Bài mới: Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi chú Giới thiệu Hoạt động1: Hoạt động cả lớp - GV treo bản đồ tự nhiên lên bảng - HS xác định vùng miền mà mình đang sinh sống [r]
Trang 1TIẾT: 01 BÀI: MÔN LỊCH SỬ VÀ ĐỊA LÍ
I- MỤC ĐÍCH, YÊU CẦU:
- Biết môn Lịch sử và Địa lí ở lớp 4 giúp HS hiểu biết về thiên nhiên và con người Việt
Nam
- Biết công lao của ông cha ta trong thời kì dựng nước và giữ nước từ thời Hùng Vương
đến buổi đầu thời Nguyễn
-Trên đất nước ta có nhiều dân tộc sinh sống và có chung một lịch sử, chung một tổ
quốc
- Biết môn Lịch sử và Địa lí góp phần giáo dục HS tình yêu thiên nhiên, con người và
đất nước Việt Nam
-Một số yêu cầu khi học môn lịch sử và địa lí
II- CHUẨN BỊ:
- Bản đồ Địa lí tự nhiên Việt Nam, bản đồ hành chính Việt Nam
- Hình ảnh sinh hoạt của một số dân tộc ở một số vùng
III Hoạt động dạy học chủ yếu:
1 Ổn định lớp :
2 Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra SGK
3 Bài mới:
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi chú
Giới thiệu
Hoạt động1: Hoạt động cả lớp
- GV treo bản đồ tự nhiên lên bảng
Hoạt động 2: Thảo luận nhóm
GV đưa cho mỗi nhóm 3 bức
tranh (ảnh) nói về một nét sinh hoạt
của người dân ở ba miền (cách ăn,
cách mặc, nhà ở, lễ hội) & trả lời
các câu hỏi:
+ Tranh (ảnh) phản ánh cái gì?
+ Ở đâu?
- GV kết luận: Mỗi dân tộc sống
trên đất nước Việt Nam có nét văn
hoá riêng song đều có cùng một Tổ
quốc, một lịch sử Việt Nam
Hoạt động 3: Thảo luận nhóm
GV nêu: Để Tổ quốc ta tươi đẹp
như ngày hôm nay, ông cha ta đã
trải qua hàng ngàn năm dựng
nước và giữ nước Em nào có thể
kể một sự kiện chứng minh điều
đó
GV nhận xét chung
GV cho HS đọc ghi nhớ trong
SGK.
- HS xác định vùng miền mà mình đang sinh sống
- Các nhóm xem tranh (ảnh) &
trả lời các câu hỏi
Đại diện nhóm báo cáo
HS thảo luận nhóm
HS trình bày kết quả
HS đọc ghi nhớ
4 Củng cố:
Trang 22
- Môn lịch sử và Địa lí giúp các em hiểu điều gì?
5 Dặn dò:
- Dặn HS về nhà học thuộc phần ghi nhớ
- Chuẩn bị bài: Làm quen với bản đồ
Điều chỉnh, bổ sung
Lop4.com
Trang 3TIẾT: 02 BÀI: LÀM QUEN VỚI BẢN ĐỒ (TT)
I Mục đích, yêu cầu:
- HS biết cách sử dụng bản đồ như thế nào cho đúng
Nêu được trình tự các bước sử dụng bản đồ
Biết đọc bản đồ ở mức đơn giản: nhận biết vị trí, đặc điểm của đối tượng trên bản đồ;
dựa vào kí hiệu màu sắc phân biệt độ cao, nhận biết núi, cao nguyên, đồng bằng, vùng biển
Tìm một số đối tượng địa lí dựa vào bảng chú giải của bản đồ
Ham thích tìm hiểu môn Địa lí
II Chuẩn bị:
- SGK
- Bản đồ Địa lí tự nhiên Việt Nam, bản đồ hành chính Việt Nam
II Chuẩn bị:
1 Ổn định lớp :
2 Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra SGK
Bản đồ là gì?
Kể một số yếu tố của bản đồ?
Bản đồ thể hiện những đối tượng nào?
3 Bài mới:
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi chú
Hoạt động1: Hoạt động cá nhân
Tên bản đồ cho ta biết điều gì?
Dựa vào bảng chú giải ở hình 3 (bài
2) để đọc các kí hiệu của một số đối
tượng địa lí
Chỉ đường biên giới phần đất liền
của Việt Nam với các nước láng giềng
trên hình 3 (bài 2) & giải thích vì sao
lại biết đó là đường biên giới quốc
gia
GV giúp HS nêu các bước sử dụng
bản đồ
Hoạt động 2: Thực hành theo
nhóm
HS dựa vào kiến thức của bài trước trả lời các câu hỏi
Đại diện một số HS trả lời các câu hỏi trên & chỉ đường biên giới của Việt Nam trên bản đồ treo tường
Các bước sử dụng bản đồ:
+ Đọc tên bản đồ để biết bản đồ đó thể hiện nội dung gì
+ Xem bảng chú giải để biết kí hiệu đối tượng địa
lí cần tìm + Tìm đối tượng trên bản
đồ dựa vào kí hiệu
HS trong nhóm lần lượt làm các bài tập a, b, c
Đại diện nhóm trình bày trước lớp kết quả làm việc của nhóm
Trang 44
- GV hoàn thiện câu trả lời của các
nhóm
Hoạt động 3: Làm việc cả lớp
GV treo bản đồ hành chính Việt
Nam lên bảng
Khi HS lên chỉ bản đồ, GV chú ý
hướng dẫn HS cách chỉ Ví dụ: chỉ
một khu vực thì phải khoanh kín theo
ranh giới của khu vực; chỉ một địa
điểm (thành phố) thì phải chỉ vào kí
hiệu chứ không chỉ vào chữ ghi bên
cạnh; chỉ một dòng sông phải đi từ
đầu nguồn xuống cuối nguồn
HS các nhóm khác sửa chữa, bổ sung cho đầy đủ
& chính xác
Một HS đọc tên bản
đồ & chỉ các hướng Bắc, Nam, Đông, Tây trên bản đồ
Một HS lên chỉ vị trí của tỉnh (thành phố) mình đang sống trên bản đồ
Một HS lên chỉ tỉnh (thành phố) giáp với tỉnh (thành phố) của mình
4 Củng cố
- Gọi HS lên bảng chỉ bản đồ đọc tên và nêu được phương hướng ?
5 Dặn dò:
- Dặn HS về nhà học thuộc phần ghi nhớ
- Chuẩn bị bài: Nước Văn Lang
Điều chỉnh, bổ sung
Lop4.com
Trang 5TIẾT: 03 BÀI: NƯỚC VĂNG LANG
I Mục đích, yêu cầu:
- Nước Văn Lang là nhà nước đầu tiên trong lịch sử nước ta Nhà nước này ra đời cách
đây khoảng bảy trăm năm trước công nguyên
- Biết sơ lược về tổ chức xã hội thời Hùng Vương
- Một số tục lệ của người Lạc Việt còn tồn tại tới ngày nay ở địa phương mà HS được
biết
- HS mô tả được những nét chính về đời sống vật chất và tinh thần của người Lạc Việt
- HS tự hào về thời đại vua Hùng & truyền thống của dân tộc
II Chuẩn bị:
- Hình trong SGK phóng to
- Phiếu học tập
- Phóng to lược đồ Bắc Bộ và Bắc Tring Bộ
- Bảng thống kê ( chưa điền )
Lúa
Khoai
Cây ăn quả
Ươm tơ dệt vải
Đúc đồng: giáo mác,
mũi tên , rìu , lưỡi cày
Nặn đồ đất
Đóng thuyền
Cơm, xôi Bánh chưng, bánh giầy Uống rượu Mắm
Phụ nữ dùng nhiều đồ trang sức , búi tóc hoặc cạo trõc đầu
- Nhà sàn
- Quây quần thành làng
Vui chơi, nhảy múa
Đua thuyền Đấu vật
III Các hoạt động dạy – học :
1 - Khởi động: Hát
2 - Kiểm tra bài cũ:
- Nêu các bước sử dụng bản đồ?
Hãy tìm vị trí của thành phố của em trên bản đồ Việt Nam?
3- Bài mới
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi chú
Giới thiệu:
Hoạt động 1 : Làm việc cả lớp
- Treo lược đồ Bắc Bộ và một phần Bắc
Trung Bộ và vẽ trục thời gian lên bảng
- Giới thiệu về trục thời gian : Người ta
quy ước năm 0 là năm Công nguyên
(CN) ; phía bên trái hoặc phía dưới năm
CN là những năm trước CN; phía bên
phải hoặc phía trên năm CN là những
năm sau CN
Hoạt động 2 : Làm việc cá nhân
GV đưa ra khung sơ đồ (chưa điền nội
dung )
HS dựa vào kênh hình và kênh chữ
trong SGK để xác định địa phận của nước Văn Lang &
kinh đô Văn Lang trên bảng đồ; xác định thời điểm ra đời trên trục thời gian
HS có nhiệm vụ đọc SGK &
điền vào sơ đồ các giai tầng
Trang 66
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi chú
Hùng Vương
Lạc hầu , Lạc
tướng
Lạc dân
Nô tì
Hoạt động 3 : Làm việc cá nhân
- GV đưa ra khung bảng thống kê phản
ánh đời sống vật chất và tinh thần của
ngườ Lạc Việt
- GV yêu cầu HS mô tả lại bằng ngôn
ngữ của mình về đời sống của người
dân Lạc Việt
Hoạt động 4 : Làm việc cá nhân
- Địa phương em còn lưu giữ những tục
lệ nào của người Lạc Việt?
- GV kết luận
sao cho phù hợp
- HS đọc kênh chữ và xem kênh hình để điền nội dung vào các cột cho hợp lí như bảng thống kê trên
- HS trả lời , HS khác bổ sung
HS khá giỏi biết được những tục lệ của người Lạc Việt còn tốn tại đến ngày nay
4 Củng cố
- Nước Văn Lang ra đời cách đây mấy trăm năm?
- Đứng đầu nhà nước là ai?
- Giúp vua có những ai?
- Nêu một số phong tục tập quán của người Lạc việt?
5 Dặn dò:
- Dặn HS về nhà học thuộc phần ghi nhớ
- Chuẩn bị bài: Nước Âu Lạc
Điều chỉnh, bổ sung
Lop4.com
Trang 7TIẾT: 04 BÀI: NƯỚC ÂU LẠC
I Mục đích, yêu cầu:
- Nắm được một cách sơ lược cuộc kháng chiến chống Triệu Đà của nhân dân Âu Lạc
- Thời gian tồn tại của nước Âu Lạc, tên vua, nơi kinh đô đóng
- Sự phát triển về quân sự của nước Âu Lạc
- Nguyên nhân thắng lợi và nguyên nhân thất bại của nước Âu Lạc trước sự xâm lược của
Triệu Đà
- HS tự hào về thời đại vua Hùng & truyền thống của dân tộc
II Chuẩn bị:
- Hình ảnh minh hoạ
- Lược đồ Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ
- Phiếu học tập
III Hoạt động dạy học chủ yếu:
1 Khởi động: Hát
2 Bài cũ: Nước Văn Lang
- Nước Văn Lang ra đời ở đâu & vào thời gian nào?
- Dân thường gọi là gì?
- Người Việt Cổ đã sinh sống như thế nào?
GV nhận xét
3 Bài mới:
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi chú
Hoạt động 1 : Làm việc cá nhân
- Yêu cầu HS đọc SGK và làm phiếu học
tập
- GV hướng dẫn HS kết luận: Cuộc
sống của người Âu Việt & người Lạc
Việt có nhiều điểm tương đồng và họ
sống hoà hợp với nhau
Hoạt động 2 : Làm việc cả lớp
- So sánh sự khác nhau về nơi đóng đô
của nước Văn Lang và nước Âu Lạc?
- Thành tựu lớn nhất của người dân Âu
Lạc là gì?
GV (hoặc HS) kể sơ về truyền thuyết An
Dương Vương
GV mô tả về tác dụng của nỏ & thành Cổ
Loa (qua sơ đồ)
Hoạt động 3 : Làm việc cả lớp
- GV yêu cầu HS đọc SGK
Các nhóm cùng thảo luận các câu hỏi sau:
+ Vì sao cuộc xâm lược của quân Triệu
Đà lại thất bại?
+ Vì sao năm 179 TCN nước Âu Lạc lại
- HS có nhiệm vụ điền dấu x vào ô để chỉ những điểm giống nhau trong cuộc sống của người Lạc Việt & người Âu Việt
- Xây thành Cổ Loa & chế tạo nỏ
HS đọc to đoạn còn lại
- Do sự đồng lòng của nhân dân
ta, có chỉ huy giỏi, có nỏ, có thành luỹ kiên cố
HS trả lời & nêu ý kiến của
Trang 88
rơi vào ách đô hộ của phong kiến phương
Bắc?
- GV nhấn mạnh: Nước Âu Lạc rơi vào
tay Triệu Đà bởi vì âm mưu nham hiểm
của Triệu Đà & cũng bởi vì sự mất cảnh
giác của An Dương Vương
riêng mình
4 Củng cố
- Em học được gì qua thất bại của An Dương Vương?
5 Dặn dò:
- Dặn HS về nhà học thuộc phần ghi nhớ
- Chuẩn bị bài: Nước ta dưới ách đô hộ của phong kiến phương Bắc
Điều chỉnh, bổ sung
Lop4.com
Trang 9TIẾT: 05 BÀI: NƯỚC TA DƯỚI ÁCH ĐÔ HỘ
CỦA PHONG KIẾN PHƯƠNG BẮC
I Mục đích - yêu cầu:
- Từ năm 179 TCN đến năm 938 ,nước ta bị các triều đại phong kiến phương Bắc đô hộ
- Nêu được đôi nét về đời sống cực nhục của nhân dân ta dưới ách đô hộ của các triều đại
phong kiến phương Bắc
- Giáo dục học sinh lòng tự hào dân tộc
II Chuẩn bị:
- SGK
- Phiếu học tập
Họ và tên: ………
Lớp: Bốn
Môn: Lịch sử
PHIẾU HỌC TẬP
Em hãy điền tên các cuộc khởi nghĩa vào cột “Cuộc khởi nghĩa” cho phù hợp với
thời gian diễn ra cuộc khởi nghĩa
- Bảng thống kê
Thời
gian
Các mặt
Trước năm 179 TCN
Từ năm 179 TCN đến năm 938 SCN
Chủ quyền
Kinh tế
Văn hoá
III.Hoạt động dạy học chủ yếu:
1 Khởi động: Hát
2 Bài cũ: Nước Âu Lạc
- Thành tựu lớn nhất của người dân Âu Lạc là gì? - HS trả lời
- Người Lạc Việt & người Âu Việt có những điểm gì giống nhau?
- GV nhận xét
3 Bài mới:
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh GHI CHÚ
Giới thiệu:
Hoạt động1: Làm việc cá nhân
Thời gian Cuộc khởi nghĩa
Năm 40
Năm 248
Năm 542 – 602
Năm 722
Năm 766 – 779
Năm 905
Năm 938
Trang 1010
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh GHI CHÚ
- GV đưa mỗi nhóm một bảng thống
kê (để trống, chưa điền nội dung), yêu
cầu các nhóm so sánh tình hình nước
ta trước và sau khi bị phong kiến
phương Bắc đô hộ
- GV nhận xét
- GV giải thích các khái niệm chủ
quyền , văn hóa
Hoạt động 2: Làm việc cá nhân
- GV đưa phiếu học tập (có ghi thời
gian diễn ra các cuộc khởi nghĩa, cột
các cuộc khởi nghĩa để trống)
- HS có nhiệm vụ điền nội dung vào các ô trống, sau
đó các nhóm cử đại diện lên báo cáo kết quả làm việc
- HS điền tên các cuộc khởi nghĩa sao cho phù hợp với thời gian diễn ra các cuộc khởi nghĩa
- HS báo cáo kết quả làm việc của mình
HS khá, giỏi:
Nhân dân ta không chịu làm
nô lệ, liên tục đứng lên khởi nghĩa
4 Củng cố
-Khi đô hộ nước ta các triều đại PKPB đã làm những gì ?
- Cuộ sống của nhân dân ta dưới ách thống trị của các triều đại PKPB ra sao?
5 Dặn dò:
- Dặn HS về nhà học thuộc phần ghi nhớ
- Chuẩn bị bài: Khởi nghĩa hai Bà Trưng
Điều chỉnh, bổ sung
Lop4.com
Trang 11TIẾT: 06 BÀI: KHỞI NGHĨA HAI BÀ TRƯNG
( Năm 40 )
I Mục đích, yêu cầu:
-Kể ngắn gọn cuộc khởi nghĩa của Hai Bà Trưng (chú ý nguyên nhân khởi nghĩa , người
lãnh đạo, ý nghĩa)
- Sử dụng lược đồ để kể lạinét chính về diễn biến cuộc khởi nghĩa
- Giáo dục học sinh biết cảm phục và học tập tinh thần xả thân vì nước của Hai Bà Trưng
II Chuẩn bị:
GV: - Lược đồ cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng
- Phiếu học tập
HS: - SGK
III.Hoạt động dạy học chủ yếu:
1 Khởi động: Hát
2 Bài cũ: Nước ta dưới ách
đô hộ của phong kiến phương Bắc
- Nhân dân ta đã bị chính quyền đô hộ phương Bắc cai trị như thế nào? ( - HS trả lời )
- Hãy kể tên các cuộc khởi nghĩa của nhân dân ta?
- GV nhận xét
3 Bài mới:
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi chú
Giới thiệu:
Hoạt động1: Thảo luận nhóm
- Giải thích khái niệm quận Giao Chỉ : Thời
nhà Hán đô hộ nước ta , vùng đất Bắc Bộ và
Bắc Trung Bộ chúng đặt là quận Giao Chỉ
- GV đưa vấn đề sau để các nhóm thảo luận
“Khi tìm nguyên nhân của cuộc khởi nghĩa Hai
Bà Trưng, có hai ý kiến sau:
+ Do nhân dân ta căm thù quân xâm lược, đặc
biệt là Thái thú Tô Định
+ Do Thi Sách, chồng của bà Trưng Trắc, bị
Tô Định giết hại
Theo em, ý kiến nào đúng? Tại sao?
- GV hướng dẫn HS kết luận : Thi Sách bị giết
hại chỉ là cái cớ để cuộc khởi nghĩa nổ ra ,
nguyên nhận sâu xa là do lòng yêu nước , căm
thù giặc của hai bà
Hoạt động 2: Làm việc cá nhân
GV treo lược đồ
GV giải thích : Cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng
diễn ra trên phậm vi rất rộng , lược đồ chỉ phản
ánh khu vực chính diễn ra cuộc khởi nghĩa
GV yêu cầu HS nêu lại diễn biến của cuộc
khởi nghĩa?
GV nhận xét
Hoạt động 3: Làm việc cả lớp
Các nhóm thảo luận, sau
đó nêu kết quả
HS quan sát lược đồ &
dựa vào nội dung của bài
để tường thuật lại diễn biến của cuộc khởi nghĩa
Cả lớp thảo luận để đi đến thống nhất
Trang 1212
Khởi nghĩa Hai Bà Trưng thắng lợi có ý nghĩa
gì ?
GV chốt: Sau hơn 200 năm bị phong kiến
nước ngoài đô hộ, lần đầu tiên nhân dân ta
giành được độc lập Sự kiện đó chứng tỏ nhân
dân ta vẫn duy trì và phát huy được truyền
thống bất khuất chống ngoại xâm
- HS trả lời
4 Củng cố
- Cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng do ai lãnh đạo?
- Nguyên nhân của cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng?
5 Dặn dò:
- Dặn HS về nhà học thuộc phần ghi nhớ
- Chuẩn bị : Ngô Quyền & chiến thắng Bạch Đằng
Điều chỉnh, bổ sung
Lop4.com
Trang 13TIẾT: 07 BÀI: CHIẾN THẮNG BẠCH ĐẰNG
DO NGÔ QUYỀN LÃNH ĐẠO ( Năm 938 )
I Mục đích, yêu cầu:
- Kể ngắn gọn trận đánh Bạch Đằng năm 938.
- Nguyên nhân và những nét chính về diễn biến của trận Bạch Đằng
- Ý nghĩa trận Bạch Đằng
- Luôn có tinh thần bảo vệ nền độc lập dân tộc
II Chuẩn bị:
- Hình minh họa
- Bộ tranh vẽ diễn biến trận Bạch Đằng
- Phiếu học tập
Họ và tên: ………
Lớp: Bốn
Môn: Lịch sử
PHIẾU HỌC TẬP
Em hãy điền dấu x vào sau thông tin đúng về Ngô Quyền
+ Ngô Quyền là người làng Đường Lâm (Hà Tây)
+ Ngô Quyền là con rể Dương Đình Nghệ
+ Ngô Quyền chỉ huy quân dân ta đánh quân Nam Hán
III Hoạt động dạy học chủ yếu:
1 Ổn định: Hát
2 Kiểm tra bài cũ: Khởi nghĩa Hai Bà
Trưng
- Vì sao cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng lại xảy ra?
- Ý nghĩa của cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng?
- GV nhận xét
3 Bài mới:
Giới thiệu:
Hoạt động1: Hoạt động cá nhân
- GV yêu cầu HS làm phiếu học tập
- GV yêu cầu một vài HS dựa vào
kết quả làm việc để giới
thiệu vài nét về con người
Ngô Quyền
Hoạt động 2: Hoạt động nhóm
GV yêu cầu HS đọc SGK,
cùng thảo luận những vấn đề sau:
+ Cửa sông Bạch Đằng nằm ở đâu?
+ Quân Ngô Quyền đã dựa vào thuỷ
triều để làm gì?
+ Trận đánh diễn ra như thế nào?
HS làm phiếu học tập
HS xung phong giới thiệu về con người Ngô Quyền
HS đọc đoạn: “Sang đánh nước ta… thất bại”
để cùng thảo luận nhóm
HS thuật lại diễn biến của trận đánh
- HS thảo luận – báo cáo