- Sự phát hiện của tác về tâm hồn yêu thương, tinh thần phản kháng mãnh liệt của người nông dân vốn hiền lành chất phác. - Kể chuyện, miêu tả nhân vật chân thực, sinh động (ngoại hình,[r]
Trang 1Tiết9 , 10 : T c n ứ ướ c v b ỡ ờ
(Trớch Tắt đốn) -Ngụ T t T -ấ ố
A.M c tiờu c n ụ ầ đạt :
1.Kiến thức:HS nắm đợc:
- Cốt truyện,nhân vật,sự kiện trong đoạn trích Tức nớc vỡ
- Giá trị hiện thực và nhân đạo qua đoạn trích trong tác phẩm Tắt đèn
-Thành công của nhà văn trong việctạotình huống truyện,miêu tả,kể chuyện và xdnv
2.Kỹ năng:
-Tóm tắt văn bản truyện
- Vận dụngkiến thức về sự kết hợp các p/thức biểu đạt trong vb tự sự để pt tác phẩm tự sự viết theo khuynh hớng hiện thực
3.Thái độ:Gd hs có tấm lòng thơng cảm,quý trọng ngời phụ nữ,căm ghét chế độ ngời bốc lột ngời
B.Chuẩn bị:
- GV:Soạn bài,tác phẩm Tắt đèn
- HS: Đọc,soạn bài ở nhà
C Tiến trỡnh tổ chức cỏc hoạt động dạy học:
* Bước1: - ổn định
- Kiểm tra bài cũ: Nêu diễn biến tâm trạng của bé Hồng khi gặp mẹ và khi ở trong lòng mẹ?
* Bước2: Bài mới:(Giỏo viờn gt về h/a người nụng dõn trước cm thỏng 8 -1945 )
Ho t ạ độ ng c a GV-HS ủ
Hoạt động1:Hớng dẫn hs đọc, tìm hiểu nét
cơ bản về tg,tp,bc,từ khó
MT:Giúp HS tìm hiểu những nét chung
nhất về văn bản./
PP: Vấn đáp, thuyết trình
?Đọc chú thích sao (SGK) cho biết vài nét
về tác giả, tác phẩm?
-gv trỡnh chiếu ảnh chõn dung tỏc giả
?Em hiểu gì về tiểu thuyết “Tắt đèn”?
GV: Tiểu thuyết “Tắt đèn” là tác phẩm tiêu biểu
nhất của NTT, ca ngợi phẩm chất tốt dẹp của ngời
nông dân trong xã hội phong kiến, phê phán sự dã
man, tàn ác của xhpk đơng thời.
? Đoạn trích thuộc chơng mấy của tác
phẩm? Nói về vấn đề gì?
- GV hớng dẫn đọc;giọng chị Dậu lúc van
xin tha thiết, khi gay gắt, quyết liệt; giọng
Kiến thức cơ bản.
I.Tìm hiểu chung.
1.Tác giả ,tác phẩm a.Tác giả:
- Ngô Tất Tố(1893-1954),quêLộcHà,Từ Sơn, Bắc Ninh
- Là nhà văn hiện thực xuất sắc chuyên viết
về ngời nông dân trớc cách mạng
b.Tác phẩm:
- Trớch “Tắt đốn” (26 chương).Đoạn trớch ở chương XVIII
- Đoạn trích thuộc chơng của tác phẩm
Trang 2cai lệ: hống hách, độc ác; anh Dậu: yếu
ớt.
- GV đọc mẫu
- HS đọc phân vai (4 em), nhận xét
- Gv gọi hs tóm tắt, nhận xét
- Giải thích từ”cai lệ”? “lực điền”?
? Đoạn trớch đc biểu đạt theo phương thức
nào?
?Có thể chia văn bản làm mấy phần?
( 2 phần)
Họat động2 : :Hớng dẫn HS đọc hiểuVB
MT : nắm nội dung và nghệ thuật ,ý nghĩa
của tp
PP :Vấn đáp,đàm thoại giảng bình,thảo
luận nhóm
Theo dừi ph n túm t t c t truy n v n i ầ ắ ố ệ à ộ
dung o n trớch cho bi t :đ ạ ế
?Tình cảnh của chị Dậu lúc này nh thế
nào?
-Chiếu hỡnh ảnh gđ chị dậu nghốo khổ
? Mục đích duy nhất lúc này của chị Dậu
là gì?
->Bảo vệ sức khoẻ của chồng
? Tỡm chi tiết, hành động chị Dậu chăm
súc chồng?
? Qua đú em cú nhận xột gỡ về nghệ thuật
miờu tả nhõn vật chị Dậu của tỏc giả?
TIẾT 2
*Cai lệ:
? Mục đớch bọn cai lệ đến nhà chị Dậu?
? Ngh c a h n l gỡ?ề ủ ắ à
-Đũi sưu thuế
- Ngh : ỏnh trúi, b t nh ng ngề Đ ắ ữ ườ i thi u thu ế ế
=> L hi n thõn c a cỏi nh n à ệ ủ à ướ c b t nhõn lỳc ấ
b y gi ấ ờ
? Nhà văn đó khắc họa hỡnh ảnh cai lệ
bằng những cử chỉ, hành động nào khi đến
nhà chị Dậu đũi thuế?
-> GV chiếu hỡnh ảnh tờn cai lệ vào nhà CD đũi
sưu
2.Đọc- tóm tắt
3 Phương thức biểu đạt: Tự sự kết hợp miờu tả,biểu cảm
4 Bố cục:(2 phần)
II Đọ – ể c hi u v n b n ă ả :
1.Tình cảnh của gia đình chị Dậu:
- Khụng cú tiền đúng sưu cho chồng, phải bỏn con; chồng bị bắt, bị đỏnh đập dó man
-> Rất nghốo kh , cu c s ng khụng cú ổ ộ ố
l i thoỏt, ố thê thảm, đáng thơng
* Cảnh chị Dậu chăm súc chồng:
-Quạt chỏo cho chống nguội
- Rún rộn bưng đến chỗ chồng nằm
- Ngồi chờ xem chồng ăn cú ngon miệng khụng
=> Chị là ng phụ nữ đảm đang, yờu thương chồng tha thiết
2 Cảnh chị Dậu đối mặt với bọn tay sai:
* Ch D u ị ậ : Thi u s uế ư
Trang 3-Cử chỉ, hành động:
+ Sầm sập với roi song, Thước, dây thừng
+ hét, quát, trợn mắt
+ bịch luôn vào ngực CD, tát vào mặt chị
+ Định đánh anh Dậu
? Với cử chỉ hành động như vậy, chị Dậu
phản ứng ntn?
-> GV yêu cầu HS tìm đọc câu văn giải
bày hoàn cảnh của CD.
? Tên cai lệ có trc lời van xin của CD
không? Và chúng nói lí với chị ntn?
-Ngôn ngữ, lời nói:
+ Mày định nói cho cha mày nghe à
+ Thằng kia, ông tưởng mày chết đêm
qua
+ Không có tiền thì ông dở cả nhà mày
? Trong tình thế này CD ntn?
? Trc lời xin khẩn cầu của CD bọn cai lệ
tỏ thái độ ntn?
-> HS tìm đọc câu văn van xin CD
-Thái độ:
+ Bỏ ngoài tai lời van xin
+ Không mảy may động lòng
? Tình thế như thế này Cd thay đổi xưng
hồ ntn?
? Từ xưng hô CD chuyển sang hành động
Xuất phát từ đâu chị có thể vùng dậy
chống cự ntn?
-GV chiếu hình ảnh CD phản cự với tên cai lệ và
HS mô tả cảnh CD đấu lực với bon tay sai
? Qua ó nh n xét ngh thu t kh c ho đ ậ ệ ậ ắ ạ
nhân v t ậ cu¶ tác gi ?ả
? Cai l ệ đại di n cho t ng l p xã h i n oệ ầ ớ ộ à
trong ch ế độ ự th c dân n a phong ki nữ ế
=>Hung h ng,h ng hách,dã man v ă ố à
thi u tình ng ế ườ i
=> đạ i di n t ng l p XHPK b t công, ệ ầ ớ ấ
t n ác, vô nhân à đạ o.
-G/v bình
? Em có nh n xét gì v ngh thu t kh c ậ ề ệ ậ ắ
ho nhân v t ch D u c a tác gi ?ạ ậ ị ậ ủ ả
? Tác d ng c a vi c s d ng bi n pháp ụ ủ ệ ử ụ ệ
ngh thu t y?ệ ậ ấ
-CD run ; cháu – ông; ch tha thi t kh tị ế ấ
-CD xám m t; cháu van xin ôngặ
-X ng hô: tôi - ôngư
-C nh báo: Nh tôi ang au m,ông ả à đ đ ố không được phép h nh h ”à ạ
- Thách th c: ứ M y à trói ch ng ồ bà i, b đ à cho m y xem.à
- Quy t li t ph n khángế ệ ả
=> Di n bi n tâm lý : Nh n nh c (van xinễ ế ẫ ụ tha thi t), ế đị ị ủa v c a k th p c bé h ng ẻ ấ ổ ọ
=> c l i b ng lý (ch ng tôi au y uự ạ ằ ồ đ ế …)
-t c quá – a v c a k ngang h ng =&g-t; ứ đị ị ủ ẻ à
c l i b ng l c : ngùn ng t c m thù, ự ạ ằ ự ụ ă
h nh à động quy t li t, m nh m , c ng ế ệ ạ ẽ ứ
c i, d d iỏ ữ ộ
- Địa v “ị đứng trên đầu thù”, thái độ ngang tang s n s ng è b p ẵ à đ ẹ đối phương
=> K t h p chi ti t i n hình v c ch , ế ợ ế đ ể ề ử ỉ
l i nói, h nh ờ à động, k t h p t s + miêu ế ợ ự ự
t + bi u c m, phép tả ể ả ương ph n : tính ả
Trang 4? Ch D u ị ậ đại di n cho t ng l p n o ệ ầ ớ à
trong xó h i phong ki n?ộ ế
-b trị ị
G/v bỡnh :
? o n trớch ó cho em th y Đ ạ đ ấ được
nh ng tớnh cỏch n o nhõn v t ch ữ à ở ậ ị
D uậ ?
Ho t ạ độ ng 3: Hướng d n t ng k t-ghi ẫ ổ ế
nhớ
MT:HS khái quát kiến thức
PP:khái quát hoá
- Gv nêu câu hỏi cho HS rút ra đợc nội
dung,nghệ thuật,ý nghĩa của VB
Ho t ạ độ ng 4: Hướng d n luy n ẫ ệ tập
MT:Nhận thức sự phản kháng của ngời
nông dân trong XH cũ
PP:Thảo luận nhóm
?Qua hai văn bản Tức nước vỡ bờ và Lóo
Hạc em thấy hỡnh ảnh người nụng dõn
trước cỏch mạng thỏng 8 hiện lờn như thế
nào? Những người nụng dõn đú đó mang
đến bài học cuộc sống cho em
- Họ là những người cú cuộc sống nghốo
khỏ ,bế tắc tỳng quẩn, khụng cú lối thoỏt
nhưng họ vẫn tiềm ản những phẩm chất tốt
đẹp
-Qua hỡnh ảnh người nụng dõn trước cm
thỏng tỏm giỏo dục cho ta dự cuộc sống
cỏch ch D u ị ậ đố ậi l p tớnh cỏch cai l ệ
=> T o ạ được nhõn v t ch D u gi ng ậ ị ậ ố
th t, chõn th c, sinh ậ ự động, cú s c ứ truyền
c mả
* Ch D u : M c m c, hi n d u, gi u ị ậ ộ ạ ệ ị à tỡnh yờu th ươ ng, bi t nh n nh c ch u ế ẫ ụ ị
ng, cú m t s c s ng m nh m , ti m
tàng tinh th n ph n khỏng ỏp b c ầ ả ứ mónh li t ệ
III Tổng kết :
1 Nôị dung:
- Bộ mặt tàn ỏc bất nhõn của XH thực dõn nữa PK
- Sự thấu hiểu, thụng cảm sõu sắc của tỏc giả với tỡnh cảnh cơ cực, bế tắc của người nụng dõn
- Sự phỏt hiện của tỏc về tõm hồn yờu thương, tinh thần phản khỏng mónh liệt của người nụng dõn vốn hiền lành chất phỏc
2 Nghệ thuật:
- Tạo tỡnh huống truyện cú tớnh kịch
- Kể chuyện, miờu tả nhõn vật chõn thực, sinh động (ngoại hỡnh, ngụn ngữ )
3.í nghĩa: Phản ỏnh hiờn thực về sức phản khỏng mónh liệt chống lại ỏp bức của người nụng dõn hiền lành, chất phỏc
Trang 5khó khăn thế nào chăng nữa vẫn phải giữ
được phẩm chất tốt đẹp của mình Giữa
bùn đen nhưng tâm hồn họ vẫn tỏa hương
thơm ngát như bông hoa sen đồng nội
Nhìn vào cuộc sông cử người nông dân
ngay nay ta càng cảm thấy xót thương cho
ông cha ta ngày trước và thêm tin yêu vào
cuộc sống mới
C©u hái cho hs kh¸- giái:NguyÔn Tu©n
cho r»ng “Ng« TÊt tè xui ngêi n«ng d©n
næi lo¹n Em cã suy nghÜ g× vÒ ý kiÕn trªn
*Bíc3:Híng dÉn häc ë nhµ.
- Häc bµi cò
- So¹n bµi v¨n b¶n “L·o H¹c”
**********************************************