Gram là tên của nhà vi khuẩn học người Đan Mạch.Ông này đã dùng thuốc nhuộm để nhuộm màu và phân biệt hai nhóm vi khuẩn có cấu tạo khác nhau ( Chủ yếu khác nhau ở thành tế bào) Ở vi kh[r]
Trang 1Tế bào nhân sơ có cấu tạo đơn giản, gồm có 3 thành phần chính: màng sinh chất, chất tế bào và vùng nhân Ngoài các thành phần đó, nhiều loại tế bào nhân sơ còn có thành tế bào, vỏ nhầy, roi và lông.
Sơ đồ cấu trúc điển hình của một trực khuẩn
II Cấu tạo tế bào nhân sơ
Trang 21 Thành tế bào, màng sinh chất,
lông và roi
a/ Thành tế bào:
• Cấu tạo: chủ yếu từ
peptidoglican (các chuỗi
cacbohidrat liên kết với nhau
bằng các đoạn polipeptit ngắn)
• Vai trò: quy định hình dạng
của TB
Dựa vào thành TB vi khuẩn được
chia thành hai nhóm:
+ Vi khuẩn Gram dương
+ Vi khuẩn Gram âm
Câu hỏi: Phân biệt thành tế bào
của vi khuẩn gram dương và vi
khuẩn gram âm dựa vào thông
tin trong SGK và hình bên?
• Dựa vào cấu trúc và thành phần hóa học của thành
tế bào, vi khuẩn được chia thành 2 loại: Gram dương (G + ) và Gram âm (G - ) Thành tế bào ở 2 nhóm này khác nhau ở những điểm chủ yếu sau:
Việc xác định loại vi
khuẩn Gram + và Gram – có
ý nghĩa gì ?
Biết được sự khác biệt này
của chúng, ta có thể sử dụng
các loại thuốc kháng sinh đặc
hiệu để tiêu diệt từng loại vi
khuẩn gây bệnh
Trang 3* Phương pháp nhuộm Gram:
Gram là tên của nhà vi khuẩn học người Đan Mạch.Ông này đã dùng thuốc nhuộm để nhuộm màu và phân biệt hai nhóm vi khuẩn có cấu tạo khác nhau ( Chủ yếu khác nhau ở thành tế bào) Ở vi khuẩn G(+) sau khi nhuộm màu soi trên kính hiển vi chúng bắt màu tím-xanh,còn G(-) bắt màu hồng Để nhớ ơn đến Christian Gram nên người ta đặt tên của phương pháp nhuộm màu này là nhuộm Gram Ý nghĩa của việc phân biệt Gram âm và Gram dương là để phân loại vi khuẩn, từ đó có các biện pháp chữa trị các bệnh do chúng gây ra Các
vi khuẩn Gram âm thường gây ra một số bệnh nguy hiểm hơn
Hình: phương pháp nhuộm Gram
Trang 4Thí nghiệm Kết luận
Nếu loại bỏ thành tế bào của
các loại vi khuẩn có hình
dạng khác nhau, sau đó cho
các tế bào này vào trong
dung dịch có nồng độ các
chất tan bằng nồng độ các
chất tan có trong tế bào thì
tất cả các tế bào đều có dạng
hình cầu → vai trò của
thành tế bào?
←Thành tế bào vi khuẩn quy định hình dạng của tế bào vi khuẩn.
Trang 5• Cấu tạo: như các loại tế bào khác là đều từ photpholipit 2 lớp và protein.
• Vai trò chủ yếu:giúp thực hiện trao đổi chất giữa tế bào
và môi trường
b/ Màng sinh chất:
Trang 6c/ Lông (nhung mao) và roi (tiên mao):
• Lông: trên bề mặt tế bào có rất nhiều lông nhỏ, mịn bao phủ, có tác dụng đệm cho vi khuẩn tránh các tác động cơ học Ở một số
vi khuẩn gây bệnh ở người, lông giúp bám được vào bề mặt tế bào của người.
• Roi: cấu tạo từ prôtêin có tính kháng nguyên, giúp vi khuẩn di chuyển.
Trang 72) Tế bào chất: là vùng nằm giữa màng sinh chất và vùng nhân
hoặc nhân, gồm 2 thành phần chính:
• Bào tương:
_ Cấu tạo: chủ yếu là nước và nhiều
hợp chất hữu cơ, vô cơ khác nhau
tạo thành một dạng chất keo bán
lỏng.
_ Vai trò: giúp thực hiện trao đổi chất
cho tế bào và là nơi xảy ra các phản
ứng sinh hóa của tế bào như hô hấp,
bài tiết,…
• Ri-bô-xôm:
_ Cấu tạo: từ protein và rARN và không có mang bao bọc
_ Vai trò: là nơi tổng hợp nên các loại protein của tế bào
Ngoài ra, trong tế bào chất ở một số vi khuẩn còn có các hạt
dự trữ
Trang 83) Vùng nhân:
a/ Cấu tạo:
• Không có màng nhân bao bọc
• Chỉ chứa một phân tử AND dạng vòng
• Một số vi khuẩn có thêm
AND vòng nhỏ nằm ngoài vùng nhân được gọi là
plasmid
b/ Vai trò: có vai trò quan trọng
trong sự di truyền thông qua các hoạt động của nhiễm sắc thể và ADN