Điều này dường như trùng khít với một nhận định được đưa ra trong cuốn “Tâm lý học đám đông” của Gustave Le Bon: “Cái đáng sợ nhất là người ta không nói bằng tiếng nói của bản thân, mà l
Trang 1ĐỌC HIỂU NGỮ LIỆU VĂN HỌC
Đề 1: Đọc đoạn trích dưới đây:
Càng ngày, những vấn đề chính trị, thời sự của xã hội đất nước càng được quần chúng nhân dân quan tâm nhiều hơn, bàn luận nhiều hơn Gia tăng không khí tranh biện sôi nổi có thể xem là một tín hiệu tích cực, dân chủ trong lộ trình phát triển văn hóa xã hội Người dân đang ngày càng cởi mở và có trách nhiệm đối với xã hội và đất nước – một thể hiện rõ nét của ý thức công dân
Nhưng văn hóa tranh biện đang bộc lộ những lỗ hổng, những khiếm khuyết, lệch lạc… khó
có thể khắc phục trong một sớm một chiều Điều này xuất hiện không chỉ trên mạng xã hội
mà ngay cả trên báo chí và hệ thống truyền thông chính thống
Người Việt hiếu thắng khi tranh luận Người Việt hăng tranh cãi để giành phần hơn, phần thắng nhưng rất thiếu chỗ dựa, cơ sở lý tính đầy đủ và chính xác đề làm sáng tỏ chân lý Điều này dường như trùng khít với một nhận định được đưa ra trong cuốn “Tâm lý học đám đông” của Gustave Le Bon: “Cái đáng sợ nhất là người ta không nói bằng tiếng nói của bản thân, mà luôn núp sau một tập thể, nâng cao nó thành tiếng nói của một giai tầng trong xã hội và tự cho mình là chính nghĩa tuyệt đối”
Người ta dễ thấy rằng người Việt đang trong giai đoạn thiếu, hoặc yếu nền tảng văn hóa tranh luận Chúng ta chỉ có ngôn từ để cãi vã và hơn thua
Trên mạng xã hội, người ta dễ bị ảnh hưởng bởi đám đông, hoặc ưa lợi dụng tâm lý đám đông để che giấu trách nhiệm của bản thân Tự nhiên chủ nghĩa, người ta cho rằng không cần tôn trọng đối thủ tranh biện, tha hồ xỉ vả, văng tục, “chụp mũ” người đối thoại Đó là cách tự hạ mình, lưu manh hóa khi tranh luận Dữ kiện đưa ra không giúp trở thành lập luận làm sáng tỏ vấn đề, chỉ thỏa mãn việc trút bức xúc của bản thân và chà đạp đối thủ Tinh thần cao cả, trong sáng, hướng thượng trong tranh luận biến mất
(Nguyễn Hồng Lam, Cần tỉnh táo và lựa chọn đúng đắn, http://vnca.cand.com.vn/…/Van-hoa-tranh-luan-tren-mang-xa-…/)
Câu 1:Những khiếm khuyết trong tranh luận của người Việt được tác giả đề cập đến trong văn bản trên là gì?
Câu 2:Phân biệt giữa tranh cãi và tranh luận?
Câu 3:Theo anh/chị, vì sao tác giả cho rằng: Không cần tôn trọng đối thủ tranh biện, tha hồ
xỉ vả, văng tục, “chụp mũ” người đối thoại… Đó là cách tự hạ mình, lưu manh hóa khi tranh luận?
Câu 4:Anh/chị có đồng tình quan điểm: Người Việt đang trong giai đoạn thiếu, hoặc yếu nền tảng văn hóa tranh luận Vì sao?
Đề 2: Đọc đoạn trích dưới đây:
Tuổi trẻ là đặc ân vô giá của tạo hóa ban cho bạn Vô nghĩa của đời người là để
tuổi xuân trôi qua trong vô vọng.( ) Người ta bảo, thời gian là vàng bạc, nhưng sử dụng đúng thời gian của tuổi trẻ là bảo bối của thành công Tài năng thiên bẩm chỉ là điểm
khởi đầu, thành công của cuộc đời là mồ hôi, nước mắt và thậm chí là cuộc sống Nếu chỉ chăm chăm và tán dương tài năng thiên bẩm thì chẳng khác nào chim trời chỉ vỗ cánh mà chẳng bao giờ bay được lên cao Mỗi ngày trôi qua rất nhanh Bạn đã dành thời gian cho những việc gì ? Cho bạn bè, cho người yêu, cho đồng loại và cho công việc? Và có bao giờ bạn rùng mình vì đã để thời gian trôi qua không lưu lại dấu tích gì không ?
Các bạn hãy xây dựng tầm nhìn rộng mở (…), biến tri thức của loài người, của thời
đại thành tri thức bản thân và cộng đồng, vận dụng vào hoạt động thực tiễn của mình
Trang 2Trước mắt là tích lũy tri thức khi còn ngồi trên ghế nhà trường để mai ngày khởi nghiệp;
tự mình xây dựng các chuẩn mực cho bản thân; nhận diện cái đúng, cái sai, cái đáng làm
và cái không nên làm Trường đời là trường học vĩ đại nhất, nhưng để thành công bạn cần
có nền tảng về mọi mặt, thiếu nó không chỉ chông chênh mà có khi vấp ngã
(Theo Báo mới.com ; 26/ 03/2016)
Thực hiện các yêu cầu:
Câu 1: Chỉ ra điều cần làm trước mắt được nêu trong đoạn trích
Câu 2: Phân tích ngắn gọn tác dụng của câu hỏi tu từ được sử dụng trong đoạn trích trên Câu 3: Anh/chị hiểu thế nào về ý kiến: “Trường đời là trường học vĩ đại nhất, nhưng để thành công bạn cần có nền tảng về mọi mặt”?
Câu 4: Anh/Chị có cho rằng “Tài năng thiên bẩm chỉ là điểm khởi đầu, thành công của cuộc đời là mồ hôi, nước mắt và thậm chí là cuộc sống” không? Vì sao?
Câu 1 (2.0 điểm)
Từ nội dung đoạn trích phần Đọc hiểu, anh/chị hãy viết một đoạn văn (khoảng 200
chữ) trình bày suy nghĩ về điều bản thân cần làm để tuổi trẻ có ý nghĩa.Mã đề 01
Đề 3: Đọc đoạn trích dưới đây:
Tuổi trẻ không chỉ là khái niệm chỉ một giai đoạn trong đời người, mà còn chỉ một
trạng thái tâm hồn Tuổi trẻ không nhất thiết phải gắn liền với sức khỏe và vẻ tráng kiện bên ngoài, mà lại gắn với ý chí mạnh mẽ, trí tưởng tượng phong phú, sự mãnh liệt của tình cảm và cảm nhận phấn khởi với suối nguồn cuộc sống
Tuổi trẻ thể hiện ở lòng can đảm chứ không phải tính nhút nhát, ở sở thích phiêu
lưu trải nghiệm hơn là ở sự tìm kiếm an nhàn Những đức tính đó thường dễ thấy ở những người năm sáu mươi tuổi hơn là ở đa số thanh niên tuổi đôi mươi Không ai già đi vì tuổi tác, chúng ta già đi khi để tâm hồn mình héo hon
Thời gian hình thành tuổi tác, thái độ tạo nên tâm hồn Năm tháng in hằn những vết
thương trên da thịt, còn sự thờ ơ với cuộc sống tạo nên những vết nhăn trong tâm hồn Lo lắng, sợ hãi, mất lòng tin vào bản thân là những thói xấu hủy hoại tinh thần của chúng ta (Trích Điều kỳ diệu của thái độ sống – Mac Anderson, tr.68, NXB Tổng hợp Tp.Hồ Chí Minh, 2017).Thực hiện các yêu cầu:
Câu 1 Chỉ ra các yếu tố gắn với tuổi trẻ được nêu trong đoạn trích
Câu 2: Phân tích ngắn gọn tác dụng của biện pháp liệt kê được sử dụng trong đoạn trích Câu 3: Anh/chị hiểu như thế nào về ý kiến: “Thời gian hình thành tuổi tác, thái độ tạo
nên tâm hồn”?
Câu 4: Anh/Chị có cho rằng “Lo lắng, sợ hãi, mất lòng tin vào bản thân là những thói xấu hủy hoại tinh thần của chúng ta” không? Vì sao?
Câu 5 (2.0 điểm)
Từ nội dung đoạn trích phần Đọc hiểu, anh/chị hãy viết một đoạn văn (khoảng 200
chữ) trình bày suy nghĩ về những điều bản thân cần làm để “chăm sóc” tâm hồn.Mã đề 01
Đề 4: Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:
Thế giới hiện đại phát triển quá nhanh khiến cho nhiều người cảm thấy chỉ một khắc
chậm chân đã tụt lại phía sau quá xa Lấy việc đó làm động lực để bước tiếp hay chịu
thua và bị trói buộc vào cuộc sống nhàm chán, đơn điệu hàng ngày là sự lựa chọn của
mỗi người; thế nhưng thế giới vĩnh viễn sẽ không bao giờ thu nhỏ lại, vậy nên tầm nhìn của bạn cần phải to lớn hơn.Bạn có biết rằng, từ “Sekai” trong tiếng Nhật có nghĩa là “thế giới”; nhưng trong đó bản thân từ “kai” lại vừa có nghĩa là “giải” - “phát triển”; lại có nghĩa
là “đáng giá”?Điều đó có nghĩa là, mỗi cuộc dấn thân, mỗi chuyến phiêu lưu tìm hiểu thế
Trang 3giới này đều là những trải nghiệm cần thiết và quý báu Thay vì dính chặt lấy cuộc sống thường nhật tẻnhạt và nhàm chán, nhiều bạn trẻ giờ đây đã chọn cách mạnh mẽ thể hiện bản thân mình,trải nghiệm cuộc sống bằng những chuyến đi xa, những cuộc gặp gỡ, kết giao thú vị Có thể nói, đó chính là những người trẻ chọn việc không ngừng phấn đấu và tiến về phía trước, và sẽ là những người thu vào trong tầm mắt phần rộng lớn và tươi đẹp nhất của thế giới này.Và trên hành trình kiếm tìm sự hoàn hảo cho cái tôi của mình, những khoảng nghỉ ngơi của mỗi người sẽ luôn cần một vọng đài, một điểm nghỉ chân để nghiệm thu và chiêm ngưỡng lại thế giới sau lưng mình Những dãy núi hùng vĩ, thảo nguyên rộng lớn hay mặt biển xanh vô tận; những kỷ niệm ngọt ngào bên những người bạn thân - đó sẽ là thành tựu riêng của chính bản thân mỗi người, là thứ xúc cảm mà bạn chỉ biết mình đã cần nó tới mức nào ngay sau lần trải nghiệm đầu tiên.Vậy nên hãy luôn khát khao bám đuổi theo cái tôi mới mẻ và bứt phá; mạnh dạn chấp nhận những thử thách của cuộc sống để bước chân
ra khỏi vùng an toàn của chính mình, bạn nhé! Bởi cuộc đời chỉ thực sự trở nên hoàn hảo khi tầm nhìn của bạn rộng mở hơn
( Nguồn
http://ttvn.vn/nhip-song/mo-rong-doi-mat-truoc-cuoc-doi-rong-lon-ban-se-nhan-lai-dieu-gi-2120181211181847470.htm)
1 Nêu tác hại của việc con người bị trói buộc vào cuộc sống nhàm chán, đơn điệu
hàng ngày được nêu trong văn bản?
2 Việc giải thích từ “Sekai” trong tiếng Nhật của văn bản có tác dụng gì?
3 Anh, chị hãy nêu ít nhất hai hình thức trải nghiệm cuộc sống dành cho tuổi trẻ
học đường
4 Anh/ chị có đồng tình với quan điểm: thế giới vĩnh viễn sẽ không bao giờ thu nhỏ
lại, vậy nên tầm nhìn của bạn cần phải to lớn hơn được nêu trong văn bản hay không? Vì sao?
Câu 5 (2,0 điểm)
Hãy viết 01 đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của anh/chị về ý nghĩa
của việc “mạnh dạn chấp nhận những thử thách của cuộc sống” đối với tuổi trẻ trong
cuộc sống hôm nay được trích ở phần Đọc hiểu
Đề 5: Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu:
Hạnh phúc - đó là mẫu số chung, là mong ước chính đáng nhất của tất cả mọi con
người, mọi gia đình, mọi xứ sở
Quan niệm về hạnh phúc không giống nhau ở mỗi người, mỗi nhà, mỗi thế hệ, mỗi
thời đại, mỗi xã hội Chẳng hạn, có người xem hạnh phúc là hài lòng với những gì mình
có theo chủ thuyết “biết đủ” Cũng có người cho rằng hạnh phúc là khi ta có một sức
khỏe tốt, một sự nghiệp như ý, một gia đình ấm cúng và những bạn hữu chí tình Hạnh phúc cũng có khi là những điều giản dị: có một việc yêu thích để làm, có người để yêu thương và một nơi chốn bình yên để đi về
Lại có những vĩ nhân gọi tên hạnh phúc theo một cách rất riêng của họ Ví như nhà
hiền triết Ấn Độ Mahatma Gandhi bảo rằng: “Hạnh phúc là khi những gì mà bạn nghĩ, những gì mà bạn nói và những gì mà bạn làm hòa quyện với nhau” Điều này giống như thông điệp mà các tín đồ Thiên Chúa giáo tin tưởng: “Bình an dưới thế cho người thiện tâm”, để khẳng định hạnh phúc có từ cái tâm an bình của mỗi người, là sự tĩnh tại trong sâu thẳm tâm hồn Liệu có thể hạnh phúc chăng nếu nghĩ một đằng, nói một nẻo và làm một kiểu?[…]
Rồi cũng có ý kiến: ranh giới giữa biết đủ, biết hài lòng và thỏa hiệp với bản thân
mình là rất mong manh Bởi khi luôn nghĩ rằng “ừ, vậy là được rồi ”, thì chính là lúc mà
Trang 4ta ngừng nỗ lực, ngừng cống hiến để làm cho cuộc sống bản thân và cộng đồng của mình tiến về phía trước Sẽ rất nhanh, những cái “biết đủ” và sự hài lòng dễ dãi này sẽ làm ta chán ngán Sẽ rất nhanh, hạnh phúc sẽ biến mất khi ta không hiểu được ý nghĩa cuộc đời mình nằm ở nơi đâu
Vậy hạnh phúc là biết đủ, biết hài lòng hay là biết vượt qua, biết chinh phục hay là
gì khác?
(Trích Để chạm vào hạnh phúc - Giản Tư Trung, Thời báo Kinh tế Sài
Gòn,www.thesaigontimes.vn)
Câu 1 Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn trích trên
Câu 2 Theo một ý kiến được dẫn trong bài viết, nếu ta không ý thức được ranh giới mong manh giữa biết đủ, biết hài lòngvà thỏa hiệp với bản thân mình thì sẽ dẫn tới hậu quả gì? Câu 3 Liệu có thể hạnh phúc chăng nếu nghĩ một đằng, nói một nẻo và làm một kiểu? Câu 4 Thông điệp nào trong đoạn trích trên có ý nghĩa nhất đối với anh/chị? Vì sao?
Câu 1: (2,0 điểm)
Từ những trải nghiệm thực tế của mình, anh (chị) hãy viết 01 đoạn văn nghị luận xã
hội (khoảng 200 chữ) bàn về ý kiến được nêu trong đoạn trích ở phần đọc hiểu: hạnh phúc
sẽ biến mất khi ta không hiểu được ý nghĩa cuộc đời mình nằm ở nơi đâu.
Đề 6 : Đọc đoạn thơ sau và thực hiện các yêu cầu:
Người có tính khiêm tốn thường hay tự cho mình là kém, còn phải phấn đấu thêm, trau dồi thêm, cần được trao đổi, học hỏi nhiều thêm nữa Người có tính khiêm tốn không bao giờ chịu chấp nhận sự thành công của cá nhân mình trong hoàn cảnh hiện tại, lúc nào
cũng cho sự thành công của mình là tầm thường, không đáng kể, luôn luôn tìm cách để học hỏi thêm nữa
Tại sao con người lại phải khiêm tốn như thế? Đó là vì cuộc đời là một cuộc đấu tranh bất tận, mà tài nghệ của mỗi cá nhân tuy là quan trọng, nhưng thật ra chỉ là những giọt nước bé nhỏ giữa đại dương bao la Sự hiểu biết của mỗi cá nhân không thể đem so sánh với mọi người cùng chung sống với mình Vì thế, dù tài năng đến đâu cũng luôn luôn phải học thêm, học mãi mãi
Tóm lại, con người khiêm tốn là con người hoàn toàn biết mình, hiểu người, không tự mình đề cao vai trò, ca tụng chiến công của cá nhân mình cũng như không bao giờ chấp nhận một ý thức chịu thua mang nhiều mặc cảm tự ti đối với mọi người
Khiêm tốn là một điều không thể thiếu cho những ai muốn thành công trên đường đời
(Trích Tinh hoa xử thế, Lâm Ngữ Đường, Ngữ văn 7, tập 2, NXB Giáo dục, 2015, tr.70 – 71)
Câu 1 Trong đoạn văn thứ nhất, người có tính khiêm tốn có biểu hiện như nào?
Câu 2 Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp liệt kê được sử dụng trong đoạn văn thứ
nhất?
Câu 3 Anh/chị hiểu như thế nào về câu nói sau:
“Tài nghệ của mỗi cá nhân tuy là quan trọng, nhưng thật ra chỉ là những giọt nước nhỏ giữa đại dương bao la”
Câu 4 Anh/Chị có đồng tình với ý kiến: Dù tài năng đến đâu cũng luôn luôn phải học thêm, học mãi mãi? Vì sao?
Câu 5 (2.0 điểm)
Từ nội dung phần Đọc hiểu, anh/chị hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ về ý kiến: “Khiêm tốn là một điều không thể thiếu cho những ai muốn thành công trên đường đời”
Trang 5Đề 7: Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu:
Bạn ơi, nếu bạn muốn sống một đời mà không phạm chút sai lầm nào, làm gì được
nấy, thì đó hoặc là bạn ảo tưởng, hoặc là bạn hèn nhát trước cuộc đời
Một người mà lúc nào cũng sợ thất bại, làm gì cũng sợ sai lầm là một người sợ hãi
thực tế, trốn tránh thực tế, và suốt đời không bao giờ có thể tự lập được Bạn sợ sặc nước thì bạn không biết bơi; bạn sợ nói sai thì bạn không nói được ngoại ngữ! Một người mà không chịu mất gì thì sẽ không được gì Sai lầm cũng có hai mặt Tuy nó đem lại tổn thất, nhưng nó cũng đem đến bài học cho đời
(Theo Ngữ văn 7, tập 2, tr.43, Nxb Giáo dục Việt Nam,2015)
Câu 1: Chỉ ra tác hại của việc con người lúc nào cũng sợ thất bại, làm gì cũng sợ sai lầm được nêu trên đoạn trích
Câu 2: Anh/chị hiểu như thế nào về quan niệm:Một người mà không chịu mất gì thì sẽ không được gì?
Câu 3: Theo anh/chị, sai lầm đem đến những tổn thất và bài học gì cho đời?
Câu 4: Thông điệp nào có ý nghĩa nhất với anh (chị)? Vì sao?
Câu 5 : Viết 01 đoạn văn ngắn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ về quan niệm của tác giả trong đoạn trích phần Đọc hiểu; nếu bạn muốn sống một đời mà không phạm chút sai lầm nào, làm gì được nấy, thì đó hoặc là bạn ảo tưởng, hoặc là bạn hèn nhát trước cuộc đời;
Đề 8:
…Lãng phí thời gian là mất tuyệt đối Mất tiền có thể kiếm lại được tiền, mất xe có
thể sắm lại được xe nhưng mất thời gian thì chịu, đố ai có thể tìm lại được Thời gian là một dòng chảy thẳng; không bao giờ dừng lại và cũng không bao giờ quay lui Mọi cơ hội, nếu bỏ qua là mất Tuổi trẻ mà không làm được gì cho đời, cho bản thân thì nó vẫn xồng xộc đến với tuổi già Thời gian là một dòng chảy đều đặn, lạnh lùng, chẳng bao giờ chờ đợi sự chậm trễ Hãy quý trọng thời gian, nhất là trong thời đại trí tuệ này, nền kinh tế trí thức đã và đang làm cho thời gian trở nên vô giá Chưa đầy một giờ, công nghệ Nhật Bản
đã có thể sản xuất một tấn thép; con tầu tốc hành của các nước phát triển trong vài giờ đã
có thể vượt qua được vài ngàn kilômét Mọi biểu hiện đủng đỉnh rềnh ràng đều trở nên lạc lõng trong xu thế hiện nay Giải trí là cần thiết nhưng chơi bời quá mức, để thời gian trôi qua vô vị là có tội với đời, với tương lai đất nước…
(Phong cách sống của người đời – nhà báo Trường Giang)
Câu 1 (0.5 điểm): Tác giả đã triển khai lập luận (trình bày văn bản) theo cách thức nào? Câu 2 (0.5 điểm): Xác định đề tài của văn bản trên?
Câu 3 (1.0 điểm): Anh, chị hiểu như thế nào về nhận định sau: “Lãng phí thời gian
là mất tuyệt đối”
Câu 4 (1.0 điểm): Theo tác giả: “Giải trí là cần thiết nhưng chơi bời quá mức, để
thời gian trôi qua vô vị là có tội với đời, với tương lai đất nước?” Anh, chị có đồng ý với
ý kiến đó không? Vì sao? Hãy viết một đoạn văn ngắn (khoảng 5 đến 10 dòng) để trình bày suy nghĩ của bản thân
Câu 5 (2.0 điểm)Từ thông điệp của văn bản trên, hãy viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình
bày suy nghĩ của anh (chị) về câu nói sau: “Tương lai được mua bằng hiện tại”.
Đề 9: Đọc đoạn trích dưới đây:
Khi nói đến ước mơ của mỗi người thì điều đầu tiên cần phải xác định đó không
phải là những mong ước viển vông mà chính là mục đích con người đặt ra và cố gắng phấn đấu để đạt đến trong cuộc đời mình
Trang 6Đồng thời một yếu tố cũng hết sức quan trọng là cần phải xác định cách thức để đạt
được mục đích đó, bởi không ai trong cuộc đời này lại không muốn đạt đến một điều gì
đó Sự khác biệt chính là ở phương thức thực hiện, cách thức đạt đến ước mơ của mỗi
người và điều này sẽ quyết định “đẳng cấp” về nhân cách của mỗi người
Có người đi đến ước mơ của mình bằng cách trung thực và trong sáng thông qua
những nỗ lực tự thân tột cùng Đây là những người có lòng tự trọng cao và biết dựa vào sức của chính mình, tin vào khả năng của chính mình và sự công bằng của xã hội Đối với
họ, mục tiêu chưa chắc là điều họ quan tâm, cái họ quan tâm hơn chính là phương thế để đạt đến mục tiêu trong cuộc sống
Chính vì vậy họ là những người không bao giờ chấp nhận sống trong thân phận
“tầm gửi”, trở thành công cụ trong tay người khác hay giao phó tương lai của mình cho người khác Sở dĩ như thế là bởi họ chỉ tự hào với những gì do chính bản thân họ làm ra
và đạt đến, đồng thời cũng là những người xem phương tiện quan trọng như mục tiêu của cuộc đời mình
(Nguồn: Lê Minh Tiến, Đẳng cấp về nhân cách, http://tuoitre.vn)
Câu 1 Chỉ ra cách con người đi đến ước mơ của mình được nêu trong đoạn trích
Câu 2 Theo tác giả, điều gì sẽ quyết định “đẳng cấp” về nhân cách của mỗi người?
Câu 3 Vì sao tác giả cho rằng: những người không bao giờ chấp nhận sống trong thân phận “tầm gửi” chỉ tự hào với những gì do chính bản thân họ làm ra và đạt đến?
Câu 4 Từ đoạn trích trên, hãy rút ra bài học có ý nghĩa nhất đối với anh/chị?
Câu 5 (2,0 điểm)
Từ nội dung ở phần Đọc hiểu, anh/chị hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) bàn về cách thức đạt đến ước mơ để quyết định “đẳng cấp” nhân cách của mỗi người
Đề 10
Đọc đoạn văn bản và trả lời các câu hỏi sau:
… “Mỗi một người đều có vai trò trong cuộc đời này và đều đáng được ghi nhận Đó là lí
do để chúng ta không vì thèm khát vị thế cao sang này mà rẻ rúng công việc bình thường khác Cha mẹ ta, phần đông, đều làm công việc rất đỗi bình thường Và đó là một thực tế
mà chúng ta cần nhìn thấy Để trân trọng Không phải để mặc cảm Để bình thản tiến bước Không phải để tự ti Nếu tất cả đều là doanh nhân thành đạt thì ai sẽ quét rác trên những đường phố? Nếu tất cả đều là bác sĩ nổi tiếng thì ai sẽ là người dọn vệ sinh bệnh viện? Nếu tất cả đều là nhà khoa học thì ai sẽ là người tưới nước những luống rau? Nếu tất cả đều là kĩ
sư phần mềm thì ai sẽ gắn những con chip vào máy tính? Phần đông chúng ta cũng sẽ là người bình thường Nhưng điều đó không thể ngăn cản chúng ta vươn lên từng ngày.”…
(Phạm Lữ Ân, Nếu biết trăm năm là hữu hạn, NXB Hội Nhà văn năm 2012)
Câu 1 (0,5 điểm): Xác định câu chủ đề của đoạn văn?
Câu 2 (0,5 điểm): Xét về cấu tạo ngữ pháp, các câu: “Để trân trọng Không phải để mặc
cảm Để bình thản tiến bước Không phải để tự ti.” thuộc loại câu nào?
Câu 3 (1,0 điểm): Sử dụng cấu trúc “Nếu …thì” trong những câu văn “Nếu tất cả đều là
doanh nhân thành đạt thì ai sẽ quét rác trên những đường phố? Nếu tất cả đều là bác sĩ nổi tiếng thì ai sẽ là người dọn vệ sinh bệnh viện? Nếu tất cả đều là nhà khoa học thì ai sẽ là người tưới nước những luống rau? Nếu tất cả đều là kĩ sư phần mềm thì ai sẽ gắn những con chip vào máy tính?” có tác dụng gì?
Câu 4 (2,0 điểm): Theo em, tại sao“Phần đông chúng ta cũng sẽ là người bình thường.
Nhưng điều đó không thể ngăn cản chúng ta vươn lên từng ngày”? Để vươn lên từng ngày
em cần làm gì?
Trang 7Đề 11: Cho đoạn văn:
“… Trong những hành trang ấy, có lẽ sự chuẩn bị bản thân con người là quan trọng nhất
Từ cổ chí kim, bao giờ con người cũng là động lực phát triển của lịch sử Trong thế kỉ tới
mà ai ai cũng thừa nhận rằng nền kinh tế tri thức sẽ phát triển mạnh mẽ thì vai trò con người càng nổi trội.”
(Ngữ văn 9 – tập 2 NXB Giáo dục – 2006)
a Đoạn văn trên được trích từ văn bản nào? Của ai?
b Câu chủ đề của đoạn văn trên nằm ở vị trí nào?
c Đoạn văn trên sử dụng phép liên kết nào là chủ yếu?
d Từ được in đậm trong câu “Trong những hành trang ấy, có lẽ sự chuẩn bị bản thân con người là quan trọng nhất.” là thành phần biệt lập gì?
Đề 12
Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu từ câu 1 đến câu 4:
Bạn có thể không thông minh bẩm sinh nhưng bạn luôn chuyên cần và vượt qua
bản thân từng ngày một Bạn có thể không hát hay nhưng bạn là người không
bao giờ trễ hẹn Bạn không là người giỏi thể thao nhưng bạn có nụ cười ấm áp
Bạn không có gương mặt xinh đẹp nhưng bạn rất giỏi thắt cà vạt cho ba và nấu
ăn rất ngon Chắc chắn, mỗi một người trong chúng ta đều được sinh ra với những
giá trị có sẵn Và chính bạn, hơn ai hết, trước ai hết, phải biết mình, phải nhận ra
những giá trị đó
(Trích Bản thân chúng ta là giá trị có sẵn - Phạm Lữ, Nếu biết trăm năm là hữu hạn, NXB Hội Nhà văn, 2012, tr.24)
Câu 1 (0,5 điểm) Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn
trích
Câu 2 (0,5 điểm) Chỉ ra thành phần biệt lập trong câu: Chắc chắn, mỗi một người
trong chúng ta đều được sinh ra với những giá trị có sẵn,
Câu 3 (0,5 điểm) Nêu tên một biện pháp tu từ có trong những câu in đậm
Câu 4 (0,5 điểm) Nội dung chính của đoạn trích trên là gì?
Câu 5 :Đừng xấu hổ khi không biết, chi xấu hổ khi không học
Hãy viết bài văn ngắn trình bày suy nghĩ của em về ý kiến trên
Đề 13: Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu:
Học vấn chỉ là một phần trong quá trình học hỏi mà thôi Thông qua học hỏi, bạn sẽ đạt được nhiều thứ hơn: hình thành tính cách, mở mang trí tuệ, học cách tôn trọng
người khác và khiêm tốn hơn, bởi vì càng học hỏi bạn càng hiểu rằng kho tàng kiến
thức là vô tận Và bạn có thể học hỏi nhiều thứ từ mọi người chung quanh, từ mỗi
trải nghiệm, hay những khó khăn, giông tố trong đời
(Theo Cho đi là còn mãi, Azim Jamal & Harvey McKinnon, | biên dịch: Huế Phượng, NXB Tổng hợp TP Hồ Chí Minh, năm 2017, tr.67-68)
Câu 1 (0,5 điểm) Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn
trích
Câu 2 (0,5 điểm) Đoạn văn trên sử dụng phép liên kết nào là chủ yếu?
Câu 3: Em có tán đồng với ý kiến: “Học vấn chỉ là một phần trong quá trình học hỏi mà thôi” Hãy giải thích?
Câu 4: Viết đoạn văn nêu suy nghĩ của em về ý nghĩa của việc không ngừng học hỏi?
Đề 14: Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi nêu ở dưới:TIẾNG VỌNG RỪNG SÂU
Có một cậu bé ngỗ nghịch hay bị mẹ khiển trách Ngày nọ giận mẹ, cậu chạy đến
Trang 8một thung lũng cánh rừng rậm Lấy hết sức mình, cậu thét lớn: “Tôi ghét người”.
Khu rừng có tiếng vọng lại: “Tôi ghét người” Cậu bé hốt hoảng quay về, sà vào lòng
mẹ khóc nức nở Cậu bé không sao hiểu được từ trong rừng lại có tiếng người ghét
cậu.Người mẹ cầm tay con, đưa cậu trở lại khu rừng Bà nói: “Giờ thì con hãy hét thật to: Tôi yêu người" Lạ lùng thay, cậu bé vừa dứt tiếng thì có tiếng vọng lại: “Tôi yêu người” Lúc đó, người mẹ mới giải thích cho con hiểu: “Con ơi, đó là định luật trong
cuộc sống của chúng ta Con cho điều gì, con sẽ nhận điều đó Ai gieo gió thì ắt gặt
bão Nếu con thù ghét người thì người cũng thù ghét con Nếu con yêu thương
người thì người cũng yêu thương con.(Theo Quà tặng cuộc sống NXB Trẻ, 2002)
Câu 1 (0,5 điểm)Phương thức biểu đạt chính của văn bản trên
Câu 2 (0,5 điểm)Xác định và gọi tên thành phần biệt lập trong câu sau: “Con ơi, đó là định luật trong cuộc sống của chúng ta.”
Câu 3 (1,0 điểm) Thông điệp mà câu chuyện trên mang đến cho người đọc
Câu 4 (2,0 điểm) Viết đoạn văn (khoảng 10 dòng) trình bày suy nghĩ của em về vấn đề cho
và nhậntrong cuộc sống
Đề 15: Đọc văn bản sau và trả lời câu hỏi:
Sách kể chuyện hay sách ca hát
(1) Nhiều lần tôi khóc khi đọc sách, sách kể chuyện hay biết bao về con người, họ trở nên đáng yêu và gần gũi biết bao (2) Là một thằng bé con bị công việc ngà độn làm cho kiệt sức, luôn luôn phải hing lấy những lời chửi mắng đản đôn, tối trịnh trọng hứa với mình
là lớn lên, tôi sẽ giúp mọi người, hết lòng phục vụ họ
(3) Như những con chim kỳ diệu trong truyện cổ tích, sách ca hát về cuộc sống đa dạng và phong phú như thế nào, con người táo bạo như thế nào trong khát vọng đạt tới cải thiện và cái đẹp (4) Và càng đọc, trong lòng tôi càng tràn đầy tinh thần lành mạnh và hăng hái (5) Tôi trở nên điểm tĩnh hơn, tin ở mình hơn, làm việc hợp lý hơn và ngày càng ít để ý đến vô
số chuyện bực bội trong cuộc sống
(6) Mỗi cuốn sách đều là một bậc thang nhỏ mà khi bước lên, tối tách khỏi con thí để lên tới gần con người, tới gần quan niệm về cuộc sống tốt đẹp nhất và về sự thèm khát về cuộc sống ấy (M.Gorki, Dẫn theo Tạ Đức Hiền, Tập làm văn THPT, Nxb Giáo dục, 1998) a) Văn bản trên thuộc kiểu văn bản nào (thuyết minh, tự sự, nghị luận)?
b) Dựa vào văn bản, em hãy chỉ ra 02 tác dụng của việc đọc sách
c) Xác định và nêu tác dụng của phép liên kết trong 02 câu sau:
(3) Như những con chim kỳ diệu trong truyện cổ tích, sách ca hát về cuộc sống đa dạng và phong phú như thế nào, con người tảo bạo như thế nào trong khát vọng đạt tới cái thiện và cái đẹp (4) Và càng đọc, trong lòng tôi càng tràn đầy tinh thần lành mạnh và hăng hái d) Em có đồng tình với ý kiến “Mỗi cuốn sách đều là một bậc thang nhỏ mà khi bước lên, tôi tách khỏi con thú để lên tới gần con người” không? Vì sao?
Đề 16: Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:
Tuổi thơ của tôi được nâng lên từ những cánh diều
Chiều chiều, trên bãi thả, đám trẻ mục đồng chúng tôi hò hét nhau thả diều thi Cánh
diều mềm mại như cánh bướm Chúng tôi vui sướng đến phát dại nhìn lên trời Tiếng
sáo diều vi vu trầm bổng Sáo đơn, rồi sảo kép, sáo bè, như gọi thấp xuống những
vì sao sớm
Ban đêm, trên bãi thả diều thật không còn gì huyền ảo hơn Có cảm giác điều đang
trôi trên dai Ngân Hà Bầu trời tự do đẹp như một thảm nhung khổng lồ Có cái gì
cứ cháy lên, cháy mãi trong tâm hồn chúng tôi Sau này tôi mới hiểu đấy là khát
Trang 9vọng Tôi đã ngửa cổ suốt một thời mới lớn để chờ đợi một nàng tiên áo xanh bay
xuống từ trời và bao giờ cũng hi vọng khi tha thiết câu xin: “Bay đi diều ơi! Bay đi!”
Cánh diều tuổi ngọc ngà bay đi, mang theo nỗi khát khao của tôi
(Cánh diều tuổi thơ - Tạ Duy Anh, Tiếng Việt 4, tập 1, NXB Giáo dục Việt Nam, 2017) Câu 1 (0,5 điểm) Xác định những phương thức biểu đạt được sử dụng trong văn bản
Câu 2 (0,5 điểm) Tác giả đã chọn những chi tiết nào để tả cánh diều?
Câu 3 (1,0 điểm) Nêu tác dụng của biện pháp tu từ được sử dụng trong câu: Bầu trời
tự do đẹp như một thảm nhung khổng lồ
Câu 4 (1,0 điểm) Theo em, tác giả muốn nói điều gì qua hình ảnh cánh diều? Trả lời
trong khoảng 3 đến 5 dòng
Câu 5 (2,0 điểm) Từ nội dung văn bản phần Đọc hiểu, em hãy viết một đoạn văn (khoảng
15 đến 20 dòng) trình bày suy nghĩ về vai trò của khát vọng trong cuộc sống
Đề 17: Đọc kĩ đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:
Giữa năm 2015, bà Lê Thị Thảo, mẹ của Hòa, quyết định tặng thận…
[…] Tháng 3 – 2016, Hòa lên bàn mổ để tặng một quả thận cho một người phụ nữ trạc tuổi
mẹ mình Người nhận được thận quê ở Hà Nam, đã bị suy thận nhiều năm và cần được ghép thận để tiếp tục được sống
[…]Để tặng được quả thận, từ khi quyết định hiến tặng đến khi lên bàn mổ, bà Thảo đã phải hơn 10 lần một mình đi xe máy một mình từ Bắc Ninh ra bệnh viện Việt Đức ở Hà Nội
để làm các xét nghiệm Con gái bà Thảo cũng vậy, và cuối năm 2016 khi mẹ con bà được mời lên truyền hình để nói về ý nghĩa của việc hiến tặng mô tạng, hai mẹ
con lại chở nhau bằng xe máy từ Bắc Ninh lên Hà Nội rồi vội vã trở về ngay trong đêm… Nếu có ai hỏi về chuyện hiến thận đã qua, bà chỉ phẩy tay cười: “Cứ nghĩ bình thường đi, bình thường với nhau đi, bây giờ tôi chẳng đang rất khỏe là gì …”
Và nhờ cái “ bình thường” của mẹ con chị Thảo, giờ đây có thêm hai gia đình được hạnh phúc vì người thân của họ khỏe mạnh trở lại Ở Bắc Ninh, gia đình bà Thảo cũng đang rất vui vẻ Nỗi đau đớn của ca đại phẩu thuật đã qua đi, giờ đây trên bụng hai mẹ con là hai vết sẹo dài, như chứng nhân về quyết định rất đỗi lạ lùng, về việc sẵn sàngcho đi mà không băn khoăn về một phần thân thể của mình Có lẽ bạn đọc nghĩ rằng đó là hai mẹ con kỳ lạ, nhưng khi gặp họ và trò chuyện, chúng tôi thấy mẹ con bàThảo không kỳ lạ chút nào, họ chỉ muốn tặng quà một cách vô tư để nhận lại một thứ hạnh phúc tinh thần nào đó mà
tôi không thể nào định danh được!
(Trích Hai mẹ con cùng hiến thận, Lan Anh, Báo Tuổi Trẻ ngày 31/5/2018)
Câu 1 (0,5 điểm)Xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn trích
Câu 2 (0,5điểm)Chỉ ra lời dẫn trực tiếp được sử dụng trong đoạn trích
Câu 3 ( 1,0 điểm)Nỗi đau đớn của ca đại phẩu thuật đã qua đi, giờ đây trên bụng hai mẹ con là hai vết sẹo dài, như chứngnhân về quyết định rất đỗi lạ lùng, về việc sẵn sàng cho đi
mà không băn khoăn về một phần thân thể của mình
a Xét về mặt cấu trúc, câu trên thuộc kiểu câu gì?
b Xác định và nêu tác dụng của phép tu từ được sử dụng trong câu trên
Câu 4 (1,0 điểm)
Có lẽ bạn đọc nghĩ rằng đó là hai mẹ con kỳ lạ, nhưng khi gặp họ và trò chuyện, chúng tôi thấy mẹ con bà
Thảo không kỳ lạ chút nào, họ chỉ muốn tặng quà một cách vô tư để nhận lại một thứ hạnh phúc tinh thần nào đó mà
tôi không thể nào định danh được!
Trang 10a Xác định thành phần biệt lập có trong câu trên.
b Theo em thứ hạnh phúc tinh thần mà người viết không thể nào định danh được là gì? Câu 5 (2,5 điểm)
Từ nội dung đoạn trích phần Đọc hiểu, em hãy viết đoạn văn khoảng 200 chữ theo cách lập luận tổng – phân– hợp bàn về tâm niệm của Trịnh Công Sơn: “ Sống trong đời sống cần có một tấm lòng ” Trong đó sử dụng ít nhất hai phép liên kết ( Gọi tên và xác định từ ngữ liên kết)
Đề 18
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:
Bạn hãy tưởng tượng cuộc đời như một trò chơi tung hứng Trong tay bạn có năm quả bóng mang tên là: công việc, gia đình, sức khoẻ, bạn bè, và tinh thần Bạn sẽ hiểu ngay rằng công việc là quả bóng cao su Vì khi bạn làm rơi nó xuống đất, nó sẽ nảy lên lại Nhưng bốn quả bóng còn lại – gia đình, sức khoẻ, bạn bè và tinh thần – đều là những quả bóng bằng thủy tinh Nếu bạn lỡ tay đánh rơi một quả, nó sẽ bị trầy sướt, có tì vết, bị nứt,
bị hư hỏng hoặc thậm chí bị vỡ nát mà không thể sửa chữa được Chúng không bao giờ trở lại như cũ Bạn phải hiểu điều đó và cố gắng phấn đấu giữ cho được sự quân bình trong cuộc sống của bạn.
Bạn đừng tự hạ thấp giá trị của mình bằng cách so sánh mình với người khác vì mỗi chúng ta là những con người hoàn toàn khác nhau […]
Bạn chớ đặt mục tiêu của bạn vào những gì mà người khác cho là quan trọng Chỉ có bạn mới biết rõ điều gì tốt nhất cho chính mình […]
Bạn chớ để cuộc sống trôi qua kẽ tay vì bạn cứ đắm mình trong quá khứ hoặc ảo tưởng về tương lai Chỉ bằng cách sống cuộc đời mình trong từng khoảnh khắc của nó, bạn
sẽ sống trọn vẹn từng ngày của đời mình […]
Bạn chớ quên nhu cầu tình cảm lớn nhất của con người là cảm thấy mình được đánh giá đúng […]
Cuộc đời không phải là đường chạy Nó là một lộ trình mà bạn phải thưởng thức từng chặng đường mình đi qua.
(Trích bài phát biểu Sống trọn vẹn từng ngày của tổng giám đốc Tập đoàn
Cocacola; Quà tặng cuộc sống)
Câu 1 Xác định phương thức biểu đạt chính ? (0,5 điểm)
Câu 2 Nêu và chỉ ra hiệu quả của các biện pháp tu từ được sử dụng trong văn bản? (0,75
điểm)
Câu 3 Vì sao khi so sánh mình với người khác lại là cách chúng ta hạ thấp mình? (0,75
điểm)
Câu 4 Anh, chị hiểu thế nào về câu sau: Cuộc đời không phải là đường chạy Nó là một lộ trình mà bạn phải thưởng thức từng chặng đường mình đi qua (1,0 điểm)
Đề 19
Đọc bài thơ sau và thực hiện các yêu cầu :
Tôi là viên đá mọn không tên
Tôi tự hào sung sướng tuổi thanh niên
Chiến đấu lớn dưới ngọn cờ của Đảng.