Ho Chi Minh Toan Tap T8

Việt Nam và Trung Quốc đoàn kết rất chặt chẽ trong sự nghiệp chung bảo vệ hoà bình thế giới và làm cho tình hình quốc tế bớt căng thẳng. Điều đó đã tỏ rõ trong Hội nghị á - Phi gần đây, [r]

1955 - 1957

Xuất bản lần thứ hai Nhà xuất bản chính trị quốc gia

Hà Nội - 2000 Hội đồng xuất bản

Đào Duy Tùng Chủ tịch Hội đồng

Lê Huy Hoan (Chủ biên)

Nguyễn Văn Khoan

Nguyễn Bích Hạnh

LỜI GIỚI THIỆU TẬP 8

Tập 8 của bộ sách Hồ Chí Minh Toàn tập, xuất bản lần thứ hai, bao gồmnhững tác phẩm, bài viết, bài nói, điện văn, thư từ, tuyên bố, trả lời các nhà báo củaChủ tịch Hồ Chí Minh từ cuối tháng 6 năm 1955 đến cuối năm 1957

Các tác phẩm, bài viết được giới thiệu trong tập sách này phản ánh những hoạt độngphong phú, sôi nổi của Chủ tịch Hồ Chí Minh những năm đầu sau khi Hiệp địnhGiơnevơ được ký kết, miền Bắc Việt Nam được hoàn toàn giải phóng, đất nước còntạm thời bị chia cắt, miền Nam còn nằm dưới sự thống trị của chính quyền tay saicủa Mỹ Đất nước chuyển sang một thời kỳ mới đã mở ra những điều kiện thuận lợicho miền Bắc đi vào khôi phục kinh tế, hàn gắn vết thương chiến tranh và tăngcường giao lưu hợp tác quốc tế, v.v., song cũng đặt ra những nhiệm vụ mới vànhững khó khăn, thách thức mới cho nhân dân ta, nhất là cho đồng bào miền Namtrong cuộc đấu tranh đòi thi hành Hiệp định Giơnevơ nhằm hoà bình thống nhấtnước nhà

Những bài viết được in trong Tập 8 này đã phản ánh sâu sắc những tư tưởng đườnglối chiến lược, sách lược và sự chỉ đạo sát sao của Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng ta

về đối nội, đối ngoại trong những năm 1955-1957

Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ cho toàn Đảng và toàn dân ta cần nhận thức rõ: cuộcđấu tranh để củng cố hoà bình, thực hiện thống nhất, hoàn thành độc lập, dân chủtrong cả nước là một cuộc đấu tranh lâu dài và gian khổ

Miền Bắc đi vào khôi phục nền kinh tế bị tàn phá trong chiến tranh Người khẳngđịnh: lúc này kinh tế là mặt trận chính của chúng ta Chúng ta phải khôi phục nềnkinh tế quốc dân đạt mức năm 1939, hoàn thành cải cách ruộng đất, tiến hành tốtviệc sửa sai, từng bước phát triển kinh tế quốc doanh, kinh tế hợp tác xã, tổ chức lạisản xuất theo kế hoạch, cải thiện đời sống của nhân dân Trong khi chú trọng mặttrận kinh tế, Người rất quan tâm chỉ đạo phát triển văn hoá giáo dục và mở rộngquan hệ đối ngoại nhằm nâng cao địa vị nước ta trên trường quốc tế

Đối với cách mạng miền Nam, ở những năm đầu này, Chủ tịch Hồ Chí Minh cùngĐảng ta chủ trương kiên trì đấu tranh đòi đối phương phải nghiêm chỉnh thi hànhHiệp định Giơnevơ, tiến tới hoà bình thống nhất nước nhà

Để thống nhất ý chí và sức mạnh của toàn dân tộc, Người nêu cao tư tưởng đại đoànkết Người nói:

"Đoàn kết là một lực lượng vô địch.

Lực lượng đoàn kết đã giúp Cách mạng Tháng Tám thành công.

Lực lượng đoàn kết đã giúp kháng chiến thắng lợi.

Lực lượng đoàn kết sẽ động viên nhân dân từ Bắc đến Nam đấu tranh để thực hiện hoà bình, thống nhất, độc lập, dân chủ trong cả nước" (tr.49) Người chủ trương mở rộng và củng cố Mặt trận dân tộc thống nhất hơn nữa: "Từ Nam đến Bắc, ai là người tán thành hoà bình, thống nhất, độc lập, dân chủ, thì chúng ta sẵn sàng đoàn kết với

họ, thật thà hợp tác với họ, dù từ trước đến nay họ đã theo phe phái nào" (tr.49).

Bước sang giai đoạn cách mạng mới, Người xác định mục tiêu hàng đầu của Đảng

và Nhà nước ta là chăm lo đời sống của nhân dân Người chỉ rõ nhiệm vụ của miềnBắc là:

"Kiên quyết nâng cao dần mức sống của nhân dân, trước hết là của công nhân, bộ đội và công chức, đồng thời giảm nhẹ dần sự đóng góp của nông dân" (tr.48).

"Tất cả những việc Đảng và Chính phủ đề ra đều nhằm cải thiện đời sống cho nhân dân Làm gì mà không nhằm mục đích ấy là không đúng" (tr.150).

Trong xây dựng kinh tế, cải thiện đời sống, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn luôn nhấnmạnh phương châm phải dựa vào sức mình là chính Người nói:

"Cũng như trong thời kỳ kháng chiến, phương châm của ta hiện nay là: tự lực cánh sinh là chính, việc các nước bạn giúp ta là phụ.

Các nước bạn giúp ta cũng như thêm vốn cho ta Ta phải khéo dùng cái vốn ấy để bồi

bổ lực lượng của ta, phát triển khả năng của ta Song nhân dân và cán bộ ta tuyệt đối chớ vì bạn ta giúp nhiều mà đâm ra ỷ lại" (tr.30).

Việc cải thiện đời sống của nhân dân cũng như vậy

"Lực lượng nhân dân tổ chức nhau lại là chính Không nên ỷ lại, mà phải tự lực cánh sinh.

Việc cải thiện đời sống cho nhân dân cũng phải do nhân dân tự giúp lấy mình là chính" (tr.150)

Chủ tịch Hồ Chí Minh không ngừng quan tâm đến vấn đề xây dựng Đảng Người đãnhiều lần nhắc nhở:

"Đảng không phải là nơi để thăng quan, tiến chức, để phát tài Vào Đảng là để phục

vụ nhân dân, phục vụ giai cấp, đảng viên phải trở thành người con hiếu thảo của Tổ quốc, của giai cấp.

Đảng phải rất mạnh, rất trong sạch" (tr.34).

Người nêu cao nguyên tắc của chủ nghĩa Mác - Lênin trong lãnh đạo tập thể và phảnđối sùng bái cá nhân Người nói: "Chúng ta cần phải tăng cường tập thể lãnh đạo

từ Trung ương đến địa phương trong Đảng và trong cơ quan chính quyền

Tập thể lãnh đạo phải đi đôi với cá nhân phụ trách.

Phải định rõ chế độ làm việc, bảo đảm nguyên tắc lãnh đạo cao nhất của Đảng, tức

là tập thể lãnh đạo.

Phải mở rộng dân chủ; phải mở rộng phê bình và tự phê bình, nhất là phê bình từ dưới lên" (tr.157).

Người còn nhắc nhở vấn đề dân chủ và kỷ luật trong Đảng:

"Trong nội bộ Đảng có dân chủ rộng rãi, đồng thời có kỷ luật nghiêm khắc Người đảng viên phải khiêm tốn, thành khẩn Không có đảng viên nào có thể đứng trên Đảng, tự cho mình là hơn Đảng" (tr.279).

Trong xây dựng Đảng, Người đặc biệt quan tâm đến vấn đề giáo dục đảng viên giữgìn đạo đức

Một trong những công tác quan trọng của thời kỳ 1955-1957 là tiến hành cải cáchruộng đất đợt 5 ở 20 tỉnh và 2 thành phố Mở đầu đợt 5, Người đã nhắc nhở cán bộphải thật sự nắm vững chính sách, tuyệt đối chớ dùng nhục hình, chớ quy định saithành phần, chớ bắt bớ lung tung, chớ để địch bao vây

Khi phát hiện những sai lầm của cải cách ruộng đất, Người gửi thư cho đồng bào nôngthôn, nói rõ mặt thắng lợi và mặt sai lầm, Người nhấn mạnh: "Trung ương Đảng vàChính phủ đã nghiêm khắc kiểm điểm những sai lầm và khuyết điểm ấy và đã có kếhoạch kiên quyết sửa chữa nhằm đoàn kết cán bộ, đoàn kết nhân dân, ổn định nôngthôn, đẩy mạnh sản xuất" (tr.236)

Trên mặt trận kinh tế, trong điều kiện đất nước vừa ra khỏi chiến tranh, Người luônluôn nhấn mạnh vai trò quan trọng của nông nghiệp: "Hiện nay Đảng và Chính phủ

có quyết định khôi phục kinh tế, mà sản xuất nông nghiệp là chính" (tr.79)

Yêu cầu của sản xuất nông nghiệp là bước đầu giải quyết vấn đề lương thực, cungcấp nguyên liệu, vật liệu để khôi phục tiểu công nghiệp, thủ công nghiệp, côngnghiệp và cung cấp lâm thổ sản để mở rộng quan hệ buôn bán với các nước ngoài.Trong xây dựng kinh tế, Người luôn luôn nhắc nhở:

"Tăng gia sản xuất và thực hành tiết kiệm là hai việc cần thiết nhất để phát triển chế

độ dân chủ nhân dân tiến dần lên chủ nghĩa xã hội" (tr.349).

Khôi phục kinh tế phải đi đôi với phát triển văn hoá Người coi thanh toán nạn mùchữ là một trong những việc cấp bách và quan trọng của nhân dân ta trong lúc này.Người nói:

"Nếu ăn no mặc ấm mà không học thì cũng không được" (tr.149) "Không có giáo dục, không có cán bộ thì cũng không nói gì đến kinh tế văn hoá" (tr.184).

Người đặc biệt quan tâm đến việc giáo dục thiếu niên nhi đồng Người chỉ rõ đó làviệc chung của gia đình, trường học và xã hội Bố mẹ, thầy giáo và người lớn phảicùng nhau phụ trách; trước hết là phải làm gương mẫu cho các em về mọi việc.Trong nội dung giáo dục, Người căn dặn phải chú ý giáo dục toàn diện: thể dục, trídục, mỹ dục, đức dục Đối với ngành văn hoá, Người chỉ rõ: "mục tiêu là đoàn kếtnhân dân, giáo dục tinh thần yêu nước và xã hội chủ nghĩa cho nhân dân, động viên

nhân dân thi đua sản xuất, thực hành tiết kiệm, hoàn thành kế hoạch nhà nước đểcủng cố miền Bắc và đấu tranh giành thống nhất nước nhà" (tr.326-327).

Những hoạt động ngoại giao của Chủ tịch Hồ Chí Minh từ giữa năm 1955 đến hếtnăm 1957 đã góp phần to lớn vào việc vun đắp tình hữu nghị giữa nhân dân ta vớinhân dân các nước xã hội chủ nghĩa Năm 1955, Người đi thăm Trung Quốc, Mông

Cổ, Liên Xô Năm 1957, Người đi thăm các nước Triều Tiên, Tiệp Khắc, Cộng hoàDân chủ Đức, Ba Lan, Nam Tư, Hunggari, Anbani, Bungari và Rumani

Người còn tiếp nhiều Đoàn đại biểu các nước anh em sang thăm hữu nghị nước ta,tiếp nhiều phóng viên nước ngoài nhằm bắc nhịp cầu hữu nghị giữa nhân dân ta vớinhân dân các nước

Tư tưởng của Người về khả năng hợp tác giữa các nước có chế độ xã hội khác nhau

đã được nêu lên từ thời điểm này Người nói:

"Nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà sẵn sàng đặt mọi quan hệ thân thiện hợp tác với bất

cứ một nước nào trên nguyên tắc tôn trọng sự hoàn chỉnh về chủ quyền và lãnh thổ của nhau, không xâm phạm lẫn nhau, không can thiệp nội trị của nhau, bình đẳng cùng có lợi và chung sống hoà bình" (tr.5).

Người dành sự quan tâm đặc biệt đối với đồng bào miền Nam đang tạm thời phảisống trong cảnh chia cắt, dưới sự thống trị tàn bạo của chính quyền tay sai

Người khẳng định trước toàn thế giới chân lý bất biến: Đất nước Việt Nam từ Bắcđến Nam là một khối, phải được thống nhất và nhất định sẽ thống nhất

Người luôn luôn thức tỉnh ý thức cộng đồng "con Lạc cháu Hồng", thức tỉnh lươngtâm của mọi người Việt Nam, bác bỏ những luận điệu xuyên tạc của kẻ thù chia rẽkhối đại đoàn kết dân tộc và lên án những tội ác của chính quyền Ngô Đình Diệmtàn sát dã man nhân dân miền Nam, nhất là những gia đình kháng chiến cũ Người tốcáo âm mưu của đế quốc Mỹ cùng bọn tay sai đang tìm hết cách để chia cắt lâu dàiđất nước Việt Nam, âm mưu biến miền Nam Việt Nam thành căn cứ quân sự của đếquốc Mỹ Người khẳng định "Thống nhất nước nhà là con đường sống của nhân dân

ta Đại đoàn kết là một lực lượng tất thắng" (tr.198)

Ngoài ra, trong Tập 8 này, bạn đọc còn có thể tìm thấy sự quan tâm chu đáo của Chủtịch Hồ Chí Minh đối với các ngành, các giới, các tầng lớp nhân dân, công nhân,nông dân, bộ đội, trí thức, thanh thiếu niên, đồng bào các dân tộc thiểu số, các tôngiáo, v.v qua những bức thư hoặc đến tận nơi thăm hỏi, chăm sóc, động viên

*

* *

Trong lần xuất bản này, hầu hết các tác phẩm đã in trong lần xuất bản trước vànhững tác phẩm mới được bổ sung đều được đối chiếu, hiệu đính theo bản gốc Có

một số rất ít bài do chưa tìm thấy văn bản gốc, chúng tôi in theo lần xuất bản đầutiên.

Riêng những bài dịch từ bản tiếng Nga ra tiếng Việt, chúng tôi chọn bản tiếng Việtđăng chính thức trên báo Nhân dân, bởi lúc sinh thời trước khi báo đăng Người đềuxem lại

Do thời gian hạn chế so với khối lượng công việc phải hoàn thành, tập sách này khótránh khỏi có thiếu sót, chúng tôi mong nhận được sự đóng góp ý kiến của các bạnđọc gần xa

VIệN NGHIÊN CứU CHủ NGHĩA MáC - LÊNIN

Và TƯ TƯởNG Hồ CHí MINH

LờI TUYÊN Bố TRƯớC KHI LÊN ĐƯờNG

ĐI THĂM LIÊN XÔ Và TRUNG QUốC

Thưa đồng bào toàn quốc,

Liên Xô và Trung Quốc là hai nước anh em của Việt Nam ta

Hôm nay, đáp lời mời của Chính phủ Liên Xô và Chính phủ nước Cộng hoà Nhândân Trung Hoa, Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà và Đảng Lao độngViệt Nam cử một Đoàn đại biểu sang thăm Liên Xô và Trung Quốc

Tôi rất sung sướng lãnh đạo Đoàn đại biểu đó, và tin chắc rằng cuộc đi thăm này sẽthắt chặt thêm tình đoàn kết hữu nghị giữa nhân dân Việt Nam và Chính phủ nướcViệt Nam Dân chủ Cộng hoà với nhân dân và chính phủ hai nước bạn

Chúc đồng bào mạnh khoẻ và cố gắng thi đua

ngày 23-6-1955

DIễN VĂN ĐọC TạI NHà GA

Nhân dân Việt Nam ngày nay đang ra sức đấu tranh củng cố hoà bình, thực hiện thốngnhất, hoàn thành độc lập và dân chủ Cuộc đấu tranh đó đã được và sẽ luôn luôn được

sự khuyến khích và ủng hộ mạnh mẽ của nhân dân Trung Quốc cũng như nhân dân thếgiới

Chúng tôi tin chắc rằng cuộc đấu tranh chính nghĩa của chúng tôi, mặc dầu trường

kỳ và mãnh liệt, nhưng nhất định thắng lợi Một lần nữa, chúng tôi xin tỏ lòng cảm

ơn sâu sắc nhân dân Trung Quốc và nhân dân tỉnh Quảng Tây

Tình hữu nghị giữa nhân dân hai nước Việt Nam và Trung Quốc bất diệt!

Chủ tịch Mao Trạch Đông, lãnh tụ vĩ đại của nhân dân Trung Quốc và người bạnthân thiết của nhân dân Việt Nam, muôn năm!

ngày 25-6-1955

KHI ĐếN SÂN BAY BắC KINH

Thưa Mao Chủ tịch thân mến,

Thưa các đồng chí và các bạn thân mến,

Đoàn đại biểu Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hoà vô cùng phấn khởi và sungsướng được mời sang thăm nước Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa vĩ đại Chúng tôitrân trọng chào mừng Đảng Cộng sản Trung Quốc và Chính phủ nước Cộng hoà

Nhân dân Trung Hoa đang lãnh đạo nhân dân Trung Quốc thắng lợi tiến lên trênđường xây dựng xã hội chủ nghĩa.

Đoàn đại biểu Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà tỏ lời cảm ơn nhân dânBắc Kinh đã nhiệt liệt hoan nghênh chúng tôi và nhờ các bạn chuyển tới nhân dânlao động dũng cảm Trung Quốc lời chào sùng kính của chúng tôi

Cách mạng nhân dân Trung Quốc thắng lợi và sự kiến thiết xã hội chủ nghĩa đangđược tiến hành của nhân dân Trung Quốc đã cổ vũ thêm lòng tin tưởng đối với nhândân thuộc địa và nửa thuộc địa ở phương Đông và toàn thế giới trong sự nghiệp đấutranh giải phóng của họ và có tác dụng rất lớn đối với việc củng cố hoà bình ở ViễnĐông và trên thế giới Trải qua mấy mươi năm bị đau khổ vì sự áp bức của bọn thựcdân, nhân dân Việt Nam đã và đang tiến hành đấu tranh anh dũng Với sự cố gắngbền bỉ và với ý chí bất khuất để giành lấy hoà bình, thống nhất, độc lập và dân chủ ởViệt Nam, nhân dân Việt Nam vĩnh viễn không để cho bất cứ kẻ nào xâm lược nướcmình, đồng thời cũng vĩnh viễn không xâm lược nước khác Nhân dân Việt Namluôn luôn ủng hộ tất cả những cuộc đấu tranh chống xâm lược và bảo vệ hoà bìnhthế giới

Nhân dân Việt Nam tin chắc rằng mọi sự phân tranh trên thế giới đều có thể giảiquyết bằng cách hoà bình; tin chắc rằng các nước dù chế độ xã hội khác nhau vàhình thái ý thức khác nhau cũng đều có thể chung sống hoà bình được

Nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà sẵn sàng đặt mọi quan hệ thân thiện hợp tác vớibất cứ một nước nào trên nguyên tắc: tôn trọng sự hoàn chỉnh về chủ quyền và lãnhthổ của nhau, không xâm phạm lẫn nhau, không can thiệp nội trị của nhau, bình đẳngcùng có lợi và chung sống hoà bình Chúng tôi tin chắc rằng sự hợp tác đó sẽ có lợicho cả đôi bên và có lợi chung cho công cuộc hoà bình toàn thế giới Công việc kiếnthiết xã hội chủ nghĩa huy hoàng và lực lượng hùng mạnh trong cuộc đấu tranh bảo vệhoà bình thế giới của nước xã hội chủ nghĩa Liên Xô vĩ đại và các nước dân chủ nhândân đã làm cho tất cả các nước và nhân dân yêu chuộng hoà bình thế giới ngày càngtin tưởng rằng nếu việc đấu tranh bảo vệ hoà bình thế giới được tiến hành đến cùng thìhoà bình có thể giữ vững

Cuộc đấu tranh anh dũng của nhân dân Việt Nam được nhân dân yêu chuộng hoàbình toàn thế giới đồng tình và ủng hộ đã giành được thắng lợi vĩ đại và tiếp tục tiếntới thắng lợi cuối cùng

Việc sang thăm Trung Quốc của Đoàn đại biểu Chính phủ nước Việt Nam Dân chủCộng hoà nhất định sẽ làm cho tình hữu nghị không gì lay chuyển nổi giữa nhân dânhai nước càng được tăng cường thêm và nhất định sẽ có ích cho hoà bình thế giới.Tình hữu nghị bất diệt của nhân dân hai nước Việt - Trung muôn năm!

Hoà bình thế giới muôn năm!

Thưa đồng chí Trưởng ban thường trực Quốc hội,

Thưa đồng chí Thủ tướng thân mến,

Thưa các bạn,

Thưa các đồng chí,

Đoàn đại biểu Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà sang thăm Trung Quốc

để tỏ tình thân thiện, cảm thấy vô cùng vui sướng và vinh hạnh khi đến thủ đô nướcCộng hoà Nhân dân Trung Hoa Suốt dọc đường, từ Mục Nam Quan đến Bắc Kinh,Đoàn đại biểu chúng tôi đã được nhân dân Trung Quốc anh em vui mừng đón tiếpmột cách hết sức niềm nở Một lần nữa, tôi xin thay mặt Đoàn đại biểu và nhân dânViệt Nam thật thà cảm tạ nhân dân và Chính phủ Trung Quốc

Trong lịch sử, nhân dân hai nước Trung Quốc và Việt Nam đã sớm có một mối tìnhhữu nghị lâu đời và sâu sắc Gần 100 năm nay, nhân dân hai nước chúng ta lại đều bịbọn đế quốc trường kỳ áp bức, bóc lột một cách tàn nhẫn Chúng ta chẳng những làhai nước láng giềng thân thiện mà lại là anh em ruột thịt trong cơn hoạn nạn Trongmấy năm gần đây quan hệ giữa hai nước ngày càng mật thiết Trong cuộc khángchiến anh dũng giải phóng cho Tổ quốc, cũng như trong quá trình lao động để hàngắn những vết thương chiến tranh và khôi phục nền kinh tế quốc dân sau khi hoàbình lập lại, nhân dân Việt Nam đã luôn luôn được nhân dân Trung Quốc nhiệt liệtđồng tình và ủng hộ Đồng thời, trước mọi thắng lợi trong công cuộc xây dựng Tổquốc vĩ đại và tốt đẹp của nhân dân Trung Quốc, nhân dân Việt Nam cũng vui mừngphấn khởi xem thắng lợi đó như là thắng lợi của mình vậy Tình hữu nghị và quan hệmật thiết giữa nhân dân hai nước chúng ta thật là lâu dài, bền vững, không gì laychuyển nổi và không ai có thể chia rẽ và ngăn trở được

Việt Nam và Trung Quốc đoàn kết rất chặt chẽ trong sự nghiệp chung bảo vệ hoàbình thế giới và làm cho tình hình quốc tế bớt căng thẳng Điều đó đã tỏ rõ trong Hộinghị á - Phi gần đây, đặc biệt là trong Hội nghị Giơnevơ1 năm ngoái Trong Hộinghị Giơnevơ, Đoàn đại biểu Trung Quốc, đứng đầu là Thủ tướng Chu Ân Lai, đãđóng góp một phần cực kỳ quan trọng vào sự thành công của Hội nghị Điều đó đã

có tác dụng rất lớn trong việc thúc đẩy sự nghiệp hoà bình châu á và thế giới tiến tới

Cần phải vạch rõ Hiệp định đình chiến Giơnevơ không những đã lập lại hoà bình ởĐông Dương mà còn rõ ràng thừa nhận độc lập, chủ quyền, thống nhất và lãnh thổtoàn vẹn của nhân dân Đông Dương Nhân dân và Chính phủ Việt Nam kiên quyếtthi hành mọi điều khoản trong Hiệp định Giơnevơ Từ ngày đình chiến đến nay,nhân dân Việt Nam đã dùng hành động thực tế mà chứng tỏ rằng mình bao giờ cũngthành thật chấp hành các điều khoản trong hiệp định quốc tế Hiện nay, việc trướcmắt là những nhà đương cục có thẩm quyền trong khu vực của hai bên phải cử hànhhiệp thương về vấn đề tổng tuyển cử để thực hiện tổng tuyển cử tự do vào năm 1956,

do đó đi đến thống nhất toàn quốc Việt Nam Đó là quyền thiêng liêng bất khả xâmphạm của nhân dân Việt Nam; các nước và nhân dân yêu chuộng hoà bình toàn thếgiới sẽ ủng hộ chúng tôi Chúng tôi rất mong các nhà đương cục có liên quan và cácnước tham gia Hội nghị Giơnevơ đảm nhiệm nghĩa vụ của mình đối với Hiệp địnhGiơnevơ

Đồng thời với việc tranh thủ thống nhất toàn quốc, chúng tôi còn củng cố và mởrộng thêm Mặt trận dân tộc thống nhất Ngày nay, bất cứ người Việt Nam nào tánthành hoà bình, thống nhất, độc lập và dân chủ thì chúng tôi đều không truy cứunhững lầm lỗi đã qua và hoan nghênh họ cùng phấn đấu cho sự nghiệp chung.Chúng tôi cũng cần hăng hái hơn nữa ra sức hàn gắn vết thương chiến tranh, khôiphục nền kinh tế quốc dân Trong những công tác đó, nhân dân Việt Nam đã tỏ rõtinh thần rất hăng hái lao động, ra sức xây dựng và đã thu được khá nhiều thành tích.Như việc xây dựng lại con đường sắt Hà Nội - Mục Nam Quan mà nhân dân ViệtNam gọi là "Con đường hoà bình, hữu nghị" chính là một thành tích rõ rệt nhất.Trong sự nghiệp xây dựng đất nước, chúng tôi đã được Liên Xô, Trung Quốc và cácnước bạn khác giúp đỡ rất nhiều Sự giúp đỡ hữu nghị quý báu đó đã thành một lựclượng quan trọng luôn luôn cổ vũ chúng tôi Ngày nay, chúng tôi rất cần một hoàncảnh quốc tế hoà bình để đem toàn lực ra xây dựng đất nước Chúng tôi cần đặt mốiquan hệ láng giềng tốt với các nước chung quanh Chính phủ nước tôi đã từng tuyên

bố rõ rệt sẵn sàng căn cứ vào 5 nguyên tắc chung sống hoà bình đã đề ra trong bảntuyên bố chung của các Thủ tướng Trung Quốc - ấn Độ và Trung Quốc - Diến Điện

để đặt mối quan hệ bình thường hữu hảo với bất cứ nước nào dù có chế độ xã hộikhác nhau, đặc biệt là với các Chính phủ nhà vua Lào và Cao Miên cũng như với cácnước khác ở Đông - Nam á Đối với nước Pháp, chúng tôi cũng sẵn sàng đặt mốiquan hệ bình thường về kinh tế và văn hoá trên nguyên tắc bình đẳng, hai bên đều cólợi Vì vậy, chúng tôi hoàn toàn ủng hộ bản tuyên bố chung do lãnh tụ hai nước Liên

Xô và ấn Độ phát biểu gần đây

Nhưng đế quốc Mỹ và những kẻ theo đuôi chúng lại có âm mưu khác Chúng xemviệc chung sống hoà bình như là "nước sôi lửa nóng", chúng ra sức ngăn trở và phá

hoại Hiệp định Giơnevơ, can thiệp vào nội chính các nước Đông Dương và các nướckhác, phá hoại hoà bình và thống nhất của Việt Nam Những âm mưu đó uy hiếpnghiêm trọng hoà bình và an toàn ở châu á và thế giới Nhưng bọn đế quốc hiếuchiến không thể nào ngăn cản được bước tiến của lịch sử Lực lượng hoà bình, dânchủ trên thế giới ngày càng lớn mạnh, cuộc đấu tranh không ngừng của nhân dânĐông Dương là những đòn đánh mạnh vào âm mưu phá hoại của bọn gây chiến.Nhân dân Việt Nam tin chắc rằng với sự cố gắng không ngừng của bản thân mình,lại được sự ủng hộ của lực lượng hoà bình lớn mạnh trên thế giới, đặc biệt là sựđồng tình và ủng hộ thắm thiết của nhân dân hai nước anh em vĩ đại là Liên Xô vàTrung Quốc, nhân dân Việt Nam nhất định sẽ thu được những thắng lợi rực rỡ trongcuộc đấu tranh chính nghĩa giành hoà bình, thống nhất, độc lập và dân chủ trongtoàn quốc.

Tôi xin thay mặt Đoàn đại biểu Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà nângcốc chúc tình hữu nghị bền vững giữa nhân dân hai nước Việt - Trung ngày càngcủng cố và phát triển, lực lượng hoà bình châu á và thế giới ngày càng lớn mạnh.Nước Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa muôn năm!

Đảng Cộng sản Trung Quốc vĩ đại muôn năm!

Chủ tịch Mao Trạch Đông, lãnh tụ vĩ đại của nhân dân Trung Quốc, người bạn thânthiết của nhân dân Việt Nam, muôn năm!

ngày 28-6-1955

Có PHÊ BìNH PHảI Có Tự PHÊ BìNH

Báo Nhân dân thường đăng những bài của bạn đọc hoặc của phóng viên nhà báo phêbình khuyết điểm trong công tác của một số ngành và địa phương Nói chung nhiều

ý kiến phê bình đều có căn cứ và những vấn đề phê bình đều là những vấn đề cóquan hệ đến đời sống nhân dân và công tác của Nhà nước

Song phê bình không phải để có phê bình mà cần phải đi đến sửa chữa những khuyếtđiểm đã nêu ra nếu những khuyết điểm đó đúng Sau khi báo nêu ý kiến phê bình đã

có một số địa phương và cơ quan tự phê bình công khai trên báo và đề ra phươngpháp sửa chữa khuyết điểm, như gần đây Tỉnh uỷ Cao Bằng đã gửi bài tự kiểm thảođăng báo Đó là một điều rất tốt Nhưng cũng còn nhiều việc phê bình nêu lên báorồi không thấy những cơ quan hay địa phương có vấn đề lên tiếng, như đối với bàiphê bình Tỉnh uỷ Thanh Hoá coi nhẹ lãnh đạo sản xuất, nhà ga Hà Nội có nhữnghiện tượng lãng phí, v.v

Mong rằng các cơ quan hay địa phương có những vấn đề báo đã nêu lên nên phátbiểu ý kiến, nói rõ chỗ nào báo phê bình đúng, chỗ nào sai, và có khuyết điểm thìphải sửa chữa như thế nào Có như thế thì phê bình mới có ích

H.B

Báo Nhân dân, số 488, ngày 4-7-1955

THƠ VịNH VạN Lý TRƯờNG THàNH1)

Thính thuyết trường thành vạn lý trường,

Đầu liên Đông Hải vĩ Tây Cương,

Kỷ thiên bách vạn lao động giả,

Kiến trúc tư thành trấn nhất phương!

Tạm dịch là:

Thấy nói trường thành dài vạn dặm,

Đầu từ Đông Hải cuối Tây Cương

Hàng ngàn trăm vạn người lao động,

Xây đắp ngôi thành trấn một phương!

Hà Nội, 1956, t.III, tr.168

BàI NóI CHUYệN VớI NHÂN DÂN

BắC KINH

Trước hết tôi xin thay mặt nhân dân Việt Nam gửi bà con lời chào thân ái Tôi cùngĐoàn đại biểu Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà rất sung sướng đượcdịp sang thăm Trung Quốc để thắt chặt thêm tình anh em mà nhân dân hai nướcchúng ta đã sẵn có từ mấy nghìn năm Chúng tôi rất cảm động việc Đảng Cộng sản,Chính phủ và nhân dân Trung Quốc đón tiếp một cách cực kỳ vồn vã như đón tiếpnhững người thân thích từ phương xa mới về Chúng tôi rất sung sướng thấy MaoChủ tịch và các lão đồng chí ai cũng hồng hào mạnh khoẻ, mọi người đều vui tươi.Chúng tôi đã đi thăm vài nhà máy, nông trường, hợp tác xã nông nghiệp, trường học,v.v Đến đâu cũng thấy phong trào thi đua xây dựng chủ nghĩa xã hội ở công xưởngthì thấy những máy móc tối tân do các chiến sĩ và anh hùng lao động điều khiển, mứcsản xuất ngày càng tăng ở nông thôn thì thấy những đám lúa và hoa mầu tươi đẹpnhư những bức gấm dài rộng mênh mông do bàn tay cần cù của hàng triệu anh chị emnông dân thêu dệt Bên cạnh nhiều nhà cửa lâu đài, đường sá của thành phố cũ đã sửasang mở rộng, chúng tôi thấy mọc lên nhà cửa, lâu đài và đường sá mới càng ngàycàng nhiều Nói tóm lại, những điều mắt thấy tai nghe cho phép chúng tôi nói trướcrằng dưới sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng Cộng sản, của Chính phủ Trung Quốc vàcủa Mao Chủ tịch, với tinh thần hăng hái thi đua sản xuất của nhân dân Trung Quốc,

kế hoạch 5 năm nhất định thành công tốt đẹp Điều đó làm cho chúng tôi sung sướng

vì chúng tôi coi nhân dân Trung Quốc thắng lợi cũng như bản thân Việt Nam chúngtôi thắng lợi

Tính tôi rất yêu trẻ con cho nên vừa đến Bắc Kinh tôi vội đi thăm nhà gửi trẻ vàtrường tiểu học, thấy cháu nào cũng ngoan, cũng xinh đẹp, vui vẻ, mạnh khoẻ, tôi rấtsung sướng và thầm nghĩ rằng các cháu ấy sẽ là những công dân của xã hội cộng sản

mà chúng ta đang phấn đấu để xây dựng cho tương lai

Chúng tôi mừng rằng những thành tích tốt đẹp mà chúng tôi trông thấy là kết quảđầu tiên của hàng mấy mươi năm phấn đấu anh dũng của Đảng Cộng sản TrungQuốc vĩ đại, của nhân dân lao động Trung Quốc vĩ đại

Bây giờ tôi xin báo cáo tóm tắt về tình hình của nước Việt Nam chúng tôi:

Dưới sự lãnh đạo của Đảng Lao động Việt Nam và Chính phủ nước Việt Nam Dânchủ Cộng hoà, nhân dân Việt Nam chúng tôi đang ra sức đấu tranh để củng cố hoàbình, thực hiện thống nhất, hoàn thành độc lập và dân chủ trong cả nước Chúng tôi

có nhiều khó khăn nhưng chúng tôi không sợ khó khăn, bởi vì với sự cố gắng củabản thân chúng tôi, với sự ủng hộ của anh em Liên Xô, Trung Quốc và các nước bạnkhác, với sự đồng tình của nhân dân các nước Đông- Nam á và các nước yêu chuộng

hoà bình trên thế giới, chúng tôi tin chắc rằng chúng tôi nhất định vượt được mọikhó khăn và giành được thắng lợi hoàn toàn.

Lời ngắn tình dài, trước khi kết thúc câu chuyện, tôi xin chúc bà con luôn luôn mạnhkhoẻ và luôn luôn tiến bộ trong mọi công việc Tôi gửi các cháu bé Trung Quốcnhiều cái hôn

Trong lúc chúng tôi ở Bắc Kinh thì tôi tiếp được thư từ của các bà con ở các nơi gửiđến rất nhiều, nhân dịp này tôi xin cảm ơn tất cả bà con

Tôi xin hô khẩu hiệu:

- Tình hữu nghị nhân dân hai nước Việt - Trung muôn năm!

- Hoà bình thế giới muôn năm!

Từ nước Việt Nam qua Trung Quốc đến nước Mông Cổ, đường tuy xa nhưng cùngchung một lý tưởng, cùng chung một ý chí: bảo vệ hoà bình và xây dựng đời sống tự

do, hạnh phúc

Những thành tích xây dựng xã hội chủ nghĩa của anh em Mông Cổ làm nhân dânViệt Nam rất phấn khởi Thay mặt nhân dân Việt Nam, chúng tôi xin tỏ lòng biết ơncác bạn đã đồng tình và ủng hộ chúng tôi trong cuộc kháng chiến bảo vệ Tổ quốc,cũng như trong cuộc đấu tranh hiện tại để củng cố hoà bình, thực hiện thống nhất,hoàn thành độc lập và dân chủ trong cả nước Việt Nam

Chúng tôi tin chắc rằng tình hữu nghị và sự hợp tác giữa hai nước chúng ta nhất định

sẽ ngày càng phát triển góp phần vào công cuộc bảo vệ hoà bình châu á và thế giới

Tình đoàn kết anh em giữa nhân dân hai nước Việt Nam và Mông Cổ muôn năm!

ngày 10-7-1955

LờI ĐáP TạI SÂN BAY IếCcúT

(LIÊN XÔ)

Các đồng chí thân mến

Các bạn,

Đoàn đại biểu Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà tỏ lòng thành thật cảm

ơn các đồng chí và các bạn đã đón tiếp một cách nồng nhiệt Tôi xin chuyển đến cácđồng chí và các bạn lời chào thân ái của nhân dân Việt Nam, chúc mừng tất cả cácđồng chí và các bạn thu được nhiều thắng lợi to lớn trong sự nghiệp vĩ đại xây dựngchủ nghĩa cộng sản dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Liên Xô

Đảng Cộng sản Liên Xô muôn năm!

Tình hữu nghị giữa nhân dân Việt Nam và nhân dân Liên Xô muôn năm!

Hoà bình thế giới muôn năm!

Chủ nghĩa cộng sản muôn năm!

Hoà bình thế giới muôn năm!

ngày 12-7-1955

ĐIệN MừNG QUốC KHáNH

NƯớC CộNG HOà NHÂN DÂN MÔNG Cổ

Kính gửi đồng chí Xămbu, Chủ tịch Chủ tịch đoàn Quốc hội nước Cộng hoà Nhândân Mông Cổ và đồng chí Xêđenban, Thủ tướng nước Cộng hoà Nhân dânMông Cổ,

Nhân dịp kỷ niệm lần thứ 34 ngày Cách mạng nhân dân Mông Cổ thắng lợi, tôi xinthay mặt nhân dân Việt Nam, Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hoà và nhân danh

cá nhân tôi, gửi hai đồng chí, nhân dân và Chính phủ Cộng hoà Nhân dân Mông Cổlời chào mừng nhiệt liệt

Nhân dân Việt Nam và Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hoà chúc nhân dânMông Cổ, dưới sự lãnh đạo của Đảng Nhân dân cách mạng Mông Cổ và Chính phủnước Cộng hoà Nhân dân Mông Cổ, với sự giúp đỡ hết lòng của Liên Xô, sẽ thuđược nhiều thắng lợi mới trong công cuộc xây dựng xã hội chủ nghĩa, góp phần giữgìn và củng cố hoà bình trên thế giới

Tôi xin chúc tình hữu nghị giữa nhân dân hai nước chúng ta ngày thêm thắm thiết vàchặt chẽ vì lợi ích của nhân dân hai nước chúng ta và vì lợi ích của hoà bình

Tôi rất sung sướng được chuyển tới các bạn lời chào anh em của nhân dân ViệtNam Nhân dân Việt Nam xin chúc các bạn ngày càng thịnh vượng hơn lên và thuđược nhiều thắng lợi mới trong việc xây dựng chủ nghĩa cộng sản

Chúng tôi đã nghe nói nhiều về thành phố lộng lẫy này của các bạn, về những nhântài sáng tạo ra nhiều máy móc rất thần tình Sự đón tiếp của các bạn đã nói lên mối

tình nồng hậu của các dân tộc ở Liên Xô vĩ đại đối với nhân dân nước Việt Nam Dânchủ Cộng hoà.

Tình hữu nghị bất diệt giữa nhân dân Liên Xô và nhân dân Việt Nam muôn năm!Đảng Cộng sản Liên Xô muôn năm!

Hoà bình thế giới muôn năm!

ngày 13-7-1955

LờI PHáT BIểU TạI SÂN BAY MáTXCƠVA

Thưa Chủ tịch Chủ tịch đoàn Xôviết tối cao Liên Xô,

Thưa các đồng chí và các bạn,

Đoàn đại biểu Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà rất sung sướng và cảmđộng được mời sang thăm Liên Xô, thành trì của cách mạng, thành trì của hoà bìnhthế giới và xứ sở của tình huynh đệ vĩ đại

Thay mặt nhân dân Việt Nam, tôi xin gửi nhân dân Mátxcơva, toàn thể nhân dânLiên Xô lời chào mừng nồng nhiệt và lòng biết ơn sâu xa Cách mạng xã hội chủnghĩa Tháng Mười vĩ đại đã chỉ cho nhân dân Việt Nam con đường thắng lợi để giảiphóng dân tộc

Chính sách của Liên Xô nhằm bảo vệ hoà bình thế giới và những cố gắng của Liên

Xô ở Hội nghị Giơnevơ đã giúp nhân dân Việt Nam lập lại hoà bình trên cơ sở tôntrọng độc lập, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ

Hiện nay nhân dân Việt Nam đang có nhiều nhiệm vụ quan trọng là củng cố hoàbình, hoàn thành thống nhất bằng tổng tuyển cử tự do theo Hiệp định Giơnevơ, đồngthời phải khôi phục và phát triển nền kinh tế quốc dân đã bị tàn phá trong 8 nămkháng chiến để hoàn thành độc lập và dân chủ trong cả nước

Trong cuộc đấu tranh thực hiện những nhiệm vụ đó, chúng tôi tin chắc sẽ được Liên

Xô, các nước anh em khác và nhân dân yêu chuộng hoà bình trên thế giới giúp đỡ.Lực lượng hoà bình trên toàn thế giới đang lớn mạnh một cách vững chắc Chínhsách hoà bình của Liên Xô càng ngày càng được thêm nhiều nước ủng hộ và tánthành

Chúng tôi nhiệt liệt ủng hộ chính sách của Liên Xô chủ trương giải quyết các vấn đềquốc tế đang tranh chấp bằng đường lối thương lượng và các nước có chế độ xã hộikhác nhau có khả năng chung sống hoà bình

Chúng tôi nhiệt liệt ủng hộ bản tuyên bố chung của đồng chí Bunganin, Chủ tịch Hộiđồng Bộ trưởng Liên Xô và Thủ tướng ấn Độ Nêru

Dựa vào 5 nguyên tắc được nhắc lại trong bản tuyên bố đó, nước Việt Nam Dân chủCộng hoà mong muốn thành lập quan hệ bình đẳng và hai bên cùng có lợi với cácnước láng giềng ở Đông Dương và ở Đông - Nam á, với nước Pháp và các nướckhác trên thế giới

Thưa các đồng chí và các bạn,

Tôi thành thật cảm ơn tất cả các đồng chí và các bạn đã tới đón tiếp chúng tôi ngàyhôm nay một cách nồng nhiệt như thế này Chúng tôi tin chắc rằng thời gian Đoànđại biểu Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà ở Liên Xô sẽ đẩy mạnh sựphát triển và củng cố tình hữu nghị giữa hai nước chúng ta

Tình hữu nghị không gì lay chuyển nổi giữa nhân dân Việt Nam và Liên Xô muônnăm!

Liên bang Xôviết muôn năm!

Đảng Cộng sản Liên Xô muôn năm!

Hoà bình thế giới muôn năm!

ngày 14-7-1955

CảM TƯởNG GHI TRONG Sổ VàNG

LƯU NIệM TạI ĐIệN CREMli1)

Lênin, người thầy dạy vĩ đại của cách mệnh vô sản Cũng là một vị đạo đức rất cao,dạy chúng ta phải thực hiện cần, kiệm, liêm, chính

Tinh thần Lênin muôn đời bất diệt

Ngày 13 tháng 7 năm 1955

Hồ CHí MINH

lưu tại Viện Lịch sử Đảng

LờI PHáT BIểU TRƯớC KHI RờI MáTXCƠVA

Thưa các đồng chí,

Thưa các bạn thân mến,

Đoàn đại biểu Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà sang thăm Liên Xô đãlàm xong nhiệm vụ và hôm nay lên đường về nước Đến Liên Xô, được Đảng Cộngsản, Chính phủ và nhân dân Liên Xô đón tiếp ân cần, thân mật như anh em ruột thịt,chúng tôi rất cảm động

Hôm nay lên đường về nước, chúng tôi thật thà cảm tạ nhiệt tình của Đảng Cộngsản, Chính phủ và nhân dân Liên Xô đối với nhân dân Việt Nam chúng tôi và đốivới chúng tôi

Chúng tôi đã đi thăm nhiều công trình kiến thiết vĩ đại công nghiệp và nông nghiệp.Chúng tôi đã đi thăm các trường đại học Mátxcơva, trại nghỉ hè của các em thiếuniên Chúng tôi rất vui mừng thấy đời sống của nhân dân Liên Xô ngày càng sungsướng và lực lượng của nhân dân Liên Xô thật là vĩ đại Lực lượng ấy nhất định bảo

vệ được hoà bình thế giới và xây dựng chủ nghĩa cộng sản thành công

Chúng tôi đã hội đàm với các đồng chí trong Chính phủ Liên Xô, nhất trí nhận định

về nhiều vấn đề quốc tế và tán thành việc phát triển quan hệ hữu nghị giữa nhân dânhai nước chúng ta

Chính phủ Liên Xô đồng tình ủng hộ, lại còn thiết thực giúp đỡ nhân dân Việt Namtrong cuộc đấu tranh củng cố hoà bình, thực hiện thống nhất, hoàn thành độc lập vàdân chủ trong cả nước Việt Nam

Sự giúp đỡ vô tư ấy làm cho nhân dân Việt Nam thêm tin tưởng và thêm sức mạnhđấu tranh và đồng thời còn làm cho chúng tôi thấy rõ trách nhiệm to lớn của mình

trong việc mau chóng khôi phục lại nền kinh tế, cải thiện đời sống và bồi dưỡng lựclượng của nhân dân.

Chúng tôi tin rằng từ nay quan hệ hợp tác giữa nhân dân Việt Nam và nhân dân Liên

Xô mỗi ngày sẽ phát triển hơn và tình hữu nghị vững chắc không gì lay chuyển đượcgiữa nhân dân Liên Xô và nhân dân Việt Nam sẽ càng thêm bền vững và củng cố.Một lần nữa chúng tôi thật thà cảm ơn tình thắm thiết của Đảng Cộng sản, Chínhphủ và nhân dân Liên Xô đối với nhân dân Việt Nam và đối với chúng tôi

Tình hữu nghị bất diệt giữa Việt Nam và Liên Xô muôn năm!

Đảng Cộng sản Liên Xô muôn năm!

Liên bang Xôviết, thành trì hoà bình thế giới, muôn năm!

Hoà bình thế giới muôn năm!

ngày 20-7-1955

THƯ GửI CáC CHáU LƯU HọC SINH

VIệT NAM HọC ở MáTXCƠVA

Thân gửi các cháu lưu học sinh kỹ thuật, tiếng Nga và các cháu thiếu nhi Việt Nam học ở Mátxcơva,

Bác và phái đoàn muốn thăm tất cả các cháu Tiếc vì bận quá không thể đi được.Bác rất vui lòng được biết tất cả các cháu đều cố gắng chăm chỉ học tập và biết tiếtkiệm Như thế là rất tốt Thế là các cháu đã thực hiện được lời Bác dặn: ở Liên Xôcũng phải luôn luôn nhớ đến hoàn cảnh khó khăn ở trong nước

Nay phái đoàn trở về nước, Bác có mấy điều dặn chung các cháu:

1 Các cháu học kỹ thuật và học tiếng Nga cần nhận rõ mình học cốt để phục vụ Tổquốc, phục vụ nhân dân Học ngành nào cũng cần phải căn cứ vào nhu cầu của Tổquốc, của nhân dân mà định, không thể tuỳ theo sở thích riêng của mình

2 Các cháu thiếu niên phải luôn luôn ngoan ngoãn, kính trọng, vâng lời cô giáo, thầygiáo và thương yêu giúp đỡ lẫn nhau Nghe nói có vài cháu chưa được thật ngoan, cònhơi bướng bỉnh Bác mong các cháu ấy hãy cố gắng sửa chữa để tất cả các cháu trởthành những thiếu nhi ngoan ngoãn, xứng đáng là cháu ngoan của Bác

3 Nhờ Đảng Cộng sản, Chính phủ và nhân dân Liên Xô hết lòng giúp đỡ các cháu

ăn học, vậy các cháu phải chăm học tiến bộ và đoàn kết với các bạn Liên Xô Nhưthế mới xứng đáng với công ơn giáo dục của Liên Xô

Đảng, Chính phủ và nhân dân ta rất mong muốn các cháu ngày càng tiến bộ, học tậpđược nhiều kết quả để mai sau về nước phục vụ nhân dân Bác luôn theo dõi sự tiến

bộ của các cháu Bác mong các cháu có nhiều thành tích mới báo cáo cho Bác

NƯớC CộNG HOà NHÂN DÂN BALAN

Kính gửi đồng chí Alếchxăngđơ Davátxki,

Chủ tịch Hội đồng quốc gia nước Cộng hoà Nhân dân

Ba Lan và đồng chí Giôdép Xirăngkiêvích, Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng nước Cộng hoà Nhân dân Ba Lan,

Nhân dịp kỷ niệm lần thứ 11 ngày phục hưng nước Ba Lan, tôi xin thay mặt nhândân Việt Nam, Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hoà và nhân danh cá nhân tôi,gửi hai đồng chí, nhân dân và Chính phủ nước Cộng hoà Nhân dân Ba Lan lời chàomừng nhiệt liệt

Nhân dân Việt Nam và Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hoà chúc nhân dân BaLan, dưới sự lãnh đạo của Đảng Công nhân thống nhất Ba Lan và Chính phủ nướcCộng hoà Nhân dân Ba Lan, với sự giúp đỡ hết lòng của Liên Xô, sẽ thu được nhiềuthắng lợi mới trong công cuộc xây dựng xã hội chủ nghĩa, góp phần giữ gìn và củng

cố hoà bình ở châu Âu và trên toàn thế giới

Tôi xin chúc tình hữu nghị giữa Việt Nam và Ba Lan ngày thêm thắm thiết và chặtchẽ, vì lợi ích của nhân dân hai nước chúng ta và vì lợi ích của hoà bình

Hồ CHí MINH

Báo Nhân dân, số 506,

ngày 22-7-1955

BáO CáO Về VIệC ĐOàN ĐạI BIểU

CủA CHíNH PHủ TA ĐI THĂM LIÊN XÔ

Và TRUNG QUốC

Thưa đồng bào, thưa các cụ, các cháu thanh niên và nhi đồng,

Nhận lời mời của Chính phủ Liên Xô, Chính phủ Trung Quốc và Chính phủ Cộnghoà Nhân dân Mông Cổ, tôi đã cùng đồng chí Trường Chinh, bốn vị Bộ trưởng và ba

vị Thứ trưởng đi thăm các nước bạn vĩ đại của ta

Từ Hà Nội qua Bắc Kinh, qua Ulan Bato (Thủ đô Mông Cổ) đến Mátxcơva, vừa đivừa về là 2 vạn 2.000 cây số

Đoàn đại biểu ta ra đi từ hôm 22-6; về đến nhà hôm 22-7 Thế là vừa một tháng.Cuộc đi thăm có mấy mục đích:

1 Để củng cố thêm tình đoàn kết hữu nghị giữa nhân dân ta với nhân dân Liên Xô

và Trung Quốc;

2 Phát triển mối quan hệ kinh tế và văn hoá với các nước bạn Đoàn đại biểu ta gặp

gỡ và bàn bạc với các vị lãnh tụ của hai Chính phủ, bàn về tình hình Đông - Nam á

và tình hình thế giới, về phương pháp giữ gìn hoà bình, về công tác khôi phục vàphát triển kinh tế, văn hoá của nước ta ý kiến của Đoàn đại biểu ta và các vị lãnh tụhai nước bạn đều hoàn toàn nhất trí Nội dung đã nói rõ trong hai bản tuyên bốchung giữa Đoàn đại biểu ta và Chính phủ hai nước bạn Liên Xô và Trung Quốc

Vì đâu mà có tình nghĩa nồng nàn ấy?

- Vì dưới sự lãnh đạo của Đảng và của Chính phủ, nhân dân ta đã đoàn kết chặt chẽ,kháng chiến anh dũng Ngày nay nhân dân ta lại kiên quyết đấu tranh cho hoà bình,thống nhất, độc lập, dân chủ trong cả nước

- Vì Liên Xô và Trung Quốc là những nước dân chủ và xã hội chủ nghĩa, luôn luônủng hộ chính nghĩa, ủng hộ các dân tộc đấu tranh cho quyền độc lập tự do của mình

ở Liên Xô và Trung Quốc, chúng tôi đều thấy nông nghiệp và công nghiệp rất pháttriển, đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân rất cao, mỗi người đều kiên quyết đấutranh để giữ gìn hoà bình

*

* *

Tôi xin báo cáo để đồng bào biết rằng: trong dịp này,

Liên Xô giúp tính ra tiền ta là 306 ngàn triệu đồng ngân hàng1) trong hai năm

Trung Quốc giúp ta tính ra tiền ta là 1.224 ngàn triệu đồng ngân hàng trong 5 năm.Các nước bạn khác như Ba Lan, Tiệp Khắc, Bungari, Hunggari, Cộng hoà dân chủĐức, v.v cũng giúp ta Nước Cộng hoà Nhân dân Mông Cổ với độ một triệu dâncũng giúp ta 500 tấn thịt, một số bò và cừu để lập một nông trường chăn nuôi

Nhân dịp này, một lần nữa, tôi trân trọng thay mặt Chính phủ và đồng bào ta nhiệtliệt cảm ơn các nước bạn

Các nước bạn đã giúp ta tiền bạc và vật liệu, lại còn phái những nhà chuyên môngiúp ta về việc xây dựng kinh tế, văn hoá, xã hội; còn giúp đào tạo cán bộ cho ta.Các nước bạn giúp ta một cách vô tư, khảng khái Ta không phải trả lại những khoảngiúp ấy Đó là sự giúp đỡ không có điều kiện Các nước bạn ra sức giúp ta, đồng thờituyệt đối tôn trọng chủ quyền của ta Khác hẳn với "viện trợ" của các nước đế quốc:

"giúp một để lột mười", "giúp" để nô dịch

Các nước bạn giúp ta để hàn gắn mau chóng những vết thương chiến tranh; để tănggia sản xuất về nông nghiệp, công nghiệp và để phát triển thương nghiệp; để khôiphục và phát triển kinh tế và văn hoá; để ta dần dần nâng cao đời sống của nhân dânta

- Hăng hái thi đua tăng gia sản xuất và thực hành tiết kiệm

- Vỡ hoang, phòng lụt, chống hạn, để đánh tan giặc đói

Cũng như trong thời kỳ kháng chiến, phương châm của ta hiện nay là: tự lực cánhsinh là chính, việc các nước bạn giúp ta là phụ

Các nước bạn giúp ta cũng như thêm vốn cho ta Ta phải khéo dùng cái vốn ấy đểbồi bổ lực lượng của ta, phát triển khả năng của ta Song nhân dân và cán bộ ta tuyệtđối chớ vì bạn ta giúp nhiều mà đâm ra ỷ lại

Trái lại, chúng ta phải học tinh thần tự lập tự cường, tinh thần hăng hái thi đua sảnxuất và tiết kiệm của nhân dân các nước bạn

Nước ta là một bộ phận trong đại gia đình dân chủ và xã hội chủ nghĩa, gồm hơn 900triệu người Chúng ta đã kinh qua 8, 9 năm kháng chiến gian khổ và anh dũng Ngàynay, hoà bình đã trở lại, nhưng chưa củng cố, đất nước ta còn tạm chia làm hai miền;

đế quốc Mỹ đang âm mưu trường kỳ chia rẽ nước ta Trước tình hình ấy, chúng taphải nâng cao chí khí phấn đấu và tinh thần cảnh giác Chúng ta phải đoàn kết nhấttrí từ Bắc đến Nam, kiên quyết đấu tranh vượt mọi khó khăn để thi hành triệt đểHiệp định Giơnevơ.

Chúng ta phải bồi dưỡng lòng nồng nàn yêu nước và tinh thần quốc tế chân chính.Các nước bạn giúp ta, chúng ta càng thêm lực lượng đấu tranh để củng cố hoà bình,thực hiện thống nhất nước nhà bằng cuộc tổng tuyển cử tự do, hoàn thành độc lập vàdân chủ trong cả nước

Tình hữu nghị vĩ đại giữa nhân dân ta và nhân dân các nước anh em muôn năm!Việt Nam hoà bình, thống nhất, độc lập, dân chủ muôn năm!

ngày 24-7-1955

BàI NóI TạI PHÂN HIệU II TRƯờNG

NGUYễN áI QUốC

Bác đến thăm các cô các chú, các cô các chú cũng mong gặp Bác lâu rồi, nhưng vìcông việc bận nhiều quá nên Bác không đến với các cô các chú được

Hôm nay Bác sẽ nói chuyện với các cô các chú một vài điểm:

I- Nhiệm vụ của Đảng, Chính phủ và nhân dân hiện nay

1 Về khôi phục kinh tế:

Về nông nghiệp: làm sao chống lụt, chống hạn, chống dịch trâu bò, phát triển chănnuôi Các nước bạn sẽ giúp ta kinh nghiệm chống lụt Nhân dân và cán bộ cần hiểurằng với sự giúp đỡ của các nước bạn, ta vẫn phải tự lực hăng hái mà làm

Về công nghiệp: Liên Xô giúp ta xây dựng 25 nhà máy, giúp máy móc và công trình

sư Chỉ có nguyên như thế, nhà máy cũng không chạy được Phải có sức mình, làmsao phải có người lãnh đạo, quản trị, phải chống được tham ô, lãng phí Do đó phầnlớn phải là ở cán bộ

Làm sao cho nhân dân có công ăn việc làm để nâng cao đời sống của nhân dân lên,thì mức sống cán bộ mới nâng cao được Nâng cao được phần nào là do sức cố gắngcủa mình quyết định

cử ở Việt Nam

Về kinh tế cũng như về chính trị, cuộc đấu tranh đều gian khổ, phức tạp Ngoài Mỹ Diệm, thực dân ngoan cố, còn có địch trời: lụt, bão, hạn, bệnh tật, v.v Phải làm saolấy sức người chống lại sức thiên nhiên Thời kỳ kháng chiến, ta đã làm và ta đãthắng Bây giờ có sự giúp đỡ của các nước bạn thì chống Mỹ - Diệm và trời phảnđộng, ta cũng sẽ thắng Nhưng còn một kẻ địch ngoan cố hơn là kẻ địch tư tưởng Nếuhiểu rằng phải để lợi ích chung của Đảng, của nhân dân lên trên, lợi ích cá nhânxuống dưới, làm cho đúng đường lối của Đảng, của Chính phủ, hết sức lo lắng,thương yêu nhân dân, thì nhất định khắc phục được địch trời, địch người Nếu cán bộkhông thông chính sách, để lợi ích cá nhân lên trên, nghĩ đến hưởng lạc, địa vị, muốnlàm việc này việc kia , tức là chưa thắng địch trong mình, thì khó thắng được địch

-Mỹ - Diệm, địch trời

Ta thắng kẻ địch mạnh vì ta có quyết tâm và đoàn kết Trong giai đoạn đấu tranhchính trị này, ta lại càng phải có quyết tâm và đoàn kết hơn nữa, thế thì cuộc đấutranh này tất thắng Cuộc đấu tranh kinh tế, chính trị và tư tưởng nhất trí với nhau.Nhiệm vụ của cán bộ là cần phải nhận rõ để khắc phục mọi trở lực.

II- Nói về lớp học này

Đảng tức là nhiều đảng viên hợp lại theo chủ nghĩa Mác-Lênin, theo mục đích giảiphóng dân tộc, giải phóng giai cấp Chúng ta đều biết Đảng không phải trên trời rơixuống, mà ở trong xã hội cũ, thực dân phong kiến Truyền thống của dân tộc ta tốt,nhưng cái xấu trong xã hội cũ đã ảnh hưởng vào từng cá nhân đảng viên Nói chung,Đảng mạnh vì Đảng có vũ khí tốt Nhưng từng bộ phận, từng cá nhân có cái xấu Vìthế, các cô, các chú ở đây cũng như ở nơi khác còn nhiều khuyết điểm; mặc dùnhững khuyết điểm ấy nhiều, ít, to, nhỏ khác nhau, nguyên nhân là vì trình độ lýluận thấp, vì không thật thà nghiêm khắc tự phê bình

Đảng mở lớp huấn luyện giúp các cô, các chú tiến bộ, xứng đáng là người đảng viên

để phục vụ Đảng, phục vụ giai cấp Gần hai năm học tập, các cô, các chú đều có tiến

bộ, kẻ nhiều người ít Dù các cô, các chú có sai lầm gì, nhưng các cô, các chú cũngnhận rõ Đảng ta là Đảng thế nào Đảng không phải là nơi để thăng quan, tiến chức, đểphát tài Vào Đảng là để phục vụ nhân dân, phục vụ giai cấp, đảng viên phải trở thànhngười con hiếu thảo của Tổ quốc, của giai cấp

Đảng phải rất mạnh, rất trong sạch Lấy đồng hồ làm thí dụ: bộ máy đồng hồ phảichạy đều, muốn chạy đều phải sạch sẽ Đảng muốn trong sạch, mạnh mẽ thì mỗi bộphận, mỗi đảng viên phải trong sạch, mạnh mẽ

Học tập xong, mỗi người sẽ đi công tác Nếu tư tưởng không thông thì công tác kémkết quả Bây giờ, mọi công tác của Đảng đều cần và quan trọng, đều có ích cho cáchmạng, về kinh tế cũng như về chính trị Mọi người đều phải cố gắng tích cực làm,đừng so sánh, suy tính công tác này tiến bộ mau, công tác kia có tương lai, có tiếngtăm Lại thí dụ cái đồng hồ: có kim giây, kim giờ, chữ, máy, v.v Cái nào cũngmuốn chạy, hoặc chữ thì muốn chạy, kim thì muốn đứng, thì không thành đồng hồ.Thí dụ nữa: Bác làm nhiệm vụ Chủ tịch, cần có người nấu ăn cho Bác, Bác phải cốgắng, người nấu ăn cũng vậy Nếu không ăn được thì Bác cũng không làm đượcnhiệm vụ Mỗi người một nhiệm vụ, có phân công, tất cả là hợp tác, không có việc

gì là sang, việc gì là hèn Việc gì làm tròn nhiệm vụ là sang, không làm tròn nhiệm

vụ là hèn

Công việc của xã hội không có cái gì là cao sang, cái gì là hèn hạ Thí dụ người hótphân trước kia ta cho là hèn, nhưng nay không thể coi như thế được: nếu họ nghỉ haingày thì thành phố Hà Nội sẽ thế nào?

Muốn xứng đáng là người cán bộ, đảng viên tốt phải cố gắng quyết tâm suốt đờiphấn đấu cho chủ nghĩa cộng sản.

cầu tiến bộ, Nxb Sự thật, Hà Nội, 1960, tr.53-56.

LựC LƯợNG TO LớN CủA CÔNG NHÂN

Muốn cải thiện đời sống thì trước phải khôi phục và phát triển kinh tế

Muốn khôi phục và phát triển kinh tế thì phải thi đua tăng gia và tiết kiệm

Muốn thi đua có kết quả tốt thì tiết kiệm và tăng gia phải đi đôi với nhau

Công nhân ta hiểu rõ điều đó, cho nên trong các ngành và các đợt thi đua, anh chị

em đều cố gắng và đã thu được kết quả khá về cả hai mặt tăng gia và tiết kiệm Sauđây là vài kiểu mẫu:

- Công nhân nhà máy xe lửa Hà Nội - Từ 22-5 đến 20-7, năng suất đã tăng từ 10 đến

60 phần 100 Đã tiết kiệm được hơn 5.280 giờ và 212 vạn đồng nguyên liệu, vật liệu

- Công nhân Lộ Chí (Cẩm Phả) - Từ 1 đến 20-7 đã tiết kiệm được 31 tấn than, đã lợidụng lúc rảnh mà thu nhặt được 29 toa xe hỏng, 150 kilô bùloong, 90 thước đườnggoòng, v.v

- Công nhân Cẩm Phả - Đã vượt khó khăn, lắp lại máy trục và đường goòng

Lúc đầu có người nói phải 6, 7 tháng, mới làm xong Cán bộ cũng nói phải 45 ngày.Nhưng với sáng kiến và quyết tâm, anh chị em đã làm xong trong 20 ngày, tiết kiệmđược hơn 1.170 công và hơn 832 vạn đồng nguyên liệu, vật liệu

Đã sẵn lòng nồng nàn yêu nước và quyết tâm bền bỉ thi đua, nay lại có các nước bạngiúp máy móc và kỹ thuật, chắc rằng anh chị em lao động (trước tiên là công nhân) sẽlàm trọn nhiệm vụ vẻ vang là khôi phục và phát triển kinh tế nước nhà Rồi do đó màmọi người có công ăn việc làm, no cơm ấm áo, và tiến đến nước mạnh dân giàu

Anh chị em công nhân hăng hái thi đua tăng gia và tiết kiệm, tức là góp phần quantrọng vào cuộc đấu tranh cho hoà bình, thống nhất, độc lập, dân chủ trong cả nướcViệt Nam yêu quý của chúng ta

C.B

ngày 9-8-1955

KIềU BàO YÊU NƯớC

Kiều bào ta ở trọ các nước tư bản, thường bị uy hiếp hoặc lợi dụng Nhưng tối đại đa

số kiều bào là những người yêu nước, kiên quyết và bền bỉ đấu tranh cho Tổ quốc.Vừa rồi, gần 2.000 kiều bào ở Pháp, đủ các tầng lớp, trai có gái có, già có trẻ có, đã

ký tên đòi đương cục miền Nam hiệp thương với Chính phủ ta, và đòi Chính phủPháp phải làm đúng Hiệp định Giơnevơ Vậy có thơ rằng:

Gửi thân đất khách quê người,Nhìn về cố quốc cách vời trùng dương

Càng nhìn càng nhớ, càng thương,Càng mong Tổ quốc thịnh cường vẻ vang,

Càng căm những kẻ gian ngoanNghe lời bọn Mỹ phá ngang hoà bình

Mọi người đoàn kết đấu tranh,Đòi Ngô Đình Diệm tán thành hiệp thương

Hoà bình, thống nhất, độc lập, tự cường,Sao vàng cờ đỏ dẫn đường chúng ta

Mấy câu thuận miệng nôm na:

"Một lòng yêu nước bài ca kiều bào"

C.B

ngày 15-8-1955

Kỷ NIệM CáCH MạNG THáNG TáM

Suốt trong 80 năm nước ta bị Pháp chiếm, nhân dân ta từ Nam đến Bắc đã nhiều lầnnổi dậy chống giặc ngoại xâm Nhưng vì bọn vua quan hèn mạt, câu kết với địch,phản nước hại dân, cho nên các cuộc khởi nghĩa đều thất bại

Cách mạng Nga thành công đã thức tỉnh các dân tộc bị áp bức, dạy cho họ cách tổchức, đấu tranh và giành thắng lợi Nhờ vậy mà ta có Đảng tiên phong, có Mặt trậndân tộc thống nhất, đoàn kết và lãnh đạo toàn dân, kiên quyết đấu tranh cho độc lập

tự do, làm Cách mạng Tháng Tám thắng lợi

Lần đầu tiên trong lịch sử nhân dân ta được hoàn toàn giải phóng: đã phá tan cáixiềng xích nô lệ thực dân, đã đập đổ cái chế độ thối nát của vua quan phong kiến, đãlập nên nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà Từ đó dân ta làm chủ nước ta

Phản bội những điều ước chúng đã ký kết với ta, thực dân Pháp lại gây chiến tranhxâm lược Một lần nữa, những bọn bán nước cầu vinh, lại cong đuôi theo giặc!

Nhưng chí căm thù giặc ngoại xâm, và lòng nồng nàn yêu nước đã làm cho nhân dân

ta vùng dậy, từ Bắc đến Nam triệu người như một, chống kẻ thù chung

Sự đoàn kết nhất trí giữa Đảng, Chính phủ, quân đội và nhân dân ta trở thành mộtlực lượng vô cùng to lớn Nó giúp ta vượt tất cả mọi khó khăn gian khổ Nó rènluyện cho chiến sĩ, cán bộ và đồng bào ta thành những người anh hùng Do đó chúng

ta đã đánh thắng cái liên minh ghê tởm giữa thực dân Pháp, đế quốc Mỹ và tay sai.Kháng chiến thắng lợi, sự nghiệp vẻ vang của Cách mạng Tháng Tám được giữvững và phát triển

10 năm trước đây, chúng ta hầu như cô đơn, chỉ nhờ sức mạnh đoàn kết mà cáchmạng thắng lợi Ngày nay, nhân dân ta lại có đại gia đình gồm 900 triệu anh em từ ásang Âu và nhân dân yêu chuộng hoà bình thế giới ủng hộ Cho nên cuộc đấu tranhchính trị để thực hiện hoà bình, thống nhất, độc lập, dân chủ trong cả nước tuy nhiềukhó khăn, nhưng chúng ta nhất định sẽ thắng lợi

Tinh thần Cách mạng Tháng Tám muôn năm!

Việt Nam hoà bình, thống nhất, độc lập, dân chủ muôn năm!

C.B

ngày 19-8-1955

LờI ĐáP TRONG BUổI Lễ NHậN QUốC THƯ CủA ĐạI Sứ NƯớC CộNG HOà DÂN CHủ ĐứC

Đồng chí Đại sứ thân mến,

Tôi rất vui lòng nhận bản quốc thư của đồng chí Chủ tịch nước Cộng hoà Dân chủ Đức

uỷ nhiệm đồng chí làm Đặc mệnh toàn quyền Đại sứ ở nước Việt Nam Dân chủ Cộnghoà, thay đồng chí Gi.Cơních

Tôi xin thành thật cảm ơn những lời chúc mừng thân ái của đồng chí

Nhân dân Việt Nam hàng ngày theo dõi cuộc đấu tranh của nhân dân Đức chốngHiệp ước Pari, chống sự phục hồi chủ nghĩa đế quốc và quân phiệt ở Đức; đấu tranhcho thống nhất nước Đức trên cơ sở hoà bình và dân chủ

Cuộc đấu tranh của nhân dân hai nước chúng ta đều nhằm những mục đích cao quýgiống nhau Cũng như nhân dân Đức, nhân dân Việt Nam đang kiên quyết và bền bỉđấu tranh để củng cố hoà bình, thực hiện thống nhất, hoàn thành độc lập và dân chủtrong cả nước

Nhân dân Việt Nam vui mừng trước những thành tích của anh em Đức và coi nhữngthành tích đó như những thành tích của chính mình

Nhân dân Việt Nam tin chắc rằng với sự đấu tranh kiên quyết và bền bỉ của mình,với sự ủng hộ của Liên Xô, các nước bạn khác, nhân dân Đức anh dũng nhất định sẽthắng lợi

Nhân dân và Chính phủ Việt Nam vô cùng cảm ơn sự ủng hộ nhiệt tình của nhândân Đức và Chính phủ nước Cộng hoà Dân chủ Đức trong cuộc đấu tranh của chúngtôi để khôi phục và phát triển kinh tế và để thực hiện hoà bình, thống nhất, độc lập

và dân chủ trong cả nước Việt Nam chúng tôi

Chúng tôi tin chắc rằng: từ nay về sau tình đoàn kết hữu nghị, cũng như quan hệkinh tế, văn hoá giữa hai nước chúng ta sẽ ngày càng thêm mở rộng và củng cố, cólợi cho sự nghiệp xây dựng của nhân dân hai nước chúng ta và có lợi cho hoà bìnhthế giới

Tôi nhiệt liệt hoan nghênh đồng chí lãnh chức Đại sứ của nước Cộng hoà Dân chủĐức ở nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà Trong khi thi hành nhiệm vụ, đồng chí sẽluôn luôn được sự giúp đỡ thành khẩn của tôi, của nhân dân Việt Nam và Chính phủViệt Nam Dân chủ Cộng hoà

Tôi xin chúc đồng chí hoàn toàn thành công và nhờ đồng chí chuyển lời chào thân áicủa chúng tôi tới đồng chí Chủ tịch V.Pích, tới Chính phủ nước Cộng hoà Dân chủĐức và nhân dân Đức anh em

ngày 31-8-1955

BàI NóI VớI CáC ANH HùNG

MớI ĐƯợC TUYÊN DƯƠNG

Theo quyết định của Chính phủ, hôm nay, Bộ Quốc phòng Tổng tư lệnh làm lễ longtrọng tuyên dương danh hiệu "Anh hùng quân đội" cho 26 chiến sĩ thi đua xuất sắcnhất của quân đội ta Trong kháng chiến, quân đội ta đã ra sức thi đua giết giặc lậpcông, đã phát huy truyền thống vẻ vang của quân đội nhân dân và chủ nghĩa anhhùng cách mạng, đã vượt mọi khó khăn, gian khổ, chiến đấu dũng cảm, đã lập đượcnhiều chiến công oanh liệt và thành tích vẻ vang, đã đào tạo được nhiều anh hùng vàchiến sĩ thi đua xứng đáng là những người con yêu của Tổ quốc

Hiện nay, quân đội ta đang ra sức củng cố quốc phòng để bảo vệ hoà bình, bảo vệ Tổquốc, Bác thay mặt Đảng, Chính phủ và nhân dân khen ngợi toàn thể bộ đội và chàomừng các anh hùng được tuyên dương trong dịp này và các chiến sĩ thi đua trong toànquân

Năm 1952, ở Đại hội thi đua toàn quốc, quân đội ta mới có 4 anh hùng Năm nay, kỷniệm 10 năm xây dựng nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà, chúng ta đã có thêm 26anh hùng quân đội nữa Đó là một bước tiến lớn của quân đội và của nhân dân tatrong chiến đấu và trong xây dựng

Lần này, có đủ anh hùng của tất cả các chiến trường Bắc Trung Nam; của chủ lực,

bộ đội địa phương và dân quân du kích; của các đơn vị chiến đấu và đơn vị chuyênmôn; của các dân tộc anh em ở toàn quốc; có chiến sĩ đảng viên và chiến sĩ ngoàiĐảng

Các anh hùng đều đã có thành tích xuất sắc, đạo đức cách mạng tốt đẹp Điều đóchứng tỏ quân đội ta đã trưởng thành về mọi mặt Nhưng các chú chớ nên lấy như thế

là đủ, chớ tự mãn, tự kiêu Các chú phải cố gắng mãi để tiến bộ mãi

Nhân dịp này, Bác có mấy điều dặn các chú:

1 Trong 10 năm qua, do quyết tâm thi đua mà chúng ta đã thắng lợi lớn: ta đã bảo

vệ và phát triển được kết quả của Cách mạng Tháng Tám; đã giải phóng được hoàntoàn miền Bắc, đã đặt được cơ sở vững chắc để đấu tranh thực hiện thống nhất nướcnhà và hoàn thành độc lập, dân chủ trong cả nước

Hiện nay, cũng do quyết tâm thi đua mà ta đã thu được một số thắng lợi trong đấutranh chính trị, trong việc củng cố miền Bắc và xây dựng quân đội trong hoà bình.Trong những năm kháng chiến, quân đội ta đã đi đầu trong phong trào thi đua, thìngày nay các chú càng phải ra sức giữ vững lá cờ thi đua

Trước kia, các chú đã thi đua giết giặc lập công; ngày nay, các chú phải thi đua xâydựng quân đội nhân dân hùng mạnh, làm hậu thuẫn mạnh mẽ cho cuộc đấu tranhcủng cố hoà bình, thực hiện thống nhất, độc lập, dân chủ trong cả nước Tức là phải

ra sức luyện tập quân sự, học tập chính trị, nghiêm túc chấp hành mệnh lệnh, triệt đểthực hiện chính sách, làm trọn mọi nhiệm vụ mà Đảng và Chính phủ đã giao cho.

2 Cuộc đấu tranh hiện nay để củng cố hoà bình, thực hiện thống nhất, hoàn thànhđộc lập và dân chủ trong cả nước, là một cuộc đấu tranh gay go, gian khổ Cho nêncác chú phải bền gan vững chí đấu tranh, phải thi đua dẻo dai, bền bỉ, phải quyết tâmgiành thắng lợi

3 Cách mạng có nhiều công việc, việc nào cũng là phục vụ nhân dân, việc nào cũng

là quan trọng Có tinh thần cách mạng làm trọn nhiệm vụ thì làm gì cũng có thể trởthành anh hùng được

Vì vậy, các chú phải đẩy mạnh thi đua cho rông khắp hơn nữa, làm cho ai nấy, bất

kỳ làm việc gì, đều thi đua lập được thành tích lớn hơn nữa, ngành nào cũng thi đuatiến bộ mạnh hơn nữa, học tập và đào tạo được nhiều anh hùng, chiến sĩ hơn nữa

4 Các chú anh hùng thì cần nhận rõ: Vinh dự của các chú rất lớn, mà nhiệm vụ củacác chú cũng rất to, các chú phải luôn luôn cố gắng, tiến bộ mãi Phải khiêm tốn vàgần gũi anh em, làm gương mẫu về mọi mặt Phải ra sức học tập chính trị, quân sự,chuyên môn và văn hoá Phải trau dồi đạo đức cách mạng, phải thường xuyên phêbình và tự phê bình Tuyệt đối chớ tự cao tự đại, cho mình là giỏi rồi Phải luôn luônnhớ rằng: Thành tích là thành tích tập thể, anh hùng là anh hùng tập thể, chứ khôngphải là thành tích và anh hùng cá nhân Đó là vinh dự chung của toàn quân, chứkhông phải riêng của cá nhân

Nói tóm lại, vì dân tộc ta là một dân tộc anh hùng, Quân đội ta là một quân đội anhhùng, cho nên có anh hùng thi đua của quân đội, của dân tộc

Với sự lãnh đạo và giáo dục của Đảng và Chính phủ, với sự giúp đỡ của tập thể, cácchú cố gắng thì nhất định các chú sẽ tiến mạnh Các chú tiến mạnh, tức là quân đội

Thưa toàn thể chiến sĩ và cán bộ,

Thưa các cụ phụ lão, các cháu thanh niên và nhi đồng,

So với thời gian lịch sử thì 10 năm không phải là dài Nhưng nhìn lại 10 năm qua,trên thế giới và trong nước ta đã có những biến đổi, những tiến bộ rất to lớn

- Liên Xô vĩ đại không những đã hàn gắn xong từ lâu những vết thương chiến tranh, màcòn xây dựng thắng lợi chủ nghĩa cộng sản

- 600 triệu nhân dân Trung Quốc đã làm cách mạng thành công và đang xây dựngchủ nghĩa xã hội

- Nước Cộng hoà Dân chủ Nhân dân Triều Tiên đã thắng lợi đánh lui cuộc tấn côngcủa quân đội 16 nước xâm lược

- Các nước dân chủ nhân dân khác đều tiến nhanh trên con đường xây dựng chủ nghĩa

*

* *

Trong 10 năm qua, đi đôi với những cuộc biến đổi trên thế giới, nước ta cũng cónhững biến đổi rất to:

Cuộc kháng chiến chính nghĩa của nhân dân ta đã thắng lợi

Hội nghị Giơnevơ năm ngoái đã đưa lại hoà bình ở Đông Dương, trên cơ sở cácnước công nhận độc lập, chủ quyền, thống nhất và lãnh thổ toàn vẹn của Việt Nam

ta và của hai nước láng giềng Miên, Lào

Miền Bắc nước ta đã hoàn toàn giải phóng

Nước ta thành một bộ phận khăng khít trong đại gia đình xã hội chủ nghĩa và dânchủ nhân dân gồm có 900 triệu anh em Đó là những thắng lợi to lớn của nhân dânta.

*

* *

Bên những thắng lợi to lớn ấy, hiện nay chúng ta có những khó khăn lớn cần phảikhắc phục:

Hoà bình chưa được củng cố Nước ta tạm thời chia làm hai miền

ở miền Nam, với sự xui giục và giúp đỡ của đế quốc Mỹ, chính quyền Ngô ĐìnhDiệm ra sức tăng cường quân đội, gây những cuộc xung đột nồi da nấu thịt ở Nam

Bộ, khủng bố nhân dân, bóp nghẹt quyền tự do dân chủ, tìm cách trốn tránh hiệpthương với Chính phủ ta nhằm trốn tránh tổng tuyển cử tự do trong toàn quốc và pháhoại thống nhất nước nhà Nói tóm lại, đế quốc Mỹ và chính quyền Ngô Đình Diệmđang tìm mọi cách để hòng phá hoại Hiệp định Giơnevơ

Nhưng, mặc dù những âm mưu thâm độc của đế quốc Mỹ và bè lũ tay sai của chúng,nước Việt Nam nhất định sẽ thống nhất, vì nước ta là một khối, không ai chia cắtđược Tổng tuyển cử tự do sẽ phải được thực hiện, vì đó là nguyện vọng thiết tha củatoàn thể nhân dân ta từ Bắc đến Nam, mà cũng là sự mong muốn chung của nhândân yêu chuộng hoà bình thế giới

Nhân dân và Chính phủ ta kiên quyết thi hành triệt để Hiệp định Giơnevơ

Chúng ta đòi những nhà đương cục ở miền Nam phải thi hành đúng Hiệp định NướcPháp là người đã ký kết Hiệp định, phải tôn trọng chữ ký của mình và làm trọnnhiệm vụ của mình

Chúng ta mong các nước yêu chuộng hoà bình, nhất là các nước đã dự Hội nghịGiơnevơ cùng các nước có nhiệm vụ giám sát và kiểm soát, ra sức góp phần vàoviệc thi hành đúng đắn Hiệp định Giơnevơ

*

* *

Nhiệm vụ của nhân dân và Chính phủ ta hiện nay là: tiếp tục đấu tranh để Hiệp định Giơnevơ được triệt để thi hành, tức là đấu tranh để củng cố hoà bình, thực hiện thống nhất.

Chúng ta phải ra sức mở rộng và củng cố Mặt trận dân tộc thống nhất

Chúng ta phải ra sức củng cố miền Bắc về mọi mặt:

- Hoàn thành tốt cải cách ruộng đất;

- Khôi phục kinh tế, đặc biệt chú trọng nông nghiệp;

- Củng cố quốc phòng, củng cố an ninh trật tự;

- Kiên quyết nâng cao dần mức sống của nhân dân, trước hết là của công nhân, bộđội và công chức, đồng thời giảm nhẹ dần sự đóng góp của nông dân.

Để làm những công việc trên, mọi người và mọi ngành đều phải hăng hái thi đua yêunước, tăng gia sản xuất và tiết kiệm, tôn trọng và bảo vệ của công, tẩy trừ nạn tham

ô, lãng phí

Chúng ta có thể làm đầy đủ những việc ấy không ? Chúng ta phải làm cho kỳ được

và chúng ta nhất định làm được Vì đồng bào ta rất yêu nước và rất hăng hái, cần cù

Vì chính sách của Đảng và Chính phủ ta đúng đắn, hợp với nguyện vọng của nhândân Vì cán bộ ta tận tuỵ Vì các nước bạn ta, trước hết là Liên Xô và Trung Quốc rasức giúp đỡ ta một cách vô tư, khảng khái, để chúng ta có thêm điều kiện tự lực cánhsinh

Nhân dịp này, tôi xin thay mặt Chính phủ và nhân dân ta một lần nữa cảm ơn cácnước bạn

Chính phủ, Đảng và tôi luôn luôn nhớ đến đồng bào Nhân dịp này, tôi thay mặtĐảng và Chính phủ thân ái gửi lời chào hỏi và khuyên gắng đồng bào miền Namđang anh dũng phấn đấu cho hoà bình và thống nhất

Từ nay về sau, chúng ta càng phải củng cố và phát triển lực lượng ấy

Về Mặt trận dân tộc thống nhất, chúng ta cần phải mở rộng và củng cố hơn nữa TừNam đến Bắc, ai là người tán thành hoà bình, thống nhất, độc lập, dân chủ, thì chúng

ta sẵn sàng đoàn kết với họ, thật thà hợp tác với họ, dù từ trước đến nay họ đã theophe phái nào

Đoàn kết là một lực lượng vô địch

Lực lượng đoàn kết đã giúp Cách mạng Tháng Tám thành công.

Lực lượng đoàn kết đã giúp kháng chiến thắng lợi

Lực lượng đoàn kết sẽ động viên nhân dân từ Bắc đến Nam đấu tranh để thực hiệnhoà bình, thống nhất, độc lập, dân chủ trong cả nước

*

* *

Trước mắt chúng ta, khó khăn còn nhiều Chúng ta không chủ quan xem nhẹ nhữngkhó khăn ấy Nhưng chúng ta không sợ khó khăn, chúng ta có quyết tâm khắc phụcmọi khó khăn và chúng ta nhất định khắc phục được

Chúng ta mạnh dạn tiến lên với lực lượng đoàn kết nhất trí của toàn dân, với lòng tintưởng chắc chắn vào tương lai vẻ vang của Tổ quốc, với tinh thần tất thắng của mộtdân tộc anh hùng Trong cuộc kháng chiến anh dũng 8, 9 năm qua, chúng ta đã thắnglợi, trong cuộc đấu tranh chính trị ngày nay, chúng ta cũng nhất định thắng lợi

Nhân dân Việt Nam đại đoàn kết muôn năm!

Nhân dân yêu chuộng hoà bình thế giới đại đoàn kết muôn năm!

Việt Nam hoà bình, thống nhất, độc lập, dân chủ và giàu mạnh muôn năm!

Việt Nam Dân chủ Cộng hoà muôn năm!

ngày 2-9-1955

CủA NƯớC VIệT NAM DÂN CHủ CộNG HOà

Ngày 2 tháng 9, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà được mười tuổi và nhân dân ViệtNam từ nay được tự do trên phần lớn lãnh thổ của mình, kỷ niệm ngày Quốc khánhvinh quang này với một niềm phấn khởi và vui mừng không tả xiết

Ngay từ khi bọn thực dân mới bắt đầu xâm lược và trong gần một thế kỷ, nhân dânViệt Nam đã không ngừng đấu tranh chống bọn xâm lược, tỏ rõ tinh thần dũng cảm

và chí khí anh hùng đặc biệt Những cuộc chiến đấu du kích của Trương CôngĐịnh1) và Trương Quyền ở Nam Bộ (1867)2), các phong trào kháng chiến năm

1874 và nhất là năm 1884, cuộc đấu tranh trong mười hai năm do Phan Đình Phùnglãnh đạo (1884-1896)2 và sau đó là cuộc đấu tranh do Hoàng Hoa Thám lãnh đạo3cho tới lúc Chiến tranh thế giới thứ nhất sắp bùng nổ, phong trào ở Trung Bộ

(1907)4, cuộc khởi nghĩa Biên Hoà (1914-1915)5, cuộc khởi nghĩa ở Huế (1916)6,cuộc khởi nghĩa Thái Nguyên (1917)7, v.v tất cả những phong trào đó đã chứng tỏcuộc đấu tranh quyết liệt của nhân dân Việt Nam giành tự do và độc lập dân tộc.Nhưng ở thời đại đó, bọn vua chúa và bọn phong kiến còn chịu trách nhiệm trước lợiích dân tộc, chúng đã thi hành chính sách đầy tội lỗi là luôn luôn phản bội nhữngnguyện vọng của nhân dân, nên những nguyện vọng này không thể nào thực hiệnđược.

Cách mạng Tháng Mười vĩ đại đã đem lại một đà thúc đẩy mới cho cuộc đấu tranhcủa các dân tộc bị áp bức Việc chính quyền Xôviết trẻ tuổi giải quyết mau chóngvấn đề các thuộc địa cũ của Nga hoàng, trả lại tự do cho các dân tộc, đã có một tiếngvang mạnh mẽ trong tất cả các nước thuộc địa hoặc nửa thuộc địa ở châu á Chủnghĩa Mác - Lênin chiến thắng đã chỉ cho tất cả các dân tộc đó con đường tự giảiphóng

Đảng theo chủ nghĩa Mác - Lênin ra đời ở Việt Nam vào tháng 1-19308 Trong khicuộc khởi nghĩa Yên Bái (2-1930)9 giai cấp tư sản mất hết ảnh hưởng đối với phongtrào giải phóng dân tộc thì giai cấp công nhân và quần chúng lao động trong giai cấpnông dân đã tự tổ chức lại chính đảng của mình, chính đảng này đã trở thành ngườilãnh đạo duy nhất cuộc cách mạng phản đế Tháng 9-1930, chính quyền nhân dânđầu tiên đã được thành lập ở ba huyện miền Bắc Trung Bộ Chủ nghĩa đế quốc đãđàn áp phong trào một cách dã man chưa từng thấy

Nhưng ngay từ năm 1940, nhiều cuộc khởi nghĩa vũ trang lại được tổ chức ở miềnBắc, miền Trung và miền Nam Việt Nam nhằm chống bọn thực dân Pháp và bọn đếquốc Nhật10 Tuy bị đàn áp, những phong trào khởi nghĩa đó là những tia lửa,những đốm lửa để 5 năm sau bùng nổ thành một cuộc cách mạng đập tan nền thốngtrị của nước ngoài ở Việt Nam

Tháng 5-1941, Mặt trận dân tộc thống nhất Việt Minh11 được thành lập, đó là khốiđoàn kết rộng rãi nhất chưa từng có trong phong trào giải phóng dân tộc ở nướcchúng tôi Mặt trận dân tộc, trong đó Đảng là lực lượng chủ yếu, đã động viên và tổchức các nhóm du kích chiến đấu suốt trong thời gian Chiến tranh thế giới thứ hai,bên cạnh các nước Đồng minh, chống bọn phát xít xâm lược

Những chiến thắng của quân đội xôviết anh dũng đè bẹp nước Đức của Hítle và sau

đó đè bẹp chủ nghĩa đế quốc Nhật đã góp phần mạnh mẽ làm cho Tổng khởi nghĩa 19tháng 8 năm 1945 thắng lợi và, ngày 2 tháng 9, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoàtuyên bố thành lập

Như vậy, do chủ nghĩa phát xít thất bại, tình hình thế giới trở nên thuận lợi và Cáchmạng Tháng Tám12 đã thành công vì có được ba điều kiện không thể thiếu được đốivới bất cứ một cuộc cách mạng phản đế nào ở một nước thuộc địa; đó là sự lãnh đạo