gia đình nghèo khổ, luôn đấu tranh đòi nữ quyền, trợ cấp y tế và phúc lợi cho người nghèo Tầng lớp công nhân thành thị tôn sùng Evita, họ xin cả tòa thánh Vatican phong thánh khi bà mất năm 33 tuổi vì bệnh ung thư

Ngày đến Buenos Aires, vali của tôi nhẹ tênh, vậy mà ngày cuối trước khi về, nó đã nặng trĩu với những món quà lưu niệm, rượu vang và các mặt hàng làm bằng da bò mua được ở Phố Forida Buổi tối cuối cùng, tôi diện bộ đồ đẹp nhất để vào xem diễn tango chia tay Buenos Aires Ngồi thả mình cùng điệu nhạc trữ tình thường viết về những tình yêu đã mất, những mong ước không trọn vẹn là một kỷ niệm khó quên về Argentina Tôi thích thú ngắm những bước đi lả lướt kèm những đoạn dừng thật ấn tượng của các vũ công, thích ngắm những gương mặt thoáng buồn dường như họ đang về những trăn trở trong tình yêu

Nếu ví Paris như một phụ nữ sang trọng và kiêu sa thì Buenos Aires là một típ phụ nữ khác, giản dị và đằm thắm Xin mượn câu viết trên mộ của Evita thay cho lời kết, “ Argentina Tôi vẫn mãi ở bên bạn”, mãi trong tâm trí của du khách như chúng tôi

LƯU ĐÌNH THỊNH

Khi Thiếu Lâm Tự kinh doanh

TTO - Thiếu Lâm Tự từ lâu đã nổi tiếng khắp thế giới Đối với người Việt Nam

chúng ta, Thiếu Lâm Tự cũng rất quen thuộc thông qua các bộ truyện võ hiệp

Trung Hoa, các bộ phim điện ảnh và truyền hình

Người Trung Quốc gọi Thiếu Lâm Tự là “Quốc tự”, là cái nôi của nền võ thuật

Trung Hoa, đồng thời là cội nguồn của Phật giáo Thiền tông Trung Quốc

Ngày nay, trong xu thế toàn cầu hóa của nền kinh tế thế giới, Thiếu Lâm Tự còn có

một bộ mặt mới: trở thành một thương hiệu kinh doanh nổi tiếng

Từ nhiều lỗ thủng trên cây cổ thụ đến vết lõm trên nền gạch

Tôi đến Thiếu Lâm Tự vào một ngày cuối tháng tư năm nay Rời Trịnh Châu (thủ phủ của tỉnh Hà Nam) vào buổi sáng sớm, chúng tôi đi theo đường cao tốc về phía tây nam, hơn một tiếng đồng hồ thì đến huyện

lỵ Đàng Phong Từ đây vào Thiếu Lâm Tự chỉ còn 10km

Chùa nằm trên núi Thiếu Thất, thuộc dãy Tung Sơn Từ dưới chân núi, đã thấy san sát hai bên đường nhiều

võ đường xây cất theo lối hiện đại Đấy là những trường dạy “Thiếu Lâm công phu” được mở ra để thu nhận học sinh từ mọi miền của đất nước Trung Hoa Hàng ngàn võ sinh ở lứa tuổi thiếu nhi và thiếu niên đang hăng say luyện tập trên các sân trường

Đường đi vào Thiếu Lâm Tự rộng rãi như vào một công viên Khoảng sân rộng lớn trước cửa chùa tấp nập

du khách Hai bên sân là hai dãy hàng quán bán đồ lưu niệm, nhiều nhất là “Thập bát ban vũ khí” mà các nhà sư chùa Thiếu Lâm thường sử dụng Nhìn vào những món hàng cồng kềnh đó, tôi nghĩ chỉ du khách nội địa mới có thể mua đem về, còn du khách nước ngoài như chúng tôi giỏi lắm chỉ mua được một thanh đoản kiếm hay một khúc đoản côn mà khi rời Trung Quốc bằng máy bay đều không được xách tay theo quy định của ngành hàng không Loa ở các gian hàng rót vào tai du khách, không phải các bản nhạc mà là những bài kinh tụng như để nhắc nhở du khách rằng bạn đang đi vào cõi Thiền

Trước tiên, du khách bước qua cổng gọi là Sơn Môn (cửa lên núi), trên cổng treo tấm bảng với ba chữ

“Thiếu Lâm Tự”, đấy là bút tích của vua Khang Hy nhà Thanh để lại khi ông viếng chùa này Từ Sơn Môn,

du khách đi giữa hai hàng bia đá đến Thiên Vương Điện Nơi đây có tượng của bốn vị Thiên Vương, mà nhiệm vụ là phù hộ dân chúng, bênh vực cái thiện, diệt trừ cái ác

Tiếp đến là Đại Hùng Bảo Điện, tòa kiến trúc lớn nhất trong chùa Cô hướng dẫn viên lưu ý du khách nhìn vào cây bạch quả có hàng ngàn năm tuổi, trên thân có rất nhiều lỗ trống to như có viên đạn găm vào Đó chính là dấu vết của các nhà sư để lại khi họ luyện công, đã dùng ngón tay đâm thủng thân cây

Đại Hùng Bảo Điện là nơi diễn ra các buổi cầu kinh long trọng, các buổi đại lễ Bên trong, có điện thờ Phật Thích Ca, tượng mười tám vị La Hán, tượng Đạt Ma Tổ Sư - người sáng lập ra Phật giáo Thiền Tông và môn võ Thiếu Lâm Điều gây ấn tượng lớn nhất đối với du khách là trên nền gạch của điện có năm mươi vết lõm rất sâu, vốn là dấu chân của các nhà sư khi họ luyện công ở đây

Câu chuyện biến tuyết từ màu trắng thành màu đỏ

Chúng tôi đi tiếp đến Tàng Kinh Các, nơi lưu giữ kinh sách và các bí kíp võ công của môn phái Thiếu Lâm Hiện nay, chỉ còn ngôi nhà trống rỗng, kinh sách bị đốt cháy rất nhiều vào thời , số còn lại được cất giữ nơi khác

Giữa sân, có đặt một nồi đồng to lớn đường kính 2m, nặng 65kg, đây là một trong những nồi nấu cơm từ xưa còn sót lại Trong lịch sử phát triển của chùa, có lúc số nhà sư lên đến hai ngàn người Mỗi bữa ăn phải nấu đến hàng mấy chục nồi cơm như thế Nồi cơm quá to nên không thể đứng bên cạnh đảo cơm được, mà các nhà sư phải móc chân lên giàn giáo bên trên, chúc ngược đầu xuống, hai tay dùng một cái muôi to tướng để đảo

Trong số những sảnh điện phía sau chùa, đáng chú ý nhất là Lập Tuyết Đình với bức tượng của một nhà sư cụt tay đặt ngoài sân: đó là Huệ Khả - vị tổ sư thứ hai của chùa Thiếu Lâm Tương truyền rằng có một thanh niên rất sùng kính Đạt Ma Tổ Sư nên đến đây xin được truyền đạo Bị Đạt Ma Tổ Sư từ chối, người thanh niên đó không nản chí, hết ngày này đến ngày khác cứ quỳ trước cửa Đến mùa đông, tuyết rơi ngập

cả sân chùa, chàng trai đó không ngại rét buốt, vẫn tiếp tục quỳ ngoài trời Cuối cùng, Đạt Ma Tổ Sư bước

ra và bảo: “Nếu nhà ngươi có thể làm tuyết màu trắng chuyển sang màu đỏ, ta sẽ nhận ngươi làm đồ đệ!” Chàng trai bèn dùng thanh kiếm chặt đứt một cánh tay của mình, máu chảy xuống xối xả, rõ ràng tuyết xung quanh chuyển từ màu trắng sang màu đỏ Xúc động trước tấm lòng chí thành cầu đạo của chàng trai, Đạt Ma Tổ Sư thu nhận chàng và đó là Nhị Tổ Huệ Khả của chùa Thiếu Lâm Nơi Huệ Khả đứng dưới tuyết cầu đạo chính là Lập Tuyết Đình (lập tuyết = đứng dưới tuyết)

“Cửu niên diện bích” của Đạt Ma Tổ Sư

Chùa Thiếu Lâm được xây dựng năm 495, dưới triều Bắc Ngụy (386 - 534) Năm 517, một nhà sư Ấn Độ tên là Bồ Đề Đạt Ma (vốn là con một vị tiểu vương ở miền nam Ấn Độ) đến đây tu hành và sáng lập ra Phật Giáo Thiền Tông, đồng thời truyền bá võ công, gọi là Thiếu Lâm công phu Tương truyền rằng, ông ngồi thiền trong một hang núi bên trên chùa Thiếu Lâm, mặt quay vào tường đá trong suốt chín năm liền, đến nỗi khuôn mặt của người in hằn lên đá Đó là câu chuyện ly kỳ Cửu niên diện bích mà du khách nào đến Thiếu Lâm Tự cũng được nghe kể lại Bồ Đề Đạt Ma còn là tác giả của bộ Dịch cân kinh, “bí kíp” tuyệt đỉnh của Thiếu Lâm Tự

Trong lịch sử hơn 1.500 năm, Thiếu Lâm Tự trải qua những thời kỳ phát triển rực rỡ, nhưng cũng có những giai đoạn đen tối, u buồn Nhiều vương triều Trung Quốc được các nhà sư ủng hộ để dẹp loạn, do đó Thiếu Lâm Tự cũng được các triều đình đề cao Tiêu biểu nhất là câu chuyện vào năm 620, mười ba vị sư đã giúp Thái tử Lý Thế Dân (về sau là vua Đường Thái Tông) đánh thắng tướng nhà Tùy là Vương Thế Sung, giúp nhà Đường thống nhất Trung Quốc Câu chuyện này được thể hiện trên bức bích họa trong Đại Hùng Bảo Điện có tên Mười ba nhà sư Thiếu Lâm giải cứu vua Đường

Thiếu Lâm Tự nhiều lần bị đốt phá, lần cuối cùng là vào năm 1928 bởi bọn quân phiệt ở địa phương Các sảnh điện ở đây hiện nay đều là những kiến trúc được xây dựng lại trên nền cũ

Thiếu Lâm Tự mà du khách viếng thăm ngày nay thực chất là một viện bảo tàng Tại đây, chỉ có một vài nhà sư trẻ làm nhiệm vụ trông nom, bảo quản, không thấy bóng dáng của các vị cao tăng, không có cảnh đọc kinh hay luyện võ như ta vẫn xem trong phim Đằng sau khuôn viên chùa Thiếu Lâm, còn có những tu viện dành riêng làm nơi ăn ở và luyện võ của các vị chân tu Du khách không được vào, vì đây là nơi truyền dạy những bí kíp của Thiếu Lâm công phu Còn tại các võ đường mà chúng tôi thấy rất nhiều ở dưới chân núi, người ta chỉ dạy những môn võ phổ thông Dù không trông thấy, nhưng chúng tôi vẫn nghe được âm thanh những binh khí chạm vào nhau và tiếng huỳnh huỵch bên ngoài bức tường bao quanh ngôi chùa.

Ra khỏi chùa, đi một quãng độ vài trăm mét, du khách đến thăm khu vực có tên là Rừng Tháp (Tháp Lâm) với hàng trăm tháp lớn nhỏ khác nhau, nhưng không tháp nào vượt quá chiều cao 15m Mỗi vị sư trụ trì của chùa, sau khi qua đời, tro cốt được đặt trong một tháp ở đây

Vị CEO khoác tăng bào

Du khách đến thăm Thiếu Lâm Tự đều nghe nói đến tên nhà sư Thích Vĩnh Tín, vị phương trượng của chùa hiện nay Muốn gặp ông không phải là chuyện dễ, vì ông luôn bận rộn đi chu du khắp nơi trong nước và cả

ở nước ngoài để quảng bá “thương hiệu” của Thiếu Lâm Tự

Thích Vĩnh Tín năm nay 42 tuổi, tên thật là Lưu Ứng Thành, quê quán ở tỉnh An Huy, đến chùa vào năm

1981 Năm 1987, ông là chủ nhiệm Ban quản lý Thiếu Lâm Tự Năm 1999, ông được bầu làm phương trượng (sư trụ trì của chùa), khi mới 34 tuổi, trở thành vị phương trượng trẻ nhất trong lịch sử 1.500 năm của Thiếu Lâm Tự

Khác hẳn các phương trượng trước kia có cuộc sống khắc khổ, nghiêm nghị, xa cách với bên ngoài, Thích Vĩnh Tín đã hội nhập nhanh chóng vào nền kinh tế thị trường Trong quyển Thiền lộ tập, ông viết: “Phật giáo không tỵ thế, nếu tỵ thế, Phật giáo sẽ sớm diệt vong” Ông còn nói: “Điện ảnh, truyền hình và Internet, đều là các công cụ giao lưu của thế giới hiện đại, phải sử dụng những công cụ đó để phục vụ Phật giáo và văn hóa truyền thống”

Ngay từ những năm 1996, trong lúc ở Trung Quốc chưa mấy người biết đến Internet, ông đã xây dựng website đầu tiên về các ngôi chùa Trung Quốc Sau đó, ông cho công bố trên website một số bí kíp võ công của nhà chùa, điều này đã gây ra một số tranh cãi và những phê phán Ông đã cử những đoàn võ thuật Thiếu Lâm, trong đó có nhiều vị cao tăng, đi biểu diễn khắp nơi trên thế giới Năm 2006, Thiếu Lâm Tự và tập đoàn truyền thông Thâm Quyến hợp tác tổ chức cuộc đại tỉ thí võ thuật toàn cầu Ngôi sao Kungfu.Thích Vĩnh Tín muốn nâng “võ thuật” Thiếu Lâm lên tầm “võ học”, “võ đạo” Ông thiết lập quan hệ hợp tác nghiên cứu với nhiều trường đại học nổi tiếng ở Trung Quốc như Đại học Bắc Kinh, Đại học Thanh Hoa, Đại học Nhân Dân nhằm xây dựng một nền Thiếu Lâm học, giống như Đông Phương học, Đôn Hoàng học (nghiên cứu di sản văn hóa Đôn Hoàng ở tỉnh Cam Túc), Hồng học (nghiên cứu tác phẩm Hồng Lâu Mộng) Tháng 8.2006, ông sang Úc, mua mảnh đất rộng 12km2 với dự định xây dựng một Trung tâm văn hóa Thiếu Lâm ở đây Theo Thích Vĩnh Tín, thì văn hóa Thiếu Lâm không chỉ có võ thuật mà phải bao gồm

cả ba yếu tố võ, thiền, y Ông đang xin phép chính quyền cho phép mở “Thiếu Lâm dược cục” ở góc tây nam khu chùa

Cách đây bốn năm, kênh truyền hình Mỹ, Discovery, đã làm một bộ phim về Thích Vĩnh Tín có tên là Tân Thiếu Lâm Tự Phương trượng Còn bản thân Thích Vĩnh Tín cũng đang xây dựng một bộ phim truyền kỳ

về các võ tăng của Thiếu Lâm, dự kiến sẽ trình chiếu vào thế vận hội Bắc Kinh 2008 Báo chí Mỹ gọi ông

là một CEO (Tổng giám đốc điều hành) mặc áo cà sa Thực tế là ông đang quản lý một doanh nghiệp lớn, trong đó khu vực nhà chùa chỉ là một bộ phận Năm 1981, khi Thích Vĩnh Tín đến chùa, Thiếu Lâm Tự đang trong tình trạng hoang phế Một năm sau, bộ phim Thiếu Lâm Tự của Hồng Kông ra đời (trong đó Lý Liên Kiệt - một môn sinh của Thiếu Lâm, thủ vai chính), khiến cho ngôi chùa này trở thành tiêu điểm chú ý của quốc tế Ngày nay, Thiếu Lâm Tự là một khu vực xây dựng hiện đại, có nhiều trường võ thuật, nhà hàng, khách sạn, quán ăn đều là tài sản của chùa

Chúng tôi đến thăm Thiếu Lâm Tự, cũng nghỉ tại khách sạn của chùa có tên là Thiền Cung cách phục vụ cũng giống như các khách sạn ở thành phố, nhân viên khách sạn đều là người bên ngoài làm thuê cho chùa,

không có vị sư nào cả Nếu muốn ăn chay, thì có một nhà hàng đồ chay ở bên ngoài khách sạn Buổi sáng,

du khách xem biểu diễn võ công trong một sảnh đường bên cạnh khách sạn Buổi tối, nếu bỏ ra 200 nhân dân tệ (400 ngàn đồng Việt Nam) để mua vé, du khách có thể thưởng thức một chương trình võ thuật với

âm nhạc, vũ đạo, có sự tham gia của hơn 600 diễn viên Sân khấu ngoài trời nằm ở thung lũng Đại Tiên Câu, cách chùa Thiếu Lâm 7km, xung quanh là vách đá dựng đứng Trong thung lũng có sẵn khe suối, tùng bách, cầu đá, hình thành một sân khấu thiên nhiên thật thơ mộng và hùng vĩ Kỹ xảo ánh sáng tối tân, nhạc thiền êm dịu sâu lắng, kết hợp với vũ đạo và biểu diễn võ công điêu luyện, tạo nên một chương trình nghệ thuật đặc sắc không giống bất cứ cuộc biểu diễn nghệ thuật nào trên thế giới!

Đúng là thời hiện đại Khi Thiếu Lâm Tự kinh doanh, họ kinh doanh giỏi chẳng kém những “Thiếu Lâm công phu” nổi tiếng”

TRẦN VĨNH AN

Trẻ trung Madrid

TTO - Nằm giữa trung tâm bán đảo Iberian, thủ đô Tây Ban Nha trải rộng trên các

ngọn đồi dưới chân rặng Sierra de Guadarrama, ở độ cao 640 mét so với mặt nước

biển - là thành phố cao nhất châu Âu Diện tích 607km2 Dân số gần bốn triệu

người

Madrid nổi tiếng với các địa danh lịch sử, các viện bảo tàng, công viên ngát xanh,

đường phố sôi động, quán bar ngoài trời, tất nhiên cả những trận đấu bò cuồng

nhiệt, và giai điệu Flamenco quyến rũ

Nếu “châu Âu là lục địa già cỗi”, thì Madrid là một ngoại lệ - Madrid sôi nổi và trẻ

trung

“Thủ đô đi bộ”

Madrid được mệnh danh là thủ đô đi bộ Thành phố chập chùng cao thấp, với những con đường lả lướt, uốn lượn Buổi chiều và tối, các con đường lớn nhỏ đều đông kín người Đi chán chê ê ẩm, đến khi mỏi gối chồn chân, thì cứ việc tọa xuống một quán nước bên đường Madrid, trừ những đại lộ xe cộ ngợp trời, còn khối những con đường chỉ dành cho người đi bộ, ở đó luôn có các quán giải khát lộ thiên bao giờ cũng đông đảo khách hàng Họ ngồi nghỉ ngơi, nhâm nhi cốc vin đặc sản, chuyện trò, đôi khi nhấm nháp chút chút, rồi lại tiếp tục lên đường Về khuya, tuy đã bớt đi một số vào các nhà hàng, vũ trường, rạp hát nhưng đường phố vẫn nhộn nhịp những người Đêm, hình như dân Madrid không chịu ngủ “Cổ nhân bỉnh chúc”, tưởng chỉ các cụ xưa ham chơi, nào dè nay thành cách sống của con người hiện đại

Dân Madrid vui vẻ, sôi nổi, lịch thiệp, tốt bụng Ngay giữa lòng châu Âu, nhưng xem ra người Tây Ban Nha nói chung và dân Madrid nói riêng đậm chất Nam Mỹ hơn là một thành viên cố cựu của lục địa già Từ nét mặt, màu da, màu mắt, dáng người, nhất là con gái - con gái Madrid mắt nâu, da bồ quân, mạnh khỏe, ngon lành không khác mấy những cô nàng ngồn ngộn khi nào cũng chực hút hồn cánh nam tử

Dân Madrid thích thể thao, đặc biệt mê bóng đá - bóng đá là vua Khắp đất nước Tây Ban Nha, đâu đâu cũng có sân bóng, đội bóng Trong đó, đội bóng Hoàng gia Real Madrid của họ là nhất Sân vận động Santiago Bernabeu với 130.000 chỗ ngồi luôn chật kín người mỗi lần đội “Những chú kền kền trắng” con cưng của họ thi đấu Vui nhất là trong số những cổ động viên la hét cuồng nhiệt ấy đôi khi có cả đức Giáo hoàng

Thủ đô văn hóa châu Âu

Tây Ban Nha có nền văn hóa rực rỡ và lâu đời Năm 1992, Madrid được chọn làm thủ đô văn hóa châu Âu Madrid có nhiều tượng đài, công trình nghệ thuật, kiến trúc, nhà hát, thư viện, viện bảo tàng trong đó

lừng danh hơn cả là Bảo tàng Museo del Prado, nơi có bộ sưu tập tranh thế giới tốt nhất châu Âu

Bảo tàng Centro de Arte Reina Sofia - bảo tàng mỹ thuật đương đại, cũng lừng danh không kém Trong số tranh trưng bày ở đây có một bức cực kỳ nổi tiếng của danh họa Pablo Picasso - đứa con ưu tú của quê hương Tây Ban Nha, bức Guernica (1937), chân dung một thành phố bị ném bom trong cuộc nội chiến Tây Ban Nha 1936 - 1939 Cũng như với La Joconde ở Bảo tàng Louvre (Pháp), du khách vào đây không ai không đến trước Guernica, ngẩn ngơ, chiêm ngắm, trầm tư, xa xót về những thảm họa của chiến tranh Và

có lẽ tự đáy lòng, không ai không cầu mong cho nhân loại thái bình, sinh mạng và phẩm giá con người được tôn trọng

Một phần đời sống của Madrid tập trung quanh các quảng trường và công viên Thành phố có rất nhiều công viên, trong đó, công viên Retiro rộng lớn đến mức người ta ví nó như là Central Park của New York (Mỹ) Giữa trung tâm Madrid, công viên Retiro xanh ngát với những con đường tràn ngập bóng cây, các tượng đài, đài phun nước, cung triển lãm mỹ thuật, hồ nước, vườn hồng, quán trà, nhà hàng và vô số địa điểm dành cho con trẻ nô đùa Ngày tôi đến, mùa xuân còn chúm chím trên cành; dọc theo các lối đi, những khóm hoa tulip rực rỡ, đua sắc cùng những cây đào, cây mận, cây lê trổ hoa trắng muốt Dịp cuối tuần, công viên tràn ngập người Nắng chan hòa trên ngàn cây nội cỏ, trên các lối đi, trong mắt người

Quảng trường Puerta del Sol là trung tâm của Madrid, nơi giao hội của sáu đại lộ cấp quốc gia, suốt ngày đêm đông vui, nhộn nhịp

Quảng trường Plaza Mayor được xây dựng năm 1617, là trung tâm kinh tế của Madrid cho đến cuối thế kỷ XIX Mỗi sáng chủ nhật, quảng trường trở thành khu chợ trời đông nghịt người, ngào ngạt hương hoa và sắc màu sản vật đồng quê Còn các buổi chiều và tối, quảng trường là nơi vô cùng náo nhiệt với rất nhiều nhà hàng, quán bar và đủ loại trò chơi Du khách thường tập trung ở đây, ăn tối, uống bia, uống rượu, thưởng thức không khí đặc thù của quê hương đấu bò

Quảng trường Oriente nằm giữa Hoàng cung và Nhà hát Opéra Nơi đây, cây cỏ ngát xanh, không gian rộng

mở Được xây dựng từ năm 1738 theo kiến trúc tân cổ điển, Hoàng cung là tòa lâu đài bằng đá cẩm thạch cực kỳ lộng lẫy, một trong những cung điện đẹp nhất thế giới Buổi chiều, trước khi mặt trời khuất hẳn sau dãy đồi, tòa lâu đài lần lượt biến hóa theo sắc màu hoàng hôn Tôi thích ngắm những tòa lâu đài dưới ánh tà dương Chúng luôn gợi lên cảm thức về một cái đẹp kỳ vĩ và mong manh

Chủ nhân tòa lâu đài là đức vua Juan Carlos Năm 1975, sau cái chết của nhà độc tài Franco, chế độ quân chủ được phục hồi, Juan Carlos đệ I đăng quang Ngay lập tức, nhà vua chủ trương dân chủ hóa và cải cách giáo dục Bầu cử tự do khai sinh nền dân chủ đại nghị, và bản hiến pháp 1978 ra đời: khôi phục quyền công dân, tự do ngôn luận, tự do báo chí, chấm dứt quyền độc tôn của Thiên Chúa giáo La Mã Phần thưởng lớn nhất dành cho những cống hiến quên mình của đức vua là Tây Ban Nha ngày nay đã trở thành một quốc gia văn hóa, phát triển, cường thịnh, cùng sự kính trọng tuyệt đối mà nhân dân Tây Ban Nha dành cho ông

Lễ hội và vũ điệu Flamenco

Dân Tây Ban Nha đặc biệt có tâm hồn lễ hội Họ bao giờ cũng vui vẻ, sôi nổi, và hết lòng tham gia Các lễ hội thường có lịch sử lâu đời và thấm đẫm truyền thống, văn hóa, lịch sử của mỗi vùng đất Đó là lễ hội hóa trang, lễ hội cuối đông, lễ hội hành hương, tuần thánh, lễ hiển linh, lễ hội giao thừa, lễ hội San Fermin, lễ hội đấu bò Ở Tây Ban Nha, nhiều nơi đều có trường đấu bò, nhưng chỉ trường đấu bò ở Madrid là lớn và nổi tiếng hơn cả Trường đấu bò Plaza de Toros - Madrid là công trình kiến trúc bốn bề xây bằng gạch Bên trong có khán đài hình bậc thang với hơn 25.000 chỗ ngồi Giữa đấu trường là một sân hình tròn đường kính khoảng 80 mét, được phủ lớp cát vàng, bốn bề có màn chắn màu xanh

Trận đấu bắt đầu với đầy đủ nghi thức truyền thống mà tâm điểm là anh chàng đấu sĩ Matador Khi con bò hung dữ được thả ra, cả đấu trường kín người câm lặng đến nghẹt thở Với tấm vải đỏ trên tay, chàng đấu sĩ bắt đầu vũ điệu chết người khiến con bò càng hung dữ lao về phía đối thủ Đến khi chàng Matador, với một động tác cực kỳ đơn giản và chính xác, đâm nhát kiếm vào giữa hai vai con bò, làm con vật quỵ xuống thì tiếng Olé kích động vang dội đất trời, hàng vạn đóa hoa tung hô chiến công chàng đấu sĩ Với Tây Ban Nha, đấu bò không còn là môn thể thao, mà là một nghệ thuật, một nghi lễ, là trái tim và linh hồn thực sự

của đất nước này

Ngày nào đó đến Madrid, nếu bạn phải chọn một trong số những di sản ấy, theo tôi, nên là vũ điệu

Flamenco Chỉ với một sân khấu nhỏ, hai ca sĩ, hai nghệ sĩ guitare, năm vũ công và khoảng vài trăm khán giả, là đã có một buổi tối Flamenco ngất ngây không thể nào quên

Rực rỡ trong bộ áo váy truyền thống, các vũ công thay nhau thi triển vũ điệu Flamenco Từ độc diễn đến đồng diễn, từ rộn ràng đến sâu lắng, để cuối cùng đưa người xem lạc hẳn vào thế giới lạ lùng, quyến rũ Trong vũ điệu Flamenco, có sự phối hợp tuyệt đỉnh giữa tiếng hát, tiếng đàn và vũ điệu; giữa cánh tay, bàn tay, đầu, mắt, và các cử động toàn thân, đặc biệt đôi chân Không còn nhận ra đôi chân nữa, nó đã thoát xác trở thành thứ ngôn ngữ biểu cảm lạ lùng Nó đang đập mạnh gót chân xuống sàn, đập liên hồi, nó chuyển mình, nó đang cố sức rũ bỏ tất cả Trong đôi mắt người nghệ sĩ, cháy bỏng khát vọng bay lên Và ta, vừa được chắp cánh, cũng đang rạo rực bay lên Khúc luân vũ kết thúc, hội trường nín thở Bỗng vỡ oà tiếng

vỗ tay tán thưởng Mọi người như tỉnh lại sau cơn lên đồng Chính vào phút ấy, tôi ngộ ra rằng, sự đóng góp lớn nhất của Tây Ban Nha cho nhân loại không phải là đã tìm ra châu Mỹ mà là sáng tạo nên vũ điệu Flamenco

Mãi khi rời Madrid, tôi vẫn không hiểu nổi, Tây Ban Nha từng lận đận với lịch sử vinh quang và cay đắng, sao lại có thể sôi nổi và trẻ trung đến vậy? Rõ ràng đứng đầu Tây Ban Nha là một ông vua, sao lại có được không khí dân chủ, tự do tuyệt vời đến vậy? Duy điều này thì tôi hiểu: “Tây Ban Nha là đất nước tiêu thụ rượu vang nhiều hơn bất cứ quốc gia nào trên thế giới” Và Flamenco, “là sáng tạo vĩ đại nhất của dân tộc Tây Ban Nha” Cho nên nếu ai đó đến Madrid mà chưa kịp thưởng thức vũ điệu Flamenco thì tốt nhất không nên nói mình đã đến Madrid

NGUYỄN VĂN DŨNG

Weekend ở London

TTO - Tháng mười là mùa thấp điểm du lịch ở Châu Âu nên chúng tôi không khỏi

ngạc nhiên khi thấy tại điểm hẹn thường lệ trước bến métro Gare de l’Est của Paris,

hàng dãy xe buýt nối đuôi nhau chờ đón khách du lịch

Cứ vào chiều thứ sáu hàng tuần, các hãng lữ hành thường tổ chức nhiều weekends

tour đi khắp các nước châu Âu, và sáng sớm thứ hai lại trả khách về bến métro để

những người đi làm vẫn kịp giờ đến sở

Mười một giờ đêm, chiếc xe ca lăn bánh đưa 16 du khách khởi hành đi tour

weekend Paris - London, với giá 130 euros/người bao gồm tiền xe đi về và một

đêm khách sạn, rất mềm so với giá 300 euros chỉ một lượt đi của tàu cao tốc

Eurostar Tất nhiên tiền nào của đó, nếu hành khách của Eurostar chỉ mất hơn hai

giờ di chuyển thì chúng tôi phải trải qua một đêm ngủ gà gật trên xe, đến sáng hôm sau mới đặt chân xuống London

Xe chạy đến thành phố Calais và từ đó vượt đường hầm qua eo biển Manche đến Anh bằng tàu phà (xe lửa chuyên dụng để chở các loại ôtô) của công ty khai thác tuyến đường ngầm Eurotunnel Một điều nghịch lý

là, nếu trước đây việc xây dựng con đường độc đáo này từng được ca tụng như một kỳ công của khoa học

kỹ thuật, thì nay nó lại đang là một thảm họa về tài chính khi Eurotunnel đang đối diện với khoản nợ trên

11 tỉ USD Thế mới thấy, chuyện xây dựng đã khó, nhưng việc quản lý cho có hiệu quả còn khó hơn nhiều

Gần đến biên giới chính thức giữa Pháp và Anh - được đánh dấu bằng một khung thép nằm khoảng giữa con đường đến cửa đường hầm - xe ngừng lại ở trạm kiểm soát an ninh của Pháp Tất cả hành khách phải xuống xe cùng với hành lý để vào trạm trình giấy tờ Mấy nhân viên an ninh mặt lạnh như tiền kiểm tra giấy tờ rất kỹ lưỡng, thậm chí còn lớn tiếng với một cậu thanh niên da ngăm gốc Algérie Sở dĩ có việc gắt gao như thế là vì kể từ năm ngoái khi chính phủ Pháp phát động chính sách không khoan nhượng đối với dân nhập cư bất hợp pháp, rất nhiều người đã tìm cách trốn sang Anh tị nạn qua đường hầm này

Rời khỏi cửa ải Pháp một đoạn ngắn lại lục tục xuống xe trình diện phía an ninh cửa khẩu Anh và một lần nữa phải đối diện với vẻ mặt hình sự của những thần dân Nữ hoàng So sánh với các công an cửa khẩu Việt Nam thì rõ ràng những đồng nghiệp phương Tây của họ còn tiết kiệm nụ cười hơn nhiều!

Chỉ hơn một giờ đồng hồ sau, xe đã lăn bánh trên thành phố Douvres phía nam nước Anh và tiếp tục trực chỉ đến London

Cưỡi ngựa (sắt) xem hoa

Cơn gió đầu tiên mang hơi ẩm của dòng sông Thames đủ làm xúc cảm những du khách lần đầu bước chân đến thành phố sương mù cổ kính có tuổi đời 2.000 năm

Những chiếc xe buýt hai tầng đỏ chói chạy ngược xuôi và những cabin điện thoại cũng sơn màu đỏ rất đặc trưng của London khiến ai nấy đều thích thú Trước chuyến đi chúng tôi đã cẩn thận lên chương trình, dự định viếng khoảng năm sáu di tích trong ngày thứ bảy, rồi sáng chủ nhật sẽ đi thăm Đại học Oxford ở thành phố cùng tên, cách London khoảng 80 cây số Thế nhưng khi đặt chân xuống London rộng lớn và tràn ngập

du khách, nhìn hàng trăm người rồng rắn xếp hàng trước mỗi điểm tham quan thì mới vỡ lẽ ra tính toán của mình thật là không tưởng Dù cuộc sống vô cùng đắt đỏ và phải mất hơn hai USD mới đổi được một bảng Anh, London vẫn là điểm nóng thu hút du khách

Bác tài thết đãi mọi người một vòng city tour qua các địa danh hoành tráng của London trước khi đến khách sạn Xe chạy ngang Tháp London, một biểu tượng của nước Anh, pháo đài bất khả xâm phạm từng là nơi giam giữ và hành quyết những chính khách chống đối vương triều, hay những hoàng hậu vương phi thất sủng và cả những hoàng tử bị chú bác soán ngai vàng Nhưng không phải ai cũng chú ý đến những bi kịch thâm cung bí sử nơi này Ngồi ghế phía trước tôi là cặp vợ chồng người Pháp gốc Lào, cô vợ nhắc chồng thế nào cũng phải ghé vào đây tham quan nơi tàng trữ các đồ gia bảo của hoàng gia Anh, để được nhìn tận mắt viên kim cương lừng danh Koh-Noor 105 carat lớn nhất thế giới đính trên vương trượng

Nằm kề cận Tháp London là cây cầu bằng đá tuyệt đẹp Tower Bridge, một trong những niềm tự hào của người dân thành phố Cậu hướng dẫn viên trẻ tuổi người gốc Madagascar giới thiệu tỉ mỉ từng danh lam kế tiếp, từ điện Buckingham uy nghi với gần 600 phòng lộng lẫy, đến tháp chuông đồng hồ Big Ben danh tiếng ở tòa nhà quốc hội cổ kính Cậu dí dỏm nhắc mọi người đừng xem thường căn nhà giản dị số 10 nằm trên con đường Downing vừa ngắn vừa hẹp, bởi chủ nhân của nó chính là các vị thủ tướng đầy quyền lực của nước Anh Tiếp theo lại hết lời ca ngợi nhà thờ Westminster nguy nga, nơi chứng kiến các lễ đăng quang và tấn phong của hoàng gia Anh và cũng là nơi đặt phần mộ các vua chúa nước này

Nhộn nhịp ngày cuối tuần

Nhưng London không ngủ yên trên quá khứ đế chế vàng son, mà còn là một thành phố hiện đại thể hiện tầm vóc một trong những trung tâm quan trọng về kinh tế, văn hóa và thời trang của thế giới

Dưới sự hướng dẫn của anh bạn đã định cư tại London từ 20 năm qua, chúng tôi dành trọn buổi chiều thả

bộ dọc theo các đường phố khu trung tâm sinh động và đầy màu sắc của London, bắt đầu từ Quảng trường Trafalgar, ngược con phố Regent cho đến Piccadilly Circus

Đường phố nơi đây thường vòng vèo chứ không thẳng tắp như ở Paris, mà dân London vẫn giễu cợt rằng

do những người xây dựng thành phố trong lúc đang say rượu nên mới ra nông nỗi! Nhưng theo chúng tôi,

có lẽ họ đang say tình nên mới có thể tạo ra được những đường cong duyên dáng và gợi cảm đến thế

Phố xá London tấp nập du khách đủ màu da chen vai thích cánh trên mọi nẻo đường và thật khó tưởng tượng đến mùa cao điểm sẽ còn đông đúc đến đâu Con đường Regent san sát những cửa hàng lộng lẫy của các thương hiệu nổi tiếng thế giới Nghe nói hầu hết chủ nhân những cửa hàng này đều là người ngoại quốc, bởi một phần ba bất động sản ở London thuộc sở hữu người nước ngoài, trong số hơn 150 sắc dân ngoại quốc sống ở London

Chúng tôi ghé qua cửa hàng đồ chơi Hamley Toy Store lớn nhất thế giới Tòa nhà năm tầng này quả là thiên

đường của trẻ con Thật thú vị khi ngắm vẻ háo hức của các chú nhóc đứng ngây người trước gian hàng đồ chơi điện tử, nét mặt sung sướng của các cô bé ôm trong tay con búp bê xinh đẹp và niềm hạnh phúc ngời lên trên gương mặt những ông bố bà mẹ trước niềm vui của con Nhưng hình như có cả chút ưu tư phảng phất trong những đôi mắt ấy Cũng phải thôi, bởi với vật giá đắt đỏ ở đây thì hễ tay con càng nặng bao nhiêu thì túi của cha mẹ sẽ càng nhẹ bấy nhiêu!

Như ở nhiều thành phố lớn trên thế giới, dàn đèn lồng đỏ đặc trưng của Trung Hoa hiện ra đánh dấu vương quốc Chinatown tại London Có thể dễ dàng tìm kiếm hương vị châu Á trong các cửa hàng tại đây, kể cả những món ăn thuần Việt, do cộng đồng người Việt có khoảng trên dưới 30 ngàn người ở thành phố này

Sau bữa ăn tối hàn huyên tại nhà vợ chồng người bạn, trên đường về chúng tôi lại được chiêu đãi một vòng London by night Đúng với tên gọi “Đôi mắt London” (London Eye) chiếc vòng đu quay có bán kính lớn nhất thế giới giúp du khách ngồi trên đó có thể ngắm toàn bộ quang cảnh thành phố, lộng lẫy vút cao trên bầu trời đêm một cách ấn tượng

Khu đèn đỏ Soho ban ngày khá vắng vẻ giờ đây nườm nượp trai thanh gái lịch đổ xô tới các quán bar và sàn nhảy Những ngọn đèn rực rỡ suốt đêm không ngủ, thỏa thích quan sát cuộc sống về đêm muôn mặt của thành phố quốc tế này

Sáng chủ nhật, chúng tôi đáp xe buýt đến Hyde Park, công viên rộng lớn nhất London, nổi tiếng với “Góc diễn đàn” (Speaker’s corner) là nơi dành cho mọi người đến xả xú-báp vào mỗi chiều chủ nhật, có thể tự do phát biểu chính kiến, phê bình chính quyền, rao giảng tôn giáo , nói chung là được quyền tha hồ khua môi múa mỏ, miễn là “không kích động công chúng nổi loạn” theo như luật định

Băng qua công viên St James gần bên thì đến điện Buckingham Nhìn lá cờ tung bay trên nóc là biết hôm nay Nữ hoàng đang ở nhà Phía trước cổng trùng trùng lớp lớp du khách đang tụ tập chờ xem tiết mục hấp dẫn đổi ca gác của đội cảnh vệ Thế nhưng hôm đó đám đông du khách đã phải thất vọng, vì đến giờ cuối nghi thức này hủy bỏ do trời bất ngờ đổ mưa

Từ giã mê cung của Nữ hoàng, chúng tôi đổi xe buýt tới một trong những điểm hấp dẫn du khách của London là Viện bảo tàng sáp Madame Tussaud, nơi mọi người có thể thoải mái kề vai cọ má với các nhân vật nổi tiếng thế giới trên mọi lĩnh vực mà chụp vài pô hình kỷ niệm Con số 500 triệu du khách đến tham quan sau hơn một thế kỷ hoạt động đủ nói lên sức thu hút của bảo tàng này, mặc dù giá vé vào cửa đắt kinh khủng: 25 bảng Anh, tức hơn 50 USD/người! Việc lầm người thật với người sáp là chuyện cơm bữa ở đây, mặc dù không phải tất cả các tượng đều thật giống người Một anh chàng điển trai có nét mặt hao hao Beckham tinh nghịch đứng yên bên cạnh tượng sáp của cầu thủ lừng danh này Và cú lừa thành công ngay lập tức: một cô gái mắt xanh tóc vàng xinh đẹp bước tới âu yếm nép sát vào Beckham dỏm để chụp hình, rồi hốt hoảng lùi ra khi thấy “tượng” bỗng nhiên động đậy!

Hình ảnh vui nhộn ấy theo chúng tôi vào trong giấc ngủ chập chờn trên chuyến xe về đến Paris vào lúc năm giờ sáng hôm sau, kết thúc một chuyến đi chơi cuối tuần thật thú vị

QUẾ PHƯƠNG

Avignon quyến rũ

TTO - Chúng tôi rời Paris đi Avignon đúng vào ngày cư dân kinh đô ánh sáng hứng chịu thảm họa “sống chung với không có metro”, do ngành đường sắt đình công để phản đối kế hoạch cải cách lương hưu của chính phủ Pháp