Mặt khác chương trình Ngữ Văn lớp 7 kì I có khá nhiều tác phẩm ở nhiều thể loại, nhiềuchủ đề với lượng kiến thức lớn cần nghiên cứu chuyên sâu để học sinh có thể vận dụngvào làm văn phát
Trang 1CÂU LẠC BỘ STEM VĂN HỌC
“ CHÚNG EM YÊU THÍCH THƠ CA VIỆT NAM”
Giáo viên thực hiện: Nguyễn Thị Phương
-I.TÊN CHỦ ĐỀ: https://www.youtube.com/watch?v=ts0Mxx_rZWQ (đường linh trên youtube)
CÂU LẠC BỘ STEM VĂN HỌC : “ CHÚNG EM YÊU THÍCH THƠ CA VIỆT NAM”
(Số tiết thực hiện: 05 buổi ngoài giờ lên lớp - Lớp: 7A)
II MÔ TẢ CHỦ ĐỀ
- Lí do thực hiện:
STEM là tên gọi tắt của khoa học, công nghệ, kĩ thuật và toán học Là hình thức dạy –học theo mô hình tích hợp và ứng dụng để tạo ra những sản phẩm bổ ích, thiết thực và líthú Stem Văn học là một lĩnh vực mới mẻ và khó so với các môn học khác, tuy nhiênnếu giaó viên dụng công tìm tòi, tích cực đổi mới, bỏ nếp nghĩ và thói quen dạy họctruyền thống sẽ tạo được những hoạt động STEM Văn học lí thú, hấp dẫn và lôi cuốnngười học Sở dĩ có thể tạo được STEM Văn học bởi vì đặc trưng của Văn học là một
bộ môn khoa học xã hội, là bộ môn khoa học về con người Nó có thể tạo ra nhiều tíchhợp liên môn và sản phẩm kĩ thuật khoa học, công nghệ từ việc giải mã những đặc điểmcủa ngôn ngữ văn chương, mang lại sự trải nghiệm sáng tạo cho người học
Từ xưa đến nay, con người đều khẳng định ngôn ngữ chính là thứ ma thuật lớn nhất, cókhả năng tác động và làm biến đổi về chất đối với sự vật xung quanh, đồng thời nó mởrộng biên giới của mỗi con người về tâm hồn, trí tuệ Qua nhiều công trình nghiên cứucho thấy ngôn ngữ có thể tác động đến tất cả vật chất và sự sống xung quanh ta Thínghiệm về lời nói làm cho nước nở hoa đơn giản là hàng ngày ta nói với bình nướcnhững lời nhẹ nhàng, yêu thương, tích cực và ngọt ngào, thứ ngôn từ yêu thương ấy sẽlàm cho những phân tử nước kết thành những bông hoa đẹp Ngược lại, nếu ngày ngày
ta mắng nhiếc, chửi rủa, nói những lời thô tục thì nó sẽ kết thành những phần tử dị dạng,đáng sợ Hay hiện tượng nấm mốc và nấm có lợi mọc trên bát cơm hoàn toàn trái ngượcnhau khi ta có những hành vi ngôn ngữ khác nhau Sức mạnh của ngôn ngữ lớn mạnhnhư vậy là do chức năng chân, thiện, mĩ của văn học Chúng ta hoàn toàn có thể tintưởng vào khả năng cảm hóa của văn chương tới ý thức, hành vi và hệ thần kinh của conngười Nếu biết khai thác khả năng này đúng hướng ta có thể tạo nên những nhân cáchcon người tốt đẹp cho xã hội, giảm sự biến thái về nhân cách Bởi chúng ta cũng biếttrong lịch sử dân tộc và cuộc sống hàng ngày có những câu nói, bài thơ, tiếng hát…cósức mạnh hơn cả ngàn cân, thay đổi cả một cuộc đời hay một dân tộc Ngôn ngữ tácđộng đến tâm sinh lí, hệ thần kinh và hành vi con người một cách toàn diện vì vậy tacần nghiêm túc nghiên cứu một cách cụ thể để tạo ra một môi trường ngôn ngữ nhânvăn, thân thiện, lịch sự, văn minh đáp ứng được sự phát triển tâm lí tuổi học đường Rất nhiều thí nghiệm khoa học đã chỉ ra rằng tư tưởng, lời nói, hành động củachúng ta có thể làm biến đổi thế giới vật chất và thế giới tinh thần của con người Thínghiệm về hai hũ cơm như nhau được bỏ vào hai chiếc hũ giống nhau nhưng sự biến đổi
GV: Nguyễn Thị Phương Trường TH và THCS Lê Qúy Đôn 1
Trang 2trong phản ứng của các hũ cơm khác nhau rất xa khi nó được đón nhận những thôngđiệp khác nhau của con người
Sau đây là một số tài liệu được trích dẫn từ nguồn intenet để minh họa cho sự tác động của sử dụn ngôn ngữ - lời ngọt ngào yêu thương
Có rất nhiều người khác nhau đã thử thí nghiệm cơm như thế và các kết quả của họđều khá thú vị
Kết quả thu được sau hơn 1 tháng, trong thí nghiệm cơm do Tiến sỹ Masaru Emoto tiến
Trang 3Những thông điệp tốt đẹp, biết ơn và thánh thiện sẽ tương ứng với tinh thể nướctươi đẹp, cân đối và trong sáng Trong khi những thông điệp của lòng căm hờn, nỗi đau
và sự lo lắng sẽ tương ứng với những tinh thể nước xấu xí, vỡ nát, đen tối… Những suynghĩ khác nhau sẽ đem lại những mẫu nước kết tinh khác nhau
Tinh thể nước được nhận thông điệp “Tình yêu và Cảm ơn”
Tinh thể nước nhận thông điệp “Đồ ngu”
GV: Nguyễn Thị Phương Trường TH và THCS Lê Qúy Đôn 3
Trang 4Tinh thể nước bị nhận thông điệp “Mày làm tao phát ốm, tao sẽ giết mày”
Kết quả cùng một nước nhưng cho nghe các loại nhạc khác nhau Nhạc rock nặng làm tinh thể
nước trông thật ghê sợ.
Dùng tư tưởng để xử lý ô nhiễm nước
Có những nhóm người đã thử sử dụng ý nghĩ để xử lý ô nhiễm nước Hàng trămngười đã thể hiện ý nghĩ tốt đẹp trước một cái hồ bị ô nhiễm Một vài ngày sau, những
GV: Nguyễn Thị Phương Trường TH và THCS Lê Qúy Đôn 4
Trang 5đám tảo mục nát trong hồ đã biến mất và nước hồ đã trở nên sạch hơn, và điều này kéodài được 6 tháng.
Những thí nghiệm này có thể gợi ý cho chúng ta thấy lý do tại sao ngày nay cónhiều thảm họa thiên nhiên đến như vậy Trên thế giới có 7 tỷ người Nếu tư tưởng của 1
tỷ người là xấu xa thì không chỉ hành vi của họ tàn phá thế giới mà ngay cả những suynghĩ của họ cũng gây thảm họa cho thế giới Bởi vì, ý nghĩ của chúng ta có thể thay đổimôi trường và thực tại, do đó khi chúng ta có những suy nghĩ tốt đẹp, nói chuyện âncần, làm những việc tốt và sống tốt, ví dụ như hàng triệu người cùng cầu nguyện bằngnhững tư tưởng chính trực và nhân từ, thì chúng ta có thể thay đổi cả thế giới này
Xin hãy nhìn xem những hình ảnh sau đây:
Nước máy lấy tại Higashi Nihonbashi trước khi nhận được nguyện cầu
GV: Nguyễn Thị Phương Trường TH và THCS Lê Qúy Đôn 5
Trang 6Nước máy từ chính chỗ đó nhưng sau khi nhận được thông điệp tốt lành trong 10 ngày
Hình ảnh này được chụp 3 ngày sau khi tai nạn hạt nhân xảy ra ở Tokaimura, Nhật Bản vào tháng 9/1999 Tinh thể của nước được lấy từ một cái giếng, cách hiện trường vụ tai nạn hạt nhân khoảng
400 mét Chúng ta có thể thấy tác động rõ ràng của phóng xạ ở đây
GV: Nguyễn Thị Phương Trường TH và THCS Lê Qúy Đôn 6
Trang 7Hình ảnh của tinh thể nước cũng tại giếng đó, sau khi những thông điệp yêu thương và cảm
thông được gửi tới nơi này
Tinh thể nước lấy từ đập Fujiwara trước khi được nguyện cầu Nước ở đây ô nhiễm nặng.
Tinh thể nước lấy từ đập Fujiwara sau khi được nguyện cầu
GV: Nguyễn Thị Phương Trường TH và THCS Lê Qúy Đôn 7
Trang 8Tinh thể nước được lấy từ Kobe Nhật Bản ngay sau khi trận đại động đất Hanshin-Awaji
xảy ra.
Tinh thể nước cùng nơi đó 3 tháng sau, khi khu vực này được quan tâm chia sẻ từ những người
lương thiện khắp thế giới.
GV: Nguyễn Thị Phương Trường TH và THCS Lê Qúy Đôn 8
Trang 9Nước máy tại Tokyo
Nước máy tại Tokyo sau khi nhận được những tư tưởng tốt lành do một nhóm 500 người
phát đến
GV: Nguyễn Thị Phương Trường TH và THCS Lê Qúy Đôn 9
Trang 10Ví dụ khác: Những học viên Pháp Luân Công là những người thường xuyên học Pháp, đọc cuốn sách “Chuyển Pháp Luân”, cơ thể họ có sự thay đổi kì diệu.
Kết quả kiểm tra máu học viên Pháp Luân Đại Pháp khiến các chuyên gia kinh ngạcTác gi : Bích Liên, m t h c viên Pháp Luân Đ i Pháp T Nam ả ộ ọ ạ ở ế
Dụng cụ đa chức năng MDI được phát minh bởi một nhà khoa học người Mỹ, Tiến sĩBradford Nó có thể phóng đại 1 mô tế bào từ 40 đến 20.000 lần trên màn hình máy
tính Nó được dùng để kiểm tra 1 giọt máu Kết hợp với lý thuyết ECIWO (Embryo
Containing the Information of the Whole Organism – Phôi chứa đủ các thông tin của
toàn cơ thể) và gốc ôxy tự do, thiết bị này chủ yếu dùng để chẩn đoán, ngăn ngừa vàđiều trị các căn bệnh ung thư giai đoạn đầu, giai đoạn giữa và giai đoạn cuối Nó cũngđóng vai trò chủ đạo trong chẩn đoán não và rối loạn tim mạch cũng như các bệnh vềmáu
Các tế bào máu của người học viên Pháp Luân Đại Pháp được phân bố đều trên mặtkính hiển vi Những tế bào này rất linh lợi và mọi tế bào này có thể chuyển động nhanhchóng Không có chất cặn giữa các tế bào máu, và cũng không có tế bào nào bất thường
Kỳ diệu hơn, mọi tế bào đều được bao quanh bởi một vầng hào quang với các màu tím,xanh, vàng và trắng Nhìn trên màn hình máy tính, chúng trong như pha lê và trông rấtđẹp Gốc tế bào cũng được phân bố đều và không có cặn
Tế bào máu của những người khác thì phân bố không đều trên mặt kính, chúng khônglinh động lắm và các vết đen, cặn bẩn và quầng đen có thể nhìn thấy ở mọi nơi trongphạm vi của kính hiển vi Mỗi tế bào máu đều bị bao quanh bởi các vầng màu đen Phépkiểm tra các gốc tế bào cho thấy chúng còn ảm đạm hơn
Các nhà khoa học đã choáng váng với kết quả trên Trong khi đưa ra những kết quả, cácnhà khoa học bình luận rằng mặc dù họ đã kiểm tra sức khoẻ của rất nhiều người khỏemạnh, nhưng họ chưa bao giờ chứng kiến kết quả nào kỳ lạ như vậy Hơn nữa, ngườihọc viên này đã trên 50 tuổi, sẽ sớm trở thành một lão niên
Mặt khác chương trình Ngữ Văn lớp 7 kì I có khá nhiều tác phẩm ở nhiều thể loại, nhiềuchủ đề với lượng kiến thức lớn cần nghiên cứu chuyên sâu để học sinh có thể vận dụngvào làm văn phát biểu cảm về tác phẩm văn học và nghị luận Trau dồi, bồi dưỡng năngkhiếu học sinh giỏi và tổng hợp kiến thức cho phần nghị luận về tác phẩm văn học
GV: Nguyễn Thị Phương Trường TH và THCS Lê Qúy Đôn 10
Trang 11Đồng thời tích lũy kiến thức để làm bài tập đọc hiểu, giải quyết phần ôn tập tổng hợpkiến thức thi THPT Thực tế cho thấy trong quá trình học, học sinh thường dễ nhầm lẫngiữa các đơn vị kiến thức Đồng thời còn gặp nhiều khó khăn trong việc vận dụngnhững kiến thức đã đọc, đã học để làm bài đọc – hiểu và làm văn về những bài thơ cacủa dân tộc Việt Nam Do vậy việc nêu những kiến giải, suy nghĩ về các phương diệnnội dung, nghệ thuật của các bài thơ được học hay viết đoạn văn hoặc bài văn nghị luận
về những bài thơ đã học để từ đó vận dụng vào thực tiễn cuộc sống của bản thân là việccòn hạn chế Trong quá trình giảng dạy, tôi cũng nhận ra chân lý của việc dạy và họcVăn không phải là thôi thúc các em viết theo những bài văn mẫu để đi thi mà là giúp các
em chuyển biến về tâm hồn, nhân cách, tạo ra những giá trị cuộc sống, liên kết giữa vănchương với thực tiễn cuộc sống, trải nghiệm lý thú trong từng hoạt động
Tôi mong muốn và hy vọng học sinh hệ thống được lượng kiến thức đã học trongchương trình sách giáo khoa từ đó tiếp tục nghiên cứu tìm hiểu các tác phẩm ngoài sáchgiáo khoa thuộc ca dao dân ca, thơ ca trung đại Việt Nam Từ những suy nghĩ trên, tôi
đã nghiên cứu để tư vấn các em học sinh khối lớp 7 ra mắt câu lạc bộ STEM Văn họcnày
- Nội dung kiến thức mới/cũ bao hàm ở các bài học:
+ Thơ ca dân gian: Ca dao dân ca+ Thơ ca trung đại Việt Nam chữ Hán+ Thơ ca trung đại Vệt Nam chữ Nôm
- Kiến thức liên quan:
+ Các bài tập Đọc – hiểu
+ Phát biểu cảm nghĩ về một đoạn thơ, bài thơ, chùm thơ+ Nghị luận về ý kiến bàn về văn học về tác phẩm văn học
- Liên kết các môn học: Vẽ kĩ thuật
+ Âm nhạc, sân khấu hóa
- Những đặc điểm cơ bản, những thành tựu lớn của văn học Việt Nam: Ca dao dân ca
và thơ ca trung đại chữ Hán, chữ Nôm
- Hệ thống được những kiến thức cơ bản về các tác giả, các tác phẩm Văn học ViệtNam ở giai đoạn này
3 Thái độ
GV: Nguyễn Thị Phương Trường TH và THCS Lê Qúy Đôn 11
Trang 12- Đem lại niềm vui, tạo hứng thú học tập cho học sinh Phát triển ở các em tính tích cực,
tự lập, sáng tạo để vượt qua khó khăn trong học tập
4 Phát triển năng lực
- Năng lực chung: Giao tiếp, ứng xử, tư duy, tự học, giải quyết vấn đề
- Năng lực chuyên biệt: cảm thụ thẩm mỹ, diễn đạt, sử dụng ngôn ngữ, hợp tác và chiasẻ
IV PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC
- Sách giáo khoa, máy tính, kịch bản dạy học chủ đề
- Bài soạn (in và điện tử), phiếu học tập, bảng thống kê số liệu, phiếu khảo sát, Nhật kítheo dõi hoạt động nhóm
- Học sinh có hứng thú tìm cách giải quyết vấn đề trên
2 Nội dung (cách thức thực hiện, nhiệm vụ GV và HS thực hiện như thế nào?)
- Giáo viên cùng học sinh tiến hành khảo sát ngữ liệu chương trình Ngữ văn 7 học kì I(từ tuần 1 đến tuần 10), các tác phẩm thuộc giai đoạn thơ ca dân gian và thơ ca trung đạiViệt Nam
- Học sinh các nhóm tập hợp ý kiến thảo luận về những vấn đề cần giải quyết, ghi chéplại trong nhật kí hoạt động nhóm
- Giáo viên xây dựng phiếu khảo sát, tiêu chí đánh giá
3 Dự kiến sản phẩm của học sinh
- Sản phẩm sân khấu hóa ca dao dân ca: Sản phẩm này sẽ liên kết 04 bài ca dao dân ca
thành một vở kịch theo cấu trúc STEM – Cành cây tích hợp và liên môn)
- Sản phẩm tích hợp nghiên cứu về tác động của ngôn ngữ và tình cảm giữa tác phẩm
văn học và thí nghiệm về hai hũ cơm – Công bố kết quả làm thí nghiệm về hai hũ cơm,đưa vật thật để trưng bày giới thiệu STEM Văn học ( trong hai hũ cơm đó, hũ cơm nởhoa đẹp là hũ cơm ngày ngày được nghe ca dao dân ca, thơ và nhạc trữ tình)
GV: Nguyễn Thị Phương Trường TH và THCS Lê Qúy Đôn 12
Trang 13GV: Nguyễn Thị Phương Trường TH và THCS Lê Qúy Đôn 13
Trang 14GV: Nguyễn Thị Phương Trường TH và THCS Lê Qúy Đôn 14
Trang 15- Cẩm nang các tác phẩm văn học Việt Nam (ca dao dân ca và thơ ca trung đại) dưới
dạng một sản phẩm bằng giấy Cotton phục vụ cho việc tra cứu thông tin các phẩm vănhọc giai đoạn này:
Có thể hình tròn xoay hoặc hình chữ nhật nhưng phải đảm bảo tiêu chí dễ làm, dễ sửdụng, có tính thẩm mỹ, tra cứu ngẫu nhiên
Kích thước của sản phẩm phải phù hợp với số lượng tác phẩm tra cứu sẽ lưu trữ tại sảnphẩm
4 Các bước thực hiện/cách thức hoạt động
Trang 16+ Những câu hát về tình yêu quê hương đất nước, con người.
+Những câu hát về tình cảm gia đình
+ Những câu hát than thân
+Những câu hát châm biếm
Bước 2: Học sinh các nhóm tập hợp ý kiến thảo luận về những vấn đề cần giải quyết:+ Cần có một hình thức ôn tập các tác phẩm văn học Việt Nam giai đoạn văn họcdân gian và thơ ca trung đại hấp dẫn, bổ ích
+ Cần hệ thống hóa lượng kiến thức đã học dưới hình thức sơ đồ tư duy
+ Thay đổi cách ôn tập truyền thống bằng hình thức trò chơi
+ Xây dựng ý tưởng, lựa chọn mô hình sản phẩm sẽ thực hiện
Bước 3: Các nhóm thảo luận, phân công nhiệm vụ cho từng thành viên nhóm
Bước 4: Giáo viên xây dựng phiếu khảo sát, tiêu chí đánh giá
5 Tiêu chí đánh giá của hoạt động (dùng để đánh giá hoạt động nhóm).
1 Mục đích
- Học sinh ôn tập và củng cố lại các kiến thức đã học liên quan đến việc thiết kế cẩm
nang các tác phẩm văn học Việt Nam giai đoạn Nam: thơ ca trung đại chữ Nôm : bài thơ “ Bánh Trôi nước”
- HS xác định được sự liên kết của các kiến thức đã học trong việc giải quyết vấn đề đặtra
2 Nội dung (cách thức thực hiện, nhiệm vụ GV và HS thực hiện như thế nào?)
- Để tạo ra được bản thiết kế cẩm nang các tác phẩm Văn học Việt Nam thơ ca trung đạiViệt Nam chữ Nôm, học sinh cần phải có kiến thức về các nội dung:
- Tính toán kích thước sản phẩm, tính toán tỉ lệ các ô chứa dữ liệu sẽ tra cứu của sảnphẩm
3 Dự kiến sản phẩm của học sinh
GV: Nguyễn Thị Phương Trường TH và THCS Lê Qúy Đôn 16
Trang 17-Học sinh liệt kê được các tác phẩm cần thống kê để đưa vào sản phẩm Thơ ca trungđại Việt Nam chữ Nôm gồm: “Bánh trôi nước” của nữ sĩ Hồ Xuân Hương.
- Sân khấu hóa bài thơ để thấy được nét tính cách và tài thơ vịnh vật của Hồ Xuân
Hương
- Giaỉ mã ngôn ngữ học : Tính đa nghĩa của bài thơ “Bánh trôi nước” qua từ “ Thân
em” Gv thay từ “ Thân em” = từ “ Bánh này” ; thay từ “với nước non” = từ “ở trongxoong” để học sinh nhận biết được kết quả thay đổi ngôn ngữ đã làm bài thơ khôngcòn tính đa nghĩa mà chỉ đơn thuần là vịnh chiếc bánh trôi nước
- Tạo thư viện mini về thơ Hồ Xuân Hương.
- Thi ứng tác thơ Hồ Xuân Hương, bằng việc họa lại câu thơ thứ nhất.
4 Các bước thực hiện/cách thực hoạt động (hướng dẫn hoạt động cho HS trong các
5 Tiêu chí đánh giá của hoạt động (dùng để đánh giá hoạt động của nhóm).
Phân loại chính xác (tác phẩm chính khóa, đọc
thêm, ngoài sách giáo khoa)
2đ
Nội dung chính về nội dung và nghệ thuật của các
phẩm Văn học giai đoạn văn học dân gian (thơ ca)
và thơ ca trung đại
- Giải pháp 2: Thiết kế hình chữ nhật dạng ngôi nhà thông tin, phía trước là các ô thẻthông tin tác giả, tác phẩm Mặt sau là phần tra cứu thông tin nội dung và nghệ thuật tácphẩm
3 Dự kiến sản phẩm của học sinh
- Khung cảnh Đèo Ngang qua tranh vẽ của học sinh và thuyết minh tranh
- Bản thiết kế cẩm nang hình tròn dạng vòng xoay bằng giấy Cotton (nhóm 1)
- Thiết kế sơ đồ tư duy bài học.
GV: Nguyễn Thị Phương Trường TH và THCS Lê Qúy Đôn 17