- Sự xâm nhập của vi khuẩn có hại vào thực phẩm được gọi là nhiễm trùng thực phẩm (thịt,cá tươi sống để lâu…) - Sự xâm nhập của chất độc vào thực phẩm được gọi là sự nhiễm độc [r]
Trang 1Ngày soạn: 15/1/2021 Tiết: 40
BÀI 16: VỆ SINH AN TOÀN THỰC PHẨM
I Mục tiêu:
Sau khi học xong bài này, học sinh cần đạt được các mục tiêu dưới đây:
1 Kiến thức
- Hi u đ c th nào là nhi m trùng, nhi m đ c th c ph m ể ượ ế ễ ễ ộ ự ẩ
- Bi t đ c s nh h ng c a nhi t đ đ i v i vi khu n ế ượ ự ả ưở ủ ệ ộ ố ớ ẩ
- N m đ c khái ni m v sinh an toàn th c ph m ắ ượ ệ ệ ự ẩ
2 Kĩ n ng ă :
- Bi t cách đ m b o an toàn th c ph m khi mua s m ế ả ả ự ẩ ắ
3 Thái độ: luôn gi v sinh, h p tác v i m i ng iữ ệ ợ ớ ọ ườ
4 Năng lực:
- N ng l c gi i quy t v n đ , giao ti p, t h c, h p tác, ă ự ả ế ấ ề ế ự ọ ợ
- Phân bi t đ c th c ph m h h ng, th c ph m b nhi m đ c b ng m t s ph ng ệ ượ ự ẩ ư ỏ ự ẩ ị ễ ộ ằ ộ ố ươ pháp đ n gi n t i nhà ơ ả ạ
- Gi th c ph m nhi t đ an toàn ữ ự ẩ ở ệ ộ
II Chuẩn bị:
a Chuẩn bị của giáo viên
- Nghiên cứu SGK
- Hệ thống câu hỏi
b Chuẩn bị của học sinh
Sưu tầm một số tranh ảnh, mẫu vật về vệ sinh an toàn thực phẩm, thông tin về hậu quả của nhiễm trùng thực phẩm và các biện pháp phòng tránh nhiễm trùng thực phẩm tại nhà
III Phương pháp
PP dạy học Gợi mở - vấn đáp, PP thuyết trình, PP hoạt động nhóm, PP công tác độc lập
IV Tiến trình giờ học- giáo dục:
1 Ổn định lớp: ( 1 ph)
2 Kiểm tra bài cũ: ( 5 ph)
Câu 1: Nếu thiếu và thừa chất béo sẽ dẫn đến hậu quả gì? Ngoài chất đạm, chất đường bột, chất béo, các chất dinh dưỡng khác cần cho cơ thể như thế nào? Cần cung cấp chúng cho cơ thể như thế nào?
3 Bài mới
Hoạt động 1: Khởi động (5 ph) Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS, thu hút HS sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ học tập của
mình.HS khắc sâu kiến thức nội dung bài học
Trang 2Phương pháp dạy học: Tình huống, quan sát tranh
Định hướng phát triển năng lực: giải quyết vấn đề, năng lực xử lí tình huống, năng lực
giao tiếp, năng lực nhận thức
? Nếu gia đình em chẳng may mua rau mới bị phun thuốc trừ sâu, thịt lợn bị bệnh thì có thể gây hậu quả gì với các thành viên trong gia đình?
Hs: Mọi thành viên có thể bị đau bụng, bị bệnh hoặc nặng hơn nữa
Gv:Trên đây là một bức tranh biếm họa về an toàn thực phẩm Qua đài, báo, tivi chúng
ta đã thấy vấn đề ngộ độc thực phẩm hiện nay đang gia tăng rất mạnh Nguyên nhân là do đâu, và làm thế nào để tránh bị ngộ độc thức ăn? Bài học ngày hôm nay sẽ giúp chúng ta
có câu trả lời
Hoạt động 2: Hình thành kiến thức (19 ph) Mục tiêu:Giải thích được thế nào là vệ sinh an toàn thực phẩm
Phương pháp dạy học:Dạy học nhóm; dạy học nêu và giải quyết vấn đề; phương pháp
thuyết trình
Định hướng phát triển năng lực: giải quyết vấn đề, năng lực hợp tác, năng lực xử lí
tình huống, năng lực giao tiếp, năng lực nhận thức
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung cần đạt
-GV: Yêu c u hs đ c ph n thông tin m đ uầ ọ ầ ở ầ
- Hs đọc và theo dõi
? Em hiểu thế nào là vệ sinh thực phẩm?
-HS: Vệ sinh thực phẩm là làm cho thực phẩm sạch, tươi,
không bị bẩn, ôi, nhiễm khuẩn, nhiễm độc, ngộ độc
Gv thông báo: những thực phẩm tươi sống nếu không
được bảo quản tốt thì sau một thời gian ngắn sẽ bị vi
khuẩn có hại xâm nhập, có mùi lạ, màu sắc biến đổi…
nhất là với khí hậu thời tiết nóng và ẩm của nước ta
I Vệ sinh thực phẩm
- Là giữ cho thực phẩm
không bị nhiễm trùng, nhiễm độc, nhiếm khuẩn, ngộ độc
1 Thế nào là nhiễm trùng thực phẩm?
Trang 3Những thực phẩm đó đã bị nhiếm trùng
? Theo em, thế nào là nhiễm trùng thực phẩm?
- Hs trả lời theo suy nghĩ của mình
- Gv kết luận
? Hãy kể tên 1 số loại thực phẩm dễ bị hư hỏng, nhiễm
trùng? Tại sao?
-HS: Th c ph m d b h h ng nh : th t gia c m, gia súc,ự ẩ ễ ị ư ỏ ư ị ầ
th t thu h i s n…Nguyên nhân là do nh ng th c ph m này sau ị ỷ ả ả ữ ự ẩ
khi gi t m không đ c b o qu n đúng yêu c u k thu t, ế ổ ượ ả ả ầ ĩ ậ
không ch bi n ngay ho c không đ n i thoáng mát nên d ế ế ặ ể ơ ễ
dàng b vi khu n có h i t môi tr ng xâm nh p và phá hu , ị ẩ ạ ừ ườ ậ ỷ
d n đ n nhi m trùng ẫ ế ễ
? thực phẩm được để trong tủ lạnh có đảm bảo an toàn
không? Tại sao?
(Gv có thể gợi ý hs đối với thực phẩm tươi sống và thực
phẩm đã chế biến chín)
THẢO LUẬN
- Hs: không đảm bảo vì thực phẩm tươi sống chưa qua
chế biến thì chỉ giữ được trong một thời gian nhất định,
nếu quá thời gian đó sẽ bị nhiễm trùng Với thực phẩm đã
chế biến chín cũng không nên giữ lâu trong tủ lạnh tránh
nhiễm trùng
? Với những thực phẩm được chế biến sẵn như đồ hộp,
giò chả, đồ uống có ga, rượu, rau, củ, quả bị phun thuốc
bảo vệ thực vật không cho phép hoặc quá liều lượng có
phải là thực phẩm bị nhiễm trùng không? Tại sao?
- Hs trả lời theo suy nghĩ của mình
- Gv thông báo và kết luận: Đó không phải thực phẩm bị
nhiễm trùng mà là bị nhiễm độc
- HS: lắng nghe
? Thế nào là nhiễm độc thực phẩm?
-Hs trả lời
- Gv mở rộng thêm:
+ Cá nóc là loài cá nhiều độc tố nên khi sử dụng làm thực
phẩm cần rất thận trọng (liên hệ cho các em về hiện
tượng ngộ độc thực phẩm do ăn cá nóc thời gian qua)
+ Thịt con có là loại thịt rất bổ, nhưng một số bộ phận
trong cơ thể cóc như gan, mật, ruột, trứng…rất độc, cần
chú ý khi chế biến (liên hệ cho hs về một vài trường hợp
- Sự xâm nhập của vi khuẩn
có hại vào thực phẩm được gọi là nhiễm trùng thực phẩm (thịt,cá tươi sống để lâu…)
- Sự xâm nhập của chất độc vào thực phẩm được gọi là sự nhiễm độc thực phẩm (rau củ
bị phun thuốc sâu, đồ uỗng sử dụng chất phụ gia quá tỉ lệ cho phép…)
2 Ảnh hưởng của nhiệt độ đối với vi khuẩn
- Nhiệt độ an toàn cho thực phẩm: 100oC - 115oC
- Nhiệt độ làm vi khuẩn không sinh nở nhưng không chết hoàn toàn: 50oC - 80oC
- Nhiệt độ giúp vi khuẩn sinh
nở mau chóng: 0oC - 37oC
- Nhiệt độ làm vi khuẩn không sinh nở nhưng không chết được: -10oC, -20oC
Trang 4ăn thịt cóc có lẫn 1 chút gan, trứng cóc gây nguy hiểm
tính mạng)
- Hs lắng nghe và liên hệ thực tế
- GV: Yêu cầu hs quan sát hình 3.14, đọc nội dung ghi
trong các ô màu
HS: Quan sát
? Vậy nhiệt độ nào thì an toàn cho thực phẩm nhất?
- Nhiệt độ: 50oC, 60oC, 70oC, 80oC
- Gv nhấn mạnh:
- Yêu cầu hs quan sát hình 3.15, hoạt động theo nhóm
? Nêu các biện pháp phòng tránh nhiễm trùng thực
phẩm?
- Hs quan sát, thảo luận, trình bày Các nhóm khác nhận
xét, bổ sung
- Gv kết luận và nhận xét
- Hs quan sát, thảo luận, trình bày Các nhóm khác nhận
xét, bổ sung
- GV: Yêu cầu hs liên hệ với phòng tránh nhiễm trùng
thực phẩm ở gia đình mình
- Hs liên hệ
Hoạt động 3: luyện tập (8 ph) Mục tiêu: Luyện tập củng cố nội dung bài học
Phương pháp dạy học:Vấn đáp
Định hướng phát triển năng lực: giải quyết vấn đề, năng lực giao tiếp, năng lực nhận
thức
GV giao nhiệm vụ cho học sinh làm bài tập trắc nghiệm:
Câu 1: Nhiệt độ nào là an toàn trong nấu nướng ?
A 80oC – 100oC
B 100oC - 115oC
C 100oC - 180oC
D 50oC - 60oC
Đáp án: B
Câu 2: Vi khuẩn sinh sôi và nảy nở mạnh nhất ở nhiệt độ nào ?
A -10oC - 25oC
B 50oC - 60oC
C 0oC - 37oC
D Tất cả đều đúng
Đáp án: C
Trang 5Câu 3: Sự xâm nhập của chất độc vào thực phẩm được gọi là:
A Nhiễm độc thực phẩm
B Nhiễm trùng thực phẩm
C Ngộ độc thức ăn
D Tất cả đều sai
Đáp án: A
Câu 4: Thế nào là nhiễm trùng thực phẩm?
A Là sự xâm nhập của chất độc vào thực phẩm
B Là bản thân thức ăn có sẵn chất độc
C Là sự xâm nhập của vi khuẩn có hại vào thực phẩm
D Đáp án A và B
Đáp án: C
Câu 5: Các biện pháp nào được sử dụng để phòng tránh nhiễm độc thực phẩm?
A Không ăn những thức ăn nhiễm vi sinh vật và độc tố
B Không dùng thức ăn bản thân có sẵn chất độc
C Không sử dụng đồ hộp hết hạn sử dụng
D Đáp án A, B C đúng
Đáp án: D
4 Củng cố: ( 5 ph)
- Nhắc lại kiến thức bài học
- Vẽ sơ đồ tư duy khái quát lại nội dung bài học
- Sưu tầm một số tranh ảnh, mẫu vật về vệ sinh an toàn thực phẩm, thông tin về hậu quả của nhiễm trùng thực phẩm và các biện pháp phòng tránh nhiễm trùng thực phẩm tại nhà
Em phải làm gì khi phát hiện:
a) Một con ruồi trong bát canh?
b) Một con ruồi trong túi bột?
Trả lời
a) Em nên bỏ bát canh đi không sử dụng vì chân con ruồi chứa rất nhiều vi khuẩn
b) Em có thể lấy thìa xúc phần bột có con ruồi bỏ đi và có thể sử dụng phần còn lại
5 Hướng dẫn học sinh học bài về nhà và chuẩn bị bài sau: ( 2 ph)
- Đọc phần Có thể em chưa biết
- Trả lời các câu hỏi trong sgk
- Đọc trước phần II, phần III cho tiết sau học
V Rút kinh nghiệm: