- Ôn tập, củng cố, hệ thống hoá kiến thức về văn bản tự sự.- Chỉ ra những ưu điểm, nhược điểm trong việc viết văn tự sự kết hợp vớimiêu tả nội tâm nghị luận.. Yêu cầu hs độc lại đề bài -
Trang 1- Ôn tập, củng cố, hệ thống hoá kiến thức về văn bản tự sự.
- Chỉ ra những ưu điểm, nhược điểm trong việc viết văn tự sự kết hợp vớimiêu tả nội tâm nghị luận
2 K ĩ năng: Tìm hiểu đề, tìm ý và lập dàn ý, xây dựng một văn bản hoàn chỉnh.
3 Thái độ: Có tinh thần yêu nước,ghi nhớ công ơn của những người đi trước
khi làm đề văn này
II.Chuẩn bị:
1 Giao viên: giáo án
2.Học sinh: Soạn dàn ý và nhớ lại những khuyết điểm mà mình chưa làm
được trong bài làm
? Đề văn thuộc thể loại
nào? Đề yêu cầu điều
gì?
- Gv nêu yêu cầu: Khi
kể phải biết kết hợp sử
dụng yếu tố nghị luận
và miêu tả nội tâm
Yêu cầu hs độc lại đề bài
- Thể loại tự sự
- yêu cầu: kể về một lần trót xem nhật kí của bạn
- Hs chú ý vào bài viết của mình
I - §Ò bµi: H·y kÓ vÒ
mét lÇn em trãt xemnhËt kÝ cña b¹n
II- Trả bài:
III- Nhận xét ưu khuyết điểm chính.
1 ưu điểm
- Đa số hs hiểu đề, nắmđược yêu cầu của đềxác định đúng kiểu vănbản
- một số bài viết khá tốt
có cảm xúc
- Nhiều em có ý thứlàm bài tốt, có nhiều cốgắng trình bày, chữ viết
Trang 2- Mắc lỗi chớnh tả nhiều,
nhầm lẫn giữa cỏc phụ
õm, lỗi viết hoa bừa bói,
lỗi dấu cõu…
2 Nhược điểm
- Một số bài tỡnh huốngtruyện chưa hợp lớ,chưa cú tớnh thuyếtphục
- Bố cục chưa rừ ràng,mắc nhiều lỗi chớnh tả,dựng từ, đặt cõu, diễnđạt, lỗi dựng dấu cõu…
IV- Chữa lỗi
1) Lỗi chớnh tả
- Rỳt cho mỡnh một bàihọc
- Xem chộm, rỳt ra bàihọc
- Giất giận bản thõnmỡnh
- Vỡ rất nhiều cốc chộn,giun sợ…
2) Lỗi dựng từ đặt cõu,diễn đạt, trỡnh bày ý cõuvăn
- Rồi mẹ em đưa cuốnnhật kớ cho em rồi đinấu cơm chiều…
- Và em nghĩ rằng…
V- Lập dàn ý 1) Mở bài (1,5đ)
- Nêu lí do tại sao xảy
ra việc “trót xem” nhật
kí của bạn+ Lí do khách quan:Bạn gửi cặp sách, vềnhà giở ra thấy có cuốnnhật kí hoặc đến nhàbạn chơi, nhng bạn đivắng, tình cờ thấy cuốnnhật kí để ngỏ ở trênbàn?
+ Lí do chủ quan: Tò
mò muốn xem để bắt
Trang 3chớc, cố ý xem để doạbạn…
2) Thân bài (6đ)
- Trình bày diễn biến sựviệc
+ Thời gian, khônggian, địa điểm xảy ra sựviệc
+ Bạn và những ngờikhác có biết không? Tạisao?
+ Sau khi “trót xem” cónói với ai không? Tạisao?
+ Những ân hận, dằnvặt, xấu hổ… sau khixem (miêu tả nội tâm)
3) Kết bài (1,5)
- Bài học về sự tôntrọng những bí mậtriêng t của ngời khác?
- Lời hứa với bản thân
- Giỳp HS ụn những kiến thức cơ bản và hệ thống về phần từ vựng; cỏc
phương chõm hội thoại, xưng hụ trong hội thoại
- Chỉ ra những ưu điểm, nhược điểm trong bài làm
2 K ĩ năng: Rốn kĩ năng tự nhận xột và sữa chữa bổ sung kiến thức.
3 Thỏi độ: Thấy rừ ưu điểm và hạn chế trong bài làm của bản thõn.
II/ Chuẩn bị:
Trang 41 GV:
+ Phương phỏp: Nhận xột, tổng hợp
+ Đỏp ỏn, thang điểm điểm bài làm
2 HS: Nhớ lại những khuyết điểm mà mỡnh chưa làm được trong bài làm III/
Hoạt động của thầy v à trũ Nội dung cần đạt
Yờu cầu hs nờu lại đề bài
- Một số em cho là ẩn dụ gốc
- Một số em cho là hoỏn dụ
Yờu cầu hs nờu lại đề bài
I – Trả bài kiểm tra tiếng việt
1) Đề bài2) Trả bài – Nhận xột+ Ưu điểm: Nắm được kiến thức cơ bản, hiểu nội dung yờu cầu của đề
- Một số bài trỡnh bày tốt, sạch sẽ, rú ràng, chớnh xỏc
+ Nhược điểm: Một số em chưa nắm được phương thức chuyển nghĩa của
từ, chưa hiểu tỏc dụng của từ lỏy cú trong đoạn thơ Nhầm lẫn nghĩa chuyển theo phương thức hoỏn dụ, ẩn
dụ, nghĩa gốc Vốn từ cũn nghốo nàn, diến đạt yếu, trỡnh bày đoạn văn cũn hạn chế
3) Chữa lỗiĐầu trong cõu: Trong nền kinh tế trớ thức hơn nhau là ở cỏi đầu Nghĩa chuyển theo phương thức hoỏn dụ.Đầu trong cõu: Dưới trăng quyờn đó gọi hố Đầu tường lửa lựu lập loố đõm bụng Nghĩa chuyển theo phương thức ẩn dụ
Đỏp ỏn – biểu điểm (tiết 74)
II – Trả bài kiểm tra văn
1) Đề bài2) Trả bài – Nhận xột
* Ưu điểm: nắm được kiến thức cơ bản về thơ và truyện hiện đại Hiểu nội dung đề ra
- Một số bài làm khỏ tốt, trỡnh bày sạch sẽ, diễn đạt lưu loỏt
Trang 5* Nhược điểm:
- Vẫn cũn một số em chưa nắm được kiến thức cơ bản
- Nhiều em chưa nắm được cỏch phõn tớch đặc điểm nhõn vật văn học, chưa biết cỏch khỏi quỏt, phõn tớch sơ sài khụng cú dẫn chứng
- Chữ viết cẩu thả, sai lỗi chớnh tả
- Dựng từ, đạt cõu, diễn đạt cũn rất yếu
Đỏp ỏn – biểu điểm (tiết 75)
*.Rỳt kinh nghiệm:
Hoạt động 1: ễn tập những nội dung của phần TLV 9
- Mục tiêu: Hs nắm đợc những nội dung quan trọng của phần TLV 9
- Phơng pháp : Vấn đáp
- Thời gian : 15’
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung cần đạt
1- Những nội dung lớncủa phần tập làm văn
Trang 6Tự sự kết hợp với lậpluận
Ngoài ra còn có một sốnội dung mới trong vănbản tự sự
Đối thoại và độc thoạinội tâm
Ngời kể và vai trò củangời kể chuyện kể trongvăn bản tự sự
Hoạt động 2: Vai trũ, vị trớ, tỏc dụng của cỏc biện phỏp nghệ thuật và miờu tả
trong văn thuyết minh
- Mục tiêu: Hs nắm được vị trớ, vai trũ tỏc dụng của cỏc biện phỏp và nghệ thuật miờu tả trong văn thuyết minh
Trong thuyết minhnhiều khi ngời ta phảikết hợp các biện phápnghệ thuật và các yếu tốmiêu tả để bài viết đợcsinh động và hấp dẫn.Khi thuyết minh về mộtngôi chùa cổ, ngờithuyết minh phải sửdụng những liên tởng, t-ợng tởng , so sánh nhânhoá nh ngôi chùa tự kểchuyện về mình để khơigợi sự cảm thụ về đối t-ợng thuyết minh.Đồng
Trang 7- Văn thuyết minh giống
Dùng so sánh, liên tởngDùng nhiều số liệu cụthể
Sử dụng trong cuộc sống
- Miêu tả: Có h cấu, tởngtợng
Dùng so sánh, liên yởngMang cảm xúc chủ quan
ít dùng số liệu cụ thể, chitiết Dùng trong sáng tácvăn chơng, ít tính khuônmẫu
Đa nghĩa
thời vận dụng miêu tả
để ngời đọc hình dung
ra ngôi chùa có dáng vẻntn?Màu sắc, khônggian, hình khối
3- Điểm giống và khácnhau giữa văn miêu tả
và giải thích
4 Củng cố và hướng dẫn về nhà 3’
- GV củng cố lại nội dung bài học
- Gv dặn hs học bài và chuẩn bị bài Luyện tập tập làm văn (tiếp theo)
*.Rỳt kinh nghiệm:
***********************************
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Trang 8Tiết 82: LUYỆN tập làm văn (Tiếp theo)
Hoạt động 1: Hướng dẫn hs ụn tập những nội dung của văn bản tự sự
- Mục tiêu: Hs nắm được những nội dung của vb tự sự
Nêu vai trò, tác dụng
của yếu tố lập luận và
miêu tả nội tâm trong
ớc lúc lên đờng củaQuang Trung
Cả miêu tả nội tâm và lậpluận : đoạn tôi tròchuyện với Bình T vềLão Hạc
4- Văn tự sự trong ngữvăn 9
- Nhận diện các yếu tốmiêu tả nội tâm, lậpluận, đối thoại và độcthoại, ngời kể trong vănbản tự sự
- Kỹ năng kết hợp cácphơng thức trong mộtvăn bản
- Vai trò, vị trí, tácdụng của các yếu tốmiêu tả nội tâm và lậpluận
- Vai trò, tác dụng của
đối thoại, độc thoại.Thay đổi các hình thứcngời kể chuyện trongvăn bản tự sự
- Yếu tố lập luận có tácdụng thuyết phục ngờinghe, ngời đọc
- Yếu tố miêu tả nộitâm làm nổi bật suynghĩ, tình cảm, diễnbiến tâm lý phức tạp,tinh vi của NV
Hoạt động 2: ễn tập lại thế nào là đối thoại, độc thoại và độc thoại nội tõm
Trang 9- Mục tiêu: HS nhớ lại khỏi niệm thế nào là đối thoại, độc thoại và độc thoại nộitõm.
- Phơng pháp : vấn đỏp
- Thời gian : 10’
H? Thế nào là đối thoại,
độc thoại, độc thoại nội
yếu tố đối thoại, độc
thoại, độc thoại nội
tâm ?
HS dựa vào ghi nhớ đã
học
Đoạn văn Dế Mèn trêuchị Cốc
Tác dụng: HS thảo luậntác dụng của từng cách
kể chuyện
6- Tỡm đoạn văn
- Kể theo ngôi thứ 1:Những ngày thơ ấu
- Kể qua ngôn ngữ củamột NV
Kể bằng lời của ngờidẫn truyện: Lặng lẽ SaPa
4 Củng cố và hướng dẫn về nhà 2’
- GV củng cố lại nội dung bài học
- Gv dặn hs học bài và chuẩn bị bài Luyện tập tập làm văn (tiếp theo)
*Rỳt kinh nghiệm:
***************************************
Ngày soạn:
Trang 10Giống: Kể các sự việctheo mối quan hệ nào
đấy: quan hệ nhân quả,quan hệ liên tởng
Mục đích: nhận thức sựviệc
Khác: có sự lặp lại nhngnâng cao cả về kiến thức
đóng vai trò bổ trợ làmnổi bật phơng thức biểu
đạt chính
Trang 11- T¹i sao trong v¨n b¶n tù
TựSự
MiêuTả
Nghịluận
BiểuCảm
Thuyếtminh
Điềuhành
5 Thuyếtminh
- GV củng cố lại nội dung bài học
- Gv dặn hs học bài và chuẩn bị bài Luyện tập tập làm văn (tiếp theo)
*.Rút kinh nghiệm:
Trang 12
- Hs suy nghĩ trả lời
10/ Bµi viÕt cña hs ph¶i tu©nthñ 3 phÇn vì đang trong giaiđoạn luyện tập phải rènluyện theo những chuẩn mựccủa nhà trường
- Còn đối với nhà văn điềuquan trọng nhất là vấn đề tàinăng và cá tính sáng tạo11/ Những kiến thức và kĩnăng TLV soi sáng thêm rấtnhiều cho việc đọc hiểu vb ,TPVH tương ứng trong sgkngữ văn
- VD: Khi học về đói thoại,độc thoại và độc thoại nộitâm trong vb tự sự, các kiếnthức về TLV đa giúp chongười đọc hiểu sâu sắc hơn
về nhân vật trong truyệnkiều
- Đoạn trích: Kiều ở lầungưng bích với những suynghĩ nội tâm thấu nhuần đạohiếu và đức hi sinh
“xót người…ghế ngồi”
- Đoạn Kiều báo ân báo oán
Trang 13- Các bài Bức tranh em gái
của tôi, tôi đi học, trong
lòng mẹ, lão hạc, chiếc lược
với cuộc đối thoại tuyệt haygiữa Thuý Kiều – Hoạn Thư
- Trong truyện Làng củaKim Lân có 2 đoạn đối thoạigiữa bà chủ nhà với vợchồng ông Hai Qua 2 cuộcđối thoại ấy ta thấy mụ chủnhà có 2 cách ứng xử rất khánhau nhưng lại thống nhất vềthái độ chính trị t/c nhânvật được khắc hoạ sâu sắc vàsinh động
12) Cung cấp cho hs nhữngtri thức cần thiết để làm bàivăn tự sự Đó là các gợi ýhướng dẫn bổ ích về nhânvật, cốt truyện, người kểchuyện, ngôi kể, sự việc, cácyếu tố miêu tả, nghị luận…
4 Củng cố và hướng dẫn về nhà
- GV củng cố lại nội dung bài học
Trang 14- Gv dặn hs học bài và chuẩn bị bài Kiểm tra tổng hợp cuối học kì I
*.Rút kinh nghiệm:
Ngày kiểm tra:
1. Kiến thức :Tập làm thơ tám chữ theo đề tài tự chọn hoặc viết tiếp những câu
thơ vào một bài thơ cho trước
2 K ĩ năng: Rèn luyện năng lực cảm thụ, làm thơ tám chữ
3 Thái độ: Phát huy tinh thần sáng tạo, sự hứng thú trong cảm nhận.
* HĐ 1:Tìm hiểu lí thuyết về thơ tám chữ
- Môc tiªu: Hs nắm được thế nào là thể thơ 8 chữ
Trang 15Hs suy nghĩ trả lời
I.Lý thuyết :
Thơ tám chữ là thơ mỗidòng có tám chữ, cách ngắt nhịp rất đa dạng, gồm nhiều đoạn dài( số câu không hạn định), cóthể được chia thành cáckhổ( thường mỗi khổ bốn dòng) và có nhiều cách gieo vần nhưng phổ biến nhất là vần chân( được gieo liên tiếp hoặc giãn cách)
HĐ 2: Tìm hiểu một số đoạn thơ tám chữ
- Môc tiªu: Tìm hiểu một số đoạn thơ
- Ph¬ng ph¸p : Quan sát, thảo luận
1.
Nét mong manh thấp
thoáng cánh hoa bay.
Cảnh cơ hàn nơi nước
2.
Xuân không chỉ ở mùaxuân ba tháng
Xuân là khi nắng rạng
Trang 16( Xuân Diệu- Xuân không mùa)
* HĐ 3 : Viết thêm một số từ để hoàn thiện khổ thơ
- Môc tiªu: Hs nhận diện được thể thơ 8 chữ, cách gieo vần
thích hợp
II
I Viết thêm một số từ
để hoàn thiện khổ thơ
1 Điền các từ sau: bút ,
ta, vọt, da vào những
chỗ thích hợp-“ Ta muốn hồn trào ra
đầu ngọn bút
Bao lời thơ đều dính
não cân ta
Bao dòng chữ quay
cuồng như máu vọt
Cho mê man tê
Trang 17Điền các từ sau: trẻ mẹ
vào những chỗ thích hợp
chợt đứng sững sờPhố Hàng Ngang dâu
* HĐ 4 : Thi làm thơ giữa các nhóm.
- Môc tiªu: Hs thực hành làm thơ 8 chữ
- Ph¬ng ph¸p : Thảo luận nhóm, động não
+ Ngắt nhịp+ Nội dung, cảm xúc
Sân trường mênh mông,nắng cũng mênh mông
Hoạt động 5: 3’
Củng cố và Hướng dẫn tự học
- Nhắc lại yêu cầu, vần, nhịp thơ tám chữ
- Về nhà tiếp tục tập làm làm thơ tám chữ theo cảm hứng
- Ôn tập tập làm văn tiếp theo
Trang 18* Rút kinh
nghiệm: :
Ngày soạn Ngày dạy TIẾT: 88
NHỮNG ĐỨA TRẺ Trích “Thời thơ ấu” - Mác-xim Go-rơ-ki ( HƯỚNG DẪN ĐỌC THÊM) I Mức độ cần đạt 1 Kiến thức: - Những đóng góp của Mác-xim Go-rơ-ki với văn học Nga và văn học nhân loại - Mối đồng cảm chân thành của nhà văn với những đứa trẻ bất hạnh - Lời văn tự sự giàu hình ảnh, đan xen giữa chuyện đời thường với truyện cổ tích 2 K ĩ năng:
- Đọc- hiểu văn bản truyện nước ngoài - Vận dụng kiến thức về thể loại và kết hợp các phương thức biểu đạttrong tác phẩm tự sự để cảm nhận một văn bản truyện hiện đại - Kể tóm tắt được đoạn truyện 3 Thái độ: Tình cảm thương yêu đồng loại, sẻ chia với những con người có những cảnh ngộ éo le, bất hạnh Trân trọng tình cảm bạn bè II Chuẩn bị: 1.Giao viên: + Phương pháp: Vấn đáp, phân tích, tổng hợp + Chân dung tác giả Bài soạn 2 Học sinh: Soạn bài theo câu hỏi SGK III Các hoạt động dạy và học 1.Ổn định: Kiểm tra sĩ số 1’ Líp 9B:… Líp 9C:…
2 Kiểm tra bài cũ: 5’
Cảnh vật quê hương trong con mắt người trở về sau hai mươi năm đã hiện ra như thế nào?Con người đã thay đổi như thế nào?
3 Bài mới:
Trang 19biết của em về tác giả
Mac- Xim Go-rơ-ki và
tác phẩm?
Hs dựa vào phần chú thích trả lời
I Tìm hiểu chung văn bản.
1 Tác giả(sgk)
2 Tác phẩm(sgk) 3.Đọc, giải thích từ khó
* HĐ 2 : T ìm hiểu phần 2 của truyện
- Môc tiªu: Hs nắm được hình ảnh viên đại tá và hình ảnh bọn trẻ ntn
- Ph¬ng ph¸p : vấn đáp, động não
- Thời gian : 10’
- Theo dõi phần 2 của
văn bản, cho biết:
- Hình ảnh viên đại tá
xuất hiện trước mặt bọn
trẻ thể hiện qua chi tiết
nào? Hình ảnh ấy gợi
cho em liên tưởng tới
nhân vật nào trong
2 Những đứa trẻ bị cấm đoán.
* Hình ảnh viên đại tá.
Xuất hiện trước mặtbọn trẻ: Quát, doạ nạt
và cấm không cho cáccon chơi với A-li-ô-sa
* HĐ 3 : HD tìm hiểu phần 3 của truyện
- Môc tiªu: Hs nắm được nội dung phần 3 của truyện
Trang 20=>Tình bạn là sự đồng cảm chia sẻ, nâng đỡ-
>Tình bạn cao cả, chân thành, sâu sắc
* HĐ 4 : HD tổng kết , luyện tập
- Môc tiªu: Hs nắm được nội dung và nghệ thuật của văn bản
- Ph¬ng ph¸p : Động não, thảo luận
đối với những con
người cô độc, đau khổ?
Trang 21