Gián án bai 2 sinh 11

I- Các dòng vận chuyển trong cây:- Dòng mạch gỗ dòng đi lên: vận chuyển nước và các ion khoáng từ đất vào đến mạch gỗ rồi theo mạch gỗ trong thân lan tỏa đến lá và các phần khác.. - Dòng

Rễ thực vật trên cạn có đặc điểm hình thái thích nghi với chức năng tìm nguồn nước, hấp thu nước và Ion khoáng như thế nào?

Hãy phân biệt cơ chế hấp thụ nước với cơ chế hấp thụ Ion khoáng? Nước và Ion khoáng được hấp thụ vào rễ rễ theo những con đường nào?

 Quá trình vận chuyển các chất trong cây được thực

hiện ở cơ quan nào? Các cơ quan đó đảm nhận vận chuyển những dòng chât nào?

I- Các dòng vận chuyển trong cây:

- Dòng mạch gỗ (dòng đi lên): vận chuyển nước và các ion khoáng từ đất vào đến mạch gỗ rồi theo mạch gỗ trong thân lan tỏa đến lá và các phần khác

- Dòng mạch rây (dòng đi xuống): vận chuyển các chất hữu cơ từ các tế bào quang hợp ở lá vào cuống lá rồi đến nơi cần sử dụng hoặc cơ quan dự trữ

 Hãy quan sát hình ảnh sau đây và nghiên cứu mục I.1 để

chứng minh cấu tạo của mạch gỗ phù hợp chức năng vận chuyển nước và khoáng.

II- Dòng mạch gỗ:

1 Cấu tạo của mạch gỗ (xilem):

- Gồm 2 loại tế bào: quản bào và mạch ống

- Là những tế bào chết nối với nhau thành ống dài

- Các tế bào xếp sít nhau và có các lỗ thông với nhau, thành tế bào đã được linhin hóa tạo nê độ bền chắc và chịu nước

 Quan sát ảnh sau đây để hoàn thành phiếu học tập số 01.

Tiêu chí so sánh Quản bào Mạch ống

Đường kính

Chiều dài Cách nối Tốc độ vận chuyển

 H·y nªu c¸c thµnh phÇn cña dÞch m¹ch gç.

2 Thµnh phÇn cña dÞch m¹ch gç:

 Hãy nghiên cứu mục I.3 và quan sát hình sau để chỉ ra các yếu tố chi phối quá trình vận chuyển nước và muối khoáng trong mạch gỗ.

áp suất rễ đư

ợc chứng

minh bằng

hiện tượng

thực tế nào?

3 Động lực đẩy dòng mạch gỗ:

Động lực gồm :

- áp suất rễ (động lực đầu dưới) tạo ra sức đẩy nước từ dưới lên

- Lực hút do thoát hơi nước ở lá (động lực đầu trên) hút nước

từ dưới lên (đây là lực chính)

- Lực liên kết giữa các phân tử nước với nhau và với vách

 H·y quan s¸t c¸c h×nh sau ®©y vµ nghiªn cøu môc II.1 råi nªu cÊu t¹o cña m¹ch r©y?

III- Dòng mạch rây:

1 Cấu tạo của mạch rây:

- Gồm các tế bào sống là ống rây (tế bào hình rây) và tế bào kèm

- Tế bào hình rây là những tế bào không còn nhân nhưng vẫn còn tế bào chất, màng sinh chất và một số bào quan

- Các tế bào rây nối với nhau qua các bản rây

- Các tế bào kèm là tế bòa sống có nhân, ty thể, là nơi cung cấp năng lượng ATP cho một số quá trình vận chuyển chủ

 Hãy quan sát đoạn phim sau đây rồi nêu đặc điểm thành phần dịch rây và động lực của dòng mạch rây?

Từ đó nêu điểm khác nhau giữa dòng mạch gỗ và dòng mạch râybằng cách điền vào phiếu HT số 02:

Phiếu HT 02

2 Thµnh phÇn cña dÞch m¹ch r©y:

- Thµnh phÇn gåm: ®­êng saccar«z¬, c¸c axit amin, vitamin, hoocmon thùc vËt: glberelin, …

3 §éng lùc cña dßng m¹ch r©y:

- Sù chªnh lÖch ¸p suÊt thÈm thÊu gi÷a c¬ quan cho (l¸) vµ c¬ quan nhËn (tÕ bµo sö dông hay m« dù tr÷)

- M¹ch r©y nèi c¸c tÕ bµo cña c¬ quan cho víi c¬ quan

Chỉ tiêu so sánh Dòng mạch gỗ Dòng mạch rây

Đặc điểm cấu

tạo

- Là những tế bào chết

- Thành tế bào có chứa licnhin

- Các tế bào nối với nhau thành những ống dài từ rễ lên lá

- Là những tế bào sống, gồm ống hình rây và tế bào kèm

- Các ống rây nối đầu với nhau thành ống dài đi từ lá xuống rễ

Thành phần dịch - Nước, muối khoáng được hấp

thụ ở rễ và các chất hữu cơ đư

ợc tổng hợp ở rễ

- Là các sản phẩm đồng hoá ở lá:

+ Saccarôzơ, axit amin … + một số ion khoáng được sử dụng lại

Động lực vận

chuển - Là sự phối hợp của ba lực:+ áp suất rễ

+ Lực hút do thoát hơi nước ở lá

+ Lực liên kết giữa các phân tử nước với nhau và với vách tế bào mạch gỗ

- Là sự chệnh lệch áp suất thẩm thấu giữa cơ quan cho (lá) và cơ quan nhận (rễ)