Sù viÖc trong phÇn th©n bµi thó vÞ ë lêi cÇu xin cña ng êi n«ng d©n..[r]
Trang 1TiÕt 14
Họ và tên giáo viên: Hoàng Thị Lưu Trường THCS Yên Thọ
Trang 2Tiết 14: Chủ đề và dàn bài trong bài văn tự sự
I/Bài học: Tìm hiểu chủ đề và dàn
bài của bài văn tự sự
1 Chủ đề dàn bài của bài văn tự
sự
a Ví dụ( SGK).
b Nhận xét:
Trang 3Tiết 14: Chủ đề và dàn bài trong bài văn tự sự
I/ Tìm hiểu chủ đề và dàn bài của bài văn tự sự
Em hãy kể tên các nhân vật có trong truyện? Nhân vật chính là ai?
Các nhân vật: Tuệ Tĩnh , nhà quý tộc, anh con nhà quý tộc, hai
vợ chồng ng ời nông dân, chú bé
bị gãy chân, gia nô.
Trong truyện, Tuệ Tĩnh đã
gặp phải tình huống khó xử nào?
Đứng tr ớc tình thế đó, Tuệ Tĩnh
đã làm gì?
Có hai bệnh nhân cùng cần đến
sự giúp đỡ của Tuệ Tĩnh: bệnh nhân nhẹ, giàu có, có quyền lực; bệnh nhân nặng, nghèo khó.
Tuệ Tĩnh
1 Chủ đề dàn bài của bài văn tự sự
a Ví dụ( SGK).
b Nhận xét:
Trang 4
-Tiết 14: Chủ đề và dàn bài trong bài văn tự sự
I Bài học:Tìm hiểu chủ đề và
dàn bài của bài văn tự sự.
1 Chủ đề của bài văn tự sự.
a Ví dụ( SGK).
b Nhận xét:
- Phẩm chất của Tuệ Tĩnh: hết
lòng th ơng yêu, cứu giúp ng ời
bệnh.
- Vấn đề chủ yếu: Ca ngợi
lòng th ơng ng ời của Tuệ
Tĩnh.
Chủ đề là vấn đề chủ yếu mà
ng ời viết đặt ra trong văn bản.
Đứng tr ớc tình thế khó xử đó, Tuệ Tĩnh đã giải quyết nh thế nào? Cách giải quyết đó thể hiện phẩm chất gì của ông?
Với phẩm chất đó của l ơng y Tuệ Tĩnh, ng ời viết bộc lộ thái độ gì của mình? Vậy vấn đề chủ yếu của văn bản là gì?
Em hiểu thế nào là chủ đề?
?Mối quan hệ giữa chủ đề và sự việc trong văn tự sự? Em hãy tìm các câu văn thể hiện
chủ đề của văn bản Chủ đề của văn bản tự sự thể hiện ở đâu?
Chủ đề và sự việc có mqh chặt chẽ
với nhau: sự việc thể hiện chủ đề,
chủ đề thấm nhuần trong sự việc.
Trang 5Tuệ Tĩnh là danh y lỗi lạc đời Trần Ông chẳng những là ng ời mở mang ngành
Y d ợc dân tộc, mà còn là ng ời hết lòng th ơng yêu, cứu giúp ng ời bệnh
Một hôm, có nhà quý tộc trong vùng cho con đến mời Tuệ Tĩnh vào t dinh để xem bệnh đau l ng cho mình Ông sắp đi thì bất ngờ có hai vợ chồng ng ời nông dân khiêng đứa con bị ngã gãy đùi đến, mếu máo xin ông chạy chữa Tuệ Tĩnh liền xem mạch cho cậu bé, rồi bảo anh con nhà quý tộc:
- Anh về th a với cụ rằng ta sẵn sàng đi, nh ng bây giờ thì phải chữa cho cậu bé này tr ớc, vì chú nguy hơn
Anh con nhà quý tộc sửng sốt:
- Xin ngài đến đằng dinh tôi tr ớc Bọn gia nô đã đem võng đợi sẵn cả rồi
- Không! – Tuệ Tĩnh dứt khoát trả lời – Ta phải chữa gấp cho chú bé này, để chậm tất có hại
Tuệ Tĩnh bắt tay ngay vào việc chữa trị, không chú ý gì đến thái độ hậm hực của anh con nhà quý tộc Qua gần trọn buổi, chú bé nhà nông đã đựoc bó nẹp nằm yên trên gi ờng bệnh Tuệ Tĩnh yên tâm thở phào nhẹ nhõm Vợ chồng ng ời nông dân lạy tạ:
- A Di Đà Phật! Không có ngài thì tính mạng con tôi nguy rồi, chúng tôi biết lấy gì đền đáp cho xứng?
Tuệ Tĩnh trả lời:
- Con ng ời ta cứu giúp nhau lúc hoạn nạn, sao ông bà lại nói chuyện ơn huệ
Ông bà cứ yên tâm, sau hơn một tuần trăng chú bé sẽ đi lại đ ợc!
Trời đã sập tối, chợt nhớ tới nhà quý tộc, ông vội vã ra đi không kịp nghỉ ngơi
là ng ời hết lòng th ơng yêu, cứu giúp ng ời bệnh
Con ng ời ta cứu giúp nhau lúc hoạn nạn, sao ông bà lại nói chuyện ơn huệ
Trang 6Tiết 14: Chủ đề và dàn bài trong bài văn tự sự
I/ Bài học:Tìm hiểu chủ đề và dàn bài của
bài văn tự sự
1.Chủ đề của bài văn tự sự
lòng th ơng yêu, cứu giúp ng ời
bệnh
ng ời của Tuệ Tĩnh
ng ời viết đặt ra trong văn bản
Chủ đề thể hiện ở:
+ Lời kể về nhân vật
+ Việc làm của nhân vật
+ Nhan đề của văn bản
Em hãy chọn nhan đề thích hợp với chủ đề của văn bản trên và nêu
lí do?
Nhan đề phù hợp với chủ đề của văn bản:
+ Tấm lòng th ơng ng ời của thầy Tuệ Tĩnh.(nhấn mạnh khía cạnh tình cảm của thầy Tuệ Tĩnh.) + Y đức của Tuệ Tĩnh( đề cao
đạo đức nghề y)
Em hãy đặt tên khác cho văn bản trên?
Vậy, chủ đề của văn bản còn thể hiện ở đâu?
Trang 7Tiết 14: Chủ đề và dàn bài trong bài văn tự sự
I/ Bài học: Tìm hiểu chủ đề và dàn
bài của bài văn tự sự
1 Chủ đề của văn bài văn tự sự:
- Phẩm chất của Tuệ Tĩnh: hết
lòng th ơng yêu, cứu giúp ng ời
bệnh.
- Chủ đề: Ca ngợi lòng th ơng
ng ời của Tuệ Tĩnh.
Chủ đề là vấn đề chủ yếu mà
ng ời viết đặt ra trong văn bản.
Chủ đề thể hiện ở:
+ Lời kể về nhân vật.
+ Việc làm của nhân vật.
+ Nhan đề của văn bản.
Bài văn trên gồm mấy phần? Mỗi phần thực hiện nhiệm vụ gì?
Trang 8Tuệ Tĩnh là danh y lỗi lạc đời Trần Ông chẳng những là ng ời mở mang ngành
Y d ợc dân tộc, mà còn là ng ời hết lòng th ơng yêu, cứu giúp ng ời bệnh
Một hôm, có nhà quý tộc trong vùng cho con đến mời Tuệ Tĩnh vào t dinh để xem bệnh đau l ng cho mình Ông sắp đi thì bất ngờ có hai vợ chồng ng ời nông dân khiêng đứa con bị ngã gãy đùi đến, mếu máo xin ông chạy chữa Tuệ Tĩnh liền xem mạch cho cậu bé, rồi bảo anh con nhà quý tộc:
- Anh về th a với cụ rằng ta sẵn sàng đi, nh ng bây giờ thì phải chữa cho cậu bé này tr ớc, vì chú nguy hơn
Anh con nhà quý tộc sửng sốt:
- Xin ngài đến đằng dinh tôi tr ớc Bọn gia nô đã đem võng đợi sẵn cả rồi
- Không! – Tuệ Tĩnh dứt khoát trả lời – Ta phải chữa gấp cho chú bé này, để chậm tất có hại
Tuệ Tĩnh bắt tay ngay vào việc chữa trị, không chú ý gì đến thái độ hậm hực của anh con nhà quý tộc Qua gần trọn buổi, chú bé nhà nông đã đựoc bó nẹp nằm yên trên gi ờng bệnh Tuệ Tĩnh yên tâm thở phào nhẹ nhõm Vợ chồng ng ời nông dân lạy tạ:
- A Di Đà Phật! Không có ngài thì tính mạng con tôi nguy rồi, chúng tôi biết lấy gì đền đáp cho xứng?
Tuệ Tĩnh trả lời:
- Con ng ời ta cứu giúp nhau lúc hoạn nạn, sao ông bà lại nói chuyện ơn huệ
Ông bà cứ yên tâm, sau hơn một tuần trăng chú bé sẽ đi lại đ ợc!
Trời đã sập tối, chợt nhớ tới nhà quý tộc, ông vội vã ra đi không kịp nghỉ ngơi
Trang 9Tiết 14: Chủ đề và dàn bài trong bài văn tự sự
I/Bài học: Tìm hiểu chủ đề và dàn bài của
bàivăn tự sự
1 Chủ đề của bài văn tự sự
yêu, cứu giúp ng ời bệnh
Tĩnh
Chủ đề là vấn đề chủ yếu mà ng ời viết đặt
ra trong văn bản
Chủ đề và sự việc có mqh chặt chẽ với nhau: sự
việc thể hiện chủ đề, chủ đề thấm nhuần
trong sự việc
Chủ đề thể hiện qua sự thống nhất giữa:
+ Lời phát biểu của nhân vật
+ Việc làm của nhân vật
+ Nhan đề của văn bản
+ Sự việc, lời kể…
Trang 10Tiết 14: Chủ đề và dàn bài trong bài văn tự sự
I/Bài học: Tìm hiểu chủ đề và dàn
bài của bàivăn tự sự
1 Chủ đề của bài văn tự sự.
2 Dàn bài của bài văn tự sự:
-Dàn bài văn tự sự gồm ba phần:
+ Mở bài: Giới thiệu chung về
nhân vật sự việc.
+ Thân bài: Kể diễn biến sự việc.
+ Kết bài: Kể kết thúc sự việc
3 Ghi nhớ: SGK - 45
Bài văn trên gồm mấy phần? Mỗi phần thực hiện nhiệm vụ gì?
Bài văn gồm ba phần:
+ Mở bài: Giới thiệu về nhân vật( tên, phẩm chất)
+ Thân bài: Kể những sự việc thể hiện phẩm chất của nhân vật + Kết bài: Kể sự việc tiếp diễn
Em hãy nêu nhiệm vụ của các phần trong một bài văn tự sự?
Trang 11Tiết 14: Chủ đề và dàn bài trong bài văn tự sự
I/ Bài học:Tìm hiểu chủ đề và dàn bài của bài văn tự sự
II/ Luyện tập
Bài 1
a.Chủ đề:
Biểu duơng đức tính thật thà, trung thực
Chế giễu thói tham lam
nhăm roi.”
Kết bài: Còn lại
c So sánh với truyện Tuệ Tĩnh:
- Giống: Bố cục 3 phần
- Khác: Mở bài: truyện Tuệ Tĩnh nói rõ ngay chủ đề, truyện Phần th ởng chi nêu tình huống
Kết bài: truyện Tuệ Tĩnh kể sự việc tiếp diễn( gợi mở) truyện Phần th ởng kể
sự việc kết thúc( bất ngờ)
d Sự việc trong phần thân bài thú vị ở lời cầu xin của ng ời nông dân
Trang 12Tiết 14: Chủ đề và dàn bài trong bài văn tự sự
I/ Tìm hiểu chủ đề và dàn bài của bài văn tự sự
II/ Luyện tập
Bài 1
Bài 2: Viết phần mở bài cho bài văn tự sự theo hai cách : giới thiệu câu chuyện và kể tình huống nảy sinh câu chuyện.