- Thi nhân xưa khi gặp cảnh trăng đẹp thường lấy rượu ra uống trước hoa để thưởng trăng.. Còn Bác thì ngắm trăng trong hoàn cảnh đặc biệt : ngắm trong tù... 2/ Hai câu cuối :
Trang 1TRƯỜNG THCS BÌNH MỸ
GIÁO VIÊN : PHAN TẤN QUAN
8
Trang 2KIỂM TRA BÀI CŨ
- Đọc thuộc lòng bài thơ Tức cảnh Pác Bó của Bác Hồ.
- Nêu nội dung chính của bài thơ.
- So sánh thú lâm tuyền giữa Nguyễn Trãi và Bác Hồ̀ có gì giống nhau và khác nhau ?
Trang 3Bài 21
Trang 4I/ Giới thiệu :
1/ Tác giả :
- Hồ Chí Minh ( 1890 – 1969 ), quê ở Nam Đàn, Nghệ An
- Bác là vị lãnh tụ thiên tài của dân tộc, một nhà văn, nhà thơ lớn của đất nước, một chiến sĩ cộng sản
quốc tế, một Danh nhân văn hóa thế giới.
Trang 92/ Tác phẩm :
Hai bài thơ này trích trong tập thơ
Nhật kí trong tù ( gồm 133 bài thơ chữ Hán ) được Bác sáng tác trong thời gian Người bị bắt giam và giải qua hơn 30 nhà lao của 13 huyện thuộc tỉnh Quảng Tây, Trung Quốc suốt 14 tháng ( từ tháng 8/1942 – 9/1943 ).
3/ Thể loại : Thơ thất ngôn tứ tuyệt
Trang 13
A/ Bài Ngắm trăng ( Vọng nguyệt )
II/ Đọc – Hiểu văn bản :
Trang 17
Tìm hiểu 2 câu thơ đầu.
Trang 181/ Hai câu đầu :
Ngục trung vô tửu diệc vô hoa
Đối thử lương tiêu nại nhược hà ?
Cảnh đẹp đêm nay khó hững hờ )
Trang 22- Thi nhân xưa khi gặp cảnh trăng đẹp thường lấy rượu ra uống trước hoa để thưởng trăng Còn Bác thì ngắm trăng trong hoàn cảnh đặc biệt : ngắm trong
tù
- Trước cảnh trăng đẹp quá, Bác khao
khát được ngắm trăng một cách trọn vẹn nên lấy làm tiếc vì không có rượu và hoa để thưởng trăng
Trang 23
Tìm hiểu 2 câu thơ cuối.
Trang 242/ Hai câu cuối :
Nhân hướng song tiền khán minh nguyệt Nguyệt tòng song khích khán thi gia
( Người ngắm trăng soi ngoài cửa sổ
Trăng nhòm khe cửa ngắm nhà thơ )
Trang 25
Với phép nhân hóa, đối lập và điệp ngữ, trăng đã trở thành người bạn thân thiết của Bác Cả hai đã vượt qua song sắt nhà tù để chủ động tìm đến với nhau, chiêm ngưỡng nhau.
Trang 26
Qua bài thơ, ta thấy Bác là người như thế
nào ?
Trang 273/ Qua bài thơ, ta thấy Bác vừa là người rất yêu thiên nhiên, vừa là người chiến sĩ với chất thép sáng ngời, một phong thái ung dung tự tại, vượt lên trên sự khắc nghiệt của nhà tù.
Trang 284/ Nhà phê bình văn học Hoài Thanh nhận xét : Thơ của Bác đầy trăng Hãy sưu tầm một số bài thơ của Bác viết về trăng mà em biết :
Trang 295/ Ý nghĩa văn bản :
Tác phẩm thể hiện sự tôn vinh cái đẹp của tự nhiên, của tâm hồn con người bất chấp hoàn cảnh ngục tù.
III/ Tổng kết : GN/ 38
Trang 30B/ Bài Đi đường ( Tẩu lộ )
Trang 321/ Hai câu đầu :
Tẩu lộ tài tri tẩu lộ nan,
Trùng san chi ngoại hựu trùng san ( Đi đường mới biết gian lao,
Núi cao rồi lại núi cao trập trùng )
Trang 33- Câu đầu ( khai ) : Nói về nỗi gian lao của người đi đường Chỉ có ai đã trải qua mới thấu hiểu đầy đủ và thấm thía nỗi gian lao đó.
chồng chất gian lao, vừa đi hết lớp núi này đến lớp núi khác.
Trang 342/ Hai câu cuối :
Trùng san đăng đáo cao phong hậu,
Vạn lí dư đồ cố miện gian.
( Núi cao lên đến tận cùng,
Thu vào tầm mắt muôn trùng nước non )
Trang 35- Câu thứ ba ( chuyển ) : Mọi gian lao đã kết thúc, người đi đường đã lên đến đỉnh cao nhất.
- Câu thứ tư ( hợp ) : Niềm vui sướng, phần thưởng quí giá cho con người đã vượt qua gian lao, nay trở thành người khách ngắm nhìn phong cảnh đẹp.
Trang 365/ Ý nghĩa văn bản :
Bài thơ viết về việc đi đường gian lao,
từ đó nêu lên triết lí về bài học đường đời, đường cách mạng : vượt qua gian lao sẽ tới thắng lợi vẻ vang.
III/ Tổng kết : GN/ 38
Trang 37CỦNG CỐ
Bài thơ có mấy lớp nghĩa? Đó là những nghĩa nào ? Hãy nêu rõ những
nghĩa đó ?
Trang 38Bài thơ có hai lớp nghĩa : nghĩa đen, nghĩa bóng.
- Nghĩa đen : nói về việc đi đường núi vất vả.
- Nghĩa bóng : ngụ ý nói về con đường cách mạng, đường đời.
Trang 39BÀI TẬP TRẮC NGHIỆM
Bài thơ đơn thuần tả và kể chuyện đi đường.
Bài thơ trích trong tập Nhật kí trong tù. D Bài thơ vừa có nghĩa đen, vừa có nghĩa bóng C Nguyên bản bài thơ viết theo thể tứ tuyệt B
Đ
Ý nào không đúng về bài thơ Đi đường ?
A
Trang 40DẶN DÒ
- Về học thuộc lòng phiên âm và dịch thơ hai bài thơ Ngắm trăng và Đi đường
- Nắm nội dung chính của hai bài thơ.
- Tìm đọc một bài thơ chữ Hán của Bác viết
về việc rèn luyện đạo đức cách mạng trong tập thơ Nhật kí trong tù.
- Về soạn bài Chiếu dời đô ( Thiên đô chiếu )
Đọc kĩ văn bản và trả lời các câu hỏi trong
SGK/ 51.
Trang 41Lª Ph ¬ng Lan
Tr êng THCS Hång Phong
CHÚC QUÝ THẦY CÔ
VÀ CÁC EM KHỎE