Giáo án tuần 2 Ngày soạn:25/8/2010GIỮ GÌN SỰ TRONG SÁNG CỦA TIẾNG VIỆT Tiết theo phân phối chương trình: 5 TiÕng ViÖt I.. Kiến thức : - Nắm được những hiểu biết chủ yếu của sự trong sán
Trang 1Giáo án tuần 2 Ngày soạn:25/8/2010
GIỮ GÌN SỰ TRONG SÁNG CỦA TIẾNG VIỆT
Tiết theo phân phối chương trình: 5 TiÕng ViÖt
I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
1 Kiến thức :
- Nắm được những hiểu biết chủ yếu của sự trong sáng của TV và trách nhiệm giữ gìn sự trong sáng của TV
- Biết phân biệt sự trong sáng và hiện tượng sử dụng TV không trong sáng trong lời nói, câu văn, biết phân tích và sửa chữa hiện tượng không trong sáng, đồng thời có kĩ năng cảm thụ, đánh giá cái hay, cái đẹp của những lời nói, câu văn trong sáng
2 Kĩ năng :
- Phân biệt hiện tượng trong sáng và không trong sáng trong cách sử dụng TV, phân tích và sửa chữa những
hiện tượng không trong sáng
- Cảm nhận và phân tích được cái hay, cái đẹp của những lời nói và câu văn trong sáng
- Sử dụng Tv trong giao tiếp đúng quy tắc, chuẩn mực để đạt được sự trong sáng
- Sử dụng Tv linh hoạt, có sáng tạo dựa trên quy tắc chung
3 Tư tưởng, tình cảm : yêu mến và quý trọng di sản ngôn ngữ cha ông, tài sản của cộng đồng.
II CÁC BƯỚC LÊN LỚP:
1 ỔN ĐỊNH LỚP: P: ……… K:………
2 KIỂM TRA BÀI CŨ: (5 phút)
Em hãy nêu quan điểm sáng tác của HCM Những điểm cơ bản của p/c NT của HCM?
3 BÀI MỚI:
* Giới thiệu bài mới: Khi nghe một người nào đó phát âm không chuẩn, một người quá lạm dụng từ Hán
Việt hoặc tiếng nước ngoài ta thấy khó chịu Tại sao Tiếng Việt phong phú sao không biết dùng? Để thấy
được bản chất của vấn đế, ta tìm hiểu bài Gĩư gìn sự trong sáng của Tiếng Việt
* Phương pháp: Vấn đáp, thảo luận, hướng dẫn làm BT
* Phương tiện: Tài liệu chuẩn, SGK, SGV, Bảng phụ
Hoạt động1: Hướng dẫn tìm hiểu “sự trong
sáng của TV”
GV lồng ghép KNS cho HS
* Giao tiếp: trao đổi, tìm hiểu về khả năng
biểu đạt của tiếng Việt, yêu cầu giữ gìn sự
trong sáng của TV.
* Thảo luận nhóm: tìm hiểu, phân tích
hiệu quả biểu đạt của TV qua các VD cụ
thể.
CH1: Em hiểu như thế nào là sự trong sáng
của ngôn ngữ?
CH2: Nêu các yếu tố chung của ngôn ngữ
nước ta?
- Giáo viên minh hoạ:
Tiếng Việt có vay mượn nhiều thuật ngữ
chính trị và khoa học Hán Việt, Tiếng Pháp
như: Chính trị, Cách mạng, Dân chủ độc
lập, Du Kích, Nhân đạo, Ô xi, Cac bon
-Song không vì vay mượn mà quá dụng làm
mất đi sự trong sáng của Tiếng Việt
* Tự nhận thức về trách nhiệm của cá
nhân trong việc trau dồi ngôn ngữ trong
giao tiếp, góp phần giữ gìn sự trong của
TV.
HS đọc ghi nhớ
I Tìm hiểu chung:
1 Khái niệm sự trong sáng của TV
2 Những biểu hiện chủ yếu của sự trong sáng của TV:
- Hệ thống chuẩn mực, quy tắc và sự tuân thủ các chuẩn mực, quy tắc TV
- Sự sáng tạo, linh hoạt trên cơ sở quy tắc chung
- Không pha tạp và lạm dụng các yếu tố của ngôn ngữ khác
- Tính văn hóa, lịch sự trong giao tiếp ngôn ngữ
II Luyện tập :
Trang 2Hoạt động 2: Hướng dẫn làm BT
* Thực hành: nhận ra những cõu văn hay
trong cỏc VB, phỏt hiện những cõu văn
chưa trong sỏng, luyện tập diễn đạt trong
sỏng.
HS đọc yờu cầu của BT 1
HS thảo luận và làm BT
GV nhận xột và chốt ý
HS đọc yờu cầu của BT 2
HS thảo luận và làm BT
GV nhận xột và chốt ý
GV hướng dẫn cho HS về nhà làm BT3
Bài tập 1:
Gợi ý:
- Đú là những từ ngữ núi về nhõn vật:
+ Kim Trọng: rất mực chung tỡnh
+ Thuý Võn: cụ em gỏi ngoan
+ Hoạn Thư: người đàn bà bản lĩnh khỏc thường, biết điều
mà cay nghiệt
+ Thỳc Sinh: sợ vợ
+ Từ Hải: chợt hiện ra, chợt biến đi như một vỡ sao lạ
Mỗi từ ngữ dựng ở đõy núi được cỏi tiờu biểu của nhõn vật Qua đú, ta thấy được độ chuẩn xỏc của những từ đú Chẳng hạn với Kim Trọng, việc dựng cỏc từ "rất mực chung tỡnh" là rất chớnh xỏc Kim Trọng yờu say đắm Thuý Kiều, nhưng vỡ tai hoạ giỏng xuống gia đỡnh Thuý Kiều nờn mối tỡnh Kim- Kiều tan vỡ Mặc dự cú Thuý Võn, nhưng KT vẫn khụng nguụi tỡnh cảm với Thuý Kiều, tỡm tung tớch của Thuý Kiều
và cuối cựng tỡm được nàng lưu lạc ở phương xa Gặp lại nàng Kiều , tỡnh cảm của Kim Trọng vẫn đằm thắm như xưa, nghĩa là "rất mực chung tỡnh"
Bài tập 2:
Sửa lại:
- Thay hai dấu gạch ngang ở cõu 2 là 2 dấu ngoặc đơn
- Thay cho dấu gạch ngang ở cõu 3 là dấu hai chấm
Bài tập 3:
- Từ “Microsoft” là tờn cụng ti nờn cần dựng
- Từ “ file” : dịch thành “tệp tin”
- Từ “hacker” : nờn chuyển dịch là “kẻ đột nhập trỏi phộp hệ thống mỏy tớnh”
- từ “cocoruder” :danh từ tự xưng nờn cú thể giữ nguyờn
4 CỦNG CỐ: Sự trong sỏng của TV biểu hiện qua những phương diện nào?
5 DẶN Dề:
* Học bài cũ: Nắm chắc bài, học bài, sưu tầm những thành ngữ, tục ngữ, ca dao về lời ăn tiếng núi, sự học
hỏi trong cỏch núi năng hàng ngày Xem lại những bài văn và chữa lỗi diễn đạt chưa trong sỏng
* Chuẩn bị bài mới: Soạn bài “Viết bài làm văn số 1”
- ễn tập cỏc TTLL
- Xem trớc các đề ở nhà
- Rèn luyện kĩ năng phân tích đề và lập dàn ý cho đề bài viết số 1
- Ôn tập lại phần thơ Mới ở lớp 11
6 RÚT KINH NGHIỆM: