ÔN TẬP KIẾN THỨC VĂN 7 (HỌC KÌ 1)

Hai câu thơ cuối của bài thơ là cái tình say đắm của tác giả trước vẻ đẹp của thiên nhiên.. Có thể nói một trong những lí do khiến “người chưa ngủ” ấy chính là vì cảnh thiên nhiên quá đẹ[r]

Trang 1

NỘI DUNG TRỌNG TÂM NGỮ VĂN 7 HKI I

A/ PHẦN VĂN:

CỔNG TRƯỜNG MỞ RA

(Lí Lan)

* Tóm tắt

* Kiến thức cơ bản

1 Đêm trước ngày khai trường, tâm trạng của người mẹ và đứa con có những biểu hiện khác nhau Đứa con vô cùng háo hức vì ngày mai được vào lớp Một

2 "Đi đi con, hãy can đảm lên, thế giới này là của con, bước qua cánh cổng trường là một thế giới kì diệu sẽ mở ra"

MẸ TÔI

(ét-môn-đô đơ A-mi-xi)

* Tóm tắt

1 Qua bức thư, có thể nhận thấy người bố rất buồn bã và tức giận trước thái độ và cách ứng xử của En-ri-cô (khi cô giáo đến thăm nhà, En-ri-cô đã thốt ra một lời thiếu lễ độ với mẹ)

3 Các hình ảnh, chi tiết nói về người mẹ của En-ri-cô: “…mẹ đã phải thức suốt đêm, cúi mình trên chiếc nôi trông chừng hơi thở hổn hển của con,…khi nghĩ rằng có thể mất con”;

“Người mẹ sẵn sàng bỏ hết một năm hạnh phúc…có thể hi sinh tính mạng để cứu sống con”

4* Người bố không nhắc nhở En-ri-cô trực tiếp mà lựa chọn cách viết thư, vì:…

CUỘC CHIA TAY CỦA NHỮNG CON BÚP BÊ

(Khánh Hoài)

* Tóm tắt

1 Truyện viết về hai nhân vật Thành và Thuỷ Truyện miêu tả cảnh gia đình của Thành và Thuỷ tan vỡ (cha mẹ bỏ nhau) đặc biệt khắc hoạ sự xót xa của hai anh em khi tình cảm của họ

bị xẻ chia

2 Các chi tiết trong truyện cho thấy hai anh em Thành, Thuỷ rất mực gần gũi, thương yêu, chia sẻ và luôn quan tâm đến nhau

3 Trong cuộc chia tay của Thuỷ với cả lớp, chi tiết Thuỷ cho biết mình sẽ không được đi học nữa (vì nhà bà ngoại ở xa trường quá)

CA DAO, DÂN CA

Trang 2

Những câu hát về tình cảm gia đình

1 Ca dao, dân ca là tên gọi chung của các thể loại trữ tình dân gian kết hợp giữa lời và nhạc, diễn tả đời sống nội tâm của con người Hiện nay còn phân biệt ca dao và dân ca: Dân ca

là những sáng tác kết hợp giữa lời và nhạc, ca dao là lời thơ của dân ca, ngoài ra còn bao gồm

cả những bài thơ dân gian mang phong cách nghệ thuật chung với lời thơ dân ca

2 Ca dao, dân ca thuộc loại trữ tình, phản ánh tâm tư tình cảm, thế giới tâm hồn của con người (trữ: phát ra, bày tỏ, thể hiện ; tình: tình cảm, cảm xúc)

SÔNG NÚI NƯỚC NAM

(Nam quốc sơn hà)

1 Tuyên ngôn Độc lập là lời tuyên bố về chủ quyền của đất nước và khẳng định không

một thế lực nào được phép xâm phạm vào quyền độc lập ấy Tuyên ngôn Độc lập trong bài thơ

Sông núi nước Nam thể hiện ở các khía cạnh:

PHÒ GIÁ VỀ KINH

(Tụng giá hoàn kinh sư )

Trần Quang Khải

1 Cũng như bài Sông núi nước Nam, bài Phò giá về kinh thiên về biểu ý:

- Hai câu đầu nêu rất vắn tắt chiến thắng lẫy lừng của dân tộc trong cuộc chiến tranh chống quân Mông - Nguyên xâm lược

- Hai câu sau là lời động viên xây dựng, phát triển đất nước trong cảnh thái bình, đồng thời khẳng định sự bền vững muôn đời của đất nước

BÁNH TRÔI NƯỚC

Hồ Xuân Hương

II Kiến thức cơ bản

1 Bài thơ này được làm theo thể thất ngôn tứ tuyệt Đường luật, vì bài thơ tuân thủ đúng những quy định về luật thơ của thể thơ thất ngôn tứ tuyệt (luật Đường):

QUA ĐÈO NGANG

Bà Huyện Thanh Quan

1 Cảnh vật được miêu tả và lúc chiều tà Thời điểm đó dễ gợi lên tâm trạng buồn, cô đơn nhất là với người lữ thứ

2 Cảnh Đèo Ngang được miêu tả gồm những chi tiết: cỏ cây, hoa lá, dãy núi, con sông, cái chợ, mấy túp nhà, tiếng chim quốc, chim đa đa, có vài chú tiều phu

Trang 3

3 Cảnh Đèo Ngang là cảnh thiên nhiên, núi đèo bát ngát, thấp thoáng có sự sống của con người nhưng rất hoang sơ

4 Có thể thấy, ấn sâu kín trong bức tranh thiên nhiên là tâm trạng của người lữ thứ (Bà Huyện Thanh Quan) Đó là tâm trạng buồn, cô đơn, hoài cổ

BẠN ĐẾN CHƠI NHÀ

(Nguyễn Khuyến)

* Bài thơ lập ý bằng cách dựng lên tình huống không có gì để tiếp bạn, nhưng vẫn thể hiện được tình bạn đậm đà thắm thiết

CẢNH KHUYA

Hồ Chí Minh

1 Hai câu thơ đầu của bài Cảnh khuya miêu tả cảnh trăng sáng về khuya Tiếng suối chảy

trong đêm yên tĩnh nghe trong trẻo như tiếng hát xa Trăng sáng lồng bóng cây cổ thụ, rồi xuyên qua từng khe lá rải xuống mặt đất như hoa Cảnh trong hai câu thơ đầy thơ mộng, trong trẻo, dịu dàng và ấm áp

2 Hai câu thơ cuối của bài thơ là cái tình say đắm của tác giả trước vẻ đẹp của thiên nhiên

Có thể nói một trong những lí do khiến “người chưa ngủ” ấy chính là vì cảnh thiên nhiên quá đẹp Người vì say đắm trước vẻ đẹp thiên nhiên mà không nỡ ngủ Song hai câu thơ cuối còn khắc hoạ một phương diện khác của Hồ Chí Minh Bác “chưa ngủ” không chỉ bởi thiên nhiên

quá đẹp và quá ư quyến rũ mà còn bởi “Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà” Cụm từ “chưa ngủ”

được nhắc lại hai lần gắn với nỗi băn khoăn về vận nước, điều đó đủ cho thấy tấm lòng thiết tha

vì dân vì nước của Bác Hồ

TIẾNG GÀ TRƯA

(Xuân Quỳnh)

* Tác phẩm: Tiếng gà trưa là một bài thơ ngũ ngôn, được Xuân Quỳnh sáng tác vào thời

kì đầu của cuộc kháng chiến chống Mĩ Tiếng gà trưa đã gọi về những kỉ niệm đẹp đẽ của tuổi thơ và tình bà cháu Từ đó, nó khắc sâu hơn tình yêu đối với đất nước, quê hương

1 Tràn ngập trong bài thơ Tiếng gà trưa là những kỉ niệm tuổi thơ Trong đó, nổi bật là

hình ảnh người bà, kí ức về tình bà cháu mộc mạc mà sâu nặng Tất cả được gợi về từ một âm thanh quen thuộc, bình thường: tiếng gà mái cục tác trong nắng trưa

2 Tiếng gà trưa đã gợi lại trong tâm trí của người chiến sĩ những hình ảnh và kỉ niệm đẹp

đẽ của tuổi thơ

3 Qua bài thơ, có thể nhận thấy tình cảm của bà và cháu thật sâu nặng và thắm thiết Bà tần tảo chắt chiu trong cảnh nghèo để cố dành dụm mua cho cháu bộ quần áo mới Ngược lại, người cháu luôn thương yêu, quý trọng và biết ơn bà

Trang 4

MỘT THỨ QUÀ CỦA LÚA NON: CỐM

(Thạch Lam)

1 Bài tuỳ bút này viết về một thứ quà của núi non: cốm Để nói về đối tượng ấy, tác giả đã sử dụng các phương thức miêu tả, thuyết minh, biểu cảm và bình luận Nhưng phương thức biểu đạt chủ yếu là biểu cảm

- 2 “Cốm là thức quà riêng biệt của đất nước, là thức dâng của những cánh đồng lúa bát ngát xanh, mang trong hương vị tất cả cái mộc mạc, giản dị và thanh khiết của đồng quê nội cỏ An Nam”

B/ PHẦN TIẾNG VIỆT:

1/ Từ ghép:

2/ Từ láy:

3/ Đại từ:

4/ Quan hệ từ:

5/ Từ đồng nghĩa:

6/ Từ đồng âm:

7/ Từ trái nghĩa:

8/ Điệp ngữ:

9/ Thành ngữ:

10/ Chơi chữ:

II/ Ôn lại toàn bộ kiến thức tiếng việt trong SGK:

C PHẦN TẬP LÀM VĂN:

I/ Các dạng văn biểu cảm:

1/ Biểu cảm về đồ vật

2/ Biểu cảm về 1 loài vật mà em yêu quý

3/ Biểu cảm về loài cây em yêu

4/ Biểu cảm về người thân

5/ Biểu cảm về các mùa trong năm, danh lam thắng cảnh

Trang 5

BỘ ĐỀ KIỂM TRA CỦNG CỐ KIẾN THỨC MÔN NGỮ VĂN (HỌC KÌ 1)

Đề kiểm tra Ngữ văn lớp 7 (Đề 2)

Câu 1: (3,0 điểm)

1.

a) Văn bản "Cuộc chia tay của những con búp bê" của Khánh Hoài được kể theo ngôi thứ mấy? Đó là lời kể của ai?

b) Có mấy cuộc chia tay được kể lại trong văn bản? Đó là những sự việc (cuộc chia tay) nào? c) Qua câu chuyện này, tác giả muốn nhắc gởi đến mỗi người điều gì?

2.

a) Chép thuộc lòng bài thơ "Cảnh khuya"

b) Tác giả bài thơ là ai? Sáng tác năm nào? Ở đâu? Theo thể thơ gì?

Câu 2: (2,0 điểm)

a) Chỉ ra các phép tu từ được tác giả sử dụng trong bài thơ "Cảnh khuya"

b) Nêu tác dụng nghệ thuật của các phép tu từ đó

Câu 3: (5,0 điểm)

Từ các văn bản "Mẹ tôi", "Những câu hát về tình cảm gia đình", "Bạn đến chơi nhà" trong sách Ngữ văn 7, tập một, em hãy phát biểu những suy nghĩ và tình cảm của em về hạnh phúc khi được sống giữa tình yêu thương của mọi người

PHẦN I TRẮC NHIỆM (3đ)

Câu 1: Văn bản “Mẹ tôi” được viết theo phương thức biểu đạt nào?

A Tự sự B Biểu cảm C Nghị luận D Miêu tả

Câu 2: Bốn bài ca dao “Những câu hát về tình cảm gia đình” em đã học được làm theo thể

nào?

A Lục bát B Thất ngôn tứ tuyệt C Ngũ ngôn tứ tuyệt D Thất ngôn bát cú

Câu 3: Bài thơ “Phò giá về kinh” ra đời trong hoàn cảnh nào ?

A Sau khi Trần Quang Khải thắng giặc Nguyên Mông trên bến Chương Dương, Hàm Tử

Trang 6

B Lí Thường Kiệt chiến thắng giặc Tống trên bến sông Như Nguyệt

C Ngô Quyền đánh tan quân Nam Hán trên sông Bạch Đằng

D Quang Trung đại phá quân Thanh

Câu 4: Văn bản “Cuộc chia tay của những con búp bê”, tác giả muốn nhắn gửi với mọi

người điều gì?

A Tổ ấm gia đình là quý giá, mọi người hãy cố gắng giữ gìn,bảo vệ

B Bố mẹ là người có trách nhiệm hàng đầu trong việc nuôi dạy con cái

C Kể lại việc hai anh em Thành và Thủy sắp phải chia tay nhau vì cha mẹ li hôn

D Nêu lên tâm trạng buồn khổ của hai anh em Thành và Thuỷ khi sắp phải chia tay nhau

Câu 5: Tâm trạng của tác giả thể hiện qua bài thơ “Qua đèo ngang” là tâm trạng như thế nào?

A Đau xót ngậm ngùi trước sự đổi thay của quê hương

B Yêu say trước vẻ đẹp của quê hương đất nước

C Cô đơn trước thực tại, da diết nhớ về quá khứ của đất nước

D Buồn thương da diết khi phải sống trong cảnh ngộ cô đơn

Câu 6: Cảnh tượng buổi chiều đứng ở Phủ Thiên Trường trông ra là cảnh tượng như thế nào?

A Êm ả và thanh bình B Cô đơn buồn bả

C Hùng vĩ và tươi tắn D Ảm đảm và đìu hiu

PHẦN II TỰ LUẬN (7đ)

Chép chính xác 3 câu tiếp theo của bài ca dao và nêu cảm nhận của em về bài ca dao đó:

Công cha như núi ngất trời

………

PHẦN I TRẮC NHIỆM (3đ)

Câu 1: Xác định tác giả văn bản “Cuộc chia tay của những con búp bê”.

A Lí Lan B Thạch Lam C Khánh Hoài D Xuân Quỳnh

Câu 2: Đọc câu ca dao sau đây:

Trang 7

“Anh em như chân với tay Rách lành đùm bọc,dở hay đỡ đần”

Hãy xác định nghệ thuật gì được sử dụng trong câu ca dao trên

A Điệp ngữ B Ẩn dụ C Hoán dụ D So sánh

Câu 3: Bài thơ “Sông núi nước Nam” được gọi là gì ?

A Là khúc ca khải hoàn B Là hồi kèn xung trận

C Là áng thiên cổ hùng văn D Là bản tuyên ngôn độc lập

Câu 4: Thể thơ của bài thơ “Bánh trôi nước” giống với thể thơ của bài thơ nào sau đây:

A Côn Sơn ca B Thiên Trường vãn vọng

C Tụng già hoàn kinh sư D Sau phút chia li

Câu 5: Câu văn nào sau đây thể hiện rõ nhất tầm quan trọng lớn lao của nhà trường đối với

thế hệ trẻ?

A Mẹ nghe nói ở Nhật, ngày khai trường là ngày lễ của toàn xã hội,người lớn nghỉ việc để đưa trẻ con đến trường, đường phố được dọn dẹp quang đãng và trang trí tươi vui

B Tất cả quan chức nhà nước vào buổi sáng ngày khai trường đều chia nhau đến dự lễ khai giảng ở khắp các trường học lớn nhỏ

C Các quan chức nhân dịp ngày khai giảng để xem xét ngôi trường, gặp gỡ với ban giám hiệu, thầy cô giáo và phụ huynh học sinh

D Ngày khai trường quang cảnh nhộn nhịp, không khí tươi vui, cổng trường rộng mở chào đón học sinh bước vào năm học mới

Câu 6: Câu thơ nào thể hiện rõ nhất chủ nghĩa nhân đạo của nhà thơ Đỗ Phủ?

A Ước được nhà rộng muôn ngàn gian

B Che khắp thiên hạ kẻ sĩ nghèo đều hân hoan

C Gió mưa chẳng núng,vững vàng như thạch bàn

D Riêng lều ta nát,chịu chết rét cũng được

PHẦN II TỰ LUẬN (7đ)

Có bạn cho rằng cụm từ “ta với ta” trong hai bài thơ “Qua đèo ngang” và “Bạn đến chơi nhà” hoàn toàn chẳng khác gì nhau Em có tán thành ý kiến đó không? Vì sao?

Định dạng
Số trang	8
Dung lượng	13,84 KB