Bài 56: CÂY PHÁT SINH GIỚI ĐỘNG VẬT

Khi xđ về mặt qh họ hàng cần căn cứ vào chủng loại phát sinh( nguồn gốc) để không nhầm với sự giống nhau của những ĐV có qh huyết thống xa nhau xong do cùng sống tro[r]

Ngày soạn:

Ngày giảng: 7A: 7B:

Tiết 59

Bài 56: CÂY PHÁT SINH GIỚI ĐỘNG VẬT

I- MỤC TIÊU:

1.Về kiến thức:

- HS nêu được bằng chứng chứng minh mối quan hệ giữa các nhóm động vật là các các di tích hóa thạch

- HS đọc được vị trí quan hệ họ hàng của các nhóm động vật trên cây phát sinh động vật

2.Về kĩ năng: quan sát, phân tích, so sánh và hoạt động nhóm.

3.Về thái độ:

Tích hợp giáo dục đạo đức:

+ Cần phải tôn trọng, sống yêu thương và có trách nhiệm trong bảo tồn các loài động vật và môi trường sống của chúng

+ Các loài động vật sống tự do trong môi trường sống của chúng, chúng luôn

có khả năng cảm ứng thích nghi với sự thay đổi của môi trường

4 Định hướng phát triển năng lực học sinh

- Năng lực tự học, giải quyết vẫn đề, sử dụng ngôn ngữ, giao tiếp, hợp tác

II- CHUẨN BỊ CỦA GV VÀ HS:

1 GV:

H56.1,2,3 sgk

2 HS:

- Tìm hiểu bài dự kiến trả lời lệnh trong bài

III PHƯƠNG PHÁP VÀ KỸ THUẬT DH TÍCH CỰC:

PP Đàm thoại, đặt vấn đê, trực quan, thảo luận nhóm

- Kỹ thuật động não, HS làm việc cá nhân, suy nghĩ – cặp đôi - chia sẻ, trình bày 1 phút

IV TIẾN TRÌNH GIỜ DẠY - GIÁO DỤC

1 Ổn định lớp:1’

2 Kiểm tra bài cũ: 5’

- Giải thích sự tiến hoá hình thức sinh sản hữu tính, cho VD

3

Giảng bài mới

Chúng ta đã học các ngành ĐVKXS và ĐVCXS thấy được sự hoàn chỉnh về cấu tạo và chức năng, song giữa các ngành ĐV đều có mối qh họ hàng với nhau Cây phát sinh giới ĐV được minh hoạ bằng 1 cây có nhiều cành, nhánh Ở vị trí tận cùng của mỗi nhánh là tên 1 ngành hoặc 1 lớp ĐV Nếu cùng gốc thì những ngành hoặc những lớp ĐV càng có những vị trí gần nhau bao nhiêu thì qh họ hàng giữa chúng cũng gần nhau bấy nhiêu Nếu là khác gốc thì những ngành hoặc những lớp có gốc càng xa nhau thì qh họ hàng giữa chúng cũng sẽ xa nhau Cây phát sinh giới ĐV là 1 phương tiện rất trực quan minh hoạ qh họ hàng giữa các nhóm ĐV

Hoạt động 1: Nghiên cứu bằng chứng về mối quan hệ giữa các nhóm

động vật: 15’

Mục tiêu: Thấy được di tích hoá thạch là bằng chứng về mối quan hệ giữa các nhóm động vật

- Tài liệu tham khảo và phương tiện: Sgk, sgv, máy tính

- Hình thức tổ chức: dạy học phân hóa

- Phương pháp dạy học: phương pháp thuyết trình, đàm thoại, phương pháp dạy học theo nhóm, phương pháp phát hiện và giải quyết vấn đề

- Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật chia nhóm, kĩ thuật giao nhiệm vụ, kĩ thuật đặt câu hỏi,

- Treo H56.1,2 SGK

? Làm thế nào để biết các nhóm ĐV có mối qh với

nhau? Vì sao?

- Di tích hoá thạch cho biết qh các nhóm ĐV( vì: ở

các ĐV có di tích hoá thạch có nhiều đặc điểm giống

với ĐV ngày nay)

- Thảo luận

? Đặc điểm đánh dấu của lưỡng cư cổ với cá vây

chân cổ giống lương cư ngày nay?

- lưỡng cư cổ với cá vây chân cổ : có vảy, vây đuôi,

nắp mang

- lưỡng cư cổ với lưỡng cư ngày nay: có 4 chi, 5

ngón

? Nêu đặc điểm đánh dấu của chim cổ giống bò sát

và chim ngày nay?

- chim cổ giống bò sát: hàm có răng, 3 ngón của chi

trước có vuốt, đuôi dài có nhiều đốt

- chim cổ giống chim ngày nay: có cánh, lông vũ,

chân có 3 ngón trước và 1 ngón sau

- Vậy qh họ hàng là qh huyết thống chủ yếu được

đánh giá bằng những đặc điểm giống nhau Khi xđ về

mặt qh họ hàng cần căn cứ vào chủng loại phát

sinh( nguồn gốc) để không nhầm với sự giống nhau

của những ĐV có qh huyết thống xa nhau xong do

cùng sống trong những Đk giống nhau mà có những

đặc điểm hình thái và tập tính giống nhau như trường

hợp cá và cá voi

? Những đặc điểm giống và khác nhau nói lên điều gì

về qh họ hàng giữa các nhóm Đv? CM?

- Nói lên nguồn gốc ĐV VD: Cá vây chân cổ có

thể là nguồn gốc của ếch nhái cổ, bò sát cổ là tổ tiên

của lưỡng cư cổ.Bò sát cổ là tổ tiên của chim cổ và

thú cổ

I- Bằng chứng về mối quan hệ giữa các nhóm động vật

- Di tích hoá thạch của các động vật cổ có nhiều đặc điểm giống động vật ngày nay

- Những loài ĐV mới được hình thành có những đặc điểm giống

tổ tiên của chúng

Tích hợp giáo dục đạo đức:

+ Cần phải tôn trọng, sống yêu thương và có

trách nhiệm trong bảo tồn các loài động vật và môi

trường sống của chúng

Hoạt động 2: Nghiên cứu về cây phát sinh giới Động vật: 15’

- Mục tiêu: Nêu được vị trí các ngành động vật và mối quan hệ họ hàng giữa các ngành động vật

- Tài liệu tham khảo và phương tiện: Sgk, sgv, máy tính

- Hình thức tổ chức: dạy học phân hóa

- Phương pháp dạy học: phương pháp thuyết trình, đàm thoại, phương pháp dạy học theo nhóm, phương pháp phát hiện và giải quyết vấn đề

- Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật chia nhóm, kĩ thuật giao nhiệm vụ, kĩ thuật đặt câu hỏi,

- Thảo luận nhóm-> thực hiện lệnh SGK Tr 184( có

kèm theo câu hỏi vì sao)

- Vài Hs trả lời, các hS khác nhận xét

- Những cơ thể có tổ chức càng giống nhau phản ánh

qh họ hàng càng gần nhau

- Treo H56.3

? Cây phát sinh giới ĐV biểu thị điều gì? - N/c thông

tin phần II SGK và thảo luận

- Cho biết mức độ họ hàng của các nhóm ĐV

- Nhóm có vị trí gần nhau cùng nguồn gốc có qh họ

hàng gần hơn nhóm ở xa

? Mức độ qh họ hàng được thể hiện trên Cây phát

sinh giới ĐV ntn?

- CM trên tranh

? Tại sao khi q/s cây phát sinh lại biết được số lượng

loài của nhóm ĐV nào đó ít hay nhiều ?

- Dựa vào kích thước trên Cây phát sinh

- Các em có biết tại sao mà ngày nay vẫn còn tồn tại

những Đv có cấu tạo phức tạp như ĐVCXS bên

cạnh ĐVNS có cấu tạo đơn giản không? Đó là vì khi

có 1 nhóm ĐV mới xuất hiện chúng phát sinh biến dị

cho phù hợp với mt và dần dần thích nghi Ngày nay

do khí hậu ổn định mỗi loài tồn tại có cấu tạo thích

nghi riêng với mt

? KL về Cây phát sinh giới ĐV?

- KL:

- Những ngành hoặc lớp ĐV có vị trí tiến hoá cao

II Cây phát sinh giới Động vật

Cây phát sinh giới Đv phản ánh quan hệ họ hàng giữa các loài sv

và so sánh được nhóm nào có nhiều hoặc ít loài hơn nhóm khác Ngoài ra còn thấy được

sự tiến hoá của giới ĐV

bao giờ cũng nằm ở vị trí cao trên Cây phát sinh giới

ĐV

Tích hợp giáo dục đạo đức:

+ Cần phải tôn trọng, sống yêu thương và có

trách nhiệm trong bảo tồn các loài động vật và môi

trường sống của chúng

+ Các loài động vật sống tự do trong môi trường

sống của chúng, chúng luôn có khả năng cảm ứng

thích nghi với sự thay đổi của môi trường

4- Củng cố: 7’

? Trình bày ý nghĩa và t/d của Cây phát sinh giới ĐV?

? Cá voi có qh họ hàng gần với hươu sao hơn hay với cá chép hơn?

5.Hướng dẫn Hs học bài và chuẩn bị cho bài sau: 2’

- Học và làm Bt theo vở BT

- Tìm hiểu đa dạng sinh học

V RÚT KINH NGHI ỆM: