Khi đưa vắc xin vào cơ thể vật nuôi khoẻ ( bằng phương pháp tiêm, nhỏ, chủng) cơ thể phản ứng lại bằng cách sản sinh ra kháng thể chống lại sự xâm nhiễm của mầm bệnh tương ứng ( hay còn[r]
Trang 1NỘI DUNG ÔN TẬP TUẦN 24 - 27 A.CHUẨN KIẾN THỨC, KỸ NĂNG
1 Kiến thức
- Biết được vai trò của chuồng nuôi và vệ sinh bảo vệ môi trường trong chăn nuôi
- Hiểu được tác dụng và cách sử dụng vắc xin phòng bệnh cho vật nuôi
- Hiểu được nguyên nhân gây bệnh cho vật nuôi
- Hiểu được tác dụng và cách sử dụng vắc xin phòng bệnh cho vật nuôi
- Làm được các công việc như sử dụng vắc xin phòng bệnh cho gia súc, gia cầm
2 Kĩ năng:
- Xác định được những tiêu chí của một chuồng nuôi hợp vệ sinh
- Làm được các công việc như sử dụng vắc xin phòng bệnh cho gia súc, gia cầm
- Biết được biện pháp chủ yếu để phòng và trị bệnh cho vật nuôi
- Biết cách phòng và trị bệnh cho vật nuôi ở gia đình
- Vận dụng tốt vào chăn nuôi gia đình
B.NỘI DUNG
I Chuồng nuôi và vệ sinh trong chăn nuôi
1 Tầm quan trọng của chuồng nuôi
* Khái niệm:
Chuồng nuôi là nhà ở của vật nuôi, chuồng nuôi phù hợp sẽ bảo vệ sức khỏe vật nuôi và góp phần nâng cao năng suất chăn nuôi
* Tầm quan trọng của chuồng nuôi:
- Giúp vật nuôi tránh được những thay đổi của thời tiết.
Trang 2- Hạn chế tiếp xúc với mầm bệnh.
- Giúp người chăn nuôi có thể thực hiện chăn nuôi theo qui trình khoa học.
- Giúp quản lí tốt vật nuôi, có thể thu chất thải làm phân bón
2 Tiêu chuẩn chuồng nuôi hợp vệ sinh
- Nhiệt độ thích hợp (đông ấm, hề mát)
- Độ ẩm trong chuồng 60 – 75%
- Độ thông thoáng tốt
- Độ chiếu sáng thích hợp từng loại vật nuôi
- Không khí: ít độc hại
3 Vệ sinh phòng bệnh
a Tầm quan trọng của vệ sinh trong chuồng nuôi
- Vệ sinh trong chăn nuôi là để phòng ngừa bệnh dịch xảy ra, bảo vệ sức khoẻ vật nuôi và nâng cao năng suất chăn nuôi
- Phương châm: Phòng bệnh hơn chữa bệnh
b Các biện pháp vệ sinh phòng bệnh trong chăn nuôi
* Vệ sinh môi trường sống của vật nuôi
- Khí hậu trong chuồng: nhiệt độ, độ ẩm, ánh sáng không khí…
- Xây dựng chuồng nuôi (hướng chuồng, kiểu chuồng)
- Thức ăn
- Nước (uống, tắm)
* Vệ sinh thân thể cho vật nuôi
Tắm, chải, vận động hợp lí
II Phòng, trị bệnh cho vật nuôi
Trang 31.Khái niệm bệnh
Vật nuôi bị bệnh khi có sự rối loạn chức năng sinh lí trong cơ thể do tác động của
cá yếu tố gây bệnh
> Làm giảm khả năng thích nghi, giảm sút khả năng sản xuất, giá trị kinh tế của vật nuôi
2.Nguyên nhân sinh ra bệnh
Có 2 nguyên nhân sinh ra bệnh:
- Yếu tố bên trong ( yếu tố di truyền): Cấu trúc di truyền biến đổi-> sinh bệnh Hoặc bố mẹ mắc bệnh di truyền -> truyền lại cho con cháu
- Yếu tố bên ngoài:
+ Cơ học ( chấn thương )
+ Lí học ( nhiệt độ cao )
+ Hóa học ( ngộ độc 0
+ Sinh học: Kí sinh trùng ( gian sán…); vi sinh vật ( vi rút, vi khuẩn
3 Phòng trị bệnh cho vật nuôi.
* Nguyên tắc: phòng bệnh là chính, phòng bệnh hơn chữa bệnh
* Các biện pháp phòng bệnh:
- Tiêm phòng vacxin
- Chăm sóc chu đáo từng loại vật nuôi
- Vệ sinh sạch sẽ môi trường, thức ăn, nước uống
- Vật nuôi ốm không mổ thịt, không bán đề phòng lây lan bệnh
* Trị bệnh:
- Mời cán bộ y tế đến khám và điều trị kịp thời
III Vắc xin phòng bệnh cho vật nuôi
Trang 41.Tác dụng của vắc xin
a Vắc xin là gì?
*Khái niệm:
Các chế phẩm sinh học dùng để phòng bệnh truyền nhiễm gọi là vắc xin.Vắc xin được chế từ chính mầm bệnh gây ra bệnh mà ta muốn phòng ngừa
Có 2 loại vắc xin:
+ Vắc xin nhược độc (vắc xin sống): cho miễn dịch mạnh, ổn định, thời gian miễn dịch dài nhưng cơ thể gây ra phản ứng
+ Vắc xin chết (vắc xin vô hoạt): An toàn ổn định, dễ sử dụng nhưng hiệu quả kém, thời gian miễn dịch ngắn
b Tác dụng của vắc xin
Khi đưa vắc xin vào cơ thể vật nuôi khoẻ ( bằng phương pháp tiêm, nhỏ, chủng) cơ thể phản ứng lại bằng cách sản sinh ra kháng thể chống lại sự xâm nhiễm của mầm bệnh tương ứng ( hay còn nói cơ thể có đáp ứng miễn dịch ) Khi mầm bệnh xâm nhập lại, cơ thể vật nuôi có khả năng tiêu diệt mầm bệnh, vật nuôi không bị mắc bệnh gọi là vật nuôi có khả năng miễn dịch
2 Một số điều cần chú ý khi sử dụng vắc xin
a.Bảo quản :
Chất lượng và hiệu lực của văcxin phụ thuộc vào điều kiện bảo quản nên phải giữ vắcxin đúng nhiệt độ theo chỉ dẫn trên nhãn thuốc, không để chỗ nóng hoặc chỗ có ánh sáng mặt trời
b.Sử dụng :
-Chỉ sử dụng vắc xin cho vật nuôi khỏe
- Khi sử dụng phải tuân theo chỉ dẫn trên nhãn thuốc
_ Vắc xin đã pha phải dùng ngay
- Dùng vắc xin xong phải theo dõi vật nuôi 2 – 3 giờ tiếp theo
Trang 5- Thấy vật nuôi dị ứng thuốc phải báo cho cán bộ thú y để giải quyết kịp thời.
C CÂU HỎI ÔN TẬP
Câu 1: Vai trò và nhiệm vụ của ngành chăn nuôi ở nước ta?
Nêu nguồn gốc của thức ăn vật nuôi?
Câu 2: Hãy nêu vai trò của các chất dinh dưỡng trong thức ăn đối với vật
nuôi?
Câu 3: Hãy nêu các phương pháp chế biến thức ăn?
Câu 4: Những phương pháp dự trữ thức ăn?
Câu 5: Nêu phương pháp sản xuất thức ăn giầu Gluxit?
Câu 6: Phương pháp sản xuất thức ăn giầu Protein?
Câu 7: Bài tập SGK / 117
Câu 8: Điền các nội dung bằng chữ a,b,c vào tiếp các loại bệnh 1, 2, 3 cho đúng
1 Bệnh truyền nhiễm
2 Bệnh thông thường
3 Bệnh do gen
a, Bệnh tụ huyết trùng
b, Bệnh mò gà
c, Bệnh sán lá gan
d, Bệnh rận ở chó
e, Bệnh đóng dấu ở lợn
g, Bệnh dịch tả lợn
h, Bệnh bạch tạng ở trâu
i, Bệnh thiếu 1 chân bẩm sinh ở gia súc
k, Bệnh ghẻ chân chó
l Bệnh giun đũa gà
m, Bệnh ngã gẫy chân
Trang 6Câu 9: Trong quá tình chế biến thức ăn giàu Gluxit bằng men theo em thì:
a Tại sao sau 24h lấy sản phẩm kiểm tra thấy nhiệt độ tăng?
b Mùi của thức ăn ủ đạt yêu cầu là mùi gì?
Câu 10:
Protein được cơ thể vật nuôi hấp thu dưới dạng các (a) Lipit được hấp thu dưới dạng các (b)
(c) được hấp thu dạng đường đơn Muối khoáng được cơ thể vật nuôi hấp thu dưới dạng các (d)
Câu 11: Vắc xin là gì? Vắc xin có mấy loại?
Cần bảo quản vắc xin như thế nào ?
D HƯỚNG DẪN TRẢ LỜI
Câu 1: Vai trò:
- Cung cấp thực phẩm
- Cung cấp sức kéo
- Cung cấp phân bón cho nông nghiệp
- Là TP cho 1 số ngành chế biến khác
+ Nhiệm vụ:
- Phát chiển chăn nuôi toàn diện
* Đa dạng về loại vật nuôi
* Đa dạng về quy mô chăn nuôi
- Đẩy mạnh chuyển giao tiến bộ KHKT vào sản xuất
Trang 7- Đầu tư cho nghiên cứu và quản lí.
- Các vật nuôi trong cùng một giống phải có chung nguồn gôc
- Có đặc điểm về ngoại hình, năng suất giống nhau
- Có tính di truyền ổn định
- Đạt đến một số lượng cá thể nhất định
- Thức ăn có nguồn gốc thực vật như rau củ, quả
- Thức ăn có nguồn gốc động vật như cá, tôm, cua, ốc…
- Thức ăn chất khoáng hay là thức ăn hỗn hợp
Câu 2:
- Thức ăn vật nuôi chứa các chất dinh dưỡng: Protein, Lipit, Gluxit, nước, vitamin và chất khoáng
+ Protein cung cấp vật liệu xây dựng các tế bào, cơ quan, hệ cơ quan
+ Lipit là dung môi hòa tan các vitamin A,D,E,K là nguồn cung cấp năng lượng cho cơ thể
+ Gluxit cung cấp năng lượng tạo mỡ, sữa
+ Vitamin giúp cơ thể phát triển các vi khuẩn gây bệnh
+ Khoáng cấu thành bộ xương
Câu 3:
- Phương pháp vật lí (cơ học, nhiệt học)
xay, phơi, nấu chín làm giảm độ thô cứng, giảm khối lượng và làm giảm chất độc hại
- Phương pháp hóa học: là dùng các chất hóa học làm mềm hóa thức ăn
- Phương pháp sinh học: chế biến thức ăn bằng lên men rượu
Câu 4:
- Làm khô: thức ăn ở dạng khô dưới ánh sáng mặt trời, sấy bằng điện hoặc bằng than
Trang 8- Ủ xanh: làm dự trữ thức ăn dưới dạng nhiều nước.
Câu 5:
- Luân canh, xen canh, tăng vụ, gối vụ…
- Tận dụng đất đai để trồng rau, cỏ
- Tận dụng sản phẩm trong trồng trọt
- Nhập khẩu một số sản phẩm
Câu 6:
- Nuôi và khai thác nhiều sản phẩm thủy sản nước ngọt và nước mặn
- Nuôi và tận dụng thức ăn từ động vật
- Trồng xen canh, tăng vụ… những cây họ đậu
Câu 7:
Đáp án 2a:
nhiệt độ độ ẩm độ thông thoáng
b Muốn chuồng nuôi hợp vệ sinh, khi xây dựng chuồng nuôi phải xây dựng đúng kĩ thuật về chon địa điểm, hướng chuồng, nền chuồng tường bao, mái che và bố trí các thiết bị khác (máng ăn, uống )
- Chọn hướng chuồng theo kiểu hướng nam hoặc đông nam vì: sẽ che được gió đông bắc lạnh và được tận hưởng gió đông nam mát mẻ
Câu 8:
HS làm bài:
1 Bệnh truyền nhiễm: a, e, g, n
2 Bệnh thông thường: b, c, d, k, m
3 Bệnh do gen: h, i
Câu 9:
a - Do vi sinh vật phân hủy tinh bột biến thành đường rượu giải phóng năng lượng
Trang 9b - Có mùi thơm rượu nhẹ
Câu 10:
(a) Axit Amin (c) Gluxit
(b) Glyxerin và Axit béo (d) Ion khoáng
Câu 11:
* Khái niệm: Vắc xin là các chế phẩm sinh học dùng để phòng bệnh truyền nhiễm Vắc xin được chế từ chính mầm bệnh gây ra bệnh mà ta muốn phòng ngừa
* Có 2 loại vắc xin:
- Vắc xin nhược độc (vắc xin sống): cho miễn dịch mạnh, ổn định, thời gian miễn dịch dài nhưng cơ thể gây ra phản ứng
- Vắc xin chết (vắc xin vô hoạt): An toàn ổn định, dễ sử dụng nhưng hiệu quả kém, thời gian miễn dịch ngắn
*Phải giữ vắc xin đúng nhiệt độ theo chỉ dẫn trên nhãn thuốc, không để vắc xin chỗ nóng và chỗ có ánh sáng mặt trời
+ Nhiệt độ bảo quản thích hợp từ 4 -> 160 C