skkn một số biện pháp làm đồ dùng đồ chơi 4 5 tuổi

Trong quá trình trẻ làm đồ dùng đồ chơi đòihỏi trẻ phải luôn tìm hiểu, khám phá, phát hiện những tính chất của các vậtliệu làm đồ chơi cũng như khả năng tạo hình, khả năng tạo ra sức tru

PHÒNG GD & ĐT HUYỆN THANH OAI

TRƯỜNG MẦM NON THANH MAI

Họ tên tác giả: Nguyễn thị thủy

ĐỀ TÀI SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

Tờn đề tài:

MỘT SỐ BIỆN PHÁP DẠY TRẺ 4 - 5 TUỔI LÀM ĐỒ DÙNG

ĐỒ CHƠI NHẰM PHÁT HUY TÍNH TÍCH CỰC SÁNG TẠO

CỦA TRẺ TẠI LỚP B1 TRƯỜNG MẦM NON

THANH MAI NĂM HỌC 2015 - 2016

ĐỀ TÀI THUỘC LĨNH VỰC: CHUYÊN MÔN

HÀ NỘI – THÁNG 4 NĂM 2012

MỤC LỤC

NỘI DUNG TRANG

* Biện pháp 2: Dạy trẻ làm đồ dùng đồ chơi từ những nguyên

vật liệu đơn giản ,dễ tìm

8

* Biện pháp 3: Dạy trẻ làm đồ dùng đồ chơi trên tiết học 12

* Biện pháp 4: Dạy trẻ làm đồ dùng đồ chơi ngoài tiết học 18

* Biện pháp 5: Kết hợp với phụ huynh trong việc dạy trẻ làm

III.Những khuyến nghị sau khi thực hiện đề tài 28

PHÒNG GD & ĐT THANH OAI

TRƯỜNG MẦM NON THANH MAI CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập – tự do – hạnh phúc

ĐỀ TÀI SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

Năm học 2011- 2012

SƠ YẾU LÝ LỊCH

Họ và tên: Lê Thị Hiển

Ngày, tháng, năm sinh: 13/5/1989

Năm vào ngành: 2012

Đơn vị công tác: Trường Mầm non Kim thư

Trình độ chuyên môn: Trung cấp sư phạm mầm non

Hệ đào tạo: Chính quy

Trình độ tin học: Chứng chỉ B

Khen thưởng: Lao động tiên tiến

Đồ chơi khiến trẻ nhập vào hành động chơi giống như thực, đáp ứngnhu cầu bắt chước hành động của Người lớn và làm quen thế giới xungquanh Chính đồ chơi là sợi dây bền chắc nhất liên kết trẻ với nhau để cùngchơi, cùng hành động và để duy trì hứng thú của trẻ với trò chơi đồng thời

đồ chơi còn giúp trẻ hình thành sự chú ý và ghi nhớ có chủ định, góp phầnphát triển trí tuệ, tích luỹ các biểu tượng làm cơ sở cho hoạt động tư duy

Hoạt động làm đồ dùng đồ chơi cũng đóng một vai trò hết sức quantrọng trong việc giáo dục trẻ Trong quá trình trẻ làm đồ dùng đồ chơi đòihỏi trẻ phải luôn tìm hiểu, khám phá, phát hiện những tính chất của các vậtliệu làm đồ chơi cũng như khả năng tạo hình, khả năng tạo ra sức truyềncảm cho chúng, trẻ được lĩnh hội, rèn luyện các kỹ năng kỹ xảo tạo hình

Đồ chơi do tự tay mình làm ra, trẻ sẽ cảm thấy yêu quý, hứng thúhơn Đây cũng chính là một hình thức dạy trẻ biết yêu quý sức lao độngngay từ khi còn bé

Trong quá trình trẻ làm đồ dùng đồ chơi, trẻ sẽ lĩnh hội được nhữngkinh nghiệm, dễ dàng tiếp thu kiến thức, có thể sẽ đưa ra những sáng kiếnriêng, dần dần kỹ năng kỹ xảo tạo hình sẽ ngày một hoàn thiện hơn, đôi bàn

tay của trẻ sẽ ngày một linh hoạt và khéo léo hơn Ngoài ra, trẻ sẽ học đượccách chia sẻ trong quá trình lao động Điều này sẽ giúp trẻ tích cực, tự chủtrong hoạt động: “ Tớ rất thích làm đồ chơi vì làm đồ chơi thật là vui” Đây

là một trong những câu nói của trẻ trong quá trình tôi quan sát và ghi lạiđược một cách ngẫu nhiên sau khi trẻ mang sản phẩm do tự tay mình làmlên trưng bày Quả thực, khi đồ chơi do tự tay mình làm ra trẻ sẽ thấy thú

vị, tự hào và rất trân trọng

Trên thực tế, ở lớp tôi thấy rằng việc hướng dẫn trẻ làm đồ dùng đồchơi nhằm phát huy tính tích cực sáng tạo của trẻ còn hạn chế, trẻ tiếp thukiến thức ở hoạt động này chưa sâu, giáo viên chưa có nhiều sáng tạo trongviệc dạy trẻ làm đồ dùng đồ chơi nên trẻ chưa phát huy hết được tính sángtạo và tự lập, đây là điều mà tôi băn khoăn lo lắng Chính vì vậy tôi đã

mạnh dạn chọn đề tài “ Một số biện pháp dạy trẻ 4 – 5 tuổi làm đồ dùng

đồ chơi nhằm phát huy tính tích cực sáng tạo của trẻ tại lớp B1 Trường mầm non Thanh mai năm học 2011 - 2012”

PHẦN II GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

I Cơ sở lý luận

Ở lứa tuổi mẫu giáo, hoạt động vui chơi chiếm một vị trí hết sứcquan trọng góp phần giúp trẻ hình thành và phát triển nhân cách con người.Vui chơi giúp trẻ học tập, lĩnh hội những kinh nghiệm xã hội để trẻ vậndụng trong cuộc sống sau này Tuy nhiên, với bản tính luôn thích tìm hiểu,khám phá thế giới, nếu chỉ chơi mà không có đồ chơi hoặc chỉ quan sát vớinhững đồ chơi cũ thì chắc chắn có lúc trẻ sẽ nhàm chán, buồn tẻ.

Có thể nói, “ Đồ chơi là những dạng đồ vật không thể thiếu vắngtrong các cuộc vui chơi của bất cứ đứa trẻ nào” Trong đồ chơi thể hiện tìnhcảm điển hình của đồ vật chính là hình dáng tổng quát của đồ chơi giúp trẻ

có thể tái tạo và thể hiện những hành động tương ứng với đồ vật ấy Đốivới trẻ đồ chơi là người bạn đồng hành không thể thiếu trong một trò chơi,

là một trong nhiều phương tiện để trẻ thực hiện các trò chơi, bởi chính tròchơi đã giúp trẻ tự tạo ra hoàn cảnh chơi, hình thức chơi, không gian chơitheo đúng ý tưởng của mình

Như vậy, đồ chơi có ý nghĩa hết sức to lớn và lớn lao, là phương tiện

tổ chức để chăm sóc, giáo dục trẻ mầm non

II Thực trạng của vấn đề

1 Phạm vi thực hiện đề tài

Đề tài được thực hiện trong năm học 2011 - 2012 tại lớp B1 Trườngmầm non Thanh mai

Năm học 2011 -2012, tôi được phân công phụ trách lớp 4 tuổi khu

My thượng Trường mầm non Thanh mai với tổng số là 33 cháu, trong đó

có 16 cháu nam và 17 cháu nữ

Quá trình thực hiện ở lớp tôi thấy có những thuận lợi và khó khănnhư sau:

a Thuận lợi

- Được sự quan tâm của Phòng Giáo dục đào tạo Thanh Oai cùng với

sự quan tâm của Ban giám hiệu nhà Trường đã thường xuyên quan tâm bồidưỡng và nâng cao nghiệp vụ cho giáo viên

- Nhìn chung trẻ đi học chuyên cần cùng độ tuổi, đều khỏe mạnhnhanh nhẹn, tích cực tham gia vào các họat động

- Bản thân là một giáo viên tôi đã nắm vững chuyên môn, luôn yêunghề mến trẻ, ham học hỏi nâng cao chuyên môn nghiệp vụ, làm một số đồdùng đồ chơi phục vụ cho các họat động

b Khó khăn

- Không gian lớp còn chật hẹp chưa đảm bảo cho các hoạt động

- Đa số trẻ chưa qua lớp mẫu giáo bé nên còn bỡ ngỡ và nhút nhát,khả năng tiếp thu bài chậm

- Do công việc bận rộn nên tôi chưa có nhiều thời gian để làm nhiều

* Biện pháp 1: Tìm tòi, học hái bồi dưỡng bản thân

Để có thể thực hiện tốt hoạt động “ Dạy trẻ làm đồ dùng đồ chơi” trước

hết giáo viên mầm non không chỉ nghiên cứu nắm vững mục đích yêu cầucủa hoạt động mà giáo viên còn cần phải nắm chắc được các phương pháp

và biện pháp thực hiện giúp trẻ lĩnh hội kiến thức một cách nhẹ nhàng,không bị gò bó, áp đặt giúp trẻ hiểu bài sâu và vận dụng những điều đã họcvào thực tế hàng ngày của trẻ Vì vậy, để giúp trẻ 4-5 tuổi lớp tôi làm đượcmột số đổ dùng đồ chơi thì tôi đã:

- Đọc và nghiên cứu kỹ chương trình chăm sóc và giáo dục trẻ mầmnon 4- 5 tuổi

- Tham gia các đợt kiến tập và các chương trình chuyên đề do phòng

mạng xem chương trình “Hướng dẫn làm đồ dùng đồ chơi cho trẻ mầmnon”

Như vậy, qua tự bồi dưỡng bản thân, học hỏi đồng nghiệp cũng nhưxem các phương tiện thông tin hiện đại tôi đã nắm vững được các phươngpháp để dạy trẻ làm dược một số đồ dùng đồ chơi nhằm phát huy tính tíchcực sáng tạo của trẻ

* Biện pháp 2: Tổ chức cho trẻ làm đồ dùng đồ chơi từ những nguyên vật liệu đơn giản dễ tìm.

Có thể nói: “ Đồ chơi là một phương tiện không thể thiếu đối với bất

kỳ đứa trẻ nào đặc biệt là trong sự phát triển trí tuệ, nhân cách, thể chất chotrẻ Đồ chơi mang lại cho trẻ nhiều niềm vui!

Nhưng trong khi đó những đồ chơi hiện có trong lớp lại mang tínhphổ biến, hạn chế về số lượng và ít được thay đổi Vì vậy trẻ sẽ không pháthuy được tính tích cực và sáng tạo trong hoạt động Hơn thế nữa trẻ mầmnon rất thích được tự mình tìm tòi khám phá, thích tự tay mình làm ra mộtcái gì đó, và việc tự tay mình làm ra một đồ chơi là điều mà theo tôi nghĩtrẻ sẽ rất hứng thú và tích cực, và sẽ thích thú hơn nếu những đồ chơi đó lạiđược trẻ làm ra từ chính những nguyên vật liệu đơn giản dễ tìm ngay tronggia đình trẻ Trong cuộc sống sinh hoạt hành ngày của mỗi gia đình thường

có rất nhiều những nguyên vật liệu bị loại bỏ sau khi sử dụng như: Lõi giấy

vệ sinh, đĩa CD, chai nhựa, lon bia, giấy báo, vá hộp sữa hút, sữachua đó là những nguyên vật liệu rất phong phú và đa dạng có thể làmđược những việc hữu ích, nếu chúng ta có ý thức thu gom chọn lọc từnguồn phế thải đó và có ý tưởng làm đồ dùng đồ chơi thì có thể biến nhữngchiếc hộp to nhỏ thành những ô tô, tàu hoả và một số đồ chơi khác có thể

để trang trí để học và để trong các góc chơi của trẻ trong Trường mầm non

Làm như vậy chúng ta sẽ tiết kiệm được tiền mua sắm vật liệu, tạo ranhiều đồ chơi mang tính sáng tạo phong phú cho lớp học của mình Những

đồ chơi này vừa dễ làm vừa dễ sử dụng trong các giờ học và trong các hoạtđộng.

Ví dụ: Với chủ đề “ Trường mầm non”

Đề tài: Làm ống đựng bútChuẩn bị: Lõi giấy vệ sinh, bìa cứng, keo, kéo, giấy màu hoặc giấyhoa

+ Sau đó tôi cho trẻ lấy keo phết lên mặt tấm bìa cứng và đặt nhữnglõi giấy lên tấm bìa cứng đó sao cho chúng dính lại với nhau thành khốivững chắc

+ Cuối cùng tôi cho trẻ dùng kéo cắt bớt phần bìa cứng thừa ở xungquanh

+ Sản phẩm của trẻ:

Cũng từ lõi giấy vệ sinh kết hợp với một số nguyên vật liệu khácnhư: xốp màu, băng dính hai mặt, bút chì, bông cũ, kéo tôi dạy trẻ làmnhững chú thỏ thật đáng yêu trong chủ đề “ Thế giới động vật”

+ Đầu tiên tôi cho trẻ lấy băng dính hai mặt quấn xung quanh sinh và

ở đầu lõi giấy vệ sau đó lấy bông dính vào xung quanh làm thân con thỏ

+ Tiếp theo tôi cho trẻ dùng bút chì vẽ mặt thỏ, đuôi thỏ lên mộtmiếng xốp nhỏ rồi lấy kéo cắt từng bộ phận ra sau đó dính vào đầu lõi giấy

vệ sinh làm đầu thỏ, còn đuôi thỏ dán vào đầu còn lại của lõi giấy vệ sinh

+ Sản phẩm của trẻ:

Hình ảnh “ Con thỏ”

Chỉ với cách làm đơn giản như vậy trẻ có thể làm được rất nhiều chúthỏ đáng yêu từ những nguyên vật liệu do chính tay trẻ mang từ nhà đếnlớp

Trong quá trình trẻ làm trẻ tỏ ra rất say sưa và hứng thú Với nhữngchú thỏ này trẻ có thể sử dụng để chơi hoạt động góc, hoạt động ngoài trời

và để trang trí góc học tập

Hay với chủ đề ‘ Thực vật

Đề tài: Làm lọ hoaChuẩn bị:

- Chai nhựa, xốp màu, vá kẹo, băng dính hai mặt

- Tôi đã chuẩn bị sẵn một lọ hoa bằng chai nhựa và những cành hoanhưng chưa có bông hoa

Cách làm: Tôi cho trẻ lấy những vá kẹo và xoắn lại sau đó bóc băngdính hai mặt ở cuống hoa ra và dán vá kẹo đã xoắn vào đó tạo thành những

bông hoa để trang trí lớp học của trẻ hoặc trẻ có thể mang về nhà để tặngông bà bố mẹ trong những dịp đặc biệt.

+ Sản phẩm của trẻ:

” Hình ảnh “ Lọ hoa

Như vậy, chỉ với những nguyên vật liệu hết sức đơn giản dễ tìm trẻ

có thể làm được rất nhiều đồ dùng đồ chơi cho mình và trẻ tỏ ra rất tíchcực

* Biện pháp 3: Dạy trẻ làm đồ dùng đồ chơi trên tiết học

Để giúp trẻ mầm non phát huy được tính tích cực sáng tạo nên đanxen giữa các nội dung hoạt động giáo dục trong một hệ thống tỏc động sưphạm thống nhất hài hoà Bởi hoạt động tạo hình được xem như là môitrường lý tưởng tạo điều kiện thuận lợi cho sự lồng ghép nhiều hoạt động

Với hoạt động làm đồ dùng đồ chơi trên tiết học là hình thức họcđóng vai trò chủ chốt, ở đó trẻ có thể tìm hiểu cuộc sống xùng quanh, trẻtiếp thu các tri thức, kỹ năng kỹ xảo theo một chương trình có tính hệthống

Trên tiết học, giáo vai trò là người hướng dẫn, củng cố kỹ năng cũ vàcung cấp cho trẻ những kỹ năng tạo hình mới Đồ chơi của cô làm và sựdẫn dắt bằng tình huống có vấn đề sẽ kích thích trẻ hứng thú tham gia vàoquá trình hoạt động.

Với hoạt động này tôi tổ chức như một tiết học bình thường, tôi vàtrẻ được học thông qua việc chơi

Ví dụ: Với chủ đề “ Thực vật”

Đề tài: Dạy trẻ làm bông hoaChuẩn bị: Lõi giấy vệ sinh, keo, kéo, xốp màu

Tiến hành:

- Tôi cho trẻ kể về một số loài hoa quen thuộc

- Sau đó tôi cho trẻ quan sát một số loài hoa và đàm thoại với trẻ vềcác bộ phận của hoa

- Hướng dẫn trẻ làm bông hoa :

+ Đầu tiên tôi cho trẻ bóp bẹp những lõi giấy vệ sinh rồi dùng kéocắt ra thành từng đoạn khoảng 1cm

+ Tiếp theo tôi cho trẻ xếp những miếng cắt đó sao cho một đầuchụm vào nhau tạo thành những cánh hoa, sau đó dùng keo dính chúng lạivới nhau

+ Sau đó cho trẻ vẽ một hình tròn nhỏ lên miếng xốp màu rồi dánvào giữa bông hoa làm nhuỵ hoa

+ Cuối cùng cho trẻ mang bông hoa của mình lên bàn trưng bày sảnphẩm cho các bạn nhận xét :

+ Bông hoa này như thế nào? Vì sao đẹp?

+ Bạn cắt cánh hoa có thẳng không?

+ Xếp dán có đều không?

+ Con thích nhất bài của bạn nào? Vì sao con thích?

- Sau đó tôi nhận xét chung bài của cả lớp

+ Tôi cho trẻ dùng bút dạ vẽ một hình tròn to và một hình tròn nhỏlên giấy bìa cứng sau đó dùng kéo để cắt rời từng hình ra

+ Gấp đôi hình tròn to để làm phần thân của búp bê, còn hình trònnhỏ để làm phần đầu của búp bê

+ Lấy hồ dán phần đầu vào phần thân của búp bê

+ Tiếp theo cho trẻ vẽ tóc, mắt mũi miệng lên một miếng giấy màusau đó lấy kéo cắt rời từng bộ phận ra và dán vào phần đầu của búp bê

+ Cuối cùng vẽ các hình mà các con thích lên giấy màu sau đó dántrang trí váy cho búp bê

+ Trong quá trình làm tôi quan sát nhắc trẻ những kỹ năng cắt , vẽ,dán để trẻ hoàn thiện sản phẩm của mình

+ Trẻ làm xong tôi cho trẻ mang sản phẩm của mình lên bàn trưngbày cho cả lớp nhận xét.( Cho cả lớp nhận xét về kỹ năng cắt xếp dán củatrẻ)

Sau đó tôi nhận xét chung bài của cả lớp

+ Sản phẩm của trẻ:

- Tôi cho trẻ kể về một số con vật trong gia đình nhà trẻ.

- Sau đó tôi cho trẻ quan sát đồ chơi “ Con gà trống” và cho trẻ nhậnxét đặc điểm của gà trống gồm 3 bộ phận chính: Đầu, cổ, mình

- Hướng dẫn trẻ làm:

+ Tôi cho trẻ dùng đường bao của chiếc rổ nhựa của trẻ để vẽ mộthình tròn làm thân con gà.

+ Tiếp theo cho trẻ dùng kéo để cắt theo đường bao đó, dùng màu tôkín theo ý thích hoặc có thể để trắng, gấp đôi hai mép của hình tròn lại tạothành thân con gà

+ Cho trẻ gấp đôi tờ bìa 4cmx 4cm lại sau đó cắt thành một đườngxiên chéo được cổ gà

+ Cho trẻ lấy giấy màu kích thước 2 x 4cm rồi gấp đôi hai lần, vẽmột đường cong phía trên rồi dùng kéo cắt theo đường vẽ tạo ra đường viềncong, xếp chồng các đường viền cong đó lên cổ gà rồi lấy hồ dán lại

+ Cuối cùng vẽ các đường cong nhiều màu sắc gắn làm đuôi gà, vẽnửa hình tròn làm cánh gà

+ Trẻ làm xong cho trẻ mang sản phẩm của mình lên bàn trưng bày cho cảlớp nhận xét: Trẻ nhận xét về kỹ năng cắt dán như thế nào? sau đó tôi nhậnxét chung bài của cả lớp

+ Sản phẩm của trẻ:

* Biện pháp 4: Dạy trẻ làm đồ dùng đồ chơi ngoài tiết học

Có thể nói đây là một hoạt động mang tính tự do mà trẻ có thể thamgia một cách tự nguyện, tự giác Các hoạt động này có thể diễn ra ở nhữngthời điểm khác nhau trong ngày một cách hợp lý như dạo chơi, sinh hoạtchiều Tổ chức các cuộc thi có thể là “ Bé khéo tay” để cho trẻ có cơ hộiđược làm đồ chơi dự thi

Với hoạt động chiều và trong các cuộc thi, tôi thường chuẩn bị chotrẻ những nguyên vật liệu đơn giản và phổ biến Yêu cầu về kiến thức và kỹnăng của trẻ hầu hết là nhằm rèn luyện, củng cố những kỹ năng đã học,

khuyến khích trẻ vận dụng những kỹ năng cũ để sáng tạo ra những sảnphẩm mới có thể là trẻ tự tưởng tượng hoặc cô có thể gợi ý

Ví dụ: Trong giờ dạo chơi ngoài sân trường tôi cho trẻ nhặt những

chiếc lá rụng và hướng dẫn trẻ từ những chiếc lá đó có thể làm được rấtnhiều đồ chơi , các con cuộn lá lại để làm những chiếc kèn thổi rất hay,hoặc có thể cuộn dọc lá rồi dùng dây buộc lại sau đó lấy một chiếc dâykhác buộc phần cuống lại làm con cào cào ngoài ra từ chiếc lá còn có thểlàm con châu chấu

Làm như vậy trẻ vừa được tham gia vào hoạt động dạo chơi, laođộng lại vừa góp phần làm sạch sân trường và đặc biệt trẻ làm được một đồchơi do chính tay mình làm ra, trẻ sẽ rất hứng thú và tham gia một cách rấttích cực

Như vậy, việc dạy trẻ làm đồ dùng đồ chơi không chỉ có thể tổ chứctrên tiết học mà còn có thể tổ chức ngoài tiết học Hoạt động dạy trẻ làm đồdùng đồ chơi luôn được trẻ ủng hộ và tham gia khá nhiệt tình

Ngoài ra, trong những giờ sinh hoạt chiều, tôi thường tổ chức cho trẻ

tự làm một đồ chơi cho riêng mình từ những nguyên vật liệu đã qua sửdụng, tuy đó chỉ là những đồ chơi rất đơn giản nhưng đây là một việc làmhết sức ý nghĩa đối với trẻ, hơn thế nữa tôi tổ chức một cuộc thi làm đồdùng đồ chơi cho trẻ và chắc chắn không khí của tiết học sẽ trở nên tưngbừng và náo nhiệt hơn Sản phẩm của trẻ làm ra vừa để ngắm vừa là mộtmón quà độc đáo của trẻ nhỏ dành cho người thân bằng chính sức lao động

và khả năng cùa mình, lại vừa thoả mãn chính nhu cầu chơi của trẻ

Sau đây là hình ảnh cô và cháu lớp B1 dang làm đồ dùng đồ chơi từnhững nguyên vật liệu phế thải: