GA 7 - Tuan 8

CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH: - GV: Soạn giáo án, nghiên cứu các loại sách có liên quan, giáo án soạn theo chuẩn kiến thức kỹ năng.. Dựa vào số câu, số tiếng trong bài thơ, em hãy

Ngày soạn: 06/ 10/ 2018 Ngày dạy: 07/10 / 2018

TUẦN: 8 – TIẾT: 29

Văn bản QUA ĐÈO NGANG

BÀ HUYỆN THANH QUAN

I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:

1 Kiến thức:

- Sơ giản về tác giả Bà Huyện Thanh Quan

- Đặc điểm thơ Bà Huyện Thanh Quan qua bài thơ Qua Đèo Ngang.

- Cảnh Đèo Ngang và tâm trạng tác giả thể hiện qua bài thơ

- Nghệ thuật tả cảnh, tả tình độc đáo trong văn bản

2 Kỹ năng:

- Đọc - hiểu văn bản thơ Nôm viết theo thể thơ thất ngôn bát cú Đường luật

- Phân tích một số chi tiết nghệ thuật độc đáo trong bài thơ

3 Thái độ: Có thái độ học tập tự giác, tích cực.

Tích hợp: GDMT: liên hệ môi trường hoang sơ ở Đèo Ngang.

4 Định hướng phát triển năng lực: Hình thành cho HS năng lực tự học, năng lực

giao tiếp, năng lực đọc hiểu, năng lực sử dụng ngôn ngữ, năng lực hợp tác

II CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH:

- GV: Soạn giáo án, nghiên cứu các loại sách có liên quan, giáo án soạn theo chuẩn

kiến thức kỹ năng

- HS: Học bài cũ, chuẩn bị bài theo hướng dẫn trong SGK

III TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC :

A HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

- Kiểm tra bài cũ: Đọc thuộc lòng bài thơ “Bánh trôi nước” của Hồ Xuân Hương?

Nêu nội dung và nghệ thuật của bài?

- Dẫn dắt vào bài mới: Giáo viên giới thiệu bài mới (tùy vào đối tượng học sinh

GV có cách giới thiệu bài phù hợp)

B HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: HD tìm hiểu chung văn bản.

HS: đọc chú thích * - Sgk (102)

Nêu vài nét về Bà Huyện Thanh Quan?

Hoàn cảnh sáng tác bài thơ ?

GV: HD đọc: Bài thơ thể hiện tâm trạng buồn, cô đơn.

Khi đọc các em cần đọc chậm, buồn, ngắt đúng nhịp 4/3

và 2/2/3 Càng về cuối giọng đọc càng chậm, nhỏ hơn

Đến 3 tiếng: trời, non, nước, đọc tách ra từng tiếng 3

tiếng ta với ta đọc như tiếng thầm thì mình nói với

mình

 GV đọc, gọi 2 hs đọc

 GV nhận xét

Dựa vào số câu, số tiếng trong bài thơ, em hãy cho biết

bài thơ được sáng tác theo thể thơ nào?

 GV:giới thiệu về thể thơ (máy chiếu hoặc bảng phụ)

+ Phép đối: Các tiếng trong các câu 3-4 (thực), 5-6

I Tìm hiểu chung

- Bà Huyện Thanh quan là một

nữ sĩ tài danh hiếm có trong lịch

sử văn học Việt Nam thời trung đại

- Thất ngôn bát cú Đường luật

có 8 câu, mỗi câu có 7 chữ, có niêm luật chặt chẽ, hai cặp câu giữa có sử dụng phép đối

- Đèo Ngang nằm ở vị trí đặc biệt, phân cách địa giới giữa hai tỉnh Hà Tỉnh và Quảng Bình

(luận) phải đối nhau theo từng cặp, giống nhau về từ

loại, ngược nhau về thanh điệu

VD: Lom khom / dưới núi / tiều vài chú

b b t t b b t

động từ danh từ dt số từ dt

vị ngữ trạng ngữ chủ ngữ

Lác đác / bên sông / chợ mấy nhà.

t t b b t t b

động từ danh từ dt số từ dt

vị ngữ trạng ngữ chủ ngữ

Tìm hiểu bố cục của bài thơ?

 GV giới thiêu thêm về bố cục của bài thơ.

+ GV: Định hướng phân tích: theo nội dung của bài.

Hoạt động 2: HD phân tích.

Bài thơ miêu tả cảnh ở đâu ?

Bước tới là từ loại gì ? Nó chỉ hành động của ai ?

 Bước tới là ĐT chỉ hành động của nhân vật trữ tình

tức nhà thơ khi thấy con đèo và tiếp cận con đèo.

Nhà thơ tiếp cận con đèo vào thời điểm, không gian nào

trong ngày ?

Thời điểm, không gian đó đã gợi tả được tâm trạng gì

của tác giả ?

Thiên nhiên Đèo Ngang được gợi tả qua những từ ngữ,

hình ảnh,âm thanh nào?

Nhận xét ngôn ngữ miêu tả ? Có gì đặc biệt ?

Nhận xét về cảnh tượng Đèo Ngang qua sự miêu tả của

Bà Huyện Thanh Quan ?

Trong buổi chiều tà hoang vắng đó nhà thơ đã nghe thấy

âm thanh gì? (âm thanh của tiếng chim quốc và chim đa

đa)

Nhà thơ đã mượn tiếng chim để bày tỏ lòng mình, đây là

hình thức biểu đạt trực tiếp hay gián tiếp ?

Cách biểu đạt gián tiếp thông qua âm thanh của tiếng

chim, là sử dụng biện pháp tu từ gì? Tác dụng của biện

pháp tu từ đó?

 ẩn dụ tượng trưng - để bộc lộ chiều sâu tình cảm

Vì sao Bà huyện Thanh Quan lại có tâm trạng buồn như

vậy?(liên hệ phần giới thiệu tác giả)

Tình riêng là gì?

 Tình riêng là chỉ tình cảm sâu kín, đó không phải là

tình yêu đôi lứa mà là tình yêu quê hương, đất nước của

tác giả

Tại sao tác giả lại dùng từ mảnh ? (Mảnh: nhỏ bé, yếu

ớt, mỏng manh)

Ta với ta là chỉ ai với ai? nó thuộc từ loại gì ?  Đại từ

II Đọc- hiểu văn bản

1 Nội dung

- Bức tranh cảnh vật:

+ Thời gian: Buổi chiều tà + Không gian: trời, non, nước, cao rộng, bát ngát

+ Cảnh vật: cỏ, cây đá, lá, hoa, tiếng chim kêu,nhà chợ bên sông hiện lên tiêu điều, hoang sơ

- Tâm trạng con người:

+ Hoài cổ, nhớ nước, thương nhà

+ Buồn, cô đơn

2 Nghệ thuật

- Sử dụng thể thơ Đường luật thất ngôn bát cú một cách điêu luyện

- Sử dụng bút pháp nghệ thuật tả cảnh ngụ tình

- Sáng tạo trong việc sử dụng từ láy, từ đồng âm khác nghĩa gợi hình, gợi cảm

- Sử dụng nghệ thuật đối hiệu quả trong việc tả cảnh, tả tình

- chỉ mình với mình, chỉ có 1 mình ta biết, 1 mình ta

hay.

Theo em bài thơ đã diễn tả được tâm trạng gì của nhà

thơ?

GDMT: Qua Đèo Ngang là một cảnh trí tuy hoang sơ

nhưng lại là một cảnh rất đẹp (Nó còn là nơi để con

người bộc lộ được tâm trạng yêu quê hương, đất nước

Hoạt động 3: HD tổng kết

Khái quát giá trị nội dung và nghệ thuật của bài thơ ?

3 Ý nghĩa văn bản: Bài thơ thể

hiện tâm trạng cô đơn thầm lặng, nỗi niềm hoài cổ của nhà thơ trước cảnh vật Đèo Ngang

C HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

Câu hỏi: Tìm hàm nghĩa của cụm từ "ta với ta".

D HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

Câu hỏi: Hãy giải thích rằng bài thơ Qua đèo ngang đã thể hiện đúng những điều

em đã được học về thể thơ thất ngôn bát cú Đường luật

E HOẠT ĐỘNG TÌM TÒI, MỞ RỘNG

- Học thuộc lòng bài thơ

- Nhận xét về các cách biểu lộ cảm xúc của Bà Huyện Thanh Quan trong bài thơ

- Chuẩn bị bài mới: "Chữa lỗi về quan hệ từ"

Ngày soạn: 06/ 10/ 2018 Ngày dạy: 07/10 / 2018

TUẦN: 8 – TIẾT: 30

Tiếng việt CHỮA LỖI VỀ QUAN HỆ TỪ

I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:

1 Kiến thức: Một số lỗi thường gặp khi dùng quan hệ từ và cách sửa lỗi.

2 Kỹ năng:

- Sử dụng quan hệ từ phù hợp với ngữ cảnh

- Phát hiện và chữa được một số lỗi thông thường về quan hệ từ

3 Thái độ: Tự giác, tích cực học tâp.

Tích hợp: giáo dục kĩ năng sống:

- Ra quyết định: lựa chọn cách sử dụng quan hệ từ phù hợp với tình huống giao tiếp

- Giao tiếp: trình bày suy nghĩ, ý tưởng, thảo luận và chia sẻ kinh nghiệm

cá nhân về cách sử dụng quan hệ từ Tiếng Việt

4 Định hướng phát triển năng lực: Hình thành cho HS năng lực tự học, năng lực

giao tiếp, năng lực đọc hiểu, năng lực sử dụng ngôn ngữ, năng lực hợp tác

II CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH:

- GV: Soạn giáo án, nghiên cứu các loại sách có liên quan, giáo án soạn theo chuẩn

kiến thức kỹ năng

- HS: Học bài cũ, chuẩn bị bài theo hướng dẫn trong SGK

III TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC :

A HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

- Kiểm tra bài cũ: Thế nào là quan hệ từ? Cho ví dụ Cách sử dụng quan hệ từ.

- Dẫn dắt vào bài mới: Giáo viên giới thiệu bài mới (tùy vào đối tượng học sinh

GV có cách giới thiệu bài phù hợp)

B HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: Hướng dẫn tìm hiểu chung

Quan sát ví dụ trên bảng Hs đọc ví dụ

Nội dung câu đã rõ ý chưa? Vì sao? (chưa rõ

nghĩa, vì thiếu quan hệ từ)

Hai câu trên thiếu quan hệ từ ở chỗ nào?

Hãy bổ sung quan hệ từ thích hợp?

So với 2 câu trước, em thấy 2 câu này như thế

nào? Vì sao? (2 câu sau rõ nghĩa hơn vì 2 câu này

đã có thêm quan hệ từ)

- Gv: Trong trường hợp này, chúng ta phải dùng

quan hệ từ, có như vậy thì câu văn mới rõ ràng,

mạch lạc và biểu cảm

Em hãy chỉ ra các quan hệ từ được dùng ở 2 câu

này?

Các quan hệ từ và, để trong 2 ví dụ trên, có diễn

đạt đúng quan hệ ý nghĩa giữa các bộ phận trong

câu không? Vì sao? Nên thay từ và, để ở đây

bằng quan hệ từ gì?

+ Quan hệ từ và: chỉ ý ngang bằng, tương đồng

I Tìm hiểu chung:

Trong việc sử dụng quan hệ từ, cần tránh các lỗi sau:

- Thiếu quan hệ từ

- Dùng quan hệ từ không thích hợp về nghĩa

- Thừa quan hệ từ

- Dùng quan hệ từ mà không có tác dụng liên kết

II Luyện tập:

Bài tập 1 (107 ):

- Nó chăm chú nghe kể chuyện đầu đến cuối

 Nó chăm chú nghe kể chuyện từ đầu đến cuối

- Con xin báo một tin vui cha mẹ mừng

 Con xin báo một tin vui để cha mẹ mừng

Còn quan hệ giữa 2 vế câu ở đây lại là quan hệ

tương phản cho nên dùng quan hệ từ và ở đây là

không phù hợp Vì vậy ta phải tay quan hệ từ

nhưng mới diễn đạt đúng ý nghĩa

+ Phân tích câu 1, 2

Tìm thành phần chính của câu?

Vì sao các câu thiếu chủ ngữ?

Để các câu văn này hoàn chỉnh, ta phải chữa lại

như thế nào?

+ Hs: Đọc, nhận xét, cho ý kiến

Các câu in đậm sai ở chỗ nào?

Chữa lại như thế nào cho đúng?

Như vậy trong việc sử dụng quan hệ từ ta thường

mắc những lỗi nào?

KNS: Khi sử dụng quan hệ từ ta phải chú ý

điều gì? Vì sao?

Hoạt động 2: HD luyên tập.

Cho Hs đọc yêu cầu

Gợi ý hướng dẫn

Nhận xét

Sửa sai

Bài tập 2 (107 ):

- Ngày nay, chúng ta cũng có quan

niệm với (như) cha ông ta ngày xưa,

lấy đạo đức

- Tuy (Dù) nước sơn có đẹp đến mấy

mà chất

- Không nên chỉ đánh giá con người

bằng (về) hình thức bên ngoài mà nên đánh giá con người bằng (về) những

hành động, cử chỉ

Bài tập 3 (108 ):

- Bản thân em còn nhiều thiếu sót, em hứa sẽ tích cực sửa chữa

- Câu tục ngữ “Lá lành đùm lá rách” cho em hiểu đạo lí làm người

- Bài thơ này đã nói lên tình cảm của BH

Bài tập 4 (sgk/108)

a: đúng b: đúng c: sai d: đúng e: sai g: sai h: đúng i: sai

C HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

Câu hỏi: Vẽ sơ đồ tư duy hệ thống hóa kiến thức bài học "Quan hệ từ" và "Chữa lỗi

về quan hệ từ"

D HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

Câu hỏi: Trong giao tiếp bạn em có nói: "Nếu mình về trễ, cha mẹ sẽ rất lo lắng

mình" Bạn em nói như vậy đúng chưa, nếu sai em hãy giải thích như thế nào cho bạn em

hiểu và chữa lại câu cho đúng

E HOẠT ĐỘNG TÌM TÒI, MỞ RỘNG

- Học bài

- Hoàn thành bài tập

- Chuẩn bị bài mới: "Viết bài tập làm văn số 2" (Văn biểu cảm).

Ngày soạn: 07/ 10/ 2018 Ngày dạy: 15/ 10/ 2018

TUẦN: 8 – TIẾT: 31, 32

Viết bài Tập làm văn số 2- Lớp 7/1, 7/2

(Văn biểu cảm)

I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:

1 Kiến thức: Viết được bài văn biểu cảm về thiên nhiên, thực vật, thể hiện tình cảm

yêu thương con người, cây cối theo truyền thống của nhân dân ta

2 Kĩ năng: Rèn kĩ năng viết một bài văn biểu cảm, biết dùng từ chính xác, liên kết ý,

câu mạch lạc Viết đầy đủ theo bố cục

3 Thái độ: Biểu hiện tình cảm chân thực, trong sáng.

4 Định hướng phát triển năng lực: Hình thành cho HS năng lực tự học, năng lực

giao tiếp, năng lực sử dụng ngơn ngữ

II CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH:

- Giáo viên: Giáo án, SGK, đề bài

- Học sinh: Xem lại bài "Đặc điểm văn biểu cảm", "Cách làm bài văn biểu cảm", đọc

trước các đề tham khảo SGK

III TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC :

A HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

- Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra sự chuẩn bị của HS

- Dẫn dắt vào bài mới: GV cho đề bài:

Đề: Lồi cây em yêu.

B ĐÁP ÁN

1 Yêu cầu chung:

- Kiểu bài: văn biểu cảm

- Nội dung: lồi cây em yêu

- Hình thức: Trình bày sạch sẽ, rõ bố cục, chú ý chính tả

2 Yêu cầu cụ thể: Học sinh cĩ thể triển khai bài viết theo nhiều cách, tuy nhiên cần

đảm bào một số ý chính sau:

Dàn ý

Mở bài: Giới thiệu tên lồi cây em yêu.

Cảm xúc chung về lồi cây đĩ

Thân bài:

- Tại sao em yêu lồi cây ấy? Hình dáng, cơng dụng như thế nào?

- Cây ấy được trồng ở đâu?

- Kỉ niệm đẹp của em về nĩ: tình cảm yêu thích, gần gũi

- Em chăm sĩc nĩ cẩn thận chu đáo, xem nĩ như người bạn

- Cây đã bồi dưỡng trong em tình yêu thiên nhiên sâu đậm, tình cảm vốn cĩ của nhân dân từ bao đời nay

Kết bài: Cảm xúc chân thành và mong ước, hi vọng của em.

C BIỂU ĐIỂM CHẤM:

- Điểm 9,10: Bài viết hay, sáng tạo, cĩ cảm xúc, cĩ liên kết mạch lạc, bố cục rõ ràng, khơng sai chính tả

- Điểm 7,8: Bài viết cĩ cảm xúc, cĩ liên kết mạch lạc, bố cục rõ ràng, sai 1,2 lỗi chính tả + diễn đạt

- Điểm 5,6: Bài làm ở mức trung bình biết cách làm bài theo bố cục 3 phần, cĩ sai 3 đến 5 lỗi chính tả, dùng từ

- Điểm 3,4: Bài viết còn sơ sài – sai nhiều lỗi chính tả, lỗi dùng từ diễn đạt.

- Điểm 1,2: Bài viết lủng củng, sơ sài – sai nhiều lỗi dùng từ diễn đạt

- Điểm 0: lạc đề

D HOẠT ĐỘNG TÌM TÒI MỞ RỘNG:

Chuẩn bị bài mới: "Bạn đến chơi nhà" - Nguyễn Khuyến

HDĐT "Xa ngắm thác núi Lư" - Lí Bạch.

- Đọc văn bản

- Tìm hiểu về tác giả, tác phẩm

- Giá trị nội dung, nghệ thuật hai bài thơ