Đây là giáo án stem môn Ngữ văn lớp 12 . Giáo án được soạn theo công văn 5512 mới nhất tháng 12 năm 2020 của Bộ giáo dục đảm bảo phát triển phẩm chất và năng lực học sinh., Giáo án soạn theo 5 bước mới nhất. Từng bước được soạn chi tiết cụ thể: Hoạt động khởi động, hoạt động hình thành kiến thức, hoạt động luyện tập, hoạt động mở rộng, hoạt động tìm tòi mở rộng...
Trang 1Chủ đề: CẨM NANG CÁC TÁC PHẨM VĂN HỌC VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 1945- 1975
Giáo viên giảng dạy:
-I TÊN CHỦ ĐỀ
“Cẩm nang các tác phẩm văn học Việt Nam giai đoạn 1945- 1975”
(Số tiết thực hiện: 02 tiết, 3 buổi ngoài giờ Lớp: 12A2)
II MÔ TẢ CHỦ ĐỀ
- Lí do thực hiện:
Chương trình Ngữ Văn 12 có khá nhiều tác phẩm ở nhiều thể loại với lượng kiến thức lớn cần nghiên cứu chuyên sâu mà học sinh sẽ vận dụng vào kì thi Tốt nghiệp THPT Quốc Gia Thế nhưng trong quá trình học, học sinh thường dễ nhầm lẫn các đơn vị kiến thức Đồng thời còn gặp nhiều khó khăn trong việc vận dụng những kiến thức đã đọc, đã học để đọc những bài thơ thời kháng chiến khác của Việt Nam Do vậy việc nêu những kiến giải, suy nghĩ về các phương diện nội dung, nghệ thuật của các bài thơ được học hay viết đoạn văn hoặc bài văn nghị luận về những bài thơ đã học để từ đó vận dụng vào thực tiễn cuộc sống của bản thân là việc còn hạn chế
Để học sinh hệ thống được lượng kiến thức đã học trong chương trình sách giáo khoa
từ đó tiếp tục nghiên cứu tìm hiểu các tác phẩm ngoài sách giáo khoa giai đoạn 1945- 1975
đã thôi thúc chúng tôi chọn đề tài này
- Nội dung kiến thức mới/cũ bao hàm ở các bài học:
+ Khái quát văn học Việt Nam giai đoạn 1945- 1975 + Các tác phẩm văn học trong chương trình Ngữ Văn 12 học kì I: Tuyên ngôn độc lập, Tây Tiến, Việt Bắc, Đất nước, Sóng, Người lái đò sông Đà, Tiếng hát con tàu, Trường ca Mặt đường khát vọng, Dọn về làng, Bác ơi…
- Kiến thức liên quan:
+ Nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ + Nghị luận về ý kiến bàn về văn học + Lập dàn ý bài văn ngị luận văn học
- Liên kết các môn học: Vẽ kĩ thuật
Vẽ mỹ thuật Thiết kế kiến trúc
III MỤC TIÊU
Sau khi học xong chủ đề này, học sinh đạt được:
1 Kiến thức
- Những đặc điểm cơ bản, những thành tựu lớn của văn học VN từ năm 1945 đến
năm 1975
- Hệ thống được những kiến thức cơ bản về các tác giả, các tác phẩm Văn học Việt Nam giai đoạn 1945- 1975
2 Kỹ năng
1
Trang 2- Hình thành ở học sinh năng lực tìm kiếm, quản lý, tổ chức sử dụng kiến thức để giải quyết vấn đề trong tình huống có ý nghĩa
- Vận dụng kiến thức để giải quyết các bài tập hàng ngày, đặt cơ sở nền móng cho quá trình học tập tiếp theo; vận dụng để giải quyết những tình huống có ý nghĩa trong cuộc sống
3 Thái độ
- Đem lại niềm vui, tạo hứng thú học tập cho học sinh Phát triển ở các em tính tích cực, tự lập, sáng tạo để vượt qua khó khăn trong học tập
4 Phát triển năng lực
- Năng lực chung: Giao tiếp, ứng xử, tư duy, tự học, giải quyết vấn đề
- Năng lực chuyên biệt: cảm thụ thẩm mỹ, diễn đạt, sử dụng ngôn ngữ, hợp tác và chia sẻ
IV PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC
- Sách giáo khoa, máy tính, kịch bản dạy học chủ đề
- Bài soạn (in và điện tử), phiếu học tập, bảng thống kê số liệu, phiếu khảo sát, Nhật
kí theo dõi hoạt động nhóm
V TIẾN TRÌNH HOẠT ĐỘNG
A Hoạt động 1 (thời lượng: 01 tiết): Tìm hiểu thực tiễn, phát hiện vấn đề
1 Mục đích
- Để dễ dàng, thuận tiện cho việc ôn tập kiến thức Văn học 12, mỗi học sinh cần phải nắm rõ thông tin về tác giả, hoàn cảnh sáng tác tác phẩm cũng như những điểm cơ bản
về nội dung và nghệ thuật của tác phẩm Học sinh tìm hiểu đúng, phân loại đúng thể loại các tác phẩm trong giai đoạn 1945- 1975
- Học sinh có hứng thú tìm cách giải quyết vấn đề trên
2 Nội dung (cách thức thực hiện, nhiệm vụ GV và HS thực hiện như thế nào?)
- Giáo viên cùng học sinh tiến hành khảo sát ngữ liệu chương trình Ngữ văn 12 học
kì I, các tác phẩm thuộc giai đoạn 1945- 1975
- Học sinh các nhóm tập hợp ý kiến thảo luận về những vấn đề cần giải quyết, ghi chép lại trong nhật kí hoạt động nhóm
- Giáo viên xây dựng phiếu khảo sát, tiêu chí đánh giá
3 Dự kiến sản phẩm của học sinh
- Cẩm nang các tác phẩm văn học Việt Nam giai đoạn 1945- 1975 dưới dạng một sản phẩm bằng giấy Cotton phục vụ cho việc tra cứu thông tin các phẩm văn học giai đoạn này
- Có thể hình tròn xoay hoặc hình chữ nhật nhưng phải đảm bảo tiêu chí dễ làm, dễ sử dụng, có tính thẩm mỹ, tra cứu ngẫu nhiên
- Kích thước của sản phẩm phải phù hợp với số lượng tác phẩm tra cứu sẽ lưu trữ tại sản phẩm
4 Các bước thực hiện/cách thức hoạt động
Trang 3Bước 1: Giáo viên cùng học sinh tiến hành khảo sát ngữ liệu chương trình Ngữ văn học kì I, các tác phẩm thuộc giai đoạn 1945- 1975 gồm
+ Tác phẩm đọc hiểu chính: Tuyên ngôn độc lập (Hồ Chí Minh), Nguyễn Đình Chiểu-ngôi sao sáng trong văn nghệ của dân tộc ( Phạm Văn Đồng), Tây Tiến (Quang Dũng), Việt Bắc (Tố Hữu), Đất Nước ( trích Trường ca Mặt đường khát vọng- Nguyễn Khoa Điềm), Sóng (Xuân Quỳnh), Người lái đồ sông Đà (Nguyễn Tuân)
+ Tác phẩm đọc thêm: Mấy ý nghĩ về thơ (Nguyễn Đình Thi), Đất nước (Nguyễn Đình Thi), Bác ơi (Tố Hữu), Dọn về làng (Nông Quốc Chấn), Tiếng hát con tàu (Chế Lan Viên)
+ Tác phẩm ngoài chương trình sách giáo khoa có sử dụng để liên hệ với các tác phẩm cùng giai đoạn 1945- 1975: Đồng chí (Chính Hữu), Bên kia sông Đuống (Hoàng Cầm) Bước 2: Học sinh các nhóm tập hợp ý kiến thảo luận về những vấn đề cần giải quyết:
+ Cần có một hình thức ôn tập các tác phẩm văn học Việt Nam giai đoạn 1945- 1975 hấp dẫn, hữu ích
+ Cần hệ thống hóa lượng kiến thức đã học dưới hình thức sơ đồ tư duy
+ Thay đổi cách ôn tập truyền thống bằng hình thức trò chơi
+ Xây dựng ý tưởng, lựa chọn mô hình sản phẩm sẽ thực hiện
Bước 3: Các nhóm thảo luận, phân công nhiệm vụ cho từng thành viên nhóm
Bước 4: Giáo viên xây dựng phiếu khảo sát, tiêu chí đánh giá
5 Tiêu chí đánh giá của Hoạt động (dùng để đánh giá hoạt động nhóm).
đa
Điểm đạt được
Lựa chọn hình thức mô hình sản phẩm hợp lý,
khoa học
3đ
Phân công nhiệm vụ các thành viên cụ thể,
Có nhật kí, ghi chép hoạt động nhóm 2 đ
B Hoạt động 2 (thời lượng: 1 buổi ngoài giờ học ): Nghiên cứu kiến thức nền
1 Mục đích
- Học sinh ôn tập và củng cố lại các kiến thức đã học liên quan đến việc thiết kế cẩm nang các tác phẩm văn học Việt Nam giai đoạn 1945- 1975
- HS xác định được sự liên kết của các kiến thức đã học trong việc giải quyết vấn đề đặt ra
2 Nội dung (cách thức thực hiện, nhiệm vụ GV và HS thực hiện như thế nào?)
3
Trang 4- Để tạo ra được bản thiết kế cẩm nang các tác phẩm Văn học Việt Nam giai đoạn 1945- 1975, học sinh cần phải có kiến thức về các nội dung:
+ Tác phẩm đọc hiểu chính: Tuyên ngôn độc lập (Hồ Chí Minh), Nguyễn Đình Chiểu-ngôi sao sáng trong văn nghệ của dân tộc ( Phạm Văn Đồng), Tây Tiến (Quang Dũng), Việt Bắc (Tố Hữu), Đất Nước ( trích Trường ca Mặt đường khát vọng- Nguyễn Khoa Điềm), Sóng (Xuân Quỳnh), Người lái đồ sông Đà (Nguyễn Tuân)
+ Tác phẩm đọc thêm: Mấy ý nghĩ về thơ (Nguyễn Đình Thi), Đất nước (Nguyễn Đình Thi), Bác ơi (Tố Hữu), Dọn về làng (Nông Quốc Chấn), Tiếng hát con tàu (Chế Lan Viên)
+ Tác phẩm ngoài chương trình sách giáo khoa có sử dụng để liên hệ với các tác phẩm cùng giai đoạn 1945- 1975: Đồng chí (Chính Hữu), Bên kia sông Đuống (Hoàng Cầm)
- Phân loại được tác phẩm nào thuộc nội dung chính khóa, đọc thêm hay cần những tác phẩm nào ngoài sách giáo khoa để hỗ trợ cho sản phẩm được phong phú hơn
- Tính toán kích thước sản phẩm, tính toán tỉ lệ các ô chứa dữ liệu sẽ tra cứu của sản phẩm
3 Dự kiến sản phẩm của học sinh
Học sinh liệt kê được các tác phẩm cần thống kê để đưa vào sản phẩm
4 Các bước thực hiện/cách thực hoạt động (hướng dẫn Hoạt động cho HS trong các
bước)
Bước 1: HS làm việc nhóm để thảo luận các kiến thức liên quan tới việc thiết kế cẩm nang các tác phẩm Văn học Việt Nam giai đoạn 1945- 1975
Bước 2: HS tự đọc và nghiên cứu tài liệu, thảo luận nhóm với các bạn về các nội dung kiến thức liên quan
Bước 3: Học sinh biên soạn nội dung cần trình bày trong cẩm nang theo định hướng của giáo viên
Bước 4: Giáo viên chốt lại các kiến thức cơ bản, quan trọng (đã học, hoặc kiến thức mới vừa tìm hiểu) cho học sinh
5 Tiêu chí đánh giá của Hoạt động (dùng để đánh giá hoạt động của Nhóm).
đa
Điểm đạt được
Số lượng tác phẩm khảo sát được đầy đủ,
Phân loại chính xác (tác phẩm chính khóa,
đọc thêm, ngoài sách giáo khoa)
2đ
Nội dung chính về nội dung và nghệ thuật của
các phẩm Văn học giai đoạn 1945- 1975
5đ
C Hoạt động 3 (thời lượng: 1 buổi ngoài giờ học): Giải quyết vấn đề
1 Mục đích
HS đưa ra được ít nhất một giải pháp giải quyết vấn đề thiết kế Cẩm nang các tác phẩm Văn học Việt Nam giai đoạn 1945- 1975
Trang 52 Nội dung
- Giải pháp 1: Thiết kế hình tròn dạng vòng xoay như một ổ đĩa thông tin để tạo độ ngẫu nhiên trong quá trình tra cứu cẩm nang Phần chứa thông tin các tác phẩm sẽ thiết kế thành các thẻ gắn xung quanh vòng tròn
- Giải pháp 2: Thiết kế hình chữ nhật dạng ngôi nhà thông tin, phía trước là các ô thẻ thông tin tác giả, tác phẩm Mặt sau là phần tra cứu thông tin nội dung và nghệ thuật tác phẩm
3 Dự kiến sản phẩm của học sinh
- Bản thiết kế Cẩm nang hình tròn dạng vòng xoay bằng giấy Cotton (nhóm 1)
- Bản thiết kế Cẩm nang hình chữ nhật bằng giấy Cotton (nhóm 2)
4 Các bước thực hiện/cách thức hoạt động
Bước 1: HS thảo luận nhóm về giải pháp
Bước 2: Các nhóm HS đề xuất giải pháp thiết kế cẩm nang trên cơ sở tính toán kích thước, hình dáng của cẩm nang
Bước 3: GV xác nhận cách thức giải quyết tình huống và các đề xuất giải pháp của học sinh
5 Tiêu chí đánh giá của Hoạt động (dùng để đánh giá hoạt động của Nhóm)
đa Điểm đạt được
Đề xuất giải pháp phù hợp, có tính khả thi 5đ
Thảo luận nhóm khách quan, thống nhất ý
D Hoạt động 4 (thời lượng: 1 buổi ngoài giờ học): Thiết kế sản phẩm
1 Mục đích
HS thiết kế Cẩm nang các tác phẩm Văn học Việt Nam giai đoạn 1945- 1975
2 Nội dung
Các nhóm thực hiện kế hoạch thiết kế Cẩm nang các tác phẩm Văn học Việt Nam giai đoạn 1945- 1975
3 Dự kiến sản phẩm của học sinh
- Sản phẩm Cẩm nang hình tròn dạng vòng xoay bằng giấy Cotton (nhóm 1)
- Sản phẩm Cẩm nang hình chữ nhật bằng giấy Cotton (nhóm 2)
4 Các bước thực hiện/cách thức hoạt động
Bước 1: Học sinh thảo luận nhóm để dự kiến các nguyên vật liệu để thiết kế sản phẩm, và phân chia nhiệm vụ cho các thành viên
Nguyên vật liệu: 5 bìa Cotton, 3 tờ giấy roki A0, 4 xấp giấy màu, 1 hộp que gỗ,
20 tờ giấy A4, 2 cuộn băng keo, 3 cây keo nến, kéo, bút lông, thước dây, 02 con ốc vít loại lớn
5
Trang 6Bước 2: Học sinh thực hiện các nhiệm vụ được giao
Bước 3: Các nhóm học sinh thiết kế hoàn chỉnh mô hình
Quy trình thiết kế cẩm nang các tác phẩm văn học Việt Nam giai đoạn 1945- 1975
- Đo đạc, chia tỉ lệ các mảnh ghép, khung sản phẩm
- Bọc khung sản phẩm bằng giấy roki
- Thiết kế các thẻ thông tin bao gồm những nét chính về nội dung và nghệ thuật của các tác phẩm
- Thiết các ô chứa dữ liệu tên tác giả, tên tác phẩm Tạo tính ngẫu nhiên bằng cách đục các lỗ trên mặt trước của khung sản phẩm
- Gắn các thẻ thông tin, thẻ dữ liệu tên tác giả- tác phẩm vào vị trí đã lựa chọn
- Trang trí bằng màu nước, giấy màu
Bước 4: Giáo viên quan sát hỗ trợ và tư vấn cho học sinh cách thức thiết kế thành công sản phẩm
5 Tiêu chí đánh giá của hoạt động (dùng để đánh giá hoạt động của Nhóm)
đa Điểm đạt được
Sản phẩm hoàn thành theo đúng kế hoạch bản
thiết kế
5đ Sản phẩm có thể đưa vào sử dụng thực tế 5đ
E Hoạt động 5 (thời lượng: 1 tiết): Chia sẻ và thảo luận
1 Mục đích
- Học sinh bổ trợ kiến thức và kinh nghiệm cho nhau để cùng nhau hoàn thiện sản phẩm, góp phần hoàn thiện vốn kiến thức của mỗi cá nhân học sinh
- Tạo ra được sự gắn kết giữa các thành viên trong lớp, cùng nhau học tập và cùng nhau tiến bộ
2 Nội dung
Học sinh chia sẻ các kiến thức và kinh nghiệm để các nhóm hoàn thiện sản phẩm
3 Dự kiến sản phẩm của học sinh
Các góp ý để hoàn thiện sản phẩm của các nhóm
4 Các bước thực hiện/cách thức hoạt động
Bước 1: Các nhóm thuyết minh sản phẩm của nhóm mình
Nhóm 1: Cẩm nang hình tròn
Trang 8- Chọn một thẻ bất kì ở mặt trước sản phẩm, trên thẻ có tên tác giả, người sử dụng phải đọc được tên tác phẩm tiêu biểu của tác giả đó được học trong chương trình Ngữ văn
12 HKI
- Kiểm tra lại thông tin tác giả, tác phẩm bằng cách lật mặt giấy trên các ô thẻ
- Tra cứu thông tin về nội dung và nghệ thuật của tác phẩm đó bằng cách rút các thẻ phía trên vòng tròn đã được sắp xếp thành 2 lớp (màu xanh nhạt trên đầu thẻ là thẻ nội dung, thẻ xanh đậm là thẻ nghệ thuật)
Nhóm 2: Cẩm nang hình chữ nhật
- Chọn ngẫu nhiên 1 thẻ gỗ trong hộp thẻ, trên thẻ có ghi 1 con số
- Tra mã thẻ trên hộp cẩm nang để biết tên tác giả cần tìm
- Người sử dụng phải đọc được tên tác phẩm tiêu biểu của tác giả đó được học trong chương trình Ngữ văn 12 học kì I
- Tra cứu thông tin về nội dung và nghệ thuật của tác phẩm đó bằng cách rút các thẻ phía mặt sau của hộp cẩm nang
Trang 9Bước 2: Cả lớp thảo luận về mức độ đạt được tiêu chí của các nhóm, về ưu điểm, nhược điểm của các sản phẩm
Bước 3: Cả lớp thảo luận về cách khắc phục các nhược điểm của các sản phẩm Bước 4: Giáo viên xác nhận các góp ý thảo luận của học sinh
5 Tiêu chí đánh giá của hoạt động (dùng để đánh giá hoạt động của Nhóm)
đa Điểm đạt được
Thuyết minh rõ ràng, khoa học về sản phẩm 5đ
Giá trị thực tiễn của sản phẩm khi được áp
F Hoạt động 7 (thời lượng: 1 buổi ngoài giờ học): Điều chỉnh thiết kế
9
Trang 101 Mục đích
GV hỏi và phân tích các vấn đề kĩ thuật của các nhóm Các mô hình đó hoạt động đã tốt chưa, nếu chưa tốt thì phải điều chỉnh lại sao cho nó hoàn thiện Nếu sản phẩm hoạt động đã tốt rồi thì GV lưu ý với các nhóm về tính thẩm mĩ
Các nhóm khắc phục các nhược điểm của nhóm để hoàn thiện sản phẩm
2 Nội dung
Trên cơ sở sản phẩm học tập của học sinh, giáo viên nhận xét, đánh giá; học sinh ghi nhận các kết quả và tiếp tục chỉnh sửa, bổ sung, hoàn thiện sản phẩm
3 Dự kiến sản phẩm của học sinh
Mẫu mô hình hoàn thiện hơn của các nhóm
4 Các bước thực hiện/cách thức hoạt động
Bước 1: Các nhóm học sinh dựa trên các góp ý của các bạn và cô giáo để đưa ra kế hoạch hoàn thiện sản phẩm của nhóm mình
Bước 2: Các nhóm thực hiện kế hoạch hoàn thiện sản phẩm
Bước 3: Giáo viên động viên và hỗ trợ các nhóm hoàn thiện sản phẩm
Bước 4: Giáo viên tổng kết buổi học sau một chuỗi các hoạt động
5 Tiêu chí đánh giá của hoạt động (dùng để đánh giá hoạt động của Nhóm)
đa Điểm đạt được
VI PHỤ LỤC
1.Phân công nhiệm vụ nhóm
Nhóm 1
ST
1 Nguyễn Thị vân Anh Trưởng nhóm 1 Chịu trách nhiệm chung về việc
tổ chức nhóm thiết kế sản phẩm
Thuyết trình sản phẩm
2 Phạm Thanh Diệu Thư kí Ghi chép nhật kí hoạt động
nhóm, các biên bản thảo luận
3 Nguyễn Ngọc Linh
Trang 11nhóm, các ý kiến đóng góp hoàn thiện sản phẩm
4 Nguyễn Quang Huy Thành viên Tìm hiểu, biên soạn nội dung
các thẻ thông tin
Trang trí khung sản phẩm, ghi nội dung thông tin lên thẻ tra cứu
6 Hoàng Ngọc Ly Na Thành viên
7 Nguyễn Ngọc Nhã
Khanh
Thành viên
8 Nguyễn Minh Thu Thành viên
Thiết kế mô hình sản phẩm
9 Bùi Quốc Phi Thành viên
10 Phạm Hùng Phi Thành viên
11 Nguyễn Minh Quân Thành viên
12 Đào Quang Thuận Thành viên
13 Phạm Trường Thành Thành viên
14 Nguyễn Dương
Trung Hiếu
Thành viên Chuẩn bị nguyên vật liệu, đảm
bảo vệ sinh phòng học - khu vực thiết kế sau các buổi hoạt động ngoài giờ
15 Phạm Nhật Đan Thành viên Ghi hình, dựng phim về quá
trình thực hiện sản phẩm của nhóm
11
Trang 12Nhóm 2
Trang 131 Nguyễn Ngọc Đan
Kha Trưởng nhóm1 Chịu trách nhiệm chung về việc tổ chức nhóm thiết kế sản phẩm
2 Trần Thụy Quyên
Thư kí
Ghi chép nhật kí hoạt động nhóm, các biên bản thảo luận nhóm, các ý kiến đóng góp hoàn thiện sản phẩm
3 Hoàng Hồng Quyên
4 Hoàng Ngọc Minh Thành viên Tìm hiểu, biên soạn nội dung các thẻ
thông tin
Trang trí khung sản phẩm, ghi nội dung thông tin lên thẻ tra cứu
6 Trần Nguyên Tịnh Vũ Thành viên
7 Nguyễn Ngọc Khánh
Huyền
Thành viên
8 Lê Trúc Hồng Anh Thành viên
Thiết kế mô hình sản phẩm
9 Nguyễn Minh Quân Thành viên
10 Lương Minh Khôi Thành viên
11 Lê Minh Thắng Thành viên
12 Nguyễn Thanh Tuấn Thành viên
13 Nguyễn Thị Thanh
14 Đỗ Hoàng Khánh Linh Thành viên Chuẩn bị nguyên vật liệu, đảm bảo vệ sinh
phòng học - khu vực thiết kế sau các buổi hoạt động ngoài giờ
15 Nguyễn Nhật Đan Thành viên Ghi hình, dựng phim về quá trình thực
hiện sản phẩm của nhóm
13