Các sự việc chính − Các thầy bói xem voi − Các thầy bói nhận định về voi − Kết thúc việc xem voi?. Các thầy bói nhận định về voi Phán → Sự vật được tả trở nên dễ hình dung và đầy ấn t
Trang 2Tiết 54:
Trang 3I/ Đọc − Tìm hiểu chung
1 Đọc
2 Giải nghĩa từ
3 Thể loại: Truyện ngụ ngôn
4 Các sự việc chính
− Các thầy bói xem voi
− Các thầy bói nhận định về voi
− Kết thúc việc xem voi
(?) Hãy liệt kê các sự việc chính của truyện?
Trang 4II/ Đọc − Tìm hiểu chi tiết
* Hoàn cảnh:
1 Các thầy bói xem voi
+ Ế hàng + Có voi đi qua
* Cách xem: + Dùng tay sờ
+ Mỗi thầy sờ một bộ phận
− Điệp ngữ: thầy thì sờ… → Nhấn mạnh cách xem voi
đặc biệt, khác thường
→ châm biếm, mỉa mai
→ mất tiền để xem vì
tò mò, ham muốn
(?) Các thầy xem voi trong hoàn cảnh nào và bằng
cách nào?
Trang 5Tưởng con voi như thế nào, hóa
ra nó sun sun như
con đỉa.
Tưởng con voi như thế nào, hóa
ra nó sun sun như
con đỉa.
Ai bảo! Nó
sừng sững như
cái cột đình.
Ai bảo! Nó
sừng sững như
cái cột đình.
Các thầy nói không đúng cả Chính nó tun tủn như cái chổi sể
cùn.
Các thầy nói không đúng cả Chính nó tun tủn như cái chổi sể
cùn.
Đâu có ! Nó
bè bè như cái quạt thóc.
Đâu có ! Nó
bè bè như cái quạt thóc.
Không phải, nó chần chẫn như cái đòn càn.
Không phải, nó chần chẫn như cái đòn càn.
II/ Đọc − Tìm hiểu chi tiết
2 Các thầy nhận định về voi (?) Các thầy lần lượt
tả voi như thế nào?
(?) Nhận xét về các
từ ngữ và biện pháp nghệ thuật các thầy sử dụng?
Trang 6II/ Đọc − Tìm hiểu chi tiết
2 Các thầy bói nhận định về voi
Phán
→ Sự vật được tả trở nên dễ hình dung và đầy ấn tượng
→ Tô đậm đặc điểm của con voi trong nhận thức.
SV được SS Đặc điểm SS Từ SS SV SS
như
con đỉa
→ từng bộ phận riêng lẻ
→ từ láy gợi hình được sử dụng chuẩn xác, hóm hỉnh
→ gần gũi, quen thuộc trong sinh hoạt
và sản xuất
Trang 7II/ Đọc − Tìm hiểu chi tiết
2 Các thầy bói nhận định về voi
− Đều tận tay sờ vào một bộ phận của voi nhưng đã vội
khẳng định về cả con voi
→ Khái quát non (nóng vội)
→ Nhận xét phiến diện (dùng bộ phận thay cho toàn thể)
− Từ ngữ trong lời phán:
+ Không phải…
+ Đâu có …
+ Tưởng… hóa ra…
(?) Tại sao mỗi thầy lại đưa ra những nhận định khác nhau
về con voi?
+ Ai bảo…
+ … không đúng cả
Từ phủ định
(?) Tìm trong lời phán các từ ngữ thể hiện thái độ của các thầy?
Tác dụng của những
từ ngữ đó.
Trang 8II/ Đọc − Tìm hiểu chi tiết
2 Các thầy bói nhận định về voi
+ Không phải…
+ Đâu có …
+ Tưởng… hóa ra…
+ Ai bảo…
+ … không đúng cả
Từ phủ định
→ Phản bác ý kiến người khác + quả quyết mình đúng
→ Thái độ bảo thủ chủ quan
→ Tăng sự căng thẳng trong cuộc tranh luận
► Nhận xét: Tuy sờ và tả đúng các bộ phận của voi song các thầy bói chưa nhận thức đúng về cả con voi
Trang 9II/ Đọc − Tìm hiểu chi tiết
2 Các thầy bói nhận định về voi
− Nhận thức phiến diện, đoán mò, suy diễn.
− Hạn chế về thị giác, dùng cảm giác để thay
thế cho các giác quan khác khi xem voi
→ Sai lầm về phương pháp
→ Sai lầm về nhận thức (báo trước sai lầm
về hành động)
► Nhận xét: Tuy sờ và tả đúng các bộ phận của voi song các thầy bói chưa nhận thức đúng về cả con voi
Nguyên
nhân
− Bảo thủ, chủ quan (khăng khăng cho là mình đúng, phủ nhận ý kiến người khác)
Trang 10II/ Đọc − Tìm hiểu chi tiết
3 Kết thúc truyện
− 5 thầy không ai chịu ai, xô xát, đánh nhau toác đầu,
chảy máu.
→ Gần với truyện cười
→ Sai lầm trong hành động
− 5 thầy không ai hình dung đúng về con voi.
− Gây cười bằng cách phóng đại
(?) Bất đồng của 5 thầy đã dẫn đến một kết thúc truyện như
thế nào?
− Tô đậm cái sai lầm vì lí sự và thái độ bảo thủ của các thầy bói
Nghệ
thuật
trào phúng
Trang 11II/ Đọc − Tìm hiểu chi tiết
3 Kết thúc truyện
− Truyện không chế giễu cái khiếm khuyết thể chất (mù)
mà châm biếm, chế giễu cái khiếm khuyết về nhận thức của các thầy bói hồ đồ, hay đoán mò, suy diễn lại bảo thủ, chủ quan
(?) Tác giả dân gian muốn gửi gắm thái độ
gì đối với các thầy bói?
Trang 12III/ Bài học (?) Bài học rút ra từ
truyện Thầy bói xem voi?
Trang 130:01 0:11 0:12 1:11 1:12
BẮT ĐẦU
THẢO LUẬN NHÓM
Trang 14III/ Bài học
− Muốn nhận thức đúng về thế giới xung quanh phải xem xét kĩ lưỡng, toàn diện
− Khi giải quyết mâu thuẫn nội bộ, cần chịu khó học hỏi, lắng nghe ý kiến người khác.
− Quy luật về con đường nhận thức sự vật:
Quan sát Hình dung,
tưởng tượng
Nhận xét, nhận định
→ Vai trò của hoạt động quan sát khi miêu tả sự vật
→ Khi làm văn miêu tả: muốn tả đúng, tả hay cần quan sát đúng đặc điểm và bản chất của đối tượng miêu tả.
Trang 15III/ Bài học
→ Thành ngữ Thầy bói xem voi:
+ Chỉ những người đoán mò, phiến diện, chỉ thấy bộ phận
mà không thấy toàn thể
* Liên hệ mở rộng bài học
− Một số hiện tượng, tình huống trong cuộc sống hàng
ngày:
= thành ngữ Thấy cây mà không thấy rừng
+ Một lần Nam không làm bài → tổ trưởng đã cho rằng Nam là học sinh chưa chăm và học kém.
+ Câu chuyện Tôi và Liên (SGK – tr.98 + 99)
Trang 16IV/ Luyện tập
Bài tập 1:
Đặt câu với thành ngữ Thầy bói xem voi.
So sánh truyện Ếch ngồi đáy giếng với truyện Thầy bói
xem voi.
Bài tập 3:
Bài tập 2:
Kể một câu chuyện có sự việc tương ứng với thành ngữ
Thầy bói xem voi.
Trang 17V/ Dặn dò
─ Kể diễn cảm lại truyện Thầy bói xem voi
− Hoàn thành bài tập
− Chuẩn bị bài mới: Đeo nhạc cho mèo
Trang 18Tiết học kết thúc
Xin cảm ơn các thầy giáo,
cô giáo và các con học sinh
Trang 19Phiếu này thuộc về nhóm: … với các thành viên
Bài học rút ra: