Sử 7 - Tiết 19: Đời sống kinh tế, văn hóa

Đây là loại gốm mà chất men được tạo ra từ nguồn gốc silicat cộng với kiềm có lẫn tạp chất sắt nung ở dạng lửa hoàn nguyên tử từ 1100độ đến 1200độ để cho ta một chất men màu xanh dịu[r]

BÀI 12 Đời sống kinh tế,văn

hoá

• Tiết 20 I -ĐỜI SỐNG KINH TẾ

1.Sự chuyển biến của nền nông nghiệp

Em hãy cho biết đặc điểm nền kinh tế chính

của xã họi phong kiến đó là

gì? - Hãy cho biết ruộng đất nhà Lý thuộc

quyền

sở hữu của ai và được sử dụng như thế

nào ?

-Ruộng đất đều thuộc quyền sở hữu của nhà vua do dân canh tac.

- Giống như thời Đinh-Tiền Lê,các vua nhà Lí

thường về các địa phương lam gì?

- Em hiểu tịch điền là gì?

â

Nêu dẫn chứng cụ thể?

- Quan sat kênh hinh Đền Đô- nơi thờ 8 vị vua

nhà Lý{Từ Sơn-Bắc Ninh},em hãy miêu tả

Và cho biết: :vì sao nhân dân ta lại lập đền

thợ Lý bát đế?

La người của quê hương nhà Lý,em đa

bao giờ ghé thăm nơi di tich lịch sử

nổi tiếng này chưa? Hoặc em biết g ì

thêm

Ngoài sách giáo khoa về cụ thể nơi lập

đền

thờ của 8 vị vua nhà Lý ?

- Em c ó suy ngĩ gì khi được vinh dư là

người cũa quê hương nh à Lý?

- Theo em,ngoài ruộng đất công để nông

dân cày cấy thị còn những loại đất được

sử dụng l àm gì?

Hãy cho biết nhà Lý đã có những biện

pháp gì để phát triển sản xuất nông

nghi ệp ?

-Khai hoang, đào kênh mương, đắp đê phòng lụt.

-Ban hành luật cấm giết hại trâu bò,bảo

vệ sức kéo cho nông nghiệp.

-”Ruộng sơn lăng là loại ruộng dùng

vào việc thờ phụng tổ tiên dòng họ nhà vua.Năm1010,xa giá vua đến châu Cổ Pháp{quê hương nhà Lý}sai các quan đào đất vài mươi dặm, đặt làm cám địa sơn lăng.

Qua nhiều biến thiên lịch sử,bộ phận ruộng thờ bị hoanh phế Đến cuối thế kỉ XVI,toàn bộ khu sơn lăng đã trở thành rừng rậm,lại bị hào cường địa phương xâm chiếm biến công thành tư Đầu thế

kỉ XVII,Trịnh Tùng lên làm chúa ra lệnh chỉ khắc trong bia đã đặt ở đền thờ Lý Bát Đế”Cổ Pháp điện tạo bi ki” {1604} và” Đình Bảng điện bi” {1605} cho phép trích ra 284 mẫu làm ruộng thờ đền Đô như cũ”

-Ngoài những biện pháp trên để khuyến khích phát triển

sản xuất nông nghiệp,em còn nhớ chính sách gì của nhà

Lý ở bài học trước để sức lao động không bị thiếu?

-Những biện pháp đó

đề ra chứng tỏ điều gì?

-Kết quả của những biện pháp

này?

-Nhà Lý rất quan tâm đến nông nghiệp và có nhiều biện pháp khuyến khich nông nghiệp phát triển

-Kết quả mùa mang bội thu

-Em có nhận xét gì về nền

nông nghiêp thời Lý có

những biến chuyển gì hơn

so với thời Đinh-Tiền Lê?

-Nông nghiệp phát triển mạnh

-vì sao nông nghiêp thời

Lý lại phát triển mạnh

như vậy?

-Do nhà Lý quan tâm đến

sản xuất nông nghiệp -Do nhân dân ta cần cù

sản xuất

2-Thủ công nghiệp và thương nghiệp

a.Thủ công nghiệp

-Tháng 2 năm 1040,”vua đã dạy cung nữ dệt được gấm vóc.Tháng ấy xuống chiếu phát hết gấm vóc của nước Tống ở trong kho ra để may áo ban cho các quan,từ ngũ phẩm trở lên thì áo bằng gấm,từ cửu phẩm trở lên thì áo bào bằng vóc, để tỏ là vua không dùng gấm vóc của nước Tống nữa”

-Qua việc làm trên của vua

Lý,em nghĩ gì về hàng tơ lụa

của Đại Việt thời đó?

• -Vua Lý không dùng hàng

• hoá nhà Tống thê hiện

• điều gì

-Nghề chăn tằm, ươm tơ dệt lụa rất phát triển

-Hàng tơ lụa của Đại Việt chất lượng cao, đẹp

-Nhà Lý muốn nâng cao chất lượng hàng hoá trong nước -Quan sát kênh hình và tả vài

nét về bát men ngọc thời Lý?

-Ở thời Lý đồ gốm đất nung và gốm men{men xanh ngọc,xanh lục,men nâu,men trắng trong,men trắng ngà…}trong đó

phổ biến tiêu biểu nhất, đặc trưng nhất là gốm men ngọc

Đây là loại gốm mà chất men được tạo ra từ nguồn gốc

silicat cộng với kiềm có lẫn tạp chất sắt nung ở dạng lửa

hoàn nguyên tử từ 1100độ đến 1200độ để cho ta một

chất men màu xanh dịu trong suốt.Gốm men ngọc thuộc

loại sành hay sứ,xương đất màu trắng mgà hoặc vàng

xám tương đối mịn.Quan sát những đồ gốm trên ta thấy

những đồ đó được tạo dáng nhẹ nhàng,thanh nhã kết

hợp hài hoà với bố cục,hoa văn được thể hiện một cách

mềm mại tinh tế,sản phẩm từ sự hoà quyện khéo léo giữ

hình dáng và màu men,những hoạ tiết trên đồ gốm,hoa

lá được khăc chìm tinh tế,mềm mại và hoàn thiện,tạo

cảm giác sâu lắng cho con người Điều này thể hiệnmôt

kĩ thuật chế tác rất tài hoa và tinh tế của con người

đương thời

-Qua đoạn văn và quan sát kênh hình em có suy nghĩ gì

về kĩ thuật làm gốm và nghề gốm lúc bấy giờ?

• -Em nêu nhận xét của

• em về nghề thủ công

• dưới thời Lý?

-Tiêu biểu nhất trong các nghề

thủ công đó là nghề gì? -Chăn tằm, ươm tơ,dệt lụa làm đồ gốm rất phát triển. -Ngoài ra còn có những nghề

nào được mở rộng? -Nghề làm đồ trang sức bằng vàng bạc,nghề làm

giấy,nghề in bản gỗ, đúc đồng,rèn sắt,nhuộm vải đều được mở rộng

-Kể tên những tác phẩm nổi

tiếng của những nghề thủ

công này?

• -Như vậy bước phát triển

• mới của thủ công nghiệp

• thời Lý là gì?

-Chuông Quy Điền,tháp Báo Thiên {Hà Nội } ,vạc Phổ

Minh{Nam Định},…

Thủ công nghiệp rất phát triển ,có nhiều ngành nghề tạo được nhiều sản phẩm mới,có chất lượng cao nổi tiếng trong

và ngoài nước

b-Thương nghiêp

-Dựa vào sách giáo khoa

hãy cho biết hoạt động

mua bán,trao đổi ở trong

và ngoài nước ta diễn ra

như thế nào?

â

-Hoat động trao đổi buôn bán ở trong và ngoài nước diễn ra rất mạnh

-Nêu dẫn chứng cụ thể?

-Hãy cho biết nơi nào ở nước

ta tâp trung buôn bán tấp

nập sầm uất nhất ,vì sao?

• -vì sao nhà Lý chỉ cho người

• nước ngoài buôn bán ở biên

• giới ,hải đảo mà không cho

• tự do đi lại ở nội địa?

-Vân Đồn được coi là nơi buôn bán thuận tiện với thương nhân nước ngoài

-Nguyên nhân nào dẫn đến thủ

công nghiêp và thương nghiệp

thời kì này lại có sự phát triển?

-Nông nghiệp phát truiển -Nhân dân ta có sự sáng tạo khéo léo

-Nhà nước có nhiều biện pháp khuyến khích

*Học xong bài này em có cảm nghĩ gì

về nhà Lý trong việc xây dựng nền

kinh tế cung như bảo vệ đất nước

chống giặc ngoại xâm?