Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng khi làm việc với ĐHQGHN đã nhấn mạnh, từng bước xây dựng ĐHQGHN trở thành đại học nghiên cứu hàng đầu cả nước, đẩy mạnh công tác nghiên cứu khoa học, chuyển [r]
Trang 136 Bản tin Đại học Quốc gia Hà Nội
NGHIÊN CỨU
Trang 2Số 285 - 2014
Là đại học nghiên cứu hàng đầu cả nước, ĐHQGHN đã đẩy mạnh công tác nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ, phát huy năng lực các nhà khoa học để ngày càng có nhiều công trình nghiên cứu, sáng chế có giá trị cao, đem lại ứng dụng thiết thực, hiệu quả cho tiến trình xây dựng vào bảo vệ Tổ quốc
Hướng dẫn số 1206/HD-ĐBCLGD là cú hích quan trọng để ĐHQGHN tiếp tục khẳng định
vị thế của mình trong khu vực và quốc tế.
NGHIÊN CỨU DẪN DẮT ĐÀO TẠO Hai nhiệm vụ quan trọng nhất của một trường đại học nghiên cứu là truyền thụ kiến thức và sáng tạo tri thức, trong đó nhiệm vụ sáng tạo tri thức là cốt lõi Các trường đại học muốn đổi mới sáng tạo và bảo đảm chất lượng đào tạo cần phải coi trọng hoạt động nghiên cứu khoa học, đặc biệt là định hướng trở thành trường đại học nghiên cứu Trong đó, chất lượng đào tạo, thành tích nghiên cứu khoa học và hội nhập quốc tế được xem là những tiêu chí quan trọng hàng đầu Các trường đại học nghiên cứu thường là nơi nảy sinh các tư tưởng, hệ tiên đề, từ đó thiết lập những nền móng căn bản của các ngành khoa học Chính vì vậy, các trường đại học nghiên cứu tiên tiến có vai trò nòng cột trong hệ thống giáo dục đại học của mỗi quốc gia
Theo GS.TSKH Nguyễn Đình Đức - Trưởng Ban Đào tạo ĐHQGHN, tại các trường đại học nghiên cứu, công tác nghiên cứu khoa học luôn được gắn kết chặt chẽ với đào tạo Đào tạo thông qua nghiên cứu và nghiên cứu khoa học để tiếp cận đỉnh cao của trí thức, từ đó quay trở lại đào tạo với chất lượng cao, trình độ cao
ĐHQGHN là đơn vị hàng đầu về nghiên cứu khoa học công nghệ
ở Việt Nam Với quan điểm giảng viên là nhà khoa học, đào tạo dựa vào nghiên cứu và nghiên cứu phục vụ nâng cao chất lượng đào tạo, nguồn nhân lực thực hiện các hoạt động nghiên cứu KHCN ở ĐHQGHN không chỉ có nghiên cứu viên mà bao gồm các giảng viên, nghiên cứu sinh, học viên cao học và sinh viên đại học
Các hoạt động KHCN của ĐHQGHN được gắn kết với mục tiêu đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao tạo ra các sản phẩm KHCN đỉnh cao, có tính ứng dụng cao, đáp ứng nhu cầu cao của xã hội
Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng khi làm việc với ĐHQGHN đã nhấn mạnh, từng bước xây dựng ĐHQGHN trở thành đại học nghiên cứu hàng đầu cả nước, đẩy mạnh công tác nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ, phát huy năng lực các nhà khoa học để ngày càng có nhiều công trình nghiên cứu, sáng chế có giá trị cao, đem lại ứng dụng thiết thực, hiệu quả cho tiến trình xây dựng
ĐỨC MINH
Ảnh: BÙI TUẤN
Trang 338 Bản tin Đại học Quốc gia Hà Nội
vào bảo vệ Tổ quốc Thực hiện tốt gắn
kết chặt chẽ công tác đào tạo với nghiên
cứu khoa học; gắn hoạt động của nhà
trường với doanh nghiệp và đời sống xã
hội
Trong thời gian qua nhiều chương
trình đào tạo chất lượng cao đã được
kiểm định đạt chuẩn chất lượng của
mạng lưới các đại học ASEAN Các nhóm
nghiên cứu của ĐHQGHN đã có đóng
góp tích cực cho nghiên cứu khoa học
và đào tạo sau đại học, cụ thể là từ năm
2008 đến nay, thông qua hoạt động
nghiên cứu, ĐHQGHN đã đào tạo sau
đại học hiệu quả và có chất lượng tốt:
đã cấp bằng cho 12.334 thạc sĩ (và đang
đào tạo trên 11.000 học viên cao học),
423 tiến sĩ (và đang đào tạo 1.180 NCS);
xuất bản bổ sung trên 500 sách chuyên
khảo, giáo trình; đăng tải hơn 1.000 bài
báo trên các tạp chí quốc tế, hơn 3.000
bài báo trên các tạp chí khoa học trong
nước; 1.500 báo cáo tại các hội nghị
khoa học quốc tế, 2.000 báo cáo tại các
hội nghị khoa học trong nước; thực hiện
trên 500 đề tài KH&CN các loại
ĐHQGHN có nhiều nhóm nghiên cứu
mạnh, nhiều nhóm nghiên cứu quốc tế,
nhiều nhà khoa học có tên tuổi được
cộng đồng các nhà khoa học trong và
ngoài nước biết đến Đội ngũ các nhà
khoa học đầu ngành đông và mạnh
chính là vốn quý nhất, là niềm tự hào
của ĐHQGHN
Cũng cần nhấn mạnh là bên cạnh các
kết quả nghiên cứu, các nhóm nghiên
cứu đều có kết quả và chất lượng đào
tạo rất tốt Theo thống kê từ năm 2012
đến nay, khoảng 50% số NCS của các
ngành KHTN-CN của ĐHQGHN khi bảo
vệ luận án tiến sĩ đều có bài đăng trên
các tạp chí quốc tế Đáng lưu ý là 80%
các công bố quốc tế của các thầy, cô
hướng dẫn là công bố đồng tác giả với
các nghiên cứu sinh
NÂNG CAO VỊ THẾ
Mục tiêu phấn đấu của ĐHQGHN là
trở thành trung tâm đại học nghiên cứu
đa ngành, đa lĩnh vực đạt chuẩn quốc tế,
nằm trong nhóm 200 đại học hàng đầu
châu Á vào năm 2015, trong nhóm 100
đại học tiên tiến vào năm 2020 Để giúp các đơn vị thành viên và trực thuộc định
vị hiện trạng, xác định đúng kế hoạch phát triển theo hướng đạt chuẩn đại học nghiên cứu của khu vực và quốc tế, từ đầu năm 2013, ĐHQGHN đã ban hành
Bộ tiêu chí 1206, tên đầy đủ là Hướng dẫn số 1206/HD - ĐBCLGD
Theo GS.TS Nguyễn Hữu Đức – Phó Giám đốc ĐHQGHN, Bộ tiêu chí được thiết kế dựa trên nhiều bảng đánh giá
và xếp loại của nhiều trường đại học và hiệp hội uy tín thế giới - cơ sở phân loại của Đại học Carnegie, tiêu chí gắn sao đại học của Bảng xếp hạng QS, tiêu chí xác định đại học nghiên cứu của Hiệp hội các trường đại học Mỹ (Association
of American Universities), đồng thời có cân nhắc các yếu tố trong hoàn cảnh của Việt Nam - để làm căn cứ phân tích nội bộ, quản trị hệ thống, và hoạch định
lộ trình phát triển
Sự kiện ĐHQGHN vừa công bố bộ tiêu chí dành cho trường đại học nghiên cứu áp dụng tại các đơn vị thành viên
đã phần nào giải quyết vướng mắc trong việc định hướng khung lý luận để hình thành trường đại học nghiên cứu đạt chuẩn khu vực và quốc tế Bộ tiêu chí
1260 gồm nhiều nhóm trong đó nổi bật
là nhóm tiêu chí về thành tích nghiên cứu khoa học và chuyển giao tri thức
Theo bảng xếp hạng các trường đại học trên thế giới
QS, năm 2014, ĐHQGHN thuộc nhóm các trường đứng
từ thứ 161 đến 170 ở châu Á, trong khi năm 2013, trường còn nằm ngoài top 200, thuộc nhóm từ 201 đến 205 Còn theo bảng xếp hạng các đơn vị nghiên cứu khoa học SCImago (Tây Ban Nha), năm 2014, ĐHQGHN xếp thứ 284 trên thế giới về chỉ số đổi mới sáng tạo trong, so với thứ hạng 376
hồi năm ngoái.
Trang 4Số 285 - 2014
Thực tế cho thấy các lĩnh vực
ĐHQGHN có thế mạnh, đặc biệt là khoa
học cơ bản tiếp tục được phát huy, một
số lĩnh vực mới, liên ngành được phát
triển Năng lực nghiên cứu khoa học của
ĐHQGHN được tăng cường đáng kể,
trong đó đã có một số sản phẩm khoa
học công nghệ cao Bên cạnh đó, tỷ lệ
hoạt động đào tạo/nghiên cứu khoa
học/dịch vụ của ĐHQGHN dần đạt tiêu
chí của một đại học nghiên cứu, với tỷ lệ
xấp xỉ 6/3/1 Chính bởi vậy Bộ tiêu chí đại
học nghiên cứu do ĐHQGHN công bố
chính là cơ sở để ĐHQGHN và các đơn
vị định vị hiện trạng, xác định đúng kế
hoạch phát triển để ưu tiên đầu tư
Có thể thấy, trong thời gian qua,
những công bố khoa học của các nhà
khoa học và các nhóm nghiên cứu đã
đóng góp vai trò quan trọng trong việc
đưa ĐHQGHN lọt vào danh sách 250
đại học hàng đầu châu Á trong bảng
xếp hạng QS từ năm 2012 Đặc biệt,
ĐHQGHN là một trong 3 đơn vị dẫn
đầu cả nước về các công trình nghiên
cứu khoa học được công bố quốc tế
Vị thế quốc tế của ĐHQGHN không ngừng tăng lên: lọt vào top 250 các đại học hàng đầu châu Á, trong đó một số lĩnh vực lọt vào top 100 và top 200 theo bảng xếp hạng QS năm 2013 Nhiều thành tựu nổi bật như: Mô hình đại học nghiên cứu đa ngành, đa lĩnh vực từng bước được hoàn thiện; Sự liên thông, liên kết, hợp tác giữa các đơn vị được tăng cường, góp phần xây dựng ĐHQGHN thành một thực thể hữu cơ, gia tăng các giá trị, tạo nên các sản phẩm độc đáo, có sức cạnh tranh cao
Thế mạnh và khả năng tích hợp tri thức đa ngành, đa lĩnh vực của ĐHQGHN
đã được phát huy hiệu quả trong các nghiên cứu liên ngành như: Nghiên cứu
y dược học phục vụ nâng cao sức khỏe, chữa bệnh; nghiên cứu xây dựng, phát triển, bảo tồn văn hóa và chứng minh giá trị toàn cầu các di sản của dân tộc như Khu động Phong Nha Kẻ Bàng, Khu Hoàng thành Thăng Long, Đô thị cổ Hội
An và Cố đô Huế, tạo tiền đề rất quan
trọng, quyết định để UNESCO công nhận
di sản thiên nhiên và di sản văn hóa thế giới ĐHQGHN cũng đã có những đóng góp quan trọng vào phát triển bền vững, bảo vệ môi trường, phòng tránh thiên tai, tiên phong nghiên cứu và xây dựng ngành biến đổi khí hậu ở Việt Nam
Còn theo bảng xếp hạng các trường đại học trên thế giới QS, năm 2014, ĐHQGHN thuộc nhóm các trường đứng
từ thứ 161 đến 170 ở châu Á, trong khi năm 2013, trường còn nằm ngoài top
200, thuộc nhóm từ 201 đến 205 Còn theo bảng xếp hạng các đơn vị nghiên cứu khoa học SCImago (Tây Ban Nha), năm 2014, ĐHQGHN xếp thứ 284 trên thế giới về chỉ số đổi mới sáng tạo trong,
so với thứ hạng 376 hồi năm ngoái
GS.TS Nguyễn Hữu Đức nhấn mạnh, những con số này có thể coi là kết quả xứng đáng cho sự kiên định với quản trị mục tiêu mà ĐHQGHN đã triển khai
Ảnh: BÙI TUẤN