- Biết các lĩnh vực hoạt động , đối tợng và mục đích của nghề điện dân dụng ,một số công cụ sử dụng trong lao động điện.. Để làm đợc nghề điện dân dụng cần Hoạt động 3: Các nghề trong ng
Trang 1Ngày soạn:12/9/2009
Ngày dạy: 13/8/2009
Tiết 1 bài mở đầu
giới thiệu nghề điện dân dụng I.Mục tiêu
-Học sinh nắm đợc tình hình phát triển công nghiệp điện năng nớc ta, vai
trò của điện năng đối với sản xuất và đời sống, quá trình sản xuất điện năng
- Biết các lĩnh vực hoạt động , đối tợng và mục đích của nghề điện dân
dụng ,một số công cụ sử dụng trong lao động điện
II Đồ dùng
- Một số tranh vẽ (ảnh) về nhà máy nhiệt điện ,thuỷ điện
- Một số dụng cụ lao động điện
III.Tiến trình dạy học:
1.ổn định lớp:
- Kiểm tra sĩ số
- Thông báo nội dung dạy nghề
- Giới thiệu môn học, tài liệu và các phơng tiện
2.Bài mới
Hoạt động của thầy và trò Nội dung cơ bản
G: phân tích để học sinh hiểu về vai trò
của điện năng đối với đời sống con ngời
và sản xuất
-Hiện nay điện năng là nguồn động lực
chủ yếu đối với sản xuất và đời sống
-Có thể nói một đất nớc phát triển điều
đầu tiên phải nói tới công nghiệp điện
năng Hiện nay ngành công nghiệp điện
-Điện năng truyền tải dễ dàng nhanh, phânphối tận nơi tiêu thụ và hao tổn ít
Trang 2trong xã hội , trong nền kinh tế quốc dân
G: phân tích học sinh hiểu về nguồn
xoay chiều và nguồn một chiều nh
G: Cho học sinh quan sát một số công
cụ lao động điện và bổ xung thêm
? Công cụ của nghề điện dân dụng đợc
tiến hành ở đâu?
G: Nêu một số công việc khi thực hiện ở
ngoài trời , một số việc khi làm ở trong
nhà , ……
? Để làm đợc nghề điện dân dụng cần
Hoạt động 3: Các nghề trong ngành điện
-Sản xuất , truyền tải và phân phối điện -Chế tạo vật t thiết bị điện
-Đo lờng điều khiển quá trình tự động hoáquá trình sản xuất
Hoạt động 4: Các lĩnh vực hoạt động của
nghề điện dân dụng
- Hoạt động chủ yếu trong lĩnh vực sử dụng
điện phục vụ cho đời sống sinh hoạt và sảnxuất
Hoạt động5: Đối tợng của nghề điện dân
dụng
-Nguồn , =, điện áp thấp dới 380v-Mạng điện sinh hoạt trong các hộ tiêu thụ -Các thiết bị điện gia dụng : quạt , máy bơm,máy giặt, …
-Các khí cụ điện đo lờng điều khiển và bảo
Hoạt động7: Công cụ lao động
-Dụng cụ kiểm tra: bút thử điện , đồng hồ
đo, ……._Các sơ đồ, bản vẽ bố trí và kết cấu của thiết
bị -Dụng cụ an toàn lao động găng, ủng cao
su , quần áo , mũ bảo hộ lao động
Hoạt động8: Môi trờng hoạt động của nghề
điện dân dụng
-Ngoài trời, trên cao, lu động hoặc gần nơi
có điện áp nguy hiểm -Sửa chữa, bảo dỡng, chế tạo thờng đợc tiếnhành trong nhà
Hoạt động9: Yêu cầu đối với nghề điện dân
dụng
-Tri thức: có trình độ văn hoá hết cấp THCS,nắm vững các kiến thức cơ bản về kĩ thuật
điện-Có kĩ năng đo lờng , sử dụng bảo dỡng,sửachữa, lắp đặt
-Có sức khoẻ tốtMáy phát
điện
Trang 3phải có những yêu cầu gì?
G: trình bày nh sách nghề trang 8
? Nêu vai trò và lợi ích của nghề điện
dân dụng trong nền kinh tế quốc dân?
? Cho biết hiêu quả kinh tế khi sử dụng
-Học theo dàn bài đã ghi
-Tìm hiểu tác hại của dòng điện khi đi qua cơ thể ngời
Ngày soạn 12/9/ 2009
Ngày giảng 13/9/2009
Ch ơng I an toàn điện
Tiết 2 Tác hại của dòng điện đối với cơ thể ngời
và điện áp an toàn I.Mục tiêu
-Học sinh nắm vững các qui tắc về an toàn điện
- Hs biết đợc các tác hại của dòng điên tới cơ thể con ngời
-Thực hiện công việc cẩn thận chính xác và nghiêm túc
II.Đồ dùng
-Một số tranh vẽ ngời bị tai nạn điện gây ra
-Hình ảnh dòng điện truyền từ ngời qua tay khi chạm vào hai dây
-Hình ảnh chạm một dây,dòng điện t tay qua chân
-Môt số vật dụng,dụng cụ lao động điện
điểm thuận lợi nhng sự cố tai nạn
điện xẩy ra nhanh và nguy
hiểm.Mỗi khi tiếp xúc với điện
phải tôn trọng các quy định về an
toàn điện, tìm cách hạn chế các
yếu tố nguy hiểm nh cờng độ
Trang 4dòng điện,đờng đi của dòng
điện,thời gian dòng điện qua cơ
? Lấy ví dụ ngoài thực tế để thấy
rõ tác động của dòng điện đến cơ
thể con ngời?
Hoạt động 2
? Hiện tợng hồ quang điện xảy ra
khi nào?
? Tác hại của hồ quang điện tới
con ngời nh thế nào?
Hoạt động 3
?Mức độ nguy hiểm của điện
giâtn phụ thuộc vào những yếu tố
nào ?
Gv mức độ nguy hiểm của điện
giật phụ thuộc vào trị số của dòng
điện và loại nguồn điện một
chiều hay xoay chiều
Gv:Giới thiệu H1.1 đờng đi của
dòng điện qua cơ thể ngời
Yêu cầu học sinh phân tích đờng
đi của dòng điện và mức độ nguy
hiểm
-Chạm vào 2 dây , I từ tay qua
chân
-Chạm vào 1 dây , chân chạm đất
, dòng điện từ tay qua chân
?Thời gian dòng điện qua cơ thể
và mức độ nguy hiểm có mối liên
hệ nh thế nào ?
Gv: điện trở ngời không phải là
hệ số
Hoạt động 4
?Điện áp nh thế nào đợc coi là an
toàn ? Qui định điện áp an toàn
1.Điện giật tác động tới cơ thể con
ng-ời nh thế nào ?
-Dòng điện tác dụng vào hệ thần rối loạn hoạt động của hệ hô hấp,hệtuần hoàn
kinh Ngời bị điện giật nhẹ,thở hổn hển tim
đập nhanh-Trờng hợp nặng phổi tim ngừng đập ,nạn nhân chết trong tình trạng ngạt ,nạn nhân có thể đợc cứu sống nếu nh
ta hô hấp nhân tạo kịp thời
2.Tác hại của hồ quang điện
-Gây bỏng cho ngời hay gây cháy dokim loại bắn vào vật dễ gây thơng tích -Có khi hồ quang điện gây phá hoại cảphần mềm , gân và xơng
3.Mức độ nguy hiểm của tai nạn điện
Phụ thuộc vào các yếu tố sau :a) Cờng độ dòng điện chạy trong cơthể
b)Đờng đi của dòng điện qua cơ thể -theo các con đờng khác nhau
-nguy hiểm nhất dòng điện đi quanão , phổi ,tim
c)Thời gian dòng điện qua cơ thể
4.Điện áp an toàn -U < 40V
-Nơi ẩm ớt ,nóng , bụi kim lọai nhiềuthì U ≤ 12V
-Dùng bút thử điện để kiểm tra điện áp
Trang 5phụ thuộc vào những điều kiện
Hs học và trả lời theo các câu hỏi sau
1 Điện giật nguy hiểm nh thế nào đối với cơ thể ngời ?
2 Mức độ nguy hiểm của điện giật phụ thuộc vào những yếu tố nào ?
Ngày dạy: 20/9/2009
Tiết 3 Thực Hành: dụng cụ bảo vệ an toàn điện
I Mục tiêu:
- Kiến thức: Sau khi học song giáo viên phải làm cho học sinh
- Hiểu đợc công dụng, cấu tạo của một số dụng cụ bảo vệ an toàn điện
- Sử dụng đợc một số dụng cụ bảo vệ an toàn điện
Trang 6- Có ý thức thực hiện nguyên tắc an toàn điện trong khi sử dụng và sửachữa điện.
II.Đồ dùng
- GV chuẩn bị vật liệu: Thảm cách điện, giá cách điện, găng tay cao su
- Dụng cụ: Bút thửi điện, kìm điện, tua vít có chuôi bọc vật liệu cách
điện
- HS: đọc và xem trớc bài 34
III Tiến trình dạy học:
1 ổn định tổ chức :
2 Kiểm tra bài cũ:
? Trình bày tác động của dòng điện tới cơ thể con ngời? Lấy ví dụ?
?Mức độ nguy hiểm của điện giật phụ thuộc vào những yếu tố nào ? lấy vidụ?
3.Bài mới
Hoạt động của Thầy và trò Nội dung cơ bản
HĐ1.Giới thiệu bài thực hành.
GV: Chia lớp thành các nhóm nhỏ, mỗi
nhóm khoảng 4-5 học sinh
- Các nhóm trởng kiểm tra dụng cụ thực
hành của từng thành viên, mẫu báo cáo
HĐ2.Tìm hiểu dụng cụ an toàn điện.
GV: Em hãy nêu đặc điểm cấu tạo của
GV: Cho học sinh quan sát bút thửi
điện khi cha tháo dời từng bộ phận
GV: Hớng dẫn học sinh quy trình tháo
bút thửi điện, cách để thứ tự từng bộ
phận để khi lắp vào khỏi thiếu và nhanh
chóng
+ Quy trình lắp ngợc với quy trình tháo
GV: Nguyên lý làm việc của bút thửi
điện nh thế nào?
I Nội dụng và trình tự thực hành.
1.Tìm hiểu dụng cụ bảo vệ an toàn điện.
a) Tìm hiểu một số dụng cụ bảo
vệ an toàn điện.
- Thảm cách điện, găng tay cao su,ủng cao su, kìm điện…
2.Tìm hiểu bút thửi điện.
a) Quan sát và mô tả cấu tạo, bút thửi điện.
- Đầu bút thửi điện, Điện trở, đèn báo, thân bút, lò xo, nắp bút, kẹp kim loại
- Khi lắp yêu cầu:
+ Làm việc cẩn thận, chính xác để bút không hỏng
b) Nguyên lý làm việc.
- ( SGK )
Trang 7HS: Trả lời
GV: Tại sao dòng điện qua bút thửi
điện lại không gây nguy hiểm cho ngời
sử dụng
HS: Trả lời
GV: Sử dụng bút thửi điện ngời ta
th-ờng sử dụng nh thế nào?
HS: Trả lời
GV: Hớng dẫn thử dò điện của một số
đồ dùng điện
4 Củng cố:
GV: Yêu cầu học sinh dừng thực hành,
thu dọn dụng cụ, thiết bị thực hành, làm
vệ sinh nơi thực hành
GV: Nhận xét về sự chuẩn bị dụng cụ
vật liệu, vệ sinh an toàn lao động…
- Vì hai bộ phận quan trọng nhất của bút thửi điện là đèn báo và
điện trở làm giảm dòng điện…
c) Sử dụng bút thửi điện.
- ( SGK )
5 H ớng dẫn về nhà 3 / :
- Về nhà học bài và làm bài tập trong SGK
- Đọc và xem trớc bài 35 SGK, chuẩn bị dụng cụ vật liệu cho bài sau thực hành chiếu, dây dẫn điện…
Trang 8-Học sinh biết đợc một số biện pháp xử lí khi có tai nạn điện
-Biết giải thoát nạn nhân khỏi nguồn điện (hạ áp và cao áp)
- Biết cách sơ cứu nạn nhân khi bị tai nạn điện
G khi điện áp cao không đợc tới
gần nạn nhân khi cha ngắt điện
? Muốn tiến hành sơ cứu nạn nhân
ta phải làm gì ?
H: ngắt điện
? Khi nạn nhân đứng dới đất tay
chạm vào vật mang điện thì xử lí
nh thế nào ?
G phân tích cho học sinh thấy một
số biện pháp xử lí
? Nếu ngời chữa điện bị tai nạn
điện ở trên cao ta phải làm nh thế
nào ?
H:Đón nạn nhân ở dới và ngắt
điện
? Gặp trờng hợp dây điện đờng bị
đứt rơi vào ngời qua đờng ta phải
2.Đối với điện hạ áp a) Tình huống nạn nhân đứng dới đất tay chạmvào vật mang điện ( tủ lạnh ,máy giặt )
- Nhanh chóng quan sát tìm đây dẫn , cầu dao dẫn
đến các thiết bị và thực hiện các công việc sau+ Cắt cầu dao , rút phích điện ,tắt công tắc hay
gỡ bỏ cầu chì ở nơi gần nhất + Dùng dao cán gỗ khô chặt đứt dây điện + Nếu không có biện pháp nào để cắt điện thìnắm vào phần quần áo khô của nạn nhân hoặcquần áo khô của mình lót tay nắm vào tóc ,taynạn nhân kéo ra
b)Ngời bị nạn ở trên cao
- Nhanh chóng cắt điện nhng trớc đó phải có ngời
đón nạn nhân để khỏi rơi xuống đấtc)Dây điện đờng bị đứt chạm vào ngời nạn nhân
- Đứng trên ván gỗ khô dùng sào tre khô gạt dây
điện ra khỏi ngời bị nạn
Trang 9G: thông báo phơng pháp đoản
mạch đờng dây nếu dây dẫn là
dây trần
G:Quyết định thành công của việc
sơ cứu nạn nhân là phải nhanh
hiệu quả thấp vì không những
không kiểm tra đợc đờng thở có
H: Theo dõi và quan sát tranh vẽ
G: Giới thiệu cách xoa bóp tim
- Đứng trên ván gỗ khô lót tay bằng rẻ khônhiềulớp kéo nạn nhân ra khỏi chỗ dây điện
- Đoản mạch đờng dây :Dùng một dây trần mềm 2
đầu buộc 2 vật nặng rồi ném nên cho vắt qua 2 dây
điện trên cột để càu chì nổ đầu nguồn
Hoạt động 2.II.Sơ cứu nạn nhân
1.Nạn nhân vẫn tỉnh
- Không cần cứu chữa nhng vẫn phải theo dõi nạnnhân vì nạn nhân có thể bị sốc hay loạn nhịp tim 2.Nạn nhân bị ngất
- Phải hô hấp nhân tạo nếu không nạn nhân sẽ bịchết sau ít phút
a)Làm thông đờng hô hấp
- Lấy đờm rãi trong miệng nạn nhân ra b)Hô hấp nhân tạo
*Phơng pháp 1: áp dụng khi chỉ có một ngời cứu
- Đặt nạn nhân nằm sấp đầu hơi nghiêng sang mộtbên sao cho miệng và mũi không chạm đất , cậymiệng và kéo lỡi để nạn nhân mở ra
- Ngời cứu quì gối 2 bên đầu nạn nhân đặt 2 lòngbàn tay vào 2 bên mạng sờn ngón cái ở trên lng + Động tác 1 :Đẩy hơi ra
+ Động tác 2:Hít khí vào
*Phơng pháp 2.Dùng tay
- Đặt nạn nhân nằm ngửa, dới lng kê chăn gối chongực ỡn ra
- Cậy miệng và kéo lỡi để họng nạn nhân mở ra
- Ngời cứu quì sát bên đầu nạn nhân ,2 tay nắm lấytay nạn nhân dang rộng để lồng ngực giãn rakhông khí sẽ tự tràn vào phổi
- Gập 2 tay ngời bị nạn dùng sức nặng của bảnthân ép chặt hai tay lên ngực nạn nhân để đẩykhông khí ra ngoài
- Lấy hơi ngậm vào mũi nạn nhân ép chặt rồi thổimạnh
- Khi lấy hơi ngực nạn nhân tự xẹp xuống và thởra
Phải giữ đầu và mồm nạn nhân cho đúng t thế thì
đờng hô hấp mới thông +Thổi vào mồm
- Đặt 1 tay nên trán đẩy ngửa đầu nạn nhân cho
đúng t thế tay kia giữ cằm ,ngón cái đặt vào mồm
để mở thông đờng thở nạn nhân
- Lấy hơi thổi mạnh vào mồm nạn nhân (trong khi
Trang 10thổi phải dùng má áp chạt vào mũi (bịt mũi) nạnnhân
+Xoa bóp tim ngoài lồng ngực
- Khi tim nạn nhân ngừng đập cần có 2 ngời cứu
-Tập thực hành 3 phơng pháp sơ cứu ngời bị tai nạn điện
-Giờ sau mỗi tổ chuẩn bị 1 chiếu, 2gối, gạc
-Biết và làm thành thạo việc sơ cứu nạn nhân
II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
GV: Tranh vẽ một số tình huống ngời bị điện giật
Hs: Chiếu , nilon, tranh vẽ các phơng pháp hô hấp nhân tạo
III Tiến trình dạy học
1.ổn định tổ chức
2 Bài cũ
HS1 : Hãy kể tên các vật lót cách điện ? Vì sao các vật liệu trong lao động
điện phải có chuôi cách điện bằng nhựa hoặc cao su ?
3 Bài mới
Hoạt động của thầy và trò Nội dung cơ bản
Gv hớng dẫn cho học sinh các tình Hoạt động 1: Giải thoát nạn nhân ra khỏi nguồn điện
Trang 11huống
+ Nạn nhân đứng dới đất tay chạm vào
vật mang điện
+ Ngời bị điện giật ở trên cao đang
đứng ở thang chữa điện
Gv: Dùng tranh vẽ hoặc sắp xếp ngay
trong phòng học vị trí ngời bị nạn ,
đ-ờng điện đến chỗ có tai nạn điện
-Các dụng cụ , phơng tiện có thể dùng
để cấp cứu nạn nhân , sau đó học sinh
tham gia ý kiến việc làm xử lý tình
huống
-Dây điện bị đứt đè lên ngời nạn nhân
bất tỉnh
Gv; Hớng dẫn biệnn pháp đoản mạch
ờng dây trần chạy trên cột đề phòng
đ-ờng dây đứt xảy ra tai nạn khác
Trang 12Ngày soạn: 03/10/2009
Ngày dạy: 04/10/2009
Chơng III : mạng điện sinh hoạt Tiết 9: Đặc điểm mạng điện sinh hoạt I.Mục tiêu
- HS biết đợc những an toàn lao động khi lắp đặt mạng điện sinh hoạt
- HS biết đợc đặc điểm cấu tạo mạng điện sinh hoạt
- Biết liên hệ với thực tế mạng điên sinh hoạt trong gia điình
- Làm việc nghiêm túc khoa học
II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
Gv: Tranh vẽ sơ đồ mạng điện sinh hoạt phóng to H 3.1,3.2
III Tiến trình dạy học
? Khi lắp đặt hoặc sửa chữa mạng điện sinh
hoạt có thể xảy ra tai nạn do các nguyên
nhân nào?
? Nguyên nhân của tai nạn do điện giật?
Lấy ví dụ minh hoạ?
?Để tránh các tai nạn do điện gật trong khi
lắp đặt và sủa chữa cần làm những thao tác
I An toàn lao động khi lắp đặt:
1.Do điên giật:
- Nguyên nhân do không thực hiện đúngcác quy định về an toàn điện
- Để tránh các tai nạn do điện gật trongkhi lắp đặt và sủa chữa cần:
+ cắt cầu dao điện trớc khi thực hiệncông việc
+ Trong những trơng hợp phải thao táckhi có điện cần phải sử dụng các dụng cụ
và thiêt bị bảo vệ nh; Thảm cao su,ủngcao su; các dụng cụ lao động, bút thử
điện
+ Khi thực hành lắp đật điện trong xởnghay phòng thực hành cần phải tuân thủcác quy tắc, nội quy
2 Do các nguyên nhân khác
-Do tai nạn lao động nh ngã từ trên caoxuống, kim loại, vật liệu khác bắn vàomắt…
Trang 13? Vậy khi thực hiện các công việc trong
nghề điện dân dụng càn phải làm gì?
Hoạt động 2
G:Mạng điện sinh hoạt của các bộ phận tiêu
thụ điện là mạng điện một pha nhận điẹn từ
mạng phân phối ba pha điện áp thấpđể cung
cấp điện cho các thiết bị , đồ dùng điện và
chiếu sáng Mạng điện sinh hoạt thờng có
Hs: ở dây pha vì chỉ ở dây pha mới có điện
đa vào các thiết bị điện
? Ngoài ra mạng điện còn có các thiết bị
điện nào khác?
? Kể tên một số vật liệu cách điện trong
mạng điện?
-Cần phải đảm bảo an toàn khi lao động
II Đặc điểm của mạng điện sinh hoạt
-Gồm mạch chính và mạch nhánh +Mạch chính là mạch cung cấp +Mạch nhánh là mạch phân phối -Các thiết bị điện , đồ dùng điện trongmạng phải có điện áp định mức phù hợpvới điện áp cuả mạng điện cung cấp
- Mạng điện sinh hoạt còn có các thiết bị
đo lờng điều khiển , bảo vệ những côngtơ điện , cầu chì , cầu dao, aptômát -Các vật liệu cách điện : puli sứ, ống sứ,bảng điện bằng gỗ, gen, ống nhựa
- HS biết đợc đặc điểm cấu tạo,công dụng của một số vật liệu dùng trong
mạng điện sinh hoạt
- Biết liên hệ với thực tế mạng điên sinh hoạt trong gia điình đợc làm
bằng những vật liêu gi?
- Làm việc nghiêm túc khoa học
II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
Gv: + Tranh vẽ một số vật liệu dùng trong mạng điện sinh hoạt
Trang 14+ một số vật liêu dùng trong mạng điẹn sinh hoạt: Dây điện trần,dây
điện có vỏ cách điện, dây cáp, dây ni lon…
III Tiến trình dạy học
GV cho hs quan sát mẫu vật
Gv: giới thiêu đặc điểm của một số
loại dây dẫn điện
? cấu tạo của dây dãn điện?
? các cách phân loại dây dẫn điện?
? Dây trần là loại dây nh thế nào?
Nêu cách sử dụng?
Hs: là loại dây không có vỏ chỉ sử
dụng mắc điện ở trên cao, ngoài trời
? Nêu cấu tạo của dây bọc cách
điện ? Tác dụng của từng bộ phận ?
Gv: cho hs quan sát một số loại dây
bọc cách điện và yêu cầu phân biệt ?
? Nêu u , nhợc điểm của dây bọc và
? Thế nào là vật liệu cách điện?
? Vì sao trong sử dụng điện cần phải
có vật liệu cách điện ?
I Dây cáp và dây dẫn điện
-Dùng để truyền tải và phân phối điệnnăng
1 Dây dẫn điện :
- Cấu tạo : +lõi làm bằng kim loại có tác dụngdẫn điện
+vỏ: nhựa, cao su, có tác dụngcách điện
- Phân loại:
+ Theo vật liệu làm lõi có : dây
đồng,dây nhôm, dây nhôm lõi thep.+ Theo số lõi và số sợi làm lõi có dây
1 lõi, dây 2 lõi, dây lõi 1 sợi và dâylõi nhiều sợi
+ Dựa vào lớp vỏ cách điện có: dâytrần và dây bọc cách điện
2 Dây cáp điện :
-là loại dây dẫn điện có 1, 2 haynhiều sợi đợc bện chắc chắn và dợccách điện với nhau trong vỏ bọc bảo
vệ chung, chịu đợc lực kéo lớn
- Điện áp < 1000v thờng dùng loạicáp không có vỏ bảo vệ cơ học
- Điện áp 1000v phảI dùng loạicáp có vỏ bảo vệ cơ học
II.Vật liệu cách điện.
- là vật liệu dùng cách li các phầndẫn điện với nhau và giữa phần dẫn
điện với phần không mang điện
- Yêu cầu của vật liệu cách điện độbền, cách điện cao , chịu nhiệt tốt ,
Trang 15sứ ở đế cầu chì, công tắc.
* Củng cố
-Nêu cấu tạo , phân loại dây dẫn điện ?
-Nêu cấu tạo và phạm vi sử dụng dây dẫn điện ?
*H
ớng dẫn về nhà
-Chuẩn bị giờ sau thực hành:
+dây bọc đơn lõi 1 sợi (1m)
+dây bọc lõi nhiều sợi (1m)
II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
G+H: - Dây bọc đơn lõi một sợi và nhiều sợi (mỗi loại 1m)
- Dao, giấy ráp , kìm, bật lửa,
III Tiến trình dạy học
1.ổn định tổ chức
2 Kiểm tra :
? Trình bày cấu tạo và phân loại của dây dẫn điện? Láy ví dụ?
? Thế nào là việt liệu cách điện? Lấy ví dụ?
3.Bài mới:
Hoạt động của thầy và trò Nội dung cơ bản
GV kiểm tra sự chuẩn bị dụng cụ thực
- Dùng nhiệt(lửa): đốt đoạn cần bóc vỏ cách điện
Trang 16I.Mục tiêu
- Nắm vững yêu cầu của mối nối và các phơng pháp nối dây dẫn điện -Biết cách nối nối tiếp và phân nhánh dây dẫn điện
II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
Gv+Hs: - Dây bọc đơn lõi một sợi và nhiều sợi (mỗi loại 1m)
G: Giảng giải cho học sinh trong quá trình
lắp đặt , thay thế dây dẫn , sửa chữa thiết bị
điện chúng ta thờng phải thực hiện các mối
nối dây dẫn điện Chất lợng các mối nối
này ảnh hởng không ít tới sự vận hành của
mạng điện Mối nối không đảm bảo sẽ xảy
ra sự cố làm đứt mạch hoặc phát sinh ra tia
lửa điện làm chập mạch , gây hoả hoạn
? Một mối nối tốt khi chúng đảm bảo những
yêu cầu gì?
Hs: trả lời
? Có máy loaị mối nối?
G: giới thiệu 2 loại mối nối và cho học sinh
quan sát mẫu 2 loại mối nối
G: thông báo cho học sinh phải thực hiện 2
I Các yêu cầu của mối nối
-Dẫn điện tốt, các mặt tiếp xúcphải sạch
-Có độ bền cơ học cao, chịu
đ-ợc sức kéo, độ rung chuyển.-An toàn điện : mối nối phảicách điện tốt
-Đảm bảo về mặt kĩ thuật : mĩthuật mối nối phải gọn và đẹp
* Các loại mối nối-Mối nối thẳng ( nối nối tiếp )_ Mối nối phân nhánh( nốiphân nhánh)
Hoạt động 2 II Nối dây lõi 1
sợi
1.Nối nối tiếp Các bớc:
Trang 17mối nối dây lõi một sợi
+ Nối nối tiếp
+Nối rẽ
G: hớng dẫn thứ tự thực hiện nh tranh vẽ
G: thao tác làm mẫu 2 mối nối trên
G: quan sát theo dõi hớng dẫn giúp đỡ
-Khi bóc vỏ cách điện phải cẩn thận không
làm đứt một sợi dây nhỏ và phải làm sạch
từng sợi
- Lồng lõi phải cắt một số sợi dây trung tâm
40mm
-Vặn xoắn: phải lần lợt quấn và miết đều
những sợi lõi của dây này lên lõi của dây
kia ( chỉ quấn khoảng 3 vòng thì cắt đoạn
- Xiết chặt, -Kiểm tra sản phẩmH: quan sát, ghi nhớ các thaotác
H: thực hiện 2 mối nối trêndây dẫn của mình : nối nốitiếp và nối phân nhánh
2.Nối phân nhánh
Hoạt động 3: Nối dây lõi nhiều sợi
Hoạt động 4: Tổng kết buổi thực hành
* H ớng dẫn về nhà
- Yêu cầu mỗi học sinh làm 4 sản phẩm trên
- Chuẩn bị giờ sau thực hành :
+ Dây dẫn (nh bài trên)
+Giấy giáp , mỏ hàn, công tắc, phích cắm, ổ cắm, cầu chì, đui đèn,băng dính cách điện, ống ghen
Trang 18Ngày soạn: 17/10/ 2009
Ngày dạy:18/ 10/ 2009
Tiết 15-16: Thực hành Nối dây điện ở hộp nối số
I Mục tiêu
_Học sinh nắm vững phơng pháp nối dây ở hộp nối dây, hàn và cách
điện mối nối
- Hàn và cách điện mối nối bằng băng dính cách điện và ống ghen
II.Chuẩn bị đồ dùng
- Dây lõi đơn : 300mm (2 sợi)
- Dây lõi nhiều sợi : 300mm (2 sợi)
Trang 19nối bằng hộp nối dây
Gv: giới thiệu đến đâu chỉ trên
điện của mình (ơ cắm, công tắc, cầu chì,phích cắm, đui đèn )
Hoạt động 2: Hàn mối nối
* Qui trình:
- Đánh bóng mối hàn
- Láng nhựa thông
- Dùng vật liệu hàn-Học sinh quan sát-Học sinh làm thực hành trên 4 mối nối
Hoạt động 3 Cách điện mối nối
- Có 2 phơng pháp cách điện mói nối +cách điện bằng băng dính
+ cách điện bằng ống ghen
- Học sinh quan sátHọc sinh thực hành trên 4 mối nối
Trang 20- Học sinh nhận dạng và biết gọi tên các dụng cụ cơ bản
- Biết công dụng của những dụng cụ đó
- Bớc đầu biết cách sử dụng các dụng cụ đó
II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
- Một số dụng cụ cơ bản : thớc, panme, búa nhổ đinh, cửa sắt, tua vít, đục
…
III Tiến trình dạy học
1 ổn định tổ chức
2.Bài cũ
- Khi nối dây không cần cạo sạch ? Đ, S vì sao?
- Không dùng nhựa thông có hàn dây lõi đồng có đợc không? vì
sao?
3 Bài mới
Hoạt động của gv, hs Nội dung cơ bản
Gv giới thiệu bài: trong việc lắp
đăt và sửa chữa mạng điện ta
phải tiến hành đi dây lắp đặt và
sửa chữa những thiết bị chiếu
sáng… chất lợng từng việc cụ
thể phụ thuộc vào việc sử dụng
dung cụ , ngoài những dụng cụ
học sinh ghi vào vở
* chú ý: khi giới thiệu đến
dụng cụ nào thì giáo viên làm
mẫu để học sinh thấy đợc công
dụng của dụng cụ đó
Hoạt động 1: Những dụng cụ cơ bản dùng trong lắp
đặt điện Tên dụng cụ Công dụng
1 Thớc
2 Panme
3 Búa4.Ca sắt5.Tua vít
6 Đục
7 Kìm cácloại
8 Khoan điệncầm tay
-Cắt dây điện , tuốt dây và giữdây khi nối
-Khoan lỗ trên gỗ, kim loại, bêtông để lắp đặt thiết bị và đi dây-Hàn mối nối các chi tiết
* Củng cố
- Yêu cầu học sinh nắm đợc công dụng của một số dụng cụ cơ bản để
có thể sử dụng cho phù hợp với nội dung công việc
* H ớng dẫn về nhà
Trang 21-Tập thực hành sử dụng các dụng cụ trên.
- Sử dụng đợc khoan tay và khoan điện cầm tay
II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
- Một số loại dây dẫn điện và bảng gỗ
- Thớc lá, bút chì
- Thớc cặp panme
Trang 22- Máy khoan điện cầm tay , mũi khoan 2mm, 5mm
III Tiến trình dạy học
Dùng để đo kích thớc bên ngoài của
một vật hình cầu, hình trụ , đờng kính
các lỗ, chiều rộng , rãnh
Bớc 2: Yêu cầu học sinh thực hành
tập đo, đờng kính dây dẫn, đờng kính
bút, chiều sâu lỗ, chiều rộng rãnh,
- Chọn vạch chuẩn , đờng chuẩn,
cạnh chuẩn hoặc mặt chuẩn
Gv yêu cầu học sinh vẽ sơ đồ lắp đặt
khoan bằng khoan tay
- lỗ khoan không xuyên dùng mũi
2 Khoan các lỗ
H khoan trên bảng gỗ của mìnhA
O
Trang 23- Học sinh biết đợc khi nào bị điện giật, tác hại của điện giật.
- HS biết đợc mức độ nguy hiểm của điện giật phụ thuộc vào nhữngyếu tố nào,từ đó có cách khắc phục
-HS biết đợc một số biện pháp xử lý khi có tai nạn điện,vai trò của hôhấp nhân tạo trong sơ cứu ngời bị tai nạn điện
- HS biết ứng dụng những điều đã đợc học vào trong thực tế
- Rèn luyện khả năng t duy logic, khả năng làm bài kiểm tra
II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
- Đề kiểm tra
- Giấy kiểm tra
III Tiến trình dạy học:
Nêu một số biện pháp sử lí khi có tai nạn điện ?
Tại sao hô hấp nhân tạo kịp thời lại có thể cứu sống đợc nạn nhân khi bị điệngiật ?
Câu 3 (3điểm )
Khi học xong chơng này em thấy có ý nghĩa nh thế nào ?
Trang 24B Đáp án
1 - khi xảy ra hiện tợng điện giật ( 1điểm)
- nêu đợc 2 ý giải thích ( 1điểm )
- nêu 3 mức độ phụ thuộc ( 1điểm)
- cần nêu đủ khi lắp đặt , sửa chữa, sử dụng (1điểm)
2 - biện pháp sử lí ( 2 điểm)
- tác dụng của hô hấp nhân tạo ( 1điểm)
3 - sự nguy hiểm của điện giật ( 1điểm )
- cách phòng chống tai nạn điện ( 1điểm)
- phổ biến cho mọi ngời cùng hiểu biết về tai nạn điện ( 1 điểm )
Ngày dạy; 01/11/2009
Tiết 21 Một số khí cụ và thiết bị điện của mạng điện sinh hoạt
I Mục tiêu
Trang 25- Học sinh nắm đợc một số khí cụ và thiết bị điện của mạng điện sinhhoạt và biết kí hiệu trên sơ đồ, hình vẽ.
-Biết đợc công dụng của những khí cụ , thiết bị điện đó
- Đọc đợc một số số liệu kĩ thuật in trên khí cụ, thiết bị điện
II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
- Cầu dao, aptômát, một số loại cầu chì, công tắc, ổ cắm, phích cắmIII Tiến trình dạy học
Gv phân loại cầu dao
? Cầu dao đặt ở vi trí nào
Gv phân tích cấu tạo của
Hoạt động 1: I Cầu dao, aptômát
+ Theo nhiệm vụ đóng, cắt : đóng cắt và
đổi nối + Theo điện áp định mức : 220v, 500v
- Nhợc : chỉ sử dụng với điện áp thấp
- Phân loại: cầu chì hộp, cầu chì ống…
Số liệu kĩ thuật của dây chì tròn
Đờngkính(mm) Dòngđiện định
mức(A)
Đờngkính(mm) Dòngđiện định
mức(A)
Trang 26dây nào của mạng điện?
? Cho biết công dụng của
ổ điện , phích cắm?
? Phân loại ổ cắm theo
điều kiện nào?
? ổ điện đảm bảo yêu cầu
? Nêu u nhợc điểm của aptômát so với cầu dao?
? Trên vỏ các khí cụ điện thờng ghi những số liệu kĩ thuật gì? Giảithích sau khi lấy ví dụ?
* H ớng dẫn về nhà
- Học theo dàn bài ghi và câu hỏi phần củng cố
Trang 27Ngày soạn: 07/11/2009
Ngày dạy: 08/11/2009
Tiết 22-23 Lắp đặt dây dẫn và các thiết bị điện
của mạng điện sinh hoạt
I Mục tiêu
- Giúp cho học sinh nắm đợc cách lắp đặt dây dẫn và các thiết bị điện củamạng điện sinh hoạt
II Chuẩn dùng đồ dùng
- Tranh vẽ ( mô hình ) một mạng điện sinh hoạt
III Tiến trình dạy học
Trang 28Gv đa một số vật mẫu loại ống
luồn dây với kích cỡ đờng kính
Hs: áp dụng nơi ẩm ớt , ngoài trời
dới mái che đòi hỏi phải đảm bảo
c Vạch dấu điểm đặt các thiết bị
2 Lắp đặt
- Bắt vít vào nêm gỗ đặt chìm trong ờng
+ Lắp đặt bảng điện + Lắp đặt các phụ kiện, gá lắp thiết
bị
- Đi dây trong ống luồn dây
Hoạt động 2: II Lắp đặt mạng điện kiểu nổi trên puli sứ và sứ kẹp.
1 Đi dây trên puli sứ
- Cố định puli sứ đầu tiên sâu đó căngdây cố định ở puli sứ tiếp
- Để dây dẫn đợc ổn định ngời ta buộcdây dẫn điện vào puli bằng một dây
đồng hoặc dây thép nhỏ
- Cách buộc : buộc đơn , buộc kép
2 Đi dây trên kẹp sứ
- Loại 2 rãnh, 3 rãnh
- Cho dây dẫn vào rãnh dùng tuavít vặn
3 Yêu cầu công nghệ khi lắp đặt dây
Trang 29Gv gới thiệu kiểu đi dây trên kẹp
sứ
? Khi đặt dây trên puli sứ cần phải
chú ý gì?
Gv đa bảng khoảng cách cho phép
khi lắp đặt dây nổi bằng puli sứ
? Với những dây dẫn điện khác
nhau có đợc sử dụng chung một
ống không ?
Hs : trả lời
dẫn trên puli sú và kẹp sứ
- Đờng dây song song với vật kiến trúc
- Cao hơn mặt đất 2,5m , cách vật kiếntrúc không nhỏ hơn 10mm
- Bảng điện cách mặt đất tối thiểu 1,5m
1,3 Khi dây dẫn đổi hớng hoặc giao nhauphải tăng thêm puli hoặc ống sứ
Hoạt động 3 III Lắp đặt mạng điện kiểu ngầm
- Phải phù hợp với môi trờng xungquanh , yêu cầu sử dụng
- Đảm bảo đợc yêu cầu mĩ thuật vàtránh tác động của môi trờng
- Lắp đặt trong điều kiện môi trờng khôráo, dùng hộp nối dây
-Số dây trong ống không vợt quá 40%tiết diện ống
- Không luồn chung các dây dẫn khôngcùng điện áp
- Các ống kim loại phải nối đất
*Củng cố
1 Trong phơng pháp lắp đặt dây dẫn kiểu nổi dùng ống luồn dâythì khinào luồn cút vuông ?
- khi đi dây trên góc tờng
- khi đi dây rẽ nhánh
2 Bảng điện đặt cách mặt dất bao nhiêu thì thuận tiện cho sủ dụng :
<1300mm, >1300mm, >1500mm
3 Có lắp đặt đợc đèn chiếu sáng trên nóc quạt trần đợc không? Tại sao?
*H
ớng dẫn về nhà
Trang 30- Tìm hiểu cách lắp đặt dây dẫn , các thiết bị điện ở mạng điện gia
- Bảng kí hiệu qui ớc kí hiệu sơ đồ điện (bảng 37)
III Tiến trình dạy học
- là hình biểu diễn qui ớc của mạch
điện và hệ thống điện
1 Một số kí hiệu qui ớc trong sơ đồ
điện( Bảng 3.7/60-61 )
2 Phân loại sơ đồ điện
a Sơ đồ nguyên lý :
- là sơ đồ chỉ nói nên mối liên hệ điện
mà không thể hiện vị trí sắp xếp cáchlắp ráp của các phần tử
- tác dụng :dùng để nghiên cứu nguyên
lí hoạt động của mạch điện và các thiết
bị điện
Trang 31- Dùng để lắp ráp, sửa chữa , dự trù cácthiết bị
c Mạch công tắc 3 cực ( H3.41, H3.42)
- Một công tắc 3 cực điều khiển 2 mạch
điện , chuyển đổi thắp sáng luân phiên
d Mạch đèn huỳnh quang sử dụng chấn
Trang 32- Bảng điện , 1ổ điện đơn, 2 cầu chì, 1 công tắc, một bóng đèn, dây dẫn
điện , giấy ráp, băng dính cách điện
- Kìm, dao, tua vít………
III Tiến trình dạy học
1 ổ định tổ chức
2 Nội dung thực hành
Hoạt động của thầy&
Trò Hoạt động của trò và nội dung cơ bản
G đa ra sơ đồ nguyên lí nh sgk yêu
cầu học sinh xây dựng sơ đồ lắp
đặt bảng điện gồm 2 cầu chì, 1
công tắc, 1 ổ cắm
G yêu cầu học sinh vạch dấu trên
bảng điện sau đó khoan lỗ
G chú ý quan sát kĩ thuật khoan ,
Hoạt động 2 II: Lắp đặt dây dẫn
AO