- HĐ cá nhân/ nhóm. Cuộc kháng chiến chống quân xâm lược Tần đã diễn ra như thế nào?.. Lụt lội xảy ra. Giữa lúc đó với ưu thế hơn hẳn, nhà Tần qui phục được các nước nhỏ xung q[r]
Trang 1Ngày soạn:
Ngày giảng:6A1
6A2
6A3
Bài 14 Tuần 16,Tiết 15
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức:
- Cho HS thấy được tinh thần đấu tranh bảo vệ đất nước của nhân dân ta ngay từ buổi
đầu dựng nước, hiểu được bước tiến mới trong xây dựng đất nước dưới thời An Dương Vương
2 Kĩ năng:
- Bồi dưỡng kĩ năng nhận xét, bước đầu tìm hiểu về bài học lịch sử
* Kĩ năng sống: Rèn kĩ năng tư duy sáng tạo, hợp tác.
3 Thái độ:
- Bồi dưỡng kỹ năng nhận xét, so sánh bước đầu tìm hiểu về bài học lịch sử.
4, Các năng lực hình thành:
- NL tự học, NL giải quyết vấn đề, NL ghi nhớ sự kiện lịch sử, Nl hợp tác, NL tư duy
II CHUẨN BỊ
- Thầy: Máy chiếu, bản đồ Văn Lang, tranh ảnh liên quan, giáo án, SGK, SGV.
Tranh ảnh, sơ đồ thành Cổ Loa Truyện Mị Châu - Trọng Thuỷ
- Trò: Học thuộc bài cũ, đọc trước bài mới.
III - PHƯƠNG PHÁP
- PP: Vấn đáp, trực quan, thuyết trình, đàm thoại, dạy học nhóm, nêu và giải quyết vấn
đề, đóng vai so sánh
- KT: Động não, chia nhóm, đặt câu hỏi, giao nhiệm vụ, hỏi và trả lời, lược đồ ( sơ đồ)
IV TIẾN TRÌNH BÀI DẠY
1 Ổn định tổ chức (1’)
2 Kiểm tra bài cũ (4’)
? Điểm lại những nét chính trong đời sống vật chất và tinh thần của cư dân Văn Lang qua nơi ở, ăn mặc, phong tục, lễ hội, tín ngưỡng
* Định hướng
- Trồng trọt lúa, rau, đậu, bầu, bí
- Chăn nuôi: Gia súc, chăn tằm
- Họ biết làm gốm, dệt vải, lụa, đống thuyền (Được chuyên môn hoá)
- Nghề luyện kim được chuyên môn hoá cao
- Đúc vũ khí, lưỡi cày, trống đồng, thạp đồng
- Họ ở nhà sàn bằng tre gỗ thành làng chạ
- ăn cơm, rau, cá, thịt dùng mâm, bát
Trang 2- Mặc: Nam đống khố, nữ mặc váy, đi chân đất.
- Ngày lễ đeo đồ trang sức
- Đi lại bằng thuyền
- Họ tổ chức lễ hội vui chơi, ca hát, nhảy máu, đua thuyền
- Nhạc cụ: Trống đồng, khèn, chiêng
- Tín ngưỡng : Thờ cúng các lực lượng tự nhiên: Núi, sông, mặt trời
- Chôn người chết
3 Bài mới (35’)
* Giới thiệu bài:
- Mục tiêu: đặt vấn đề tiếp cận bài học
- Thời gian: 1 phút
- Hình thức tổ chức: Cả lớp
- PP: thuyết trình
- Kĩ thuật: động não
Cuối thế kỉ III TCN (đời vua Hùng thứ 8), đất nước Văn Lang không còn yên bình
như trước do nhà Tần (Trung Quốc) có âm mưu xâm lược Văn Lang để bành trướng lãnh thổ Thêm vào đó, vua Hùng 18 đã không chăm lo phát triển đất nước, chỉ ham vui chơi làm cho đời sống nhân dân gặp nhiều khó khăn -> Nước Văn Lang sụp đổ, nước
Âu Lạc ra đời.
Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức
* Hoạt động 1
* Mục tiêu:
- Học sinh nắm được những nét về nhân dân ta quyết
tâm chống quân xâm lược Tần đã giành được thắng
lợi.
- HĐ cá nhân/ nhóm.
- Thời gian: 12 phút
- PP: Vấn đáp, trực quan, thuyết trình, dạy học
nhóm, - KT: Động não, chia nhóm, giao nhiệm vụ
Hs đọc mục 1
? Qua đoạn vừa đọc em biết gì về nhà Tần?
- GV: Nhấn mạnh nước Văn Lang đang đứng trước sự
đe doạ xâm lược của nhà Tần
* Gv giao nhiệm vụ cho các nhóm
- Gv chia lớp làm 4 nhóm
- Thời gian 3 phút
- Các nhóm nhận nhiệm vụ, thảo luận báo cáo –nhóm
khác nhận xét bổ sung
- Giáo viên chốt chuẩn kiến thức
Nhóm 1
- Vua không lo sửa sang võ bị, ham ăn uống, vui chơi
1 Cuộc kháng chiến chống quân xâm lược Tần đã diễn
ra như thế nào?
Trang 3Lụt lội xảy ra Đời sống của nhân dân gặp nhiều khó
khăn
- Nhà Tần có âm mưu đánh xuống phương nam để mở
rộng bờ cõi -> do vậy nhà Tần đã kéo đến vùng Bắc
Văn Lang
? Biểu hiện đất nước không còn bình yên như trước
nữa là gì? ( Vua, lụt lội, nhân dân đói khổ )
Nhóm 2
- Suy yếu, nhân dân đói khổ dẫn tới sự bất ổn về chính
trị khiến kẻ thù nhòm ngó
? Như vậy ý đồ xâm lược của nhà Tần là gì?
- Lập thêm quận, huyện mới, bành trướng lãnh thổ
Nhóm 3
- Vào cuối TK III TCN gặp nhiều khó khăn Giữa lúc đó
với ưu thế hơn hẳn, nhà Tần qui phục được các nước nhỏ
xung quanh, với đội quân hùng mạnh và tư tưởng bành
trướng xuống phía Nam để mở rộng bờ cõi, nước Văn Lang
lại ở sát nước Tần, đó là miếng mồi ngon cho quân tần xâm
lược Như vậy nhà Tần xâm lược nước ta là tất yếu
? Quân Tần xâm lược nước ta vào thời gian nào?
Nhóm 4
- Quân Tần chiếm được Bắc Văn Lang địa bàn cư trú
của người Tây Âu và Lạc Việt, hai bộ lạc này quan hệ gần
gũi lâu đời với nhau, phía Nam Trung Quốc, vùng Quảng
Đông, Quảng Tây ngày nay
? Những ai trực tiếp đương đầu với quân xâm lược?
- Nhân dân Tây Âu, Lạc Việt
- GV: bộ lạc Tây Âu,Lạc Việt có mối quan hệ với
nhau Bộ lạc Tây Âu hay Lạc Việt sống ở phía Nam
Trung Quốc- vùng Quảng Đông, Quảng Tây ngày nay
? Khi bị quân Tần xâm lược lãnh thổ, hai bộ lạc này
đã làm gì?
- Người Tây Âu và người Lạc Việt cùng đoàn kết nhau
đánh giặc
=> GV bổ sung: Cư dân Tây Âu và lạc Việt vốn có
quan hệ gần gũi với nhau từ lâu đời Khi quân tần kéo
đến xâm lược đã giết chết thủ lĩnh Tây Âu, nhưng nhân
dân Lạc Việt vẫn cương quyết không chịu đầu hàng,
Họ cùng đoàn kết với nhau 1 lòng đánh giặc.
=> GV nhấn mạnh: đây là cách đánh du kích.
? Lúc này thế giặc ra sao?
- Giặc ở trong tình thế: “tiến thoái lưỡng nam” (tiến
cũng không được do không có lương thực, lùi cũng
* Nguyên nhân:
18, đất nước VL không còn bình yên như trước nữa
* Diễn biến:
- Năm 218 TCN - Quân Tần xâm lược nước ta
- Người Tây Âu Lạc Việt đứng lên kháng chiến Ban ngày họ trốn vào rừng ở yên Ban đêm tiến ra đánh
- Bầu người tuấn kiệt làm chủ tướng: Thục Phán
* Kết quả: Sau 6 năm giành
được thắng lợi
Trang 4không xong do đang nuôi âm mưu xâm lược)
? Kết quả của cuộc kháng chiến chống quân Tần
như thế nào
- Kết quả: Hiệu úy Đồ Thư bị giết, quân Tần thua to
phải rút về nước
? Nguyên nhân thắng lợi của nhân dân ta trong cuộc
kháng chiến chống Tần?
- Do ý chí quyết tâm bảo vệ độc lập của dân tộc Ta
- Do tinh thần sáng tạo trong cách đánh giặc của nhân
dân Tây Âu và Lạc Việt
- GV: Vậy nước Âu Lạc ra đời trong hoàn cảnh nào
chúng ta sang phần 2
* Hoạt động 2
* Mục tiêu:
- Học sinh nắm được quá trình thành lập nước Âu Lạc
và tổ chức bộ máy nhà nước Âu Lạc.
- HĐ cá nhân/ nhóm.
- Thời gian: 12 phút
- PP: Vấn đáp, trực quan, thuyết trìnhdạy học nhóm,
- KT: Động não, chia nhóm, đặt câu hỏi, giao nhiệm
vụ
GV: Âu Lạc là sự kết hợp giữa 2 thành tố Âu
(Tây Âu) và Lạc (Lạc Việt)
- Do nhu cầu của cuộc kháng chiến chống Tần hai bộ lạc
này đã hợp nhất với nhau để bảo vệ lãnh thổ
* Gv giao nhiệm vụ cho các nhóm
- Gv chia lớp làm 3 nhóm
- Thời gian 3 phút
- Các nhóm nhận nhiệm vụ, thảo luận báo cáo –nhóm
khác nhận xét bổ sung
- Giáo viên chốt chuẩn kiến thức
Nhóm 1
- Thục Phán lên ngôi vua, tự xưng là An Dương
Vương, hợp nhất 2 vùng đất cũ của người Tây Âu và
Lạc Việt thành 1 nước mới Đặt tên nước là Âu Lạc
Đóng đô ở Phong Khê (Cổ Loa ngày nay)
? Vì sao Thục Phán đặt tên nước là Âu Lạc?
- Là tên ghép của nhân dân Lạc Việt và tây Âu (những
bộ tộc có công trong công cuộc chống Tần)
? Em biết gì về An Dương Vương?
- Sau kháng chiến chống Tần thắng lợi, Thục Phán tự
xưng là An Dương Vương Ông tổ chức lại nhà nước
* Ý nghĩa: Tinh thần chiến đấu
kiên cường để bảo vệ chủ quyền lãnh thổ dân tộc
2 Nước Âu Lạc ra đời
- Năm 207 TCN, Thục Phán buộc Vua Hùng phải nhường ngôi
- Thục Phán lên ngôi vua lấy hiệu là An Dương Vương -Đóng đô ở Phong Khê.(Đông Anh Hà Nội)
Trang 5- Đóng đô ở Phong Khê nay là vùng Cổ
Loa, Đông Anh, Hà Nội
Nhóm 2
- Vùng đất Phong Khê (Cổ Loa) có song Hoàng chảy
qua Sông Hoàng nhỏ nhưng là đường nối giữa sông
Hồng và sông Cầu đây là đầu mối giao thông đường
thủy của nước ta lúc đó
- Nếu có chiến sự thì từ sông Hoàng ra sông Hồng,
ngược sông Lô, sông Đà có thể lên Tây Bắc Hoặc từ
sông Hoàng, ra sông Hồng, xuôi sông Đáy có thể xuống
đồng bằng và ra biển Từ sông Hoàng, ra sông Hồng,
tiến đến sông Cầu, sông Thương, sông Lục Nam có thể
lên Đông Bắc
Nhóm 3
? Bộ máy nhà nước Âu Lạc về cơ bản có giống bộ máy
nhà nước thời Văn Lang không?
- Về cơ bản là giống nhau Tuy nhiên quyền hành của
nhà vua đã được cao hơn, vua có quyền nhiều hơn
trong việc trị nước
- Bộ máy nhà nước âu Lạc không có gì thay đổi so với
bộ máy nhà nước Văn Lang.
GV giải thích thêm: Tuy sơ đồ nhà nước Âu Lạc không
có gì khác nhà nước Văn Lang những uy quyền của
vua lớn hơn nhiều
* Hoạt động 3 (10’)
* Mục tiêu:
- Học sinh nắm được những thay đổi trong nhà nước
Âu Lạc.
- HĐ cá nhân/ nhóm.
- Thời gian: 12 phút
- PP: Vấn đáp, trực quan, thuyết trình, dạy học nhóm
- KT: Động não, chia nhóm, đặt câu hỏi, giao nhiệm
vụ
? Từ khi nước Văn Lang được thành lập, đến khi nước
Âu Lạc ra đời đã trải qua bao nhiêu thế kỉ?
- 4 TK - từ TK VII TCN_ TK III TCN
* Gv giao nhiệm vụ cho các nhóm
- Gv chia lớp làm 3 nhóm
- Thời gian 3 phút
- Các nhóm nhận nhiệm vụ, thảo luận báo cáo –nhóm
khác nhận xét bổ sung
- Giáo viên chốt chuẩn kiến thức
- Hai vùng đất của người Tây
Âu và Lạc Việt hợp nhất với nhau thành nước Âu Lạc
- Bộ máy nhà nước được tổ chức chặt chẽ, Vua có quyền hành cao hơn trước
3 Đất nước thời Âu Lạc có gì thay đổi?
* Kinh tế Nông nghiệp:
- Lưỡi cày đồng được dùng phổ biến
- Trồng trọt, chăn nuôi, đánh
Trang 6Nhóm 1
- Nông nghiệp:
+ Lưỡi cày đồng được dùng phổ biến hơn
+ Lúa gạo, khoai, đậu, rau… nhiều hơn
+ Chăn nuôi, đánh cá, săn bắn phát triển
- Thủ công nghiệp:
+ Đồ gốm, dệt, đồ trang sức
+ Xây dựng, luyện kim
- GV: Cho học sinh quan sát: Mũi tên đồng, lưỡi cày
đồng
Nhóm 2
- Do nghề luyện kim phát triển, công cụ sản xuất có
nhiều tiến bộ, năng suất lao động tăng Nông nghiệp
dùng cày thay cho nông nghiệp dùng cuốc
- Luyện kim phát triển, công cụ sản xuất có nhiều
tiến bộ, năng suất lao động tăng
Nhóm 3
- Từ khi nước Văn Lang ra đời đến sự hình thành
nước Âu Lạc trải qua 4 thời kì >xã hội không ngừng
phát triển
cá, săn bắn phát triển
Thủ công nghiệp:
- Làm đồ gốm, dệt, đồ trang sức… tiến bộ
- Xây dựng, luyện kim phát triển
* Xã hội
- Sự phân biệt giữa các tầng lớp thống trị và nhân dân càng sâu sắc hơn
4 Củng cố (2’) PP vấn đáp
Hs trả lời các câu hỏi sau:
- Cuộc kháng chién chống quân xâm lược Tần diễn ra như thế nào?
- Nước Âu lạc ra đời trong hoàn cảnh nào? So sánh nhà nước Văn Lang,Âu lạc?
- GV có 1bài tập để kiểm tra kiến thức của hs:So sánh về kinh tế,bộ máy nhà nước của Văn lang,Âu lạc:Với 3 dữ kiện: Ngang nhau,thấp hơn,tiến bộ hơn.Hs chọn đáp án đúng nhất
5 Hướng dẫn về nhà (3’) PP thuyết trình
- Học bài kỹ, làm bài tập trong sách thực hành
- Vẽ lại sơ đồ bộ máy nhà nước Âu Lạc
- Chuẩn bị: Thi học kì I
+ Ôn tập lại các kiến thức đã học trong chương trình học kì I
+ Vẽ lại sơ đồ bộ máy nhà nước Văn Lang, Âu Lạc
+ Những chuyển biến về kinh tế xã hội
+ Xã hội nguyên thủy: Người tối cổ, người tinh khôn
+ Các quốc gia cổ đại phương Đông và phương Tây
V/ RÚT KINH NGHIỆM
Trang 7
================***================