- Hai con búp bê mặc dù đã trải qua những quyết định khó khăn trong diễn biến tâm trạng của Thuỷ, nhưng cuối cùng chúng không phải chia tay bởi sự hi sinh nhường nhịn của Thủy có tính[r]
Trang 1TUẦN 2
Soạn: 29/8/2015 Tiết 5.
Giảng: Văn bản
CUỘC CHIA TAY CỦA NHỮNG CON BÚP Bấ
( Khỏnh Hoài )
A Mục tiờu bài học:
1 Kiến thức:
- Tỡnh cảm anh em ruột thịt thắm thiết, sõu nặng và nỗi đau khổ của những đứa trẻ
khụng may rơi vào hoàn cảnh bố mẹ li dị
- Đặc sắc nghệ thuật của văn bản
2 Kĩ năng:
*Kĩ năng bài học.
- Đọc - hiểu văn bản truyện, đọc diễn cảm lời đối thoại phự hợp với tõm trạng của cỏc nhõn vật
- Kể và túm tắt truyện
* Kĩ năng sống.
- Tự nhận thức và xỏc định được giỏ trị của lũng nhõn ỏi, tỡnh thương và trỏch nhiệm cỏ nhõn với hạnh phỳc gia đỡnh
- Giao tiếp, phản hồi/ lắng nghe tớch cực, trỡnh bày suy nghĩ/ ý tưởng, cảm nhận của bản thõn về cỏch ứng xử thể hiện tỡnh cảm của cỏc nhõn vật, giỏ trị nội dung và nghệ thuật của văn bản
3 Thỏi độ: Giỳp HS trõn trọng tỡnh cảm gia đỡnh, vun đắp hạnh phỳc gia đỡnh.
B Chuẩn bị của GV và HS:
- GV: SGK, SGV, bài soạn, TLTK, tranh ảnh minh hoạ
- HS: Đọc, trả lời cõu hỏi trong SGK
C Phương phỏp:
- Động nóo: suy nghĩ về ý nghĩa và cỏch ứng xử thể hiện tỡnh cảm của cỏc nhõn vật trong truyện; thuyết trỡnh, nờu vấn đề
- Thảo luận nhúm, kĩ thuật trỡnh bày 1 phỳt về những giỏ trị nội dung và nghệ thuật của văn bản
- Cặp đụi chia sẻ suy nghĩ về lũng nhõn ỏi, tỡnh thương và hạnh phỳc gia đỡnh
D Tiến trỡnh giờ dạy - giỏo dục
1) ổn định lớp (1’)
2) Kiểm tra bài cũ ( 5’)
? Qua bức thư của người bố gửi cho, em thấy mẹ En -ri- cụ là người ntn?
? Vỡ sao En - ri- cụ lại xỳc động vụ cựng khi đọc thư bố ?
? Em hiểu gỡ về người bố của En- ri- cụ qua cuộc trũ chuyện bằng thư của ụng với En-ri - cụ ?
3) Bài mới
* Hoạt động 1: -1’Giới thiệu bài: Phương phỏp truyết trỡnh
Trẻ em hôm nay, thế giới ngày mai! Câu hát mà ai cũng từng nghe và từng hiểu đó là
sự yêu thơng quan tâm của mọi ngời đến trẻ em Trẻ em có quyền đợc hởng hạnh phúc gia
đình không Nhng có những cặp vợ chồng buộc phải chia tay nhau có nghĩ đến sự đau xót, mất mát không thể bù đắp nổi của chính con cái mình? Chính trong sự đau đớn mất mát ấy t/c anh em ruột thịt lại càng sâu sắc hơn làm ngời đọc cảm động
VB “ Cuộc chia tay của những con búp bê’ kể về cuộc chia tay nh thế Ngời kể muốn nói gì qua cuộc chia tay này, chúng ta cùng tìm hiểu:
Trang 2Hoạt động của GV – HS Nội dung cần đạt Hoạt động 2: (6’)Hướng dẫn HS tìm hiểu tác giả, tác
phẩm (Phương pháp vấn đáp tái hiện )
?) Trình bày những hiểu biết của em về tác giả?
- Tên Khai sinh: Đỗ Văn Xuyền, sinh ngày 10 tháng 7
năm 1937
- Quê gốc: xóm Đông Kinh, Đông Hưng, Thái Bình
* Nơi ở hiện nay: thành phố Việt Trì
- Cuộc đời và sự nghiệp: Tốt nghiệp Đại học sư phạm
(khoa sinh ngữ) Hội viên Hội Nhà văn Việt Nam (1981)
- Tác phẩm đã xuất bản: +Nhà văn đã được nhận: giải A,
giải Văn nghệ Vĩnh Phú 10 năm (1975-1985) (truyện dài
Trận chung kết) Giải chính thức giải thưởng Hùng
Vương (Hội Văn nghệ Vĩnh Phú) (Chuyện ở lớp, chuyện
ở nhà)
? Nêu những hiểu biết của em về tác phẩm?
- 2 học sinh trình bày GV chốt ý
Hoạt động 3 - 27’Hướng dẫn HS đọc - hiểu văn bản
Phương pháp vấn đáp, thuyết trình, đọc diễn cảm, nêu
vấn đề
? Truyện ngắn này nên đọc như thế nào cho phù hợp
(phân biệt giọng kể, giọng đối thoại giữa các nhân vật;
diễn tả tâm lí nhân vật xót xa, buồn khổ, tuyệt vọng)
( có thể cho học sinh phân vai)
? Em hãy tóm tắt nội dung văn bản?
Gia đình Thành rất khá giả Anh em rất yêu thương nhau.
Nhưng vì bố mẹ li hôn nên 2 anh em phải chia tay nhau
theo bố hoặc mẹ Chúng phải chia những món đồ chơi và
cả 2 con búp bê rất thân thiết chưa bao giờ xa nhau Việc
đó khiến Thuỷ rất buồn tủi Vì thương anh, nó qđ để con
Vệ Sĩ ở lại Trước lúc đi với mẹ, Thuỷ qđ để cả con Em
Nhỏ lại với con Vệ Sĩ để chúng ko phải xa nhau như 2
anh em họ.
? Văn bản có mấy chú thích? Em cần giải thích sâu hơn
về chú thích nào?
? Văn bản thuộc thể loại nào?
? Truyện được sử dụng phương thức biểu đạt chính nào?
(Tự sự, kết hợp miêu tả, biẻu cảm)
? Truyện được kể theo ngôi nào? Tác dụng?
(ngôi thứ nhất: người anh xưng tôi tạo nên tính chân
thực, cảm động)
? Em hãy tìm bố cục của truyện? (3 phần)
I Giới thiệu chung
1 Tác giả
- Khánh Hoài
2 Tác phẩm
- Đạt giải Nhì cuộc thi thơ – văn viết về quyền trẻ em do Viện Khoa học Giáo dục và
Tổ chức cứu trợ trẻ em Rát-đa Bác-nen – Thụy Điển tổ chức năm 1992
II Đọc – hiểu văn bản
1 Đọc – chú thích
a Đọc:
b Chú thích: 3,5
2 Kết cấu - Bố cục
- Thể loại: Truyện ngắn
- Phương thức biểu đạt: Tự sự
- Bố cục : 3 phần
Trang 3- Đoạn 1: Từ đầu -> “nặng nề thế này”: Giới thiệu sự việc
hai anh em Thành – Thủy sắp phải chia tay nhau
- Đoạn 2: tiếp -> “đi thôi con”: Diễn biến sự việc
+ Cuộc chia tay cô giáo và các bạn
+ Cuộc chia tay đau đớn và xúc động của Thành và Thủy
- Đoạn 3: còn lại: Kết thúc sự việc
? Tại sao tên truyện lại là Cuộc chia tay của những con
búp bê? Theo em tên truyện có liên quan tới ý nghĩa của
truyện không?
(Gợi ý: Những con búp bê gợi cho em những suy nghĩ gì?
Trong truyện chúng có chia tay thật không? Chúng đã
mắc lỗi gì? Vì sao chúng phải chia tay?)
- Những con búp bê vốn là những đồ chơi của tuổi nhỏ,
thường gợi lên thế giới trẻ em ngộ nghĩnh, trong sáng,
ngây thơ, vô tội Những con búp bê trong truyện cũng như
hai anh em Thành – Thủy, trong sáng, vô tư, không có tội
lỗi gì thế mà phải chia tay nhau Chính cuộc chia tay
của bố mẹ đã dẫn đến cuộc chia tay của con cái, bạn bè,
và dẫn đến cuộc chia tay của những con búp bê Trong
thực tế, Thành và Thủy đã không để cho búp bê phải chia
tay Điều đó nói lên nguyện vọng mãi mãi ở bên nhau của
các em khiến cho các bậc cha mẹ phải suy nghĩ
? Em Thành Thủy đang rơi vào hoàn cảnh nào? Vì sao
mẹ giục hai anh em chia đồ chơi!
? Tâm trạng của hai anh em được diễn tả qua những từ
ngữ nào? chi tiết miêu tả ấy có ý nghĩa gì?
(Thủy Run lên bần bật, kinh hoàng cặp mắt tuyệt vọng,
buồn thăm thẳm
Nỗi sợ hái hoảng hốt đến kinh hoàng kiếp sợ trước sự
thật khóc nức nở, tiếng khóc to không thể kìm nén
được
Thành nghe em khóc, cấu chặt môi nước mắt cứ tuôn
ra, kéo em ngồi xuống, vuốt tóc em
tâm trạng, nỗi đau của hai anh em trước nối bất hạnh,
song Thành cố tỏ ra vững vàng hơn
Thành hồi tưỏng lại những kỉ niệm yêu thương giữa hai
anh em
? Em hãy tìm những chi tiết trong truyện để thấy hai anh
em Thành – Thủy rất mực gần gũi, thương yêu, chia sẻ và
quan tâm tới nhau?
3 Phân tích
a.Tình cảm gắn bó của anh
em Thành Thủy
+ Thủy một cô em chu đáo, yêu thương anh rất mực
Trang 4* Thủy: thương anh, sợ anh bị đau mang kim chỉ ra tận
sân vận động để vá áo cho anh, lo cho anh không ngủ
được trang bị vệ sĩ để bảo vệ cho anh
* Thành: Chiều nào cũng đi đón em, trò truyện với em,
nhường đồ chơi cho em
? Qua những tình tiết đó em có những suy nghĩ gì về tình
cảm của anh em Thành Thủy?
H: TL
? Thủy thương yêu anh đến vậy tại sao lúc Thành chia đôi
con búp bê Vệ sĩ và Em nhỏ song Thủy lại “tru téo lên”?
Tình huống đó có ý nghĩa như thế nào?
Mâu thuẫn nội tâm của Thủy buộc phải lựa chọn
-1 Để vệ sĩ bảo vệ anh
-2 Không muốn tách rời hai con búp bê
Vì thế mà em trở nên bối rối, tình huống dẫn dắt tâm lí,
phát triển buộc chúng ta phải suy nghĩ vấn đề phải giải
quyết như thế nào, chúng ta sẽ tìm hiểu tiết sau?
+ Thành- Người anh cũng rất yêu quý em
Tình cảm gắn bó khăng khít, hết mực yêu thương nhau của anh em Thành Thủy
4 Củng cố(2)
- HS hệ thống lại nội dung bài học, giáo viên chốt ý
5 Hướng dẫn học sinh học ở nhà và chuẩn bị cho bài sau(3)
- Tóm tắt nội dung của truyện, nhan đề của chuyện có gì đặc sắc? Có thể thay nhan đề này bằng nhan đề khác được kho? Vì sao?
- Soạn tiết 2 : Cuộc chia tay của những con búp bê
E Rút kinh nghiệm
Soạn: 29/8/2015 Tiết 6
Giảng: Văn bản
CUỘC CHIA TAY CỦA NHỮNG CON BÚP BÊ ( tiếp)
( Khánh Hoài )
Trang 5A Mục tiêu bài học: (Tiếp tục thực hiện mục tiêu tiết 1)
1 Kiến thức:
- Tình cảm anh em ruột thịt thắm thiết, sâu nặng và nỗi đau khổ của những đứa trẻ
không may rơi vào hoàn cảnh bố mẹ li dị
- Đặc sắc nghệ thuật của văn bản
2 Kĩ năng:
*Kĩ năng bài học.
- Đọc - hiểu văn bản truyện, đọc diễn cảm lời đối thoại phù hợp với tâm trạng của các nhân vật
- Kể và tóm tắt truyện
* Kĩ năng sống.
- Tự nhận thức và xác định được giá trị của lòng nhân ái, tình thương và trách nhiệm cá nhân với hạnh phúc gia đình
- Giao tiếp, phản hồi/ lắng nghe tích cực, trình bày suy nghĩ/ ý tưởng, cảm nhận của bản thân về cách ứng xử thể hiện tình cảm của các nhân vật, giá trị nội dung và nghệ thuật của văn bản
3 Thái độ: Giúp HS trân trọng tình cảm gia đình, vun đắp hạnh phúc gia đình.
B Chuẩn bị của GV và HS:
- GV: SGK, SGV, bài soạn, TLTK, tranh ảnh minh hoạ
- HS: Đọc, trả lời câu hỏi trong SGK
C Phương pháp:
- Động não: suy nghĩ về ý nghĩa và cách ứng xử thể hiện tình cảm của các nhân vật trong truyện; thuyết trình, nêu vấn đề
- Thảo luận nhóm, kĩ thuật trình bày 1 phút về những giá trị nội dung và nghệ thuật của văn bản
- Cặp đôi chia sẻ suy nghĩ về lòng nhân ái, tình thương và hạnh phúc gia đình
D Tiến trình giờ dạy - giáo dục
1) ổn định lớp (1’)
2) Kiểm tra bài cũ ( 5’)
? Kể tóm tắt truyện và nhận xét về tình cảm của hai anh em Thành , Thuỷ
3) Bài mới
* Hoạt động 1: -1’Giới thiệu bài: Phương pháp truyết trình
Hoạt động 3 - 25’Hướng dẫn HS đọc - hiểu văn bản
Phương pháp vấn đáp, thuyết trình, đọc diễn cảm, nêu
vấn đề
G: Em hãy đọc thầm đoạn truyện
? Em đánh giá như thế nào vè cuộc chia tay của Thủy với
cô giáo và các bạn?
- Cuộc chia tay buồn khổ, khó khăn
? Những từ nữ nào được tác giả dùng để miêu tả diễn
biến tâm trạng của cô và các bạn trước bất hạnh của
Thủy?
- Các bạn: kinh ngạc bàng hoàng, sững sờ, khóc thút
thít, nắm tay
II Đọc – hiểu văn bản
3 Phân tích
a.Tình cảm gắn bó của anh
em Thành Thủy
b Cuộc chia tay cảm động:
* Với cô giáo và các bạn
- Từ ngữ miêu tả tâm trạng
Trang 6- Cô giáo: Ôm chầm lấy Thủy, nước mắt giàn giụa.
? Những từ ngữ đó có giá trị biẻu cảm như thế nào?
HS phân tích giá trị biẻu cảm GV nhấn mạnh
? Khi dắt tay em ra khỏi trường tại sao Thành lại thấy
kinh ngạc khi thấy mọi người vẫn đi lại bình thường và
nắng vẫn vàng thơm trùm lên cạnh vật? Chi tiết có ý
nghĩa gì?
- Chi tiết miêu tả tâm trạng hết sức khéo léo, tạo được sự
đối lập giữa tâm trạng “đau đớn” của Thành và cảnh vật
binh yên bên ngoài diễn biến tâm lí miêu tả chính xác,
khiến người đọc cảm nhận được một cách sâu sắc nỗi
buồn sâu thẳm, trạng thái thất vọng, bơ vơ của Thành và
Thủy
? Về tới nhà, Thành Thủy chứng kiến điều gì đang diễn
ra? Chi tiết có ý nghĩa như thế nào?
- Một chiếc xe tải đang di tới cổng
- Hàng xóm đang giúp mẹ dọn đồ lên xe
Chi tiết có tính khẩn trương đã đẩy tình huống truyện
lên cao hơn buộc Thành Thủy phải hành động dứt khoát,
cuộc chia tay dứt khoát
? Tại sao Thành Thủy lại cảm thấy “Cuộc chia tay đột
ngột quá”?
Dù vẫn biết là phải chi tay nhưng bao giờ chúng ta
cũng thấy nó đến quá nhanh và bất ngờ diễn tả sự mất
mát trong lòng quá lớn
? Tâm trạng của hai anh em như thế nào trước sự thật
phũ phàng đó?
? Trong cuộc chia tay Thành Thủy có một cuộc chia tay
cũng đầy ý nghĩa, đó là cuộc chia tay nào?
- Cuộc chia tay của những con búp bê
? Em hãy kể lại diễn biến đó?
(Thành đem búp bê chia hết cho em Thủy chia búp bê,
để con Vệ Sĩ ở lại canh gác cho anh => Sau đó quay lại,
để con Em Nhỏ quàng tay vào con Vệ Sĩ)
? Miêu tả cảnh đó tác giả có dụng ý gì?
Sự bối rối của Thủy trước cuộc chia tay Phần thương
anh phần lại không muốn chúng tách rời nhau
Chi tiết làm tăng tính nhân văn cao độ của tác phẩm,
khắc sâu hình ảnh của cô bé Thủy giàu lòng nhân ái Suy
nghĩ sâu sắc để lại cho ta một mỗi thương cảm sâu sắc
chính xác giá trị biểu cảm chia tay vô cùng cảm động
sự cảm thông chia sẻ của cô giáo và các bạn đối với Thủy làm ấm áp thêm tình người
* Cuộc chia tay giữa Thành
và Thủy
- Thủy: mất hồn, tái xanh, cuống quýt, khóc nức
- Thành khóc nức nở
Tình cảnh thật đáng thương
* Cuộc chia tay của những con búp bê
- Thực chất đây là cái cớ để tạo tình huống truyện, bởi hai con búp bê không chia tay nhau, cũng như những đứa trẻ
vô tội => khao khát được mãi bên nhau của 2 đứa trẻ
Trang 7? Hình ảnh cuối cùng của người anh gợi cho em suy nghĩ
gi? (Tôi mếu máo trả lời, đứng như chân chân )
Hình ảnh của một đứa trẻ bị bỏ rơi đến tội nghiệp nó có
giá trị như một lời tố cáo: sự thờ ơ của người làm cha mẹ,
vừa gợi lên trong lòng người đọc sự thương cảm sâu sắc
với những mảnh đời bất hạnh
Hoạt động 4 (5’)
Hướng dẫn HS tổng kết(Thảo luận nhóm)
? Truyện đề cập đến chủ đề nào?
“ Quyền được cha mẹ và xã hội chăm sóc” của trẻ em
Truyện có ý nghĩa gì?
- Hãy yêu thương và giữ gìn hạnh phúc gia đình, hạnh
phúc tuổi thơ
? Bằng những phương tiện nghệ thuật nào mà tác giả đã
đưa đến chúng ta một thông điệp sâu sắc nhường vậy?
? Em hãy khái quát nội dung giá trị của bài học.
học sinh đọc phần ghi nhớ.
Hoạt động 5 (4’ Thực hành)
? Trình bày những suy nghĩ của em về trách nhiệm của bố
mẹ đối với con cái?
4 Tổng kết
4.1 Nội dung
- Chủ đề: Quyền trẻ em
4.2 Nghệ thuật
- Tự sự, miêu tả, biểu cảm rất linh hoạt phong phú
- Từ ngữ chính xác, miêu tả tâm lý nhân vật sâu sắc
4.3 Ghi nhớ: SGK/27
* Ý nghĩa văn bản:
Là câu chuyện của những đứa con nhưng lại gợi cho những người làm cha, làm mẹ phải suy nghĩ Trẻ em cần được sống trong mái ấm gia đình Mỗi người cần phải biết giữ gìn hạnh phúc
III Luyện tập
4 Củng cố(2)
- HS hệ thống lại nội dung bài học, giáo viên chốt ý
5 Hướng dẫn học sinh học ở nhà và chuẩn bị cho bài sau(2)
- Viết 1 đoạn văn ngắn khoảng 15 dòng trình bày những suy nghĩ của em sau khi học tác phẩm
- Soạn bài: Bố cục trong văn bản
E Rút kinh nghiệm
Ngày soạn: 29/8/2015
Ngày giảng: Tiết 7
BỐ CỤC TRONG VĂN BẢN
A Mục tiêu bài học:
1 Về kiến thức:
- HS hiểu tầm quan trọng và yêu cầu của bó cục trong văn bản; trên cơ sở đó, có ý thức xây dựng bố cục khi tạo lập văn bản
- Bước đầu xây dựng được những bố cục rành mạch, hợp lí cho các bài làm
Trang 8- Tầm quan trọng của việc xây dựng bố cục văn bản trên cơ sở có ý thức xây dựng những
bố cục văn bản khi tạo lập văn bản
2 Về kĩ năng:
- Nhận biết, phân tích bố cục trong văn bản
- Vận dụng kiến thức về bỗ cục trong việc đọc – hiểu văn bản, bước đầu xây dựng được những bố cục dành mạch hợp lý cho bài làm
* Các kĩ năng sống cơ bản được giáo dục trong bài:
- Giao tiếp: trình bày 1 vấn đề trước đám đông
- Ra quyết định: nhận ra và lựa chọn những đáp án đúng
3.Về thái độ:
- Giáo dục ý thức học tập của học sinh
B Chuẩn bị :
- GV: Nghiên cứu soạn giáo án, chuẩn bị máy chiếu
- HS: Ôn tập “ Văn bản và giao tiếp”ở lớp 6, bố cục của một lá đơn, Viết lá đơn xin gia nhập đội TNTP HCM
C Phương pháp
- Phương pháp: qui nạp: đi từ phân tích ví dụ, nhận xét, rút ra kết luận, củng cố bằng bài tập
- Cách thức: Thông qua hệ thống câu hỏi gợi mở, gợi tìm, qua hình thức tổ chức nhóm nhỏ, nhóm lớn…
D Tiến trình giờ dạy – giáo dục
1 Ổn định lớp(1)
2 Kiểm tra bài cũ(5)
Câu hỏi: Tính liên kết là gì? Làm thế nào để văn bản có tính liên kết.
3 Bài mới
*Hoạt động 1: Giới thiệu bài: PP: Thuyết trình (1’)
Trong bóng đá, các huấn luyên viên phải sắp xếp các cầu thủ thành một đội hình Còn trong chiến đấu những vị tướng phải bố trí các đạo quân, cánh quân thành một thế trận Nếu không có sự dàn thế trận, dàn đội hình, không có sự sắp xếp chặt chẽ từng cầu thủ, từng quân sĩ thì rất có thể bị thua, bị tổn thất Trong việc tạo lập một văn bản, chúng
ta có cần phải sắp xếp các ý, các câu văn, đoạn văn như các vị tướng cần bố trí cánh quân, các huấn luyện viên bố trí các câu thủ không? Tiết học hôm nay chúng ta cần hiểu
rõ điều này.
Hoạt động 2( 18’)Tìm hiểu bố cục và những yêu cầu
về bố cục trong văn bản
(Vấn đáp, phân tích, nêu và giải quyết vấn đề, so sánh
đối chiếu, quy nạp.)
G: Em hãy đọc lá đơn gia nhập đội TNTP – HCM
? Em hãy nhận xét xem văn bản của bạn đã được sắp
xếp hợp lí chưa? Lá đơn đã được trình bày theo trình
tự nào?
I Bố cục và những yêu cầu về
bố cục trong văn bản
1 Bố cục của văn bản
a Khảo sát ví dụ:
* Đơn xin gia nhập ĐTNTP-HCM
Trang 9HS TL, sd bp
* Gồm 3 phần
A Phần đầu:
- Quốc hiệu, tiêu đề của đơn
- Nơi gửi đơn, đơn gửi đi (tổ chức nào)
B Phần nội dung đơn:
- Lý do viết đơn
- Nội dung trình bày
- Lời hứa
C Phần cuối:
- Ngày tháng viết đơn
- Kí tên, đóng dấu (nếu có)
? Theo em ta có thể đảo trình tự trong các phần được
không? Tại sao?
Không - Vì nó đã được sắp xếp hợp lí
GV: Các trình tự được sắp xếp một cách hợp lý và chặt
chẽ đó có gọi là bố cục của văn bản?
?) Vì sao khi xây dựng văn bản cần phải quan tâm tới
bố cục?
- Vì có sắp xếp nội dung trong VB theo một trình tự
hợp lý thì người đọc mới hiểu rõ ý người viết muốn nói
- Nếu chúng ta chú ý đến việc sắp xếp các ý cho rành
mạch thì bài viết ( lời nói) của chúng ta sẽ có hiệu quả
cao Ngược lại nếu chúng ta không biết sắp xếp các ý
cho hợp lí thì bài viết ( lời nói) của chúng ta sẽ không
hiểu được, không được tiếp nhận
? Vậy em hiểu thế nào là bố cục văn bản?
G: Gọi hs đọc văn bản (1, 2) trong SGK/29
? Hai văn bản kể về chuyện gì? Em có nhận xét gì về
bố cục của các văn bản đó?
- Nội dung câu chuyện chưa được sắp xếp theo một
trình tự hợp lí người đọc người nghe khó tiếp xúc nội
dung không đạt được mục đích giao tiếp
? Theo các em nên sắp xếp lại bố cục của hai văn bản
như thế nào?
VB1: Con ếch sống trong giếng thấy bầu trời chỉ bé
bằng cái mâm mình là chúa tể Ra khỏi giếng nó
nghênh ngang đi lại phải trả giá
? Vậy bố cục văn bản muốn rành mạch hợp lí cần có
=> Bố cục văn bản là sự sắp đặt
nội dung các phần trong văn bản theo một trình tự hợp lý
b Ghi nhớ: SGK/30
2 Những yêu cầu về bố cục trong văn bản
a Khảo sát ví dụ:
- Văn bản 1, 2: SGK/29 -> các phần chưa sắp xếp hợp lý
Trang 10
những điều kiện gì?
- Nội dung các phần, các đoạn trong văn bản phải thống
nhất, chặt chẽ Giữa chúng phaỉ được phân biệt rạch
ròi
- Trình tự sắp xếp đặt các phần, các đoạn phải giúp cho
việc giao tiếp đạt được mục đích?
G: Gọi học sinh đọc toàn bộ ghi nhớ SGK/30
? Nhắc lại bố cục ba phần của văn bản tự sự và nhiệm
vụ nội dung của từng phần?
? Có phải văn bản nào cũng có ba phần không?
- Văn bản ngắn phần mở bài và kết bài có thể không
tách ra nhưng ta có thể tìm thấy nó dễ dàng
? Tại sao ta có thể phân biệt được 2 phần nếu chúng
không được tách ra?
- Có thể căn cứ vào ý nghĩa của từng phần
? Có ý kiến cho rằng phần mở bài và kết bài là không
cần thiết - theo em đúng hay sai?
Sai - vì mỗi phần có nhiệm vụ riêng
HS đọc ghi nhớ: SGK/30
Hoạt động 3 (17’)Hướng dẫn HS luyện tập
(Thảo luận nhóm, thực hành có hướng dẫn, đàm
thoại.)
G: Hd hs làm bài tập 1
HS lấy nội dung từ hai văn bản miêu tả, tự sự để minh
họa
G: Gọi học sinh lên bảng ghi lại, bố cục của văn bản
“Cuộc hia tay của những con búp bê”
Chú ý: có thể chia bố cục theo những cách khác
Giúp hs nhận rõ lỗi của văn bản biết cách sắp sếp
trình tự hợp lí
b Ghi nhớ: SGK/30
3 Các phần của bố cục
a Khảo sát ví dụ
- 3 phần:
+ Mở bài + Thân bài + Kết bài
b Ghi nhớ: SGK/30
II Luyện tập
Bài tập 1: SGK/30
Bài tập 2: SGK/30
Bố cục của văn bản: Cuộc chia tay của những con búp bê
- Tâm trạng của hai anh em Thành, Thuỷ trong đêm trước
và sáng hôm sau khi mẹ dục chia đồ chơi
- Những cuộc chia tay (với bạn
bè và cô giáo, cuộc chia tay của
2 anh em)
- Phút cuối của cuộc chia tay
Bài tập 3: SGK/30
- Bố cục chưa rành mạch Điểm
2, 3 chưa rõ kinh nghiệm, điểm
4 không nói về việc học tập
- Bố cục hợp lý: Chào mừng,