Có phải vì thế mà Chế Lan Viên đã thấu hiểu nỗi niềm thiết tha, đau đớn nhớ Nước của Bác trong những ngày « Người đi tìm hình của nước » : Đêm mơ nước ngày thấy hình của Nước Cây cỏ tron[r]
Trang 1CHÍ MINH VÀ KÝ TRONG TÙ
I Hoàn và lý do sáng tác $# ký trong tù
1 Hoàn
- Tháng 2/1941, Bác lãnh ! phong trào cách # trong lúc này tình hình trong và có ( ) * +( +* ,- / 0 12
vào 34 50 phát xít 3- và 12 8 làm #8 làm gió, trên Liên Xô và các
minh 8 có < khó =
- Tháng 5/1941, 1 ? @ trì * A trung 0 3B C - 8 thành 2 #E trân GH Minh ( GH minh C , K8 2 và H L @8 các mình, là @8
Trung M<NO
- Vì 2% ngày 13/8/1942, lãnh Q cách # 1 <%R Ái M<N )T C< U% tên # là Chí Minh, K A8 W# 0 quan bí #2 ' Y vùng [T Bó \ Cao ] lên ? sang
Trung M<N W tranh @ , H L X<N và liên H các L N 12 @8
? GH Nam Y Trung M<N^_8< `8 tháng )* ngày 29/8, khi K8 Túc Vinh
JM<B Tây, Trung M<NO thì HCM chính X<% Y a )T (^ 1 ? )A giam
C# )A C% ! vô cùng b ? )A B B lui C 30 nhà tù T \ M<B Tây 0 #* =# ?^
- Trong <d ngày tù C% gian b ' HCM 2 0 « 12 kí trong tù » )] ( Hán bao # 133 bài, 8 ,N theo W 0 - <%H^
2 Lý do :
Trang #Y C< @8 2 0 1 ? nói rõ lý do sáng tác 2 0 :
« Ngâm 0 ta N không ham 1 vì trong Q ) làm chi F%
Ngày dài ngâm L cho khuây GK8 ngâm K8 L ngày do »
- _<N ? gian )A C# tù, Bác )A cách )H bên ngoài, không W làm chính A
L trong khi công H cách # 8 / 0 ) )*^ Bác " B làm 0 W tiêu thì ? và 0 d )< d 8< b @8 ? tù cách # 8 mong L do cháy <*^
- Tuy nhiên C B W< Bác là ? U yêu 0 và = 0 H <2 nói chung Bác là
? có tâm H ,k và = < 0 ca )/# sinh 1< không yêu thích 0 thì vì sao
W B trí « cho khuây » trong ( ngày tù "% Bác làm 0 ?
- 1 vì Bác B dành toàn )* <* ? toàn )* tâm trí, ? gian cho cách # nên
1 ? không W « ham » ngâm 0 và làm 0^ 1 ? \ làm 0 cho mình khi < H ? gian cho phép, ? là U ít Song lúc này Y trong tù, ? gian quá + K8 mà ? không làm L cách # nên " B làm 0 W « L ngày do », Y phong trào cách # mà thôi
- Song ? có = < làm 0 và tâm 0 Bác sáng tác U < và có < bài hay, có ý k8 sâu ,T^
============================
Trang 23 - /0 tâm 3 45 Bác qua 9" bài #< trong « NKTT » ? @
* Lòng yêu cháy )q 9# ngày T !B ] r )= != lo cho 2 #H U
(Không @ LO t# E O
* VU thép phi ? @8 ? ,k k HCM, phong thái ung dung, @ luôn làm
@ hoàn B tinh C quan T J1 T# = ? <% Ung Ninh)
* Tâm H ,k luôn % B# v w bình +A mà thi A @ thiên nhiên J x# =
<%^^^O
;A# B C dùng phép E; và phép #F
Qua =# bài 0 r và r thêm trong « NKTT », ta U% HCM là #* nhà yêu k
^ Trong ,<N ? gian )A tù C% d b U @8 HCM không B là # cùm, ' rét,
( "% ! W U mà là )A #U do, xa ? U<^ 1 ? ,k cách # U%
9# ngày khao khát do cháy <* mong #q K ngày, K ? ,# Y phong trào cách # trong ^1< 9# 1 ? không @ ] r )= != lo cho 2
#H U ^ 3 khi K8 L #T Bác U% lá ? cách # lá ? b M<N theo B vào trong U #0 : « Sao vàng =# cánh #* quanh » I* C A cha già dân * lâm )H E trong nhà tù Y a C vì ? Trung hoa nóng U ?
C chính y là d 8< U « * 0 U H B C# than » 1 ? lãnh Q k
@8 dân * ta còn là #* U# 0 A và )B k cách # phi ? ^ Vx
( ? tù cách # U% +z B# A< hoàn B ,N khác loài ? « vô vàn b » trong nhà tù tàn ) ! mà còn L x lên hoàn B U% #* thái * ung dung tàn ) ! mà còn L x lên hoàn B U% #* thái * ung dung @ W H #* tinh C quan T ^ Vx mà trong <* B lao trên ? núi C% gian lao,
r ] T Y : « núi cao núi cao 2 trùng », Bác H lên #* ,k cách
# trong N cách @8 #* nhà 0 34 nét tiên N 6<U C @8 #* con ? ung dung # k L ( « \ cao @8 <* ,N » 3' là cái « L »
<%H ? @8 ? ,k trên con ? CM gian nan mà không B ai z có L^
« Thu vào C# #T muôn trùng non » là C# vóc, ý chí, )B k trí <H @8 ? anh hùng CM trong N tù C% gian b^ I* C )A B )] <% chân treo L lên mui <% 8< treo b BH y ung dung T# B làng xóm ven sông và <% câu thênh thênh { sóng trên sông ^ 1 ? ,k gang thép U% còn là #* tâm thi ,k luôn % B# tinh luôn ) yêu và rung * #r cái w trong thiên nhiên và trong
<* ?^ Vx mà ngay trong N Q tù, ? tù thi ,k y ung dung T# = qua song ,T nhà tù, giao B# mênh mông C = bè ) len q tìm =# 1 ?^
- Phép : HCM- Bác Bác- 1 ? ,k cách # U% GA cha già dân *
=============================
BÀI 1 : G H
Phân tích tác 0K2
Bác là ? U # yêu thiên nhiên, khát khao hoà L thiên nhiên, trong ' =
# #* A8 A 6- trong tâm Bác và 0 Bác Có B #* <d r 0 =
Chí Minh mà bài nào z long lanh sáng w : VB khuya, }]# tháng giêng, Tin T
2 3N = ^^^ Trong lòng thi nhân luôn !B sáng #* C = ~ #* nàng 0 = tri âm tri \ :
= vào `8 ,b p 0
GH quân 8 )2 xin ? hôm sau
Trang 3(Tin T 2O
- Gió khuya ngon U bên song = nhòm
J3N = O
- Khuya bát ngát = ngân C% <%
J}]# tháng giêng) Chính vì không \ trong <* kháng N Pháp, khi Bác là ? do 8 chèo lái con <% kháng @8 dân * ) )? vinh quang, = # tràn C% 0
1 ? ; mà ngay B khi )A giam C# C% ! b trong nhà tù, = y U lánh !B sáng trong ( C 0 @8 Bác, ánh sáng < r K tâm @8 ? tù cách # ^ Trong < bài 0 « 1 T# = » L xem là #* bài 0 hay nói <*
T# = 2 E )H @8 Bác- T# = trong nhà tù
Nhân
1 Về đề tài ngắm trăng và phân tích hai câu đầu
- Gr <%H (hay « khán minh <%H N <%H »), - là « T# = », là #* thi
b ) trong 0 68^ Thi nhân 68 E B = w ? g# L< ra <N hoa
W Y = ; <* Y = # #? C #k mãn, thú A^
Khi chén
Khi xem hoa
( 1 <%R Du – TK)
J1 <%R Trãi)
Nói chung, ? ta \ T# = trong hoàn B B 0 tâm !B mái, thái
F% Chí Minh T# = trong #* hoàn B E )H : trong nhà tù ! 1 ? T#
= Y F% 8 trong B Q tù 2 tao nhân #E khách Y = ' 8 là #* tù nhân )A C% ! vô cùng b^ 3< H sinh ! @8 nhà tù tàn ) ! dã man mà tù nhân
B ,N <* ,N « khác loài ? » V<* ,N ' làm sao phù L H « Y nguyêt", U% F< ra L< và hoa W Y = ^ 1 câu 0 không mang ý k8 phê phán
* nhà tù mà @ %< W nói tâm @8 Bác B 9# = w 1 ? khao khát L Y = #* cách r w và U% làm không có L< và hoa GH
L< và hoa trong B Q tù T H cho U% ? tù U% không )2 )Y gánh E 2 U tâm y do ung dung, y thèm L 2 Y B = w ^
1 vì sao câu 0 - hai có #* chút )N N r trong ba ( « L
hà » @8 nguyên tác ? « 1 L hà » là ) làm nào lVB câu 0 « N ` 0 tiêu
L hà ?» có k8 là B w { trong lành 9# nay ) làm nào ? Tác B +A thành « B w 9# nay khó ( ? » là )q cái 6N xang )N N U H ,k @8 Bác L W H Y ? q « L hà » ( ) làm nào) 5A là « khó ( ? » thì
U% nhân 2 ( tình có v bình B ( ? - không rung B# # #{ trong 0
( Hán 3F% là #* tâm H ,k 7 nên # )N N vì « trong tù không L< z không hoa » W ' = )Y 1 ? U yêu = và 0 (8 còn coi = ? ) tri âm tri \ ? 3' #* ? ) mà không có r< và hoa theo phong cách tao nhã @8 thi nhân muôn ? [0 34 thì coi sao H ? Trong tù, < N #r ) làm sao có r< có hoa L ? 1 ? K8 ) < U% y T trong câu 0 hai
C U # ( « không » #* ? d = ? ) tâm tình mà 1 ?
Trang 4U yêu quý và trân r ^ 3' là cái )N N )= != U H ,k @8 nhà 0 Chí Minh mà không B ai z có L Bác- U là trong hoàn B Y = E )H Y N
Q tù Y \ có tâm H ,k ) yêu 0 ) xúc B# v w @8 thiên nhiên thì « B w 9# = trong tù # có # xúc * U% # có d )= != U%^
Và ta W< ? H ,k U% sau này trong hoàn B do, B trong ánh « =
b Q bóng hoa » hay T# mình vào B « khuya bát ngát = ngân C% <% »
bài 0 này, bên cái H 0 Q @8 nhà tù thì # )= != H ,k U% càng )* * #* )B k ( vàng @8 con ? )U U cái gian b @8 ? ,N Q tù W ( nguyên w #* tâm % B# tinh luôn ) yêu và rung * #r cái w trong thiên nhiên và trong <* ?^
2 Sau cái phút băn khoăn bối rối ban đầu là một mối giao hoà tuyệt đẹp giữa người với trăng, giữa thi nhân với bạn tâm tình :
3F% là #* #N giao hoà C# E mà tha sâu T ) bao (8 1 ? và = ^ }L< hoa không có, \ có U# lòng @8 4 ) tâm giao thu vào #* ( « T# » : r nhìn nhau
=# T# qua U song ,T nhà tù Và chính U# lòng @8 r T cái song ,T nhà
tù thô ) ! và ghê Y# kia U# lòng U% , T U% L W H tài tình trong H
<2 N U sáng ! @8 câu 0 ( Hán :
Nhân
F% có N (8 hai câu trên, + theo <2 0 3? (nhân <%H tòng ; minh
<%H thi gia) ; N Y ( C< và <N @8 #d câu 0 ( nhân- <%H , <%H - thi gia) . cho = và ? X<U quýt nhau trong #* #N tâm giao tri \^ s U< ' ! #*
H< X<B H <2 riêng Hai câu 0 +A làm #U U< trúc ' B# C nào ,-
<% B#^ Ngoài ra 2 K « nhân », « T# » 8 cô $ và U là ( « nhòm » e 8
L nhã
Hình - và U< trúc câu 0 ( Hán W H #N giao hoà E )H (8 ? và = ^ Hình - và U< trúc câu 0 H rõ B T# = trong tù ; hai C< là 1 ? và = (8 là song ,T nhà tù b lên thô ) ! 2 = cách Song ? B
ra ngoài `8 ,T W T# = sáng, giao hoà C = do 8 !B #* (8 ? và
C = z L qua song ,T nhà tù W tìm T# nhà 0 trong tù VB = và ?
< @ * tìm giao hoà cùng nhau, T# nhau say T#^ VU< trúc N @8 hai câu 0
( Hán làm b )2 tình B# song 0 (8 ? và = ^ 1 H <2 nhân hoá
= Y nên con ? có 0 #E có linh có ánh #T^ = Y thành ? ) tri âm tri \ @8 ? tù cho phút giao hoà C# E U% thêm U# thía Hai câu
0 @8 Bác cho U% = yêu ? z ngang ? yêu = ^ Không \ 1 ?
cái w @8 = mà mà = z phát H ra cái w Y cõi 1 ? U% Y ?
tù #* nhà 0^ Phút giao B# U% #r 8< 0 gian b =# N @8 <* ,N Q
tù, B cái song ,T nhà tù kia ) #U tâm con ? Y nên thanh B w nhõm,
= hoa :tù nhân !T ) thi nhân Không còn tù Q không còn tù nhân, \ có nhà 0
và C = tri \^ Hoàn B là trói )<* giam C# ,- ,N @8 con ? là vô
^ Y « T# = » không \ là bài 0 nói lên lòng yêu thiên nhiên, yêu = @8 Bác, mà còn cho U% #* <* L Q tinh C @8 ? tù cách # HCM Và trong N Q tù, 1 ? ánh = sáng B = z là do
d khát khao cháy )q @8 1 ? :
Trang 5Lòng theo
Bài 0 K8 W H tình yêu thiên nhiên E )H sâu ,T # #{ #* )W< H b )2 @8 tâm H ,k Y Bác K8 cho U% ,- # tinh C to @8 ? ,k k
'^ 3] sau ( câu 0 U 0 ' là #* tinh C thép mà )W< H Y F% là , do
* phong thái ung dung L lên Q tù tàn ) !^ 1 ? tù cách # U% +? không chút )2 tâm ( cùm xích, ' rét, #<d H v Y^^^^ @8 * nhà tù @ . )U U song ,T thô ) ! @8 nhà tù W tâm bay )b W tìm N +H "# tâm
C = tri \ cái w khát khao do Bài 0 là , minh ! sinh * cho hình L HCM- ? khách tiên trong Q là #* minh - sinh * cho câu 0 Bác
Y ngoài bìa 2 NNKTTT:
Thân
Tinh
*Tóm : \ là #* bài 0 - <%H B +A « 1 T# = » cho U% v w @8
#* tâm #* nhân cách K8 U H ,k K8 có @ )B k phi ? @8 ?
,k k ^ Bài 0 cho U% nét E ,T @8 0 ( tình HCM, K8 có màu ,T b W JW H Y tài « r <%H », Y thi H< « L< hoa, = », U< trúc = N trong hai câu 0 sau ; E )H U là hình B @8 @ W ( tình ung dung giao B# E )H thiên nhiên) K8 mang @8 ? J#* 0 quan, luôn phía <* ,N
K8 mang tinh C thép K8 B +A nhiên, K8 hàm súc
===================
Viết đoạn : Nhận xét về ánh trăng trong thơ Bác Hồ
Trong 0 Bác, ánh = luôn luôn tràn C%^ = vào 0 Bác Y < bài 0
<* ( giai ! khác nhau, K ( bài 0 trong nhà tù @8 * Y a
= luôn là ) ? ) tri âm tri \ @8 Bác : « 1 ? T# = soi ngoài
`8 ,b
= nhòm khe `8 T# nhà 0 »
( bài 0 trong ánh = càng thân T bó Bác = thân
#2 1 ? và « = vào `8 ,b p 0^ GH quân 8 )2 xin ? hôm sau » (Tin
T 2O^ = ôm trùm B 2 B K Y nên lung linh, <% B! U# áp, hoà
L X<U quýt :
« = b Q bóng hoa » JVB khuya)
<% = z cùng : « Sao 8 <% % <% ? = theo » =
C% T khoang <% theo Bác Y sau khi bàn ) H quân :
}]# xuân * = soi
^^^^^^^^^^^^^^^^= ngân C% <%
J}]# tháng giêng)
= là <* ,N là thanh bình, là phúc, là #0 là # an @ là ? ) tâm tình @8 Bác Ánh = làm cho cái w @8 B 2 Y nên êm # sâu ,T làm cho B#
k @8 con ? thêm thâm C# trong sáng Có W nói trong 0 Bác, ánh = luôn L trìu # và = z góp C làm nên v w @8 0 1 ?^
Bài 2 : L M PÁC BÓ
1 Hoàn cảnh sáng tác
Bài 0 L ra trong #* hoàn B E )H : tháng 2/1941, sau 30 =# bôn ba
! * cách # Y ngoài tìm ? B phóng dân * lãnh Q 1 <%R Ái M<N
Trang 6lãnh ! phong trào cách # trong ^ 1 ? ,N và làm H trong
( < H ,- gian b Y hang [T Bó Cao ] sát biên GH Trung 1
#* tinh C quan cách # #* Q ? hóm \ 0 vui, Bác làm 0
( ngày gian b '^
2 2 $ chung P bài #<
Bài 0 )N câu, có r Z8 vui hóm \ toát lên #* B# giác vui thích,
!B mái 3] sau # vui ' là v w @8 #* tâm bình +A mà thanh cao nhiên
mà C% )B k @8 Bác
3 Phân tích bài thơ
Theo U< trúc, có W U% bài - <%H này # hai C :
- Ba câu C< là C B B và W , H Y [T Bó
- Câu <N nói lên B# k <* ,N Y [T Bó ? z là quan H# ,N
@8 ? ,k cách # trong ( ngày C< ,- gian b ?
ra, Y ba câu C< qua C W và B z C nào )* * quan H# sông @8 tác B W nhà 0 có W b #* ? x A C% hào : V<* ? cách #
2 là sang Tình C @8 bài 0 khí U @8 ? +U< U @8 tác B L cô $ và
!B sáng trong câu 0 này
a Thú lâm tuyền :
- Câu #Y C< bài 0 có r H< 0 !B mái, r lên ta có B# Y Bác ,N 2 ung dung, hoà L A nhàng H< ,N @8 núi K :
Sáng ra
Câu 0 T A Y (8 ! thành hai sóng 4 toát lên B# giác nhip nhàng,
: sáng ra, N vào
- Câu - hai là #* nét ? Z8 cho ) - = @8 con ? ,N Y ,<N Y hang U% 2 C% @ C% @ + K8 :
Cháo @A rau &1 B "C sàng.
Có ? W< là : dù \ có cháo )w rau #= tinh C cách # y , sàng Cách W< U% không sai #E ( pháp e không thích L T# r 0 Z8 vui,
!B mái @8 B bài 0^ Có { nên W< là : - = ( cháo )w rau #= O thì lúc nào z có ,^
- Câu 0 - U nói YF< 0 - hai nói = câu 0 - ba nói làm H B
3 câu < là <2 B sinh ! 2 U \ câu # phát )W< B# xúc, ý k^
W< 2% sx phù L # 0 U< E { @8 bài 0 0^ Hai câu
0 này còn làm L B# xúc 0 @8 bài « VB K GH T » (1947) @8 Bác z +R B # vui thích ,B khoái trong B ,N @8 1 ? Y núi K :
Khách 8D thì &- ngô D2 !
Non xanh
G Bác Y GH T « non xanh ) » , « L< r chè 0 » z « y , sàng » #< gì có U% - « tha », « #E ,- » Y Q N « cháo )w rau #= »
Y [T Bó 2%^
- 1 , ( câu 0 trên F% W B ,N @8 Bác Y PBó là hoàn toàn nói $ , 2 cái , 2 C% gian b song Y thành cái giàu có, sang r ^ 1 2% câu 0 #* Q ? nhiên L lên trên gian b khó =^ Mà không B
ai z có L Q ? U% trong hoàn B U%^ 1Q ? @8 Bác +? xua tan U
Trang 7B ( gì là gian q @8 <* ,N cách # không ( còn )* * # vui sâu kín : L hoà mình thiên nhiên phóng khoáng trong #* phong thái ung dung, nhàn nhã, tháng 1 =# 1946 : « Tôi \ có #* , ham #<N ham #<N * * là làm sao cho ta
L * 2 dân ta L hoàn toàn do, bào ai z có 0# = áo #E ai z L
r hành Riêng C tôi thì làm #* cái nhà nho q 0 có non xanh ) W câu cá,
rau, ,# < làm ) các Q già hái @ v em = trâu không dính líu gì vòng danh L », Bác )* * và x A trong < bài 0 khác @8 1 ?^
_ hoà L C z thiên nhiên trong #* <* ,N B +A thanh # là #* nét
E thù làm nên tâm phong phú @8 Bác, cho 1 ? mang phong thái #* nhà 0 34 #* / ,k #* ! ,k^ Thì ra trong con ? ,k cách
# k U% y có #* « khách lâm <% » Thú lâm <% là #* tình B# cao có
<% N K xa 68^ 1( )2 nhân quân ` khi E <* ? R< 0 C# )Q
K )q công danh, tìm <* ,N / +2 N núi K ) cây q chim muông, X< gió | = :
Nghêu ngao vui thú yên hà Mai là
Vui thú lâm <% z là vui cái nghèo VB# - vui cái nghèo z W B
#* # sáng tác trong = 0 <% N :
1 <%R \ Khiêm : Thu 1 &1 trúc, 8 1 giá
Xuân
V<* ,N @8 Bác x khác gì <* ,N # ) mà thanh cao (8 thiên nhiên cùa ? 68 '^
1 <%R Trãi trong « Côn _0 ca » :
Muôn chung chín
Nghèo mà B# U% là « hào », là « phong < U # », là « tri túc » Vì chính cái
A # ) @8 B nghèo U% là )W< H cúa giàu sang ! lý, tinh C là #* thái
* ,N thanh cao Do ' mà có B# giác U !B mãn, hào cái nghèo, B# U%
« nghèo mà sang »
Và cái bàn thiên ! @8 Bác L Côn _0 @8 1 <%R Trãi :
Côn ? có 8% rêu phong
Ta
1 N mà khác các )2 nhân 68 thì ' # là Bác ^ aN Y phong thái ung dung, Y cacsh tiên phong ! N Y # vui thú ,N hòa L (8 thiên nhiên, Y , L lên coi ? gian b^ Khác Y d ? 68 lui N lâm <% là W xa lánh cõi
? 0 )/ là , quay H dù sao z mang ít < khí A thoát li ; còn Bác
là ? cách # không B là / ,k mà là #* ,k cho nên dù có Y núi K
y là 8 +U thân vào H xã * dù có ,N trong thú lâm <% thì y làm H cho cách # cho U cho nhân dân Cho nên (8 N non xanh ) U% ? +A ,` 3B +A <N e:A ,` 3B * ,B Liên Xô » làm tài H< <U <%H cán )* cách # GH Nam 3F% là câu 0 nói rõ , khác nhau 0 )B (8 nhà cách # HCM
? 68 : « Bàn chông chênh +A ,` 3B »
V- ~ cái bàn thiên ! bên )? ,<N U% B là 0 các tao nhân #E khách ?
<N L< làm tho Y F% nhà 0 HCM +A ,` 3B )Y nhà
U% là #* ,k cách # 8 lo toan, nhen nhóm cho phong trào cách # bùng
Trang 8lên K cái hang C< < [T Bó này 1< ? bình cái hay @8 câu 0 trong , 0
B ý (8 « bàn chông chênh » và « +A ,` 3B » 1< hình B « bàn chông
chênh » @8 thiên nhiên L lên cái 8 b A ( vàng B< cách # trong ( ngày C< - thì Q# K « +A ,` 3B » T $ làm cho cái bàn kia không còn chông chênh (8^ Con ? L lên hoàn B W H )B k @ tin Y vào mình 3' không B là #* / ,k^ Và ba ( « +A ,` 3B » ? sáng #* 0
,k @8 ? * ,B HCM L 3 ( « "# quân , » trong câu « yên ba thâm ,- "# quân , » 1 ? 7 =# sau trong #* 9# « nguyên tiêu » = sáng C% ? (8 0 khói súng
b 8Q R; cách 2B" #$# là sang
Câu #* ? b hóm \ ? là #* ? x A C% hào
<* ,N cách # @8 mình 2 là kì +H< )Y nó g# #* quan H# ,N 2
# #v và cao w @8 ? * ,B HM 1 ? ta có W nói <* ? cách # 2 là v vang, 2 là vinh quang, 2 là cao w ^^^ 8 ai 2 « <* ? cách # 2 là sang » Bác Ba câu trên L b và nâng cao lên thành #* nhân sinh quan
# in 2# )B ,T HCM : <* ? CM, #* <* ? B ,N trong bí #2 A< gian .b < N vô C khi con ? ,N vì #* lý Y cao w thì <* ? U%
y mang #* phong A E )H #* cái thú riêng, #* giá A mà ( <* ? khác không
phong thái
phong
<* ,N U% B hào mãnh H <* ,N U%^ 3< này không B ai z B# 2
và ý - L Bác G ra L #* câu 0 2% B là @8 #* cách nhìn # #v
#* C# Y cao, #* nhân cách r ^ 1 cái sâu ,T lao @8 câu 0
L ra #* cách vui 0 hóm \ thì ' # là @8 chúng ta Câu 0 #*
? vui nhiên @8 ? ,k <* ,N gian truân, U B mà không C
B suy k gì B^ Y ' chính là )B U con ? Bác, máu A và tâm Bác mà hoá thành 0^ Câu 0 nâng bài 0 +2% K câu trên w câu <N này thì bài 0 !B sáng VÀ ( SANG thúc bài 0 #* nhãn ngân vang mãi #* quan cách
# trong #* quan H# ,N cao B <%H ? @8 Bác
Y { Bác là ? 0 ai W< gian b < N nghèo nàn là H còn sang C< là 0 lai ; hay nói $ 0 nghèo là < H 2 U hôm nay, còn sang chính
là xu U T @8 cách # ngày mai
* 0 Bác K8 U # B +A song U hàm súc, L lên bao ý k8 sâu xa ;
K8 2# " màu ,T b W K8 W H C% @ tinh C ? ^ Bài « - B [T Bó » là
W hình @8 0 phong cách 0 '^
Bài 3 CHO CÂU
1 mà không @ L z là < ? U% Y các )2 k nhân trong A ,`^
8=& 8E » ( A ,kO còn Lê :L và 1 <%R Trãi thì :
(Bình Ngô cáo)
Trang 9N <% N yêu @8 cha ông, Bác z có < 9# không @
^ 1 có B ( 9# không @ @8 nhà cách # HM y có ( nét #
( W# !B sáng 0 ? 3< này L W H Y , 2 * @8 # 0 K « - » sang « @ » « #0 » W có #* hình B lung linh ~ khép bài 0 trong #* U
#0 kì +H< @8 ? tù- thi ,k - ,k
« Cánh Sao vàng 1& cánh &, I quanh »
aU #0 là #* z là @8 d lòng Bác lúc )U% ?^ Y theo tâm lý
( hình B H lên trong U #0 @8 con ? bao ? z là ( < mà r quan tâm, chú ý U ( < ám B U N r trong lúc \^ Cái gì H lên trong U #0 Y N Q tù @8 Bác ? 3' là « sao vàng =# cánh », )W< L cho lá b X<N
và cách # ^ Và hình B « sao vàng =# cánh » ngay trong U #0 khi 1 ? K8
L #T^ Có k8 là hình B b M<N luôn da + và ? trong máu A và tâm
1 ? trong <* ? cách # gian truân, U B @8 1 ? dù là Y bão <% Luân 34 hay tù Q 0 34 ^ Có B vì mà V Lan Viên U< W< d # tha, 8< 1 @8 Bác trong ( ngày « 1 ? tìm hình @8 » :
Cây
An
Và ta W< ý 0 này @8 ông L 0 < K hình B « sao vàng =# cánh
#* quanh » trong bài « không @ L » @8 Bác, z Hoàng Trung Thông khi
r 0 Bác B# 2 lòng yêu cao w <%H ? @8 lãnh Q :
Thân Bay quanh I &, ánh vàng sao
Y U% không \ là d da + và ? @8 ? con yêu ,N
#* @8 dân * mà còn là « N trong #* # tin 0 » @8 ? ,k cách # lão thành nhìn U% 0 lai 0 sáng @8 nhà ngay trong bóng N @8
N Q tù Cho nên hình B b M<N H lên trong U #0 # 2 lung linh, ~ :
« Sao vàng =# cánh #* quanh » 1# tin U% B # #{ nào thì # có
#* U #* b X<N w # sáng ! ra #* hình B C% U 0 2%^ 3' là U lãng # 0 lên trên H g N @8 nhà tù- nó chính là , L Q tinh
C @8 nhà 0 W 0 ra ánh sáng, 0 lai 0 w @8 b X<N @8 dân * trong #* + B# C% # tin @8 mình 0 - <%H ? tinh và !B sáng Y câu <N^
VB bài 0 là #* <* N ! * tâm sâu T 2 * qua các cung )2 B# xúc, K + nén, tích Q E Y thái thao - trong hai câu C< , <%W b có gì *
* Y trang thái « K8 L #T » trong câu - ba, W )* phát và !B sáng # #{ Y
thái #* trong câu <N^ Câu 0 nâng B bài 0 +2% trong #* C sáng ~
#* # tin mãnh H #* chí khí quan bay )b khi thi nhân L q nhà tù bay
quê 0 L quanh ánh sao vàng, )W< L cho lá ? b M<N và cách # ^ 1d
canh cánh trong #* # tin 0 Y N Q tù )* * nét k @8 #* tâm
^
Trang 10X ^W BÀI 1 : _ `a I- ;c; #;A8
3? CM và ? 0 @8 N (< L +U< )] bài 0 « K U% » vào tháng 7
=# PDN (< Y thành #* ,k cách # và ) vào ? 0 cách # ^ 3' là cái ? W# nhà 0 2 #* lý Y ,N #* quan H# ,N cái lí Y thay
b toàn )* <* ? @8 nhà 0 W có ? tâm <%H chân thành ,N theo lí Y # lí
Y cách # ^
- Bài 0 là # vui , tràn 2 tâm tác B khi )T E lí Y * ,B và ? tâm
H# chân thành @8 ? thanh niên # giác * lí Y * ,B <%H T bó X<C chúng lao b^
- Bài 0 tiêu )W< cho bút pháp 0 C< U lãng # <Y ban C< @8 N (<^
II- Phân tích
1 Khổ 1 : Niềm vui sướng tràn ngập tâm hồn nhà thơ khi bắt gặp lí tưởng cộng sản
- Trong ? #d ? < có W có ( phút giây )K sáng, ( , b thay kì +H< W
+U< U ,<N ?^ 3' là phút giây tình yêu L là lúc chân lí khoa r loé sáng, là ?
W# giác * #* lí Y nhân sinh, #* { ,N ^ 3' là lúc ? ta b thay toàn )* cách
B# 2 <* ?^ G N (< ' là lúc ông 2 lí Y * ,B và lí Y U% )K sáng trong ông, r sáng cho ông ,<N ? :
K U% trong tôi )K T
IE ? chân lí chói qua tim
tôi là #* ? hoa lá
}U 2# 0 và * chim
3r )N câu 0 mà Y tâm N (< 8 )K sáng lên # #{ trong cái giây phút theieng liêng giác * lí Y cách # IE ? chói chang, T )K sáng, ? cây ngát 0 và chim * rã Có @ âm thanh, ,T màu, 0 A^^^^ mà cái gì z
w z ngây U say mê, )Y U B < )K sáng trong tâm thi ,k^ 3F% là , )K sáng @8 chân lí cách # N #* con ? #* ? ?^ _ )K sáng U% K8 *
* K8 chói chang, 0 vui, ]# T# và + dào ,- ,N ^ Nó L )W< A )] hai hình B « #E ? chân lí », « ? hoa lá » hài hoà N U nhau và Q trong )N K làm )K sáng B b 0 : « )K », « chói », « 2# », « * » Có « #E ? chân lí » chói chang có « ? hoa lá » xanh mát ; có « )K », « chói » @8 ánh sáng lí
Y thì có « 2# » mùi 0 và « * » chim @8 <* ,N cách # ^ Lí Y
hoà vào <* ,N thành <* ,N cách # trong tâm thi ,k^
Câu 0 hay U )K sáng U là : IE ? chân lí chói qua tim
Nhà 0 dùng cách nói # du 2 K 0 tây : eIE ? chân lí » là #* / +Q có U<
! # cho lí Y cách # N #E ? !B sáng ~^ Dùng hình B #E
? W )W< cho cách # 2 không gì $ và w )] ^ Chính Bác nói :
« ( sai C# < bóng mây qua, còn chân lí @8 @ k8 Mác Lê Nin thì #E
? sáng mãi » N (< Lê Anh Xuân, GR [0 ^^^^ < dùng #E ? W )W< cho cách # trong ( bài 0 sau này 1 « #E ? chân lí » là hình B C< tiên N
(< dùng trong bài 0 « K U% » W ghi cái giây phút )K sáng @8 lí Y trong tâm
ông « IE ? chân lí » U% « chói qua tim » J- không B chói trong tim) )Y #E
? < xuyên qua tim làm tâm nhà 0 )K sáng
1< hai câu 0 trên chói chang ~ ánh sáng @8 lí Y thì hai câu + xanh mát 0 vui 0 ,T @8 <* ,N ^ Hoa lá, 0 0# chim là thái C% sinh khí @8
... thái F% Chí Minh T# = #* hoàn B E )H : nhà tù ! 1 ? T#
= Y F% 8 B Q tù 2 tao nhân #E khách Y = '' 8 #* tù nhân )A C% ! vô ... ? Y nên B w nhõm,
= hoa :tù nhân !T ) thi nhân Khơng cịn tù Q khơng cịn tù nhân, \ có nhà 0
và C = tri \^ Hồn B trói )<* giam C# ,-... xét ánh trăng thơ Bác Hồ< /b>
Trong 0 Bác, ánh = luôn tràn C%^ = vào 0 Bác Y < 0
<* ( giai ! khác nhau, K ( 0 nhà tù @8 *