Bµi gi¶ng Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Ghi b¶ng Hoạt động 1: Sự phong phú và đa dạng của thực vật GV.. Yªu cÇu HS quan s¸t HS..[r]
Trang 1Ngày soạn : 14/8/2009
Ngày dạy : 18/8/2009
Tiết 1 :
I Mục tiêu
1 Kiến thức
- Nêu được đặc điểm chủ yếu của cơ thể sống
- Phân biệt vật sống và vật không sống
2 Kỹ năng
- Rèn kỹ năng tìm hiểu đời sống hoạt động của sinh vật
3 Thái độ
- Giáo dục lòng yêu thiên nhiên , yêu thích môn học
II Chuẩn bị
GV : Tranh vẽ thể hiện một vài nhóm sinh vật , hình vẽ 2.1 SGK
III Phương pháp
- Vấn đáp
- Học tập theo nhóm nhỏ
IV Hoạt động dạy học
1 ổn định lớp
2 Kiểm tra
3 Bài giảng
Mở đầu : SGK
Hoạt động 1 : Nhận dạng vật sống và vật không sống
H Em hãy kể tên một số cây,
con , đồ vật ở xung quanh ?
GV Yêu cầu học sinh chọn đại
diện để quan sát :
GV Yêu cầu HS thảo luận nhóm
theo câu hỏi :
1 Con gà , cây đậu cần điều kiện
gì để sống?Cái bàn có cần điều
kiện giống như con gà và cây đậu
để tồn tại không ?
2 Sau một thời gian chăm sóc
đối tượng nào sẽ tăng kích thước,
khối lượng và đối tượng nào
không tăng ?
GV Yêu cầu các nhóm trình bày
HS Kể những sinh vật xung quanh
HS Chọn đại diện để quan sát
VD con gà ,cây đậu ,cái bàn
HS Thảo luận nhóm và cử một người ghi lại những ý kiến trao
đổi thống nhất của nhóm
HS Đại diện nhóm trình bày ý kiến của nhóm mình => nhóm
Trang 2ý kiến của nhóm mình
GV Gới thiệu vật sống ( con gà ,
cây đậu ) và vật không sống ( cái
bàn )
GV Em hãy lấy một số VD về vật
sống và vật không sống ?
khác bổ sung => chọn ý kiến
đúng
HS Rút ra kết luận Về vật sống và vật không sống
HS Tự cho ví dụ
Kết luận :
- Vật sống : Lấy thức
ăn ,nước uống ,lớn lên ,sinh sản
- Vật không sống : Không lấy thức ăn ,không lớn lên
Hoạt động 2 : Đặc điểm của cơ thể sống
GV Yêu cầu HS quan sát bảng
SGK trang 6 > GV giải thích
tiêu đè của hai cột 6 và 7
GV Yêu cầu HS hoạt động độc
lập điìen vào bảng trong vở BT in
GV Chữa bài bằng cách gọi HS
trả lời > GV nhận xét
H Qua bảng so sánh hãy cho biết
đặc điểm của cơ thể sống?
HS Quan sát bảng SGK chú ý cột 6 và 7
HS hoàn thành bảng
HS Lên bảng ghi kết quả của mình vào bảng phụ của GV >
HS khác theo rõi và nhận xét
> HS ghi tiếp các ví dụ khác vào bảng
HS Nêu đặc điểm của cơ thể sống ?
KL : Đặc diểm của cơ thể sống là :
- Trao đổi chất với môi trường
- Lớn lên và sinh sản Kết luận chung : (SGK /6)
V Củng cố
1 Đánh dấu nhân vào ô mà em cho là đúng
Dấu hiệu chung cho mọi cơ thể sống là :
1 Lớn lên
2 Sinh sản
3 Di chuyển
4 Lấy các chất cần thiết
5 Loại bỏ các chất thải
2 Giữa vật sống và vật không sống có những điểm gì khác nhau
VI Hướng dẫn về nhà
+ Học thuộc lí thuyết theo vở ghi và SGK
+ Đọc trước bài 2 " Nhiệm vụ của sinh học"
+ Chuẩn bị một số tranh ảnh về sinh vật trong tự nhiên
Trang 3Ngày soạn : 19/8/2009
Ngày dạy : 22/8/2009
Tiết 2
Bài 2 : NhIệM Vụ CủA SINH HọC
I Mục tiêu
1 Kiến thức
- Nêu được một số ví dụ để thấy sự đa dạng của sinh vật cùng với sự lợi hại của chúng
- Biết được bốn nhóm sinh vật chính : Động vật ,thực vật , vi khuẩn , nấm
- Hiểu được nhiệm vụ của sinh học và thực vật học
2 Kỹ năng
- Rèn kỹ năng quan sát so sánh
3 Thái độ
- Giáo dục lòng yêu thiên nhiên , yêu thích môn học
II Chuẩn bị
GV :- Tranh phóng to về quang cảnh tự nhiên có một số động vật và thực vật khác nhau
- Tranh vẽ về đại diện nhóm sinh vật chính ( Hình 2.1 / SGK )
III Phương pháp
- Vấn đáp
- Học tập theo nhóm nhỏ
IV Hoạt động dạy học
1 ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ
HS1 : Giữa vật sống và vật không sống có những điểm gì khác nhau ?
3 Bài giảng
Đặt vấn đề : Dùng tranh ảnh về nhiều loài sinh vật để vào bài
Hoạt động 1 : Sinh vật trong tự nhiên
GV Yêu cầu HS Làm bài tập
trang 7 SGK
H Qua bảng thống kê em có
nhận xét gì về thế giới sinh vật ?
H Sự phong phú về môi trường
sống , kích thước , khả năng di
chuyển của sinh vật nói nên điều
gì ?
GV Yêu cầu HS hãy quan sát
lại bảng thống kê và trả lời câu
hỏi : Có thể chia thế giới sinh
vật thành mấy nhóm ?
HS Hoàn thành bảng thống kê trang 7 SGK vào vở BT in
HS Nhận xét theo cột dọc , bổ sung có hoàn chỉnh phần nhận xét
HS Thảo luận nhóm để rút ra kết luận : Sinh vật đa dạng
HS Phân loại các nhóm sinh vật
a ) Sự đa dạng của thế giới sinh vật
b ) Các nhóm sinh vật
Trang 4GV Cho HS nghiên cứu thêm
thông tin SGK trang 8 kết hợp
với quan sát hình 2.1 ( SGK / 8 )
H Thông tin đó cho em biết
điều gì ?
H Khi phân chia sinh vật thành
4 nhóm người ta dựa vào những
đặc điểm nào ?
HS Nghiên cứu độc lập nội dung trong thông tin
HS Nêu nhận xét : Sinh vật trong tự nhiên được chia làm 4 nhóm
Kết luận : Sinh vật trong
tự nhiên đa dạng chia thành 4 nhóm
Hoạt động 2 : Nhiệm vụ của sinh học
GV.Yêu cầu học sinh đọc(
SGK /8) và trả lời câu hỏi:
Nhiệm vụ của sinh học là gì
GV Gọi 1 > 3 HS trả lời
câu hỏi
GV Gọi HS đọc to phần "
nhiệm vụ của thực vật học "
HS Đọc thông tin SGK lần lượt tóm tắt nội dung chính để trả lời câu hỏi
HS nghe ,bổ sung , nhắc lại phần trả lời của bạn
HS Nhắc lại nội dung vừa nghe và ghi nhớ
Kết luận : -Nhiệm vụ của sinh học -Nhiệm vụ của thực vật học
( SGK / 8 )
V Củng cố
1 Thế giới sinh vật rất đa dạng được thể hiện như thế nào ?
2 Người ta đã phân chia sinh vật trong tự nhiên thành mấy nhóm ? hãy kể tên các nhóm
3 Chọn đáp án đúng
Nhiệm vụ của sinh học là :
A Nghiên cứu hình thái ,cấu tạo , đời sống và sự đa dạng của sinh vật
B Tìm cách sủ dụng , phát triển , bảo vệ các sinh vật có ích và hạn chế các sinh vật
có hại
C Nghiên cứu mối quan hệ giữa các sinh vật và giữa các sinh vật với môi trường
D Gồm A , B và C
VI Hướng dẫn về nhà
- Học thuộc lí thuyết theo vở ghi và SGK
- Ôn lại kiến thức về quang hợp đã được học ở tiểu học
- Sưu tầm tranh ảnh về thực vật ở nhiều môi trường
Trang 5Ngày soạn 22/8/2009
Ngày dạy 25/8/2009 Tiết 3
Bài 3 : Đặc điểm chung của thực vật
I Mục tiêu
1 Kiến thức
- Học sinh nắm được đặc điểm chung của thực vật
- Tìm hiểu sự đa dạng phong phú của thực vật
2 Kỹ năng
- Rèn kỹ năng quan sát so sánh , kỹ năng hoạ động cá nhân , hoạt động nhóm
3 Thái độ
- Giáo dục lòng yêu thiên nhiên , bảo vệ thực vật
II Chuẩn bị
GV :- Tranh , ảnh khu rừng , vườn cây , sa mạc hồ nước
HS : Sưu tầm tranh ảnh các loài thực vật sống trên trái đất , ôn lại kiến thức về quang
hợp đã học ở tiểu học
III Phương pháp
- Vấn đáp
- Học tập theo nhóm nhỏ
IV Hoạt động dạy học
1 ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ
HS 1 - Chọn đáp án đúng
Điểm khác nhau cơ bản giữa thực vật với các sinh vật khác là :
A Thực vật có khả văng tự tổng hợp chất hữu cơ , phần lớn không có khả năng di
chuyển, thường phản ứng chậm với các kích thích của môi trường
B Thực vật sống khắp nơi trên trái đất
C Thực vật có khả năng vận động ,lớn lên , sinh sản
D Thực vật rất đa dạng phong phú
- Nhiệm vụ của thực vật học là gì ?
3 Bài giảng
Hoạt động 1: Sự phong phú và đa dạng của thực vật
GV Yêu cầu HS quan sát
tranh
GV Yêu cầu học sinh hoạt
động nhóm thảo luận trả lời
câu hỏi ( SGK /11)
HS Quan sát tranh 3.1 > 3.4 ( SGK / 10 )và các tranh ảnh mang theo
Chú ý :- Nơi sống của thực vật
- Tên thực vật HS.Các nhóm thảo luận và đưa ra
ý kiến thống nhất của nhóm
Trang 6GV Chữa bằng cách gọi 1
> 3 HS đại diện của nhóm
trình bày sau đó gọi HS các
nhóm khác bổ sung
HS Lắng nghe phần trình bày của bạn > bổ sung ( nếu cần )
HS Đọc thêm thông tin về số lượng loài thực vật trên trái đất và
ở Việt Nam
Kết luận : Thực vật sống ở mọi nơi trên trái đất chúng có rất nhiều dạng khác nhau , thích nghi với môi trường sống
Hoạt động 2 : Đặc điểm trung của thực vật
GV Yêu cầu làm bài tập (
SGK / 11 )
GV Chữa nhanh BT trên
bảng phụ
GV Đưa ra một số hiện
tượng yêu cầu HS nhận xét về
sự hoạt động của sinh vật :
- Con gà , mèo chạy , đi
- Cây trồng vào chậu đặt ở
cửa sổ 1 thời gian ngọn cong
về chỗ sáng
> Từ đó rút ra đặc điểm
chung của thực vật
HS Làm BT vào vở BT in một
HS lên bảng trình bày vào bảng phụ
HS Nhận xét : Động vật có di chuyển còn thực vật không di chuyển và có tính hướng sáng
- Từ bảng và những hiện tượng trên rút ra những đặc điểm chung của thực vật
Kết luận : Thực vật
có khả năng tạo chất dinh dưỡng , không
có khả năng di chuyển
Kết luận chung : ( SGK / 12 )
V Củng cố
1 Thực vật sống ở những nơi nào trên trái đất ?
2 Đặc điểm chung của thực vật là gì ?
3 Khoanh tròn chữ cái đứng trước câu trả lời đúng :
Chứng kiến cảnh phá hoại cây cối một cách vô ý thức ( chặt phá rừng bừa bãi , bẻ gãy cây cảnh trong công viên ) em có suy nghĩ gì ?
A Tiếc vì nghĩ đến công sức lao động của nhiều người đã bỏ ra để trồng và chăm sóc cây
B Nghĩ tới những tác hại về môi trường nếu không có cây xanh
C Em không bao giờ làm điều đó và khuyên mọi người đừng làm như vậy
D Cả A , B và C
VI Hướng dẫn về nhà
- Học thuộc lí thuyết theo vở ghi và SGK
Chuẩn bị : - Tranh cây hoa hồng , cây hoa cải - Mẫu cây dương xỉ , cây cỏ
Trang 7Ngày soạn 25/8/2009
Ngày dạy 29/8/2009
Tiết 4
I Mục tiêu
1 Kiến thức
- Học sinh biết quan sát , so sánh để phân biệt được cây có hoa và cây không có hoa
dựa vào đặc điểm của cơ quan sinh sản ( hoa , quả )
-Phân biệt cây một năm và cây nâu năm
2 Kỹ năng
- Rèn kỹ năng quan sát so sánh , kỹ năng hoạ động cá nhân , hoạt động nhóm
3 Thái độ
- Giáo dục ý thức bảo vệ thực vật
II Chuẩn bị
GV :- Tranh vẽ phóng to ,hình 4.1 , 4.2 ( SGK )
HS : Sưu tầm mẫu cây cà chua , đậu có cả hoa ,quả hạt
Sưu tầm tranh cây dương xỉ , rau bợ
III Phương pháp
- Vấn đáp
- Học tập theo nhóm nhỏ
IV Hoạt động dạy học
1 ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ
HS 1 - Chọn đáp án đúng
Điểm khác nhau cơ bản giữa thực vật với động vật :
A Thực vật sống khắp nơi trên trái đất
B Thực vật tự tổng hợp chất hữu cơ , phản ứng chậm với các kích thích từ bên ngoài ,
phần lớn không có khả năng di chuyển
C Thực vật rất đa dạng phong phú
3 Bài giảng
Hoạt động 1 : Thực vật có hoa và thực vật không có hoa
GV.Yêu cầu HS hoạt động cá
nhân tìm hiểu các cơ quan của
cây cải
GV Cây cải có những cơ quan
nào ? Chức năng của từng loại cơ
quan đó ?
GV Đưa BT và yêu cầu HS làm :
HS quan sát hình 4.1 (SGK /13 ) đối chiếu với bảng 1 ( SGK / 13 ) Ghi nhớ các kiến thức về các cơ quan của cây cải
HS Trả lời câu hỏi
Trang 8BT : Điền vào chỗ chấm :
- Hoa, quả, hạt,là
-Chức năng của cơ quan sinh sản
là
- Chức năng của cơ quan sinh
dưỡng là
GV Yêu cầu HS hoạt động
nhóm phân biệt thực vật có hoa
và thực vật không có hoa
GV Chữa bảng 2 bằng cách gọi
1 > 3 đại diện nhóm lên trình
bày
GV lưu ý cho HS cây dương xỉ
không có hoa nhưng có cơ quan
sinh sản đặc biệt
GV Dựa vào đặc điểm có hoa
của thực vật thì có thể chia thành
mấy nhóm ?
GV Yêu cầu HS đọc thông tin để
nắm được thế nào là thực vật có
hoa và thế nào là thực vật không
có hoa
GV Yêu cầu HS làm BT củng cố
trong vở BT in
Học sinh làm BT vào vở BT in
HS Quan sát tranh và mẫu của nhóm chú ý cơ quan sinh dưỡng và cơ quan sinh sản -Kết hợp hình 4.2 ( SGK/14) rồi hoàn thành bảng 2 trong
vở BT in
HS Đại diện của nhóm trình bày ý kiến của nhóm mình và giới thiệu mẫu đã phân chia ở trên
- Các nhóm khác bổ sungđưa
ra ý kiến khác để trao đổi
HS Dựa vào thông tin trả lời cách phân biệt thực vật có hoa
và thực vật không có hoa
HS Điền và trả lời nhanh BT
Kết luận:Thực vật có hai nhóm :Thực vật
có hoa và thực vật không có hoa
Hoạt động 2 : Cây một năm và cây nâu năm
GV Viết lên bảng một số cây
như :
- Cây lúa , ngô , mướp . >
gọi là cây một năm
- Cây hồng xiêm , mít , vải >
gọi là cây nâu năm
GV Tại sao người ta lại nói như
vậy ?
GV Sau khi thảo luận em hãy
phân biệt cây một năm và cây
nâu năm > rút ra kết luận
GV Cho HS kể thêm một số cây
loại một năm và một số cây loại
nâu năm
GV Yêu cầu HS đọc KL chung
( SGK / 15 )
HS Thảo luận nhóm để trả
lời câu hỏi của GV
HS Đại diện các nhóm trình bày kết luận Kết luận :- Cây một năm ra
hoa kết quả một lần trong vòng đời
- Cây lâu năm ra hoa kết quả nhiều lần trong vòng đời
Kết luận chung : (SGK / 15 )
Trang 9V Củng cố
+ Khoanh tròn chữ cái A , B , C , D chỉ ý trả lời đúng trong các câu sau đây :
1 Cây xanh có hoa khác cây xanh không hoa ở điểm :
A Đến một thời kì sinh trưởng nhất định , cây xanh có hoa sẽ chuyển sang giai đoạn
ra hoa , tạo quả và kết hạt
B Cây không hoa không bao giờ ra hoa trong suốt đời sống của cây
C Câu A và B đều đúng
D Câu A và B đều sai
2 Điểm khác nhau giữa cây một năm và cây nâu năm :
A Cây một năm chỉ sống dưới một năm , cây nâu năm sống trên một năm ( sống nhiều năm )
B Cây một năm chỉ ra hoa , tạo quả hạt một lần trong đời sống rồi tàn lụi trong khi cây nâu năm ra hoa tạo quả , hạt nhiều lần ở nhiều năm
C A và B đều đúng
D A và B đều sai
+ Kể tên 5 cây trồng làm lương thực , theo em những cây lương thực thường là cây một năm hay nâu năm ?
VI Hướng dẫn về nhà
- Học thuộc lí thuyết theo vở ghi và SGK
- Chuẩn bị : Một số rêu tường
- Đọc mục : Em có biết
Trang 10Ngày soạn: 29/8/2009
Ngày dạy: 01/9/2009
Chương I
Tiết 5
I Mục tiêu
1 Kiến thức
- Học sinh nhận biết được các bộ phận của kính lúp và kính hiển vi
- Biết cách sử dụng kính lúp , các bước sử dụng kính hiển vi
2 Kỹ năng
- Rèn kỹ năng thực hành
3 Thái độ
- Giáo dục ý thức giữ gìn bảo vệ kính lúp và kính hiển vi
II Chuẩn bị
GV :- Kính lúp cầm tay
- Kính hiển vi
- Mẫu một vài bông hoa , rễ nhỏ
HS : Một đám rêu , rễ hành
III Phương pháp
- Vấn đáp
- Học tập theo nhóm nhỏ
IV Hoạt động dạy học
1 ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ
3 Bài giảng
Hoạt động 1 : Kính lúp và cách sử dụng
+ Tìm hiểu cấu tạo kính lúp
GV Yêu cầu HS đọc thông tin
(SGK / 17 ) ==> Cho biết kính
lúp có cấu tạo như thế nào ?
+ Cách sử dụng kính lúp cầm
tay
HS Đọc thông tin , nắm bắt ghi nhớ cấu tạo
HS Cầm kính lúp đối
+Cấu tạo kính lúp : Kính lúp gồm hai phần : tay cầm bằng kim loại , tấm kính trong lồi hai mặt + Cách sử dụng : (SGK )