Bai soan ngu van 6 ca nam da chinh

Truyền thuyết là loại truyện dân gian truyền miệng kể về các nv và sự kiện có liên quan đến lịch sử thời quá khứ , I/ Đọc, tìm hiểu từ ngữ khó: 1/ Đọc: 2/ Kể 3/ Tìm hiểu chú thích: Truyề

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Tiết 1: CON RỒNG CHÁU TIÊN

I Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh:

- Hiểu sơ bộ ĐN về truyền thuyết

- Hiểu được nội dung , ý nghĩa của 2 truyện Chỉ ra và hiểu được ý nghĩa của những chi tiết kỳ ảo

- Kể lại được truyện

II Các bước tiến hành:

mạch Nhấn giọng ở những chi tiết

kỳ ảo, hoang đường

GV đọc mẫu một vài đoạn

H? Truyện gồm những sự việc

chính nào?

H? Từ việc nắm được các sự kiện

cơ bản của truyện, em hãy kể lại

câu truyện ?

KL: Đó là câu chuyện truyền

thuyết về đời Vua Hùng

H? Em hiểu thế nào là truyền

thuyết?

HS đọc

HS khác nhận xét cách đọc của bạn

1/ Giới thiệu Lạc Long Quân và Âu Cơ Sự gặp

gỡ kỳ lạ của họ

2/ LLQ và Âu Cơ nên

vợ, nên chồng

3/ Sự sinh nở kỳ lạ của

Âu Cơ: bọc trăm trứng

4/ Cuộc chia tay giữa LLQ và Âu Cơ

5/ Sự ra đời của nhà nước Văn Lang và triều đại Vua Hùng

Hs kể

Hs khác nhận xét

Truyền thuyết là loại truyện dân gian truyền miệng kể về các nv và

sự kiện có liên quan đến lịch sử thời quá khứ ,

I/ Đọc, tìm hiểu từ ngữ khó:

1/ Đọc:

2/ Kể

3/ Tìm hiểu chú thích: Truyền thuyết

GV: Đây là TT về thời Vua Hùng,

thời đại mở đầu lịch sử VN gắn

với nguồn gốc dân tộc và công

cuộc dựng nước, giữ nước dưới

thời Vua Hùng Đây là những thần

thoại đã được lịch sử hoá

H? Hình ảnh LLQ và Âu Cơ được

giới thiệu ntn?

H? Em có nhận xét gì về những

chi tiết trên?

GV: Cả 2 vị thần đều là những vị

anh hùng kiến tạo nền văn minh

Âu Lạc Truyện hấp dẫn người

đọc với những chi tiết Rồng ở

dưới nước và Tiên trên non gặp

nhau, yêu thương nhau và kết

duyên vợ chồng, phản ánh thời kỳ

gia đình của người Việt cổ

H? Việc kết duyên của LLQ và

Âu Cơ , chuyện Âu Cơ sinh nở có

gì kỳ lạ?

GV: LLQ tượng trưng cho nước,

thường có yếu tố tưởng tượng, kỳ ảo TT thể hiện cách đánh giá của

nd đối với các sự kiện

và nv lịch sử được kể

Lạc Long Quân: con trai thần Long Nữ, mình rồng, sức khoẻ vô địch

Thần có tài năng phi thường : diệt trừ Ngư Tinh, Hồ Tinh, Mộc Tinh, khai phá vùng biển, vùng rừng núi, vùng đồng bằng

Âu Cơ: Thuộc dòng thần Nông, xinh đẹp tuyệt trần Dạy dân cách trồng trọt, chăn nuôi, cách ăn ở

2/ Âu Cơ sinh nở và ý nghĩa của việc chia con:

Âu Cơ tượng trưng cho đất Cả 2

thần tượng trưng cho đất nước, núi

sông giữa cha kỳ diệu, mẹ thiêng

liêng tạo nên Tổ Quốc VN

H? ý nghĩa của chi tiết kỳ lạ trên?

GV liên hệ với từ “ Đồng bào”

trong câu nói của Bác Hồ

H? Khi tả 100 con trai của Âu Cơ

người xưa nhấn mạnh vào chi tiết

H? Bằng sự hiểu biết cua rem về

ls chống ngoại xâm và công cuộc

dựng xây đất nước của dân tộc,

em thấy lời căn dặn của LLq sau

này có được con cháu thần thực

hiên không?

H? Đọc phần cuối truyện?

H? Truyện kết thúc bằng sự việc

nào?

H?Chi tiết người con trưởng ở lại

làm Vua nhằm giải thích điều gì?

H? Theo em, cốt lõi ls trong

truyện là gì?

GV: Sự kết hợp giữa bộ lạc Lạc

Việt và Âu Việt và nguồn gốc

tượng cho sức mạnh cộng đồng của người Việt

Con nào con ấy hồng hào, đệp lạ thường

50 người con theo cha xuống biển, 50 người con theo mẹ lên núi để cai quản các phương: kẻ trên cạn, người dưới nước

Lý giải sự phân bố dân

cư ở nước ta

HS thảo luận và tìm dẫn chứng để chứng minh

HS đọc

Việc thành lập nhà nước đầu tiên trong lịch sử

chung của các cư dân Bách việt là

có thật Chiến tranh về tự vệ ngày

càng trở nên ác liệt đòi hỏi phải

huy động sức mạnh của cả cộng

đồng ở thời đại Hùng vuơng và

công cuộc chống lũ lụt để xây

dựng đời sống nông nghiệp định

cư , bảo vệ địa bàn cư trú thời ấy

cũng là có thật

H? Em hiểu thế nào là chi tiết

tưởng tượng, kỳ ảo? Vai trò?

GV mở rộng:Chi tiết tưởng tượng,

kỳ ảo trong truyện cổ dân gian gắn

liền với quan niệm, tín ngưỡng

của người xưa về tg

VD: Quan niệm về các thế giới

như trần gian âm phủ, thuỷ phủ

Về sự đan xen giữa tg thần và tg

người Quan niệm vạn vật đều có

linh hồn

H? ý nghĩa của truyện?

H? Em biết những truyện nào của

đẽ cua các nv, sự kiện Thần kỳ hoá, tin yêu , tôn kính tổ tiên dân tộc mình

Tăng sức hấp dẫn cho truyện

GT, suy tôn nguồn gốc cao quý của dân tộc VNvà biểu hiện ý nguyện đoàn kết, thống nhất của nd ta ở mọi miền đất nước

Mường: quả trứng to nở

ra người

Khơ Me: quả bầu mẹ

Sự gần gũi về cội nguồn

và sự giao lưư văn hoá giữa các dân tộc trên nước ta

IV/ Luyện tập:

H? Sự giống nhau ấy khẳng định

Tiết 2: BÁNH CHƯNG, BÁNH GIẦY

I Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh:

- Hiểu thêm định nghĩa về truyền thuyết

- Hiểu thêm thành quả lao động trong việc xây dựng nền văn hoá dân tộc

- Biết xd cho mình lòng yêu quý những con người lao động chân chính,

tự hào về văn hoá dân tộc

II Các bước tiến hành:

A Ổn định lớp

B Kiểm tra:

- Kể lại truyền thuyết “Con Rồng, cháu Tiên”

- Nêu ý nghĩa sâu xa của chi tiết cái bọc trăm trứng

2/ Các lang cố ý làm vừa lòng Vua bằng những mâm cỗ thật hậu

3/ Riêng Lang Liêu được thần mách bảo dùng 2 loại bánh dâng

I/ Đọc, tìm hiểu chú thích:

1/ Đọc 2/ Kể 3/ Tìm hiểu

từ ngữ khó:

Gv yêu cầu hs kể truyện

H? Qua cách chọn người nối ngôi

đã giúp em hiểu điều gì về vị vua

này?

GV:Vua Hùng đưa ra hình thức để

chọn người nối ngôi Thời gian

trôi đi, ngày lễ Tiên Vương sắp

đến Ai sẽ là người làm vừa ý

vua? chúng ta theo dõi phần tiếp

theo của truyện

Đọc đoạn : các lang lễ Tiên

Vương

H? Đoạn truyênh kể về sự việc gì?

H? Trong đoạn truyện trên chi tiết

nào em thường gặp trong các

truyện cổ dân gian?

lễ Tiên Vương

4/ Vua Hùng chọn bánh

để lễ Tiên Vương và tế trời đất nhường ngôi báu cho chàng

5/ Từ đời Vua Hùng thứ

7, nước ta có tập tục làm bánh chưng, bánh giầy để đón tết

Giặc ngoài đã dẹp yên, đất nước có thể tập trung vào công cuộc chăm lo cho dân được

no ấm, vua đã già muốn truyền ngôi

Chọn người làm vừa ý vua trong lễ Tiên Vương; người nối ngôi phải nối chí Vua

Là ông tài trí, sáng suốt, công minh Luôn đề cao cảnh giác thù trong giặc ngoài Đồng thời ngầm nhắc nhở 20 ông Lang

về truyền thống dựng nước, giữ nước

Chi tiết thi tài: Họ chỉ biết đua nhau làm cỗ thật hậu , thật ngon đem

II/ Tìm hiểu văn bản: 1/ Hùng Vương chọn người nối ngôi

2/ Cuộc đua tài giành ngôi báu:

GV: Đây là chi tiết nghệ thuật tiêu

biểu cho truyênh dân gian Trong

các truyện dg khác ta cũng thấy sự

có mặt của các chi tiết trên

H? Em hãy kể 1 vài chi tiết trong

các truyện dg khác ?

H? Theo em, chi tiết trên có giá trị

ntn với truyện dg?

Lễ Tiên Vương đã trở thành cuộc

đua tài giữa 20 người con trai của

Vua

Trong cuộc đua tài đó LL là người

chịu nhiều thiệt thòi nhất

H? Trong lúc ấy, điều kỳ lại nào

LL đã hiểu gt lao động của nghề

nông : nhờ gạo mà dân ấm no,

Truyện Em bé thông minh: thi giải các cáu

đố oái oăm

Tạo ra tình huống truyện để các nv bộc lộ phẩm chất, tài năng

Góp phần tạo sự hồi hộp, hứng thú cho người nghe

Gặp thần trong mơ

Vì LL mồ côi cha mẹ và thiệt thòi nhât

Chàng chăm lo việc đồng áng, tự tay trồng lúa, trồng khoai Chàng hiểu được giá trị hạt gạo, của cải do mình làm ra

Hạt gạo là quý

Thần muốn thử thách để

LL bộc lộ được trí tuệ, tài năng của mình, để chứng tỏ việc kế vị ngôi vua là xứng đấng

LL đã suy nghĩ thấu đáo lời thần và sáng tạo ra 2 loại bánh: bánh chưng hình vuông, bánh giầy

3/ Lang Liêu được nối ngôi:

truyện dg trải qua Qua đó thể hiện

tài năng của nv

H? Nhân dân ta sáng tác truyện

này nhằm giải thích điều gì?

H? Truyện có ý nghĩa ca ngợi ai?

Đề cao điều gì?

H? Nêu ý nghĩa cua rphong tục

làm bánh chưng, bánh giầy trong

ngày Tết của nd ta?

Ca ngợi thời các Vua Hùng dựng nước Đề cao nghề nông, đề cao

sự thờ kính trời, đất và

tổ tiên của nd ta

Phản ánh thành quả của ông cha ta xưa trong việc xd nền vh dân tộc

HS thảo luận

4/ ý nghĩa của vb:

III/ Luyện tập:

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Tiết 3: TỪ VÀ CẤU TẠO TỪ TIẾNG VIỆT

I Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh:

Hiểu thế nào là từ và đặc điểm cấu tạo từ Tiếng Việt

Khái niệm về từ, đơn vị cấu tạo từ, các kiểu cấu tạo từ

II Các bước tiến hành:

nào? Nói về ai? về điều gì?

Mỗi từ đã được phân cách bằng

số tiếng hơn 2 không? VD?

H? Đơn vị cấu tạo từ TV là gì?

H? 9 từ trong vd trên khi kết hợp

Có từ cấu tạo là 1 tiếng

Có từ cấu tạo là 2 tiếng

3 tiếng: Hợp tác xã

4 tiếng: nhí nha nhí nhảnh

chủ nghĩa xã hội

Đơn vị cấu tạo từ TV là tiếng

Tạo ra 1 câu trọn vẹn diễn đạt 1 ý

Khi 1 tiếng có thể dùng tạo câu , tiếng ấy trở

Xét VD: Thần dạy dân cách trồng trọt, chăn nuôi và cách ăn ở

Nhận xét: 1/ Tiếng dùng để tạo

từ

gì?

Tích hợp TLV:

Trong cuộc sống hàng ngày, để

diễn đạt điều mình muốn nói,

muốn viết cần lựa chọn từ để sắp

xếp thành câu, diễn đạt cho phù

hợp với MĐgiao tiếp để người

tiếp nhận hiểu được ý mình

chưng, bánh giầy? Các từ này

được tạo ra bằng cách nào?

Đó là từ ghép

H? Em hiểu thế nào là từ ghép?

H? Từ phức : trồng trọt được tạo

nên có gì khác với từ ghép trên?

H? Em hiểu thế nào là từ láy?

Tình huống tháo luận:

Có bạn cho rằng: chăn nuôi là từ

phức, bạn khác cho là từ ghép ý

kiến của em ntn?

H? Bài học hôm nay, em cần ghi

nhớ những nội dung cơ bản nào?

Gọi Hs trình bày

BT 4,5 hình thức thi tìm từ láy

thành từ

Xác định từ và tiếng:

Lạc Long Quân/ giúp/

dân/ diệt trừ/ Ngư Tinh/

Ghép các tiếng có quan

hệ với nhau về nghĩa

Do có quan hệ láy âm giữa các tiếng

Sơ đồ cấu tạo từ Ghi nhớ

nguồn gốc, con cháu là từ ghép

a/ Từ ghép: b/ Từ láy

III/ Luyện tập:

1/ bài tập 1 2/ BT 2:

3/ BT 3: tìm thêm tư fghép chỉ quan hệ thân thuộc

bánh gián, bánh nướng, bánh chưng

4/ bài tập 4,

5

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Tiết 4: GIAO TIẾP, VĂN BẢN VÀ PHƯƠNG THỨC BIỂU ĐẠT

I Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh:

Huy động kiến thức HS ở những loại VB mà hs đã biết

Hình thành sơ bộ kn: VB, mục đích giao tiếp và phương thức biểu đạt

II Các bước tiến hành:

H?Em hãy biểu đạt suy nghĩ của

em về ước mơ cho người bạn

Em sẽ nói hoặc viết

Tôi mơ ước trở thành bác

sỹ

Là hoạt động truyền đạt, tiếp nhận tư tưởng , tình cảm bằng phương tiện ngôn ngữ

Phải nói, viết có đầu, có cuối mạch lạc

Ai ơi giữ chí cho bền

Dù ai xoay hướng đổi nền mặc ai

I/ Bài tập:

II/ Bài học:

1/ Giao tiếp là gì? Ghi nhớ

1

GV: nói cách khác là phải tạo lập

một VB

Gọi hs đọc câu ca dao 1

H?Câu ca dao được sáng tác nhằm

4/ Giới thiệu quá trình thành lập

và thành tích thi đấu của đội

5/ Bày tỏ lòng yêu mến môn bóng

H? em hãy lựa chọn kiểu vb và

phương thức biểu đạt phù hợp cho

các tình huống cho trên?

H? Tìm phương thức biểu đạt của

những đoạn trích?

H? Truyền thuyết: Con

MĐgt: Để nêu ra 1 lời khuyên

Chủ đề: Khuyên con người ta cần giữ chí cho bền

Biểu cảm

Nghị luận

a/ Tự sự b/ Miêu tả c/ Nghị luận

d/ Biểu cảm e/ Thuyết minh

Là VB tự sự

Truyện kể về việc, người theo một diễn biến nhất định

2/ Văn bản là gì? Ghi nhớ

2 3/ Kiểu

VB và phương thức biểu đạt:

Tự sự Miêu tả Biểu cảm NGhị luận thuyết minh Hành chính, công vụ

Ghi nhớ: SGK

III/

Luyện tập:

1/ Bài tập 1:

Rồng thuộc kiểu VB nào? Vì

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Tiết 5: THÁNH GIÓNG

I Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh:

- Nắm được ý nghĩa và một số nét nghệ thuật tiêu biểu của truyện Thánh Gióng

- Kể lại được truyện này

II Các bước tiến hành:

A Ổn định lớp

B Kiểm tra:

- Nêu ý nghĩa truyện “Bánh chưng, bánh giầy”?

- Cảm nhận của em về nhân vật Lang Liêu ?

C Bài mới:

*Bài mới:

GV nêu yêu cầu :

Giọng ngạc nhiên , hồi hộp ở đoạn

Gióng ra đời

Lời Gióng trả lời sứ giả đĩnh đạc,

nghiêm trang

Đoạn cả làng nuôi Gióng đọc

giọng háo hức, phấn khởi

Đoạn Gióng đánh giặc giọng khẩn

1/ Sự ra đời kỳ lạ của Gióng

2/ Gióng gặp sứ giả, cả làng nuôi Gióng

3/ Gióng cùng nd chiến đáu và chiến thắng giặc

I/ Đọc, tìm hiểu chú thích: 1/ Đọc,

kể

2/ Tìm hiểu 1 số

từ ngữ khó:

H? NV trung tâm của truyền

thuyết này là NV nào?

TT có một số nv: bà mẹ, dân làng,

sứ giả, giặc Ân

Gọi HS đọc: từ đàu giết giặc

cứư nước

H? Phần đầu kể về sự việc gì?

H? Sự ra đời của Gióng được tg

dân gian giới thiệu ntn?

H? Em có nhận xét gì về các chi

tiết trên?

H? Theo em , những chi tiết tưởng

tượng, kỳ ảo có ý nghĩa gì? ( Đọc

chi tiết đó, em có thích thú, có

muốn theo dõi không?

GV dẫn dắt: sự kiện giặc Ân sang

xâm chiếm bờ cõi Vua cho sứ giả

đi tìm người tài giỏi cứư nước

H? Khi nghe lời rao của sứ giả,

Gióng có sự thay đổi kỳ lạ ntn?

H? Câu nói đó với ai? Trong hoàn

cảnh nào?

H? ý nghĩa cảu lời nói đó?

GV: “ Không nói thì để bắt đầu

nói thì điều quan trọng nói lời yêu

nước, cứu nước” ý thức đ/v đát

nước được đặt lên đàu tiên với

Chi tiết cuốn hút, tạo sự tò

mò, hấp dẫn với người đọc

Gióng cất tiếng nói

HS đọc câu nói của Gióng

Đó là lời yêu cầu cứu nước, là niềm tin sẽ chiến thắng giặc ngoại xâm

Gióng lớn nhanh như thổi

3/ Bố cục truyện:

II/ Tìm hiểu văn bản:

Hình tượng nhân vật Thánh Gióng

1/ Sự ra đời và tuổi thơ của

Gióng

* nguồn gốc ra đời

Câu nói đầu tiên

Cả làng,

cả nước

lớn ăm những 3 nong cơm với 3

nong cà, uống một hơi nước cạn

đà khúc sông

H? Theo em, chi tiết: Gióng lớn

nhanh bà con vui lòng có ý

nghĩa ntn?

GV: Gióng là con cảu muôn bà

mẹ, của nd Người anh hùng từ

dân mà ra, sức mạnh cảu dân tộc

tập trung thể hiện trong sức mạnh

của Gióng

H? Em hãy kể 1 chi tiết miêu tả vị

thần trong truyện thần thoại mà

H? Bằng lời văn của mình, em hãy

kể lại đoạn Gióng ra trận đánh

H? Tại sao đánh giặc xong, Gióng

lại bay về trời?

Gióng lớn lên bằng những thưc ăn, đồ mặc của nd

Sức mạnh dũng sĩ của Gióng được nuôi dưỡng từ những cái bình thường nhất, bằng tinh thần đoàn kết của nd

Miêu tả thần trụ trời

Thàn được nd sinh ra , nuôi nấng

Gióng gần gũi với nd, mang tính con người

HS đọc và kể

Sức sống mãnh liệt, kỳ diệu của dân tộc ta mỗi khi gặp khó khăn

HS kể

Sinh động, cụ thể như mở

ra trước mắt ta bức tranh hoành tráng, kỳ vĩ về người anh hùng đánh giặc, cứu nước

Gióng đánh giặc bằng mọi thứ vũ khí mà non sông đất nước ban cho

Gióng ra đời đã phi thường, ra đi cũg phi thường ND muốn thể hiện tình cảm yêu mến , trân trọng, muốn giữ mãi hả người AH nên đã để Gióng trở về với cõi vô biên, bất

tử Bay lên trời, Gióng là non nước, đất trời, là mọi

nuôi nấng, giúp đỡ Gióng chuẩn bị

ra trận

Gióng cùng toàn dân chiến đấu và chiến thắng giặc ngoại xâm:

GV: đánh giặc xong, Gióng không

hề đòi hỏi công danh Dấu tích của

chiến công, Gióng để lại cho quê

hương “ AH thế mới thật Ah, thật

vĩ đại.Cũng như nd, đuổi xong

giặc lại trở về với luống cày, với

đồ nghề của mình không chờ khen

thưởng gì”

H? Những dấu tích lịch sử nào còn

sót lại đến nay chững tỏ câu

chuyện trên không hoàn toàn là

TT?

H? ý nghĩa của hình tượng Thánh

gióng?

H? Qua câu chuyện giúp em hiểu

gì về tình cảm của nd ta đối với

người anh hùng?

H? Chi tiết nào để lại ấn tượng sâu

sắc trong tâm trí em?

* HDVN: Kể được truyện

- Nắm được ý nghĩa của truyện

- ý nghĩa của phong trào Hội khoẻ

Phù Đổng

- Soạn: Từ mượn

người dân Văn Lang

HS tìm những di tích về Phù Đổng tHiên Vương

Tiêu biểu cho lòng yêu nước, tinh thần chóng giặc ngoại xâm của nd ta trong buổi đầu dựng nước, giữ nước Gióng là tập hợp sức mạnh của toàn dân tộc

Sự trân trọng và lòng biết

ơn

HS thảo luận

II/ Tổng kết:

IV/

Luyện tập:

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Tiết 6: TỪ MƯỢN

I Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh:

- Khái niệm và cấu tạo của từ mượn

- Nhận diện từ mượn

- Hiểu được các loại từ mượn

- Biết cách sử dụng thành thạo các loaị từ mượn

II Các bước tiến hành:

A Ổn định lớp

B Kiểm tra:

- Phân tích một số chi tiét đặc sắc trong truyện “Thánh Gióng”?

- Giải nghĩa từ: trượng, tráng sĩ? Nêu nguồn gốc của 2 từ đó?

C Bài mới:

*Bài mới:

H? VD trên được trích dẫn từ VB

nào? Nói về điều gì?

H? Dựa vào vb, em hãy giải thích

từ : Trượng và tráng sĩ?

GVgợi ý: khi đọc các từ này các

em phải tìm hiểu nghĩa của nó dựa

theo chú thích

H? Bằng kiến thức đã học, em

thấy từ trên có nằm trong nhóm từ

do cha ông ta sáng tạo không?

H? Từ thuần việt là gì?

H? Em hiểu thế nào là từ mượn?

GV hướng dẫn HS tìm hiểu nguồn

tráng sĩ trong lời thuyết minh hay

lời đối thoại của các NV không?

H? Vậy 2 từ trên là từ mượn của

tiếng nước nào?

bé vùng dậy,

vươn vai một cái bỗng biến thànhmột tráng sĩ mình cao hơn

trượng

1/ Từ Thuần Việt? 2/ Từ mượn: 3/ Nguồn gốc của

từ mượn:

người Việt nên gọi là từ Hán Việt

Bài tập nhanh: Xác định từ HV

trong 2 câu thơ sau:

Lối xưa xe ngụa hồn thu

Các từ mượn ngôn ngữ ấn âu

GV: Những từ mượn đã được Việt

hoá thì viết như từ thuần vIệt

những từ chưa được thuần hoá thì

dùng dấu – nối 2 tiếng

Gọi hs đọc đoạn trích ý kiến của

Chủ tịch Hồ cHí minh

H? Qua phần vừa tìm hiểu em hãy

cho biết mặt tích cực của việc

GV chốt:Khi cần thiết thì phải

mượn Khi TV đã có từ thì không

nên mượn tuỳ tiện

GV Hướng dẫn hs làm bài

H? Xác định các từ mượn?

H? Hoàn cảnh sử dụng chúng?

Các từ HV : Thu thảo, tịch dương, lâu đài

Giữa các tiếng có dấu gạch ngang

HS đọc

Mượn từ là một cách làm giàu Tiếng Việt

Lạm dụng việc mượn từ sẽ làm cho TV kém trong sáng

HS trả lời hoặc lên bảng

a/ Mượn tiếng Hán: Vô cùng, ngạc nhiên, tự nhiên, sính lễ

b/ mượn Tiếng Hán: gia nhân

c/ Mượn tiếng Anh: pốp, mai cơn giắc xơn, in tơ nét

Nghĩa của từng tiếng tạo từ HV:

a/ khán giả: khán : xem giả: người

b/ yếu điểm: yếu : quan trọng

điểm: chỗ

a/ Các từ mượn:phôn, pan,

4/ Cách viết từ mượn:

II/

Nguyên tắc mượn từ:

III/

Luyện tập:

1/ Bìa 1:

Không dùng trong các trường hợp có nghi thức giao tiếp trang trọng

2/ Bài 2:

3/ Bài 4

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Tiết 7, 8: TÌM HIỂU CHUNG VỀ VĂN TỰ SỰ

I Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh:

- Nắm được mục đích giao tiếp của tự sự

- Có kn sơ bộ về phương thức tự sự trên cơ sở hiểu được mục đích giao tiếp củả tự sự và bước đầu biết phân tích các sv trong tự sự

II Các bước tiến hành:

A Ổn định lớp

B Kiểm tra

- Nêu các kiểu văn bản và phương thức biểu đạt - mục đích giao tiếp Lấy

ví dụ minh hoạ về phương thức tự sự ?

Mục đích cần đạt tới của mỗi sv như sau:

-Muốn nghe bà kể chuyện

cổ tích -Muốn nghe kể sv vì sao

An nghỉ học

-Muốn nghe kể sự vượt

I/ ý nghĩa

và đặc điểm chung của phương thức tự sự:

1/ ý nghĩa

H? Qua các trường hợp trên, em

hiểu tự sự đáp ứng yêu cầu gì của

con người?

H? Khi em yêu cầu ai đó kể

chuyện cho mình nghe là em chờ

đợi điều gì?

GV nêu câu hỏi 1 trong 4 trường

hợp cụ thể trên

Cho HS theo dõi vd 2

H? Đọc truyện Thánh Gióng giúp

em hiểu được những gì?

GV bổ sung: truyền thống thờ

phụng người AH giúp dân, giết

giặc cứu nước của dân tộc VN

Tấm gương yêu nước, ước mơ

khát vọng

H? Qua phần tìm hiểu, em hãy cho

biết ý nghĩa của văn tự sự?

GV: Vậy tự sự giúp tìm hiểu sự

H? Nếu đảo vị trí của sv 4 lên

trước, sv 3 xuống sau có được

không?

GVKL: Việc sắp xếp các sv theo

trình tự trước sau, sv này liên quan

đến sv kia gọi là chuỗi sv

khó vươn lên học tập của Thơm

-Muốn tìm hiểu về Lan là

 ntn?

Mong muốn  khác kể chuyện cho mình nghe về

1 câu chuyện, 1 sự việc nào đó

Nhận biết, tìm hiểu về sự vật, hiện tượng

Sự việc giặc Ân xâm lược:

có thông báo sự việc, diễn biến, kết quả

Giải thích sự việc: tre đằng ngà, làng cháy

Giúp người nghe hiểu biết

về người, sự vật, sự việc để giải thích, khen chê qua việc người nghe thông báo cho biết

-Sự ra đời kỳ lạ của gióng

-Sự lớn lên kỳ lạ

-Thánh Gióng ra trận đánh giặc

-Đánh tan giặc, Gióng trở

về trời

-Những vết tích còn lại

Sắp xếp theo trình tự trước sau SV sau là kq của sv trước

Không Vì phá vỡ trật tự ,

ý nghĩa không đảm bảo

của phương thức tự sự:

ý 2 ghi nhớ

2/ Đặc điểm

H? Gọi hs đọc bài thơ: Sa bầy ?

H? Bài thơ này có phải là tự sự

Kể theo trình tự thời gian

SV nối tiếp nhau Kết thúc bấtngờ

Ngôi kể thứ 3

Ca ngợi trí thông minh, biến báo linh hoạt của ông già

Cầu được ước thấy

HS đọc

Là bài thơ tự sự vì tuy diễn đạt bằng thơ 5 tiếng nhưng bài thơ đã kể lại câu chuyện có đầu có cuối, có

nv, có chi tiết diễn biến sv nhằm MĐ chế giễu tính tham ăn của Mèo đã khiến mèo tự mình sa bẫy của chính mình

Đảm bảo các sv sau:

Bé Mây rủ mèo con đánh bẫy lũ chuột nhắt bằng cá nướng thơm lừng treo lơ lửng trong cái cạm sắt

Cả bé, cả Mèo đều nghĩ vì tham ăn mà bọn chuột mắc bẫy

Đêm , Mây nằn mơ thấy cảnh chuột bị sập bẫy đầylồng Chúng chí cha chí choé khóc lóc, cầu xin tha mạng

Sáng hôm sau ai ngờ khi xuống bếp, bé mây thấy

chung của phương thức tự sự:

TRình bày 1 chuỗi các

sv liên tiếp

SV sau là

kq của sv trước

ý 1 ghi nhớ

II/ Luyện tập trên lớp:

1/ Bài tập 1:

2/ Bài tập

GV bổ sung: tự sự ở đây có vai trò

giới thiệu, tường thuật, kể chuyện

mơ

2 vb đều có nội dung tự sự với nghĩa kể chuyện, kể việc

2:

3/ Bài tập 3:

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Tiết 9: SƠN TINH, THUỶ TINH

I Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh:

- Hiểu truyền thuyết ST, TT nhằm giải thích hiện tượng lụt lội xảy ra ở châu thổ Bắc bộ thưở các Vua Hùng dựng nước

- Khát vọng của người Việt cổ trong việc chế ngự thiên nhiên

II Các bước tiến hành:

A Ổn định lớp

B Kiểm tra:

- ý nghĩa của truyền thuyêt “Thánh Gióng” ?

- Hình ảnh Thánh Gióng để lại ấn tượng gì trong em ?

Sơn tinh đến trước được

vợ, Thuỷ tinh đến sau đành

về không, nổi giận, quyết

I/ Đọc,

kể, tìm hiểu từ ngữ khó + Đọc:

ngữ khó

Gọi hs đọc: từ đầu thật xứng đáng

H? Đoạn truyện trên kể về sv gì?

GV: Truyện mở đầu bằng tình huống

Vua Hùng thứ 18 có 1 nàng công

chúa xinh đẹp Vua muốn kén cho

con 1  chồng xứng đáng Lúc bấy

giờ có 2 chàng trai đến cầu hôn Đến

đây câu chuyện đã xuất hiện mâu

thuẫn, thúc đẩy câu chuyện phát

H? NV Sơn Tinh được người xưa

giới thiệu qua những chi tiết nào?

H? NV Thuỷ Tinh được người xưa

giới thiệu qua những chi tiết nào?

H? Em có nhận xét gì về những chi

tiết trên?

GV: Bằng trí tưởng tượng phong phú

với những chi tiết ng.thuật tưởng

tượng, kỳ ảo,  xưa đã dựng lên 1

cảnh thi tài sinh động, hấp dẫn tạo

không khí cho truyện đến đây ta

càng thây rõ tài phép của 2 thần

ngang nhau Điều này khiến cho Vua

Hùng băn khoăn,  đọc cũng băn

khoăn, theo dõi xem vua Hùng sẽ

đưa ra giải pháp gì? Vị thần nào

xứng đáng được mặc chiêc áo phò

Vùng núi Tản Viên có tài

lạ, vẫy tay về phía Đông, phía đông nổi cồn bãi Vẫy tay về phía Tây, phía tây mọc dãy núi đồi Là chúa miền non cao

ở miền biển, tài năng cũng không kém, gọi gió, gió đến, hô mưa, mưa về

Chúa vùng nước thẳm chi tiết nghệ thuật tưởng tưởng kỳ ảo

Nhà vua đã tận dụng tục thách cưới của người xưa

Một trăm ván cơm nếp, một trăm nẹp bánh chưng

+ Kể Tìm hiểu từ ngữ khó:

II/ Tìm hiểu vb: 1/ Vua Hùng kén rể:

2/ Cuộc thi tài

và trận giao tranh giữa

ST và Thuỷ tinh a/

Cuộc thi tài: Sơn Tinh:

Thủy Tinh

những gì?

H? Em có n.xét gì về những sính lễ

mà Vua Hùng đưa ra? (những sản vật

đó ở đâu? ntn? Vì sao vua Hùng lại

thách cưới như vậy?)

GV: Nhưng sự thiên vị của vua Hùng

với ST đâu phải là ngẫu nhiên Theo

suy nghĩ của người việt cổ ST là thần

núi, TT thần nước Trong tâm linh

của người Việt, ST là vị phúc thần,

cung cấp thức ăn, vật dụng cho người

Việt cổ, giúp họ thoát chết khi lũ lụt

lên cao

Chi tiết trên là sự phản ánh thái độ,

tình cảm của người Việt thời kỳ Văn

Lang đối với các hiện tượng & thế

lực tự nhiên: núi rừng, lũ lụt

GV chuyển ý : ST mang đủ lễ vật

đến trước và rước Mỵ Nương về núi

Điều này gây lên cơn cuồng ghen của

thần biển Đây là cuộc đánh ghen

chưa từng có trong c/đời như trong

vh

H? Với tài năng của 2 thần, em hình

dung cuộc giao tranh này sẽ ntn?

H? Bằng lời văn của mình, em hãy

thuật lại cuộc giao tranh giữa 2 vị

thần?

H? Trong cuộc giao tranh, TT đã thể

hiện sức mạnh ghê gớm của mình

trưng cho sức mạnh của tn

Toàn sản vật quý hiếm ở đây có sự thiên vị tình cảm của Vua Hùng với Sơn Tinh Bởi tất cả những thứ

ấy đều là sản vật của rừng núi, quê hương của Sơn Tinh

Rất dữ dội và quyết liệt

HS thực hiện

Hô mưa, gọi gió, làm thành giông bão rung chuyển cả đất trời, dâng nước sông lên

Nhằm hình tượng hoá sức mạnh của mưa, gió , bão

Hiện tượng bão lụt thường xuyên xảy ra ở đồng bằng sông Hồng vào mùa hè hàng năm

Cuộc giao tranh quyết liệt giữa

ST, TT:

H? ST đã tỏ rõ sức mạnh thần kỳ cua

rmình ntn trong cuộc giao tranh?

gv: tgdg đã xd chi tiết kỳ ảo, tưởng

tượng độc đáo nhưng đầy ý nghĩa

Nếu cởi bỏ cái áo hoang đường

H? theo em chi tiết: nước sông có

ý nghĩa ntn?

GV: Mơ ước táo bạo, bay bổng, hình

tượng đầy chất thơ, chứa đựng ước

mơ đẹp ý nghĩa nhân văn sâu sắc

H? truyện nhằm giải thích hiện tượng

Ghi tên 1 số truyện cổ d.g có liên

quan đến thời đại Vua Hùng

* HDVN: Học bài, nằm được ý nghĩa

- Soạn : nghĩa của từ

chiến thắng nạn lũ lụt để

có cuộc sống bình yên

Hiện tượng lũ lụt hàng năm ở lưu vực sông Hồng

ước mơ cải tạo, chinh phục t/n của người xưa

Bằng câu chuyện hoang

nghĩa truyện:

III/ Luyện tập: Tập kể diễn cảm

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Tiết 10, 11: NGHĨA CỦA TỪ

I Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh:

- Nắm được thế nào là nghĩa của từ

- Một số cách giải thích nghĩa của từ

- Có ý thức dùng đúng nghĩa cua rtừ khi nói, viết

II Các bước tiến hành:

H? Nếu lấy dấu 2 chấm làm chuẩn

H? Thế nào là nghĩa của từ?

GV chuyển ý : Vậy có thể giải

H? Trong 2 câu sau đây, 2 từ : tập

quán và thói quen có thể thay thế

cho nhau được hay không? Vì

sao?

a/ Người Việt có tập quán ăn trầu

b/ Bạn Nam có thói quen ăn qùa

vặt

H? Vậy từ tập quán đã được giải

thích ý nghĩa bằng cách nào?

BT nhanh:Hãy giải thích nghĩa

của các từ: Cây, đi, già theo cách

trên?

Gồm 2 phần:

Phần bên trái là các từ cần giải thích

Phần bên phải là nội dung giải nghĩa của từ

Nghĩa cua từ là nội dung

Vì: Từ tập quán có phạm

vi biểu vật rộng thường gắn với chủ thể là số đông

Thói quen có phạm vi biểu vật hẹp thường gắn với chủ thể là một các nhân

Trình bày kn mà từ biểu thị

Chia nhóm trình bày nhanh

Cây: Một loại thực vật có

rễ, thân, cành lá

Đi: Hoạt động rời chỗ bằng chân, tốc độ bình thường, hai bàn chân ko đồng thời nhấc khỏi mặt đất

Già : tính chất cua rsv, phát triển đến giai đoạn cao

của từ: Tập quán: thói quen của 1 cộng đồng được hình thành từ lâu trong đ/sống được mọi

 làm theo

Lẫm liệt: hùng dũng, oai nghiêm Nao núng: lung lay,

ko vững lòng tin ở mình nữa

Ghi nhớ 1: SGK II/ Cách giải thích nghĩa của từ:

1/ Trình

Gọi hs đọc phần giải thích từ :

Lẫm liệt

H? Trong 3 câu sau đây, 3 từ: lẫm

liệt, hùng dũng, oai nghiêm có thể

thay thế được cho nhau không?

a/ Tư thế lẫm liệt của người anh

Bài tập nhanh: Hãy giaỉ thích ý

nghĩa của các từ sau theo cách

trên: Trung thực, dũng cảm, phân

khác Các em hãy làm bài tập sau:

H? Tìm những từ trái nghĩa với từ:

cao thượng, sáng sủa, nhẵn nhụi?

H? Các từ trên đã được giải thích

3 từ đồng nghĩa

Giải thích ý nghĩa bằng cách dùng từ đồng nghĩa

Trung thực:Thật thà , thẳng thắn

Dũng cảm: can đảm, quả cảm

Phân minh: Rõ ràng, minh bạch

HS đọc

Giống cách giải thích ý nghĩa của từ : lẫm liệt

Đại diện 4 tổ lên tìm

Cao thượng: nhỏ nhen, ti tiện, đê hèn, hèn hạ

Sáng sủa: tối tăm, hắc ám,

âm u, u ám

Nhẵn nhụi: sù sì, nham nhở

Giải thích bằng từ trái nghĩa

Đưa ra những từ đồng nghĩa hoặc trái nghĩa với

từ cần giải thích

1/ Cầu hôn: xin được lấy

bày kn

mà từ biểu thị

còn có cách nào giải thích nghĩa

của từ?

Hướng dẫn hs đọc lại các chú

thích ở vb : Sơn Tinh, Thuỷ tinh

H? Cho biết mỗi chú thích giải

nghĩa từ theo cách nào?

Gọi hs lên bảng trình bày bài tập

Tản Viên: Núi cao trên đỉnh ngọn toả ra như cái tán gọi là Tản Viên

Cách giải thích bằng việc miêu tả đặc điểm của sự vật

Phán: truyền bảo Giải thích bằng từ đồng nghĩa

HS lên bảng làm:

a/ Học tập b/ Học lỏm c/ Học hỏi d/ Học hành

HS điền từ:

a/ Trung bình b/ Trung gian

c/ Trung niên

HS giải thích nghĩa cua từ:

a/ Giếng: hố đào sâu vào lòng đất để lấy nước uống cách trình bày kn mà từ biểu thị

b/ Rung rinh: chuyển động nhẹ nhàng, liên tục

Cách trình bày kn mà từ biểu thị

c/ Hèn nhát: trái với dũng cảm

Dùng từ trái nghĩa để giải thích

2/ Đưa ra những từ đồng nghĩa hoặc trái nghĩa với

từ cần giải thích III/

Luyện tập:

1/ Bài tập 1:

2/ Bài tập 2:

3/ Bài tập 3:

4/ Bài tập

4

5/ Bài tập

5

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Tiết 12: SỰ VIỆC VÀ NHÂN VẬT TRONG VĂN TỰ SỰ

I Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh:

- Nắm được kn nv , sv trong tự sự

- Hiểu rõ vai trò, ý nghĩa của các yếu tố sự việc, nhân vật trong văn tự

sự Vận dụng các yếu tố trên khi đọc, kể 1 câu chuyện

II Các bước tiến hành:

Gv ghi các sự việc lên bảng phụ

H? Đọc kỹ 7 sv trên và cho biết:

SV khởi đầu? SV phát triển? Sv

bớt 1 sv nào không? Vì sao?

H? Ta có thể đổi trật tự trước sau

các sv không?

GVKL: Tóm lại, các sv móc nối

với nhau trong mqh rất chặt chẽ,

không thể đảo lộn, không thể bỏ

bớt 1 sv nào Nếu cứ bỏ dù một sv

trong hệ thống, lập tức cốt truyện

bị ảnh hưởng, thậm chí bị phá vỡ

HS đọc các sự việc trong truyện: Sơn Tinh, Thuỷ Tinh

SV sau là kết quả của sv trước và lại là nguyên nhân của cái sau

Không vì sẽ thiếu tính liên tục

Trật tự lô gích bị phá

vỡ

I/ Đặc điểm của sự việc

và nhân vật trong văn tự

sự : 1/ Sự việc trong văn tự sự:

Sv được sắp

GV minh hoạ : sv trong truyện sắp

xếp theo 1 trật tự chưa đủ mà sự

việc sắp xếp ấy phải có ý nghĩa

Cho hs theo dõi lại các sv trong

truyện: ST, TT

H? SV do nhân vật nào làm ra?

H? SV xảy ra ở đâu?

H? SV xảy ra lúc nào?

H? Việc diễn biến ntn?

H?SV xảy ra do nguyên nhân nào?

H? Sv kết thúc ntn?

H? Các sv trong văn tự sự được

trình bày cụ thể với những yếu tố

nào?

Tìm hiểu nhân vật trong truyện:

ST, TT

H? Kể tên các nv trong truyện?

H? Ai là người làm nảy sinh sv

Địa điểm: Phong Châu

Thời gian: Hùng Vương thứ 18

Diễn biến: SGK

Nguyên nhân:

Kết quả:

Các sv trong văn tự sự được trình bày cụ thể về:

Thời gian , địa điểm, nhân vật cụ thể, nguyên nhân , diễn biến, kết quả

Vua Hùng, ST, TT, Mỵ Nương, Lạc hầu

Vua Hùng: kén rể, mời các lạc hầu bàn bạc, gả

xếp theo 1 trật tự, diễn biến hợp lý

Ghi nhớ 1

2/ Nhân vật trong văn tự sự:

Ghi nhớ 2

H? Chỉ ra các sự việc mà các nv

trong ST, TT đã làm?

H? Vai trò, ý nghĩa của các nv?

H? Em hãy tóm tắt truyện theo các

TT: Cầu hôn, đem sính

lễ đến muộn, đem quân đuổi theo định cướp Mỵ Nương, cuối cùng đành rút quân về

a/ Vua Hùng: nv phụ nhưng ko thể thiếu vì ông là  quyết định cuộc hôn nhân l.sử

Mỵ Nương là nv phụ nhưng không thể thiếu

vì nếu không có nàng thì không có chuyện 2 thần xung đột ghê gớm

ST, TT là các nv chính làm nên các sv chính của truyện

Trận giao tranh giữa 2 thần

Cuối cùng, TT thất bại

II/ Luyện tập:

1/ Bài tập 1:

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Tiết13: SỰ TÍCH HỒ GƯƠM

I Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh:

- Hiểu được nội dung, ý nghĩa của truyện, vẻ đẹp của 1 số hình ảnh trong truyện

- Nắm được cốt lõi lịch sử của truyện: cuộc kháng chiến chống Minh của quân Lam Sơn

- Tích hợp với TV, TLV

II Các bước tiến hành:

A Ổn định lớp

B Kiểm tra

- Ý nghĩa truyên “SơnTinh, Thuỷ Tinh” ?

-Kết thúc truyện gợi cho em điều gì ?

C Bài mới:

bảng

* Bài mới:

GV hướng dẫn giọng đọc chung

toàn truyện: chậm rãi, gợi không

3/ Lê Lợi bắt được chuôi gươm tra

vào gươm vừa như in

4/ Từ đó, quân khởi nghĩa chủ

động tiến công quét sạch giặc

2/ Tìm hiểu từ

5/ Khi Lê lợi cưỡi thuyền rồng

trên hồ Tả Vọng, rùa vàng hiện

lên đòi gươm

6/ Thanh gươm động đậy, vua trả

gươm

7/ Rùa vàng và gươm chìm xuống

mà ánh sáng vẫn le lói dưới mặt

hồ

H? Hoàn cảnh nào khiến đức

Long Quân cho nghĩa quân mượn

H? Lê lợi được chuôi gươm trong

hoàn cảnh nào ? ở đâu?

H? Chuôi gươm có điều gì kỳ lạ?

GV: Lê Thận và Lê Lợi được

gươm thần không phải ở 1 thế giới

siêu nhiên , kỳ ảo, mà ở những địa

điểm rất thực ngay trên quê hương

họ

H? Chi tiết trên có ý nghĩa ntn?

GV: Lê Lợi, người anh hùng áo

vải đất Lam Sơn là người nhận

được gươm báu Gươm lấy từ đất,

nước Đất nước, dân tộc đã rèn

thanh gươm báu đó, cất giấu nó đi,

để khi cần thì trao cho người anh

hùng Gươm sáng ngời 2 cghữ:

thuận thiên

H? Thuận thiên có nghĩa là gì?

H? ý nghĩa của chi tiết kỳ ảo trên?

GV: Nhận gươm là nhận sứ mạng

Giặc Minh đô hộ nước ta

Nghĩa quan buổi đầu thế lực còn non yếu

Qua Lê Thận, người làm nghề đánh cảơ Thanh Hoá

Chàng kéo lưới 3 lần chỉ thấy thanh gươm

Thanh sắt sáng rực lên ở xó nhà

Trên đường chạy giặc, đi qua khu rừng

phát ánh sáng lạ trên ngọn

đa

Chuôi gươm trên rừng, lưỡi guơm dưới nước tra vào nhau vừa như in

Lưới gươm dưới nước, chuôi gươm trên rừng thể hiện khả năng cứu nước ở khắp nơi, từ miền sông nước, rừng núi đều 1 lòng cứu nước

Thuận theo ý trời

Thuận thiên chỉ là cái vỏ hoang đường để nói lên điểu sâu kín là ý muôn dân Dân tộc, nhân dân đã trao cho Lê Lợi trách nhiệm

Cuộc kn chống quân Minh không phải bắt đầu từ triều

ngữ khó

3/ Tìm hiểu bố cục:

II/ Tìm hiểu văn bản: 1/ Lạc long Quân cho nghĩa quân mượn gươm thần:

đánh giặc , cứu nước Trao thanh

gươm cho Lê Lợi, nd đã khẳng

đinhj vai trò minh chủ của Lê Lợi

trong cuộc kn Lam Sơn

anh hùng Lê lợi?

H? Vì sao Long Quân đòi gươm?

GV: Giờ đây thứ mà muôn dân

Đại Việt cần là cái cày, cái cuốc

cần cho cuộc sống hoa bình, xây

dựng đất nước

H? Vì sao địa điểm trả gươm lại ở

hồ Lục Thuỷ mà không phải ở

THanh Hoá ? ý nghĩa của chi tiết

Từ khi có gươm , nghĩa quân thắng trận liên tiếp Gươm thần tung hoành, gươm thần mở đường

Đánh dấu cuộc khởi nghĩa bước sang 1 giai đoạn mới Người anh hùng hiện lên thật đẹp với vẻ đẹp dùng mãnh của vị chủ soái tài cao , đức trọng

Vì chiến tranh đã kết thúc, đất nước trở lại thanh bình

Vì nơi mở đầu cuộc khởi nghĩa là Lam Sơn còn nơi kết thúc kc ở Đông Đô

Nhận gươm ở quê hương Lê Lợi , hoàn gươm ở hồ Tả Vọng, thủ đô trung tâm chính trị của cả nước

Thần Kim Quy tượng trưng cho tổ tiên , khí thiêng núi sông , cho tư tưởng, tình cảm trí tuệ của nd

giải thích nguồn gốc tên hồ guơm

Cuộc kn chống quân Minh dưới sự lãnh đạo của Lê Lợi/

HS chỉ ra yếu tố kỳ ảo đồng thời thấy được chi tiết liên quan đến sự thật lịch sử

Gươm báu trong tay Lê Lợi:

3/ Lê Lợi hoàn gươm:

4/ ý nghĩa của truyện:

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Tiết 14: CHỦ ĐỀ VÀ DÀN BÀI CỦA BÀI VĂN TỰ SỰ

I Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh:

Khái niệm chủ đề , dàn bài, mở bài thân bài , kết bài trong bài văn tự sự Tích hợp với phần văn ở sự tích hồ gươm , phần TV ở khái niệm nghĩa của từ

Kỹ năng tìm chủ đề, làm dàn bài trước khi viết bài

II Các bước tiến hành:

A Ổn định lớp

B Kiểm tra:

- Nêu đặc điểm của nhân vật và sự việc?

- Vai trò của nhân vật chính, nhân vật phụ?

H? Nội dung ấy được thể hiện ở

lời nào? Những lời ấy nằm ở đoạn

nào của bài văn?

GVKL: Đây chính là chủ đề của

bài văn, thể hiện vấn đề chính, chủ

yếu cua rbài văn : Lòng yêu

thương, giúp đỡ người bệnh của

I/ Tìm hiểu chủ

đề và dàn bài của bài văn tự sự:

1/ Chủ đề:

Bài văn mẫu: SGK

bài văn tự sự?

H? Trong 1 bài văn tự sự, chủ đề

thường đứng ở vị trí nào?

GV chuyển ý: 2 câu đầu đã thể

hiện chủ đề của bài văn Các câu,

đoạn sau là sự tiếp tục triển khai ý

GV: chủ đề của thiên truyện

không nhất thiết phải nói ra trong

1 câu Mà các sv trong truyện đều

Có thể toát lên từ toàn bộ nội dung mà không nằm ở câu nào

1/ Tuệ tĩnh đã nhận lời đi chữa bệnh đau lưng cho 1 nhà giàu nhưng ông dứt khoát hoãn lại để chữa chạy cho con nhà nông dân trước, bất chấp sự tức tối cua nhà kia vì bệnh trạng của chú bé nguy hiểm hơn 2/ Chữa bệnh không vì thù lao

3/ Cuối cùng vẫn nhớ lời hẹn đi chữa cho nhà quý tộc , không kịp nghỉ ngơi Tuệ Tĩnh đúng là người hết lòng cứu giúp người bệnh

SV đem kể phải thống nhất với chủ đề

Các nhan đề:

Tuệ Tĩnh và 2 người bệnh Tấm lòng thầy Tuệ Tĩnh

Y đức Tuệ Tĩnh Nhan đề 1 được vì: nó nhắc tới 3 nv chính của truyện

Nhân đề 2 được vì : nó khái quát phẩm chất của Tuệ Tĩnh

Nhan đề 3 được vì giống như nhan đề 2 nhưng dùng

từ HV nên trang trọng hơn

vì nó chung chung quá

Ca ngợi trí thông minh và lòng trung thành với vua của người nông dân Đồng thời chế giễu tính tham lam, cậy quyền thế của viên quan nọ

Chủ đề không nằm trong bất kỳ phần nào, câu văn nào mà toát lên từ toàn bộ

nd câu chuyện

SV tập trung thể hiện chủ đề: Câu nói của người nông dân với vua

MB: Câu đầu tiên

TB tiếp theo KB: Câu cuối cùng

Chủ đề trong Tuệ tĩnh nằm ngay ở MB

KB của phần thưởng thú vị hơn

2/ Dàn bài của bài văn tự sự: 3 phần: a/ MB: g.thiệu chung về

nv & sv b/ Kể diễn biến

sv c/ KB: kết thúc

sv

Ghi nhớ II/ Luyện tập:

Truyện: Phần thưởng

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Tiết 15, 16: TÌM HIỂU ĐỀ VÀ CÁCH LÀM BÀI VĂN TỰ SỰ

I Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh:

- Nắm vững các kỹ năngtìm hiểu đề và cách làm 1 bài văn tự sự

- Tích hợp với phần văn và TV

- Luyện tập tìm hiểu đề và làm dàn bài cụ thể

II Các bước tiến hành:

H? lời văn đề 1 nêu ra những yêu

cầu gì về thể loại, nội dung?

H? dựa vào đâu, em có thể xác

tâm trong mỗi đề?

H? Trong các đề trên, đề nào

nghiêng về kể người? kể việc?

Không có từ kể nhưng vẫn

là đề tự sự vì vẫn yêu cầu có việc, có chuyện về những ngày thơ ấu, ngày sinh nhật , quê em đổi mới, em đã lớn ntn?

Kể việc: 5,4,3

Kể người:2, 6 Tường thuật:3,4,5

Ta bám sát vào lời văn của

đề ra

Phải tìm hiểu kỹ lời văn của

đề, nắm vững yêu cầu của

đề bài Thực hiện thao tác tìm hiểu đề:

Thể loại: kể bằng lời văn của em

Nội dung: 1 câu chuyện em thích

I/ Đề, tìm hiểu đề

và cách làm bài văn tự sự: 1/ Đề văn

tự sự:

Ghi nhớ

1

2/ Cách làm bài văn tự sự: a/ Tìm

H? Công việc đầu tiên em cần

làm là gì?

H? Hãy lựa chọn truyện sẽ kể?

Vì sao em lựa chọn truyện đó?

Khi kể bạn ấy quyết định bỏ chi

tiết mẹ Gióng thụ thai và sinh

Gióng 1 cách kỳ lạ, bỏ chi tiết

giải thích dấu vết còn lại ngày

nay

H? Theo em, bạn ấy đã kể đúng

hay sai?

H? Theo em, kể có phải là chép

ý nguyên chuyện có trong sách

Phải xác định mình muốn biểu hiện chủ đề gì trong câu chuyện Từ đó chọn nv,

sv diễn biến thể hiện chủ đề

Sắp xếp các sv theo trình tự trước sau

Phải viết thành văn

Phải viết thành văn bằng lời văn của rminh

MB: Giới thiệu nvTG đời vua Hùng

Lên ba không biết nói, biết cười

em thích bằng lời văn của

3

d/ Phải viết thành văn bằng lời văn

Dấu tích còn lại

của minh

II/ Luyện tập:

Lập dàn ý cho đề TLV

Ngày soạn:

Ngày dạy:

BÀI VIẾT TẬP LÀM VĂN SỐ 1

I Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh:

- Giúp Hs đánh giá bài làm, rút kinh nghiệm, s/chữa các sai sót về các mặt ý tứ, bố cục, câu, từ ngữ, chính tả

II Các bước tiến hành:

- Soạn văn bài : Sọ Dừa

- Học sinh làm bài Kiểm tra lại bài

Ngày soạn: