PHAN TRANG ÔN TẬP VĂN NGHỊ LUẬN 2016 (phần lí thuyết)

Yêu cầu cơ bản của một bài văn nghị luận xã hội - Xác định và làm đúng yêu cầu của đề bài, gồm cả yêu cầu về hình thức nghịluận bàn luận như thế nào, yêu cầu về dung lượng – nếu có bài l

ÔN TẬP VĂN NGHỊ LUẬN

PHẦN I ÔN TẬP LÝ THUYẾT CHUNG

A Khái niệm về văn nghị luận

- Văn nghị luận là thể văn dùng để bàn luận một vấn đề nào đó nhằm thuyếtphục người đọc, người nghe hiểu, tin, hoặc đồng tình làm theo những điều người nói(viết) đề xuất

- Văn nghị luận thường gặp dưới dạng các ý kiến nêu ra trong cuộc họp, các bài

xã luận, bài phát biểu ý kiến trên báo chí,…

- Những tư tưởng, quan điểm trong bài văn nghị luận phải hướng tới giải quyếtnhững vấn đề đặt ra trong đời sống thì mới có ý nghĩa

B Các dạng văn nghị luận chủ yếu

I Nghị luận xã hội

1 Khái niệm

Nghị luận xã hội là thể văn dùng để bàn luận về những vấn đề thuộc lĩnh vực xãhội, tư tưởng, đạo lí

2 Một số nội dung nghị luận xã hội thường gặp

- Những hiện tượng xã hội nổi bật, mang tính thời sự, gần gũi với học đường,phù hợp với tâm lí lứa tuổi học sinh Ví dụ: những vấn đề giao thông, môi trường,hiện tượng nghiện trò chơi trực tuyến ở một số bạn trẻ,…

- Những đặc điểm về phẩm chất, ý chí, năng lực của con người Ví dụ: lòngkhiêm tốn, tính thật thà, sự kiên nhẫn,

- Những quan hệ tình cảm: gia đình, bạn bè, thầy trò, tình yêu quê hương đấtnước,…

- Những quan điểm, quan niệm sống, quan điểm đối nhân xử thế, lối sống,…phù hợp với lứa tuổi học trò

3 Yêu cầu cơ bản của một bài văn nghị luận xã hội

- Xác định và làm đúng yêu cầu của đề bài, gồm cả yêu cầu về hình thức nghịluận (bàn luận như thế nào), yêu cầu về dung lượng – nếu có (bài làm khoảng baonhiêu từ), yêu cầu về nội dung (bàn luận vấn đề, sự việc, hiện tượng nào),…

- Bày tỏ được quan điểm, cách nhìn riêng đối với vấn đề bàn luận nhưng nêntránh những quan điểm cực đoan, thái quá hoặc xa rời thực tế, tránh lối “hô khẩuhiệu” trong bài làm…

- Bố cục bài viết mạch lạc, kết cấu chặt chẽ Biết cách chia ý (luận điểm) thànhcác đoạn văn tương ứng; giữa các ý cũng như các đoạn phải có sự liên kết về cả nộidung cũng như hình thức Tránh viết từ đầu đến cuối mà không có ý, có đoạn

- Ngôn ngữ diễn đạt cần trong sáng, giản dị Tránh dùng nhiều câu, từ tối nghĩahoặc sáo rỗng

- Kết hợp một cách hợp lí các phương thức tự sự, biểu cảm để tăng tính thuyếtphục cho bài văn

- Dẫn chứng cần chọn lọc và đưa vào bài viết với số lượng vừa phải Dẫnchứng cần phù hợp với lí lẽ, chứng minh được tính đúng đắn của lí lẽ đưa ra Tránh lạm dụng quá nhiều dẫn chứng hoặc không có tác dụng minh họa cho luận điểm, lí lẽ

4 Các thao tác thường sử dụng trong viết bài văn nghị luận xã hội

4.1 Giải thích

- Là cắt nghĩa, lí giải làm cho người đọc hiểu rõ vấn đề

- Giải thích là thao tác đầu tiên của bài văn nghị luận xã hội Thông thường sauphần mở bài, người viết phải giải thích được vấn đề đặt ra Chẳng hạn, với đề bài

“Suy nghĩ của em về tính trung thực trong thi cử” thì trước khi bàn luận về tính trungthực trong thi cử, người viết cần giải thích được thế nào là tính trung thực

- Trong quá trình nghị luận, người viết phải dùng thao tác giải thích để cắtnghĩa, lí giải cho sáng rõ hơn các khái niệm, các vấn đề đặt ra ở từng luận điểm

- Để giải thích một khái niệm, thông thường sẽ trải qua ba bước như sau:

+ Bước 1: Liệt kê những đặc điểm của đối tượng, khái niệm Ví dụ, để giảithích khái niệm “khiêm tốn”, có thể liệt kê các biểu hiện như: hòa nhã, nhún nhường,luôn tôn trọng người khác,…

+ Bước 2: Phân biệt một số khái niệm có liên quan (nếu có) Ví dụ, để giảithích được khái niệm “khiêm tốn”, có thể phân biệt với một khái niệm đối lập như tựcao, tự đại hoặc phân biệt với khái niệm gần hơn là sự tự ti

+ Bước 3: Dùng lời văn liên kết những đặc điểm vừa liệt kê và phân biệt vớicác khái niệm khác ở trên

Ví dụ: Khiêm tốn là thái độ hòa nhã, nhún nhường, luôn biết tôn trọng ngườikhác Khiêm tốn khác với tự ti ở chỗ, nếu tự ti là thái độ yếu đuối, mặc cảm thì khiêmtốn là sự nhún nhường nhưng vẫn tự tin ở bản thân mình

4.3 Chứng minh

- Chứng minh là thao tác lập luận bằng cách dùng lí lẽ, bằng chứng chân thực

để thuyết phục người đọc Nếu giải thích và phân tích giúp người đọc hiểu thì chứngminh là thao tác giúp người đọc tin vào tính đúng đắn của vấn đề ngị luận

- Trong bài văn nghị luận, thao tác chứng minh thường được tiến hành khingười viết nêu ra một phán đoán, một nhận định

- Để chứng minh, người viết cần phải có bằng chứng và lí lẽ Lí lẽ và dẫnchứng phải nhất quán

4.4 Bình luận

- Là thao tác lập lập bằng cách nhận xét, đánh giá vấn đề nghị luận

- Trong bài văn nhị luận, thao tác bình luận được tiến hành khi người viết phântích và chứng minh được tính đúng đắn của vấn đề

- Nếu thao tác giải thích, phân tích, chứng minh đòi hỏi vấn đề phải được nhìnnhận trong tính khách quan thì thao tác bình luận lại đòi hỏi cao ở quan niệm, cách nhìn riêng mang tính chủ quan của người viết

- Để bình luận, người viết cần đưa ra những nhận xét, đánh giá độc đáo nhưng

phải hợp tình, hợp lí.

Lưu ý: Việc phân chia những thao tác lập luận trên chỉ mang tính tương đối.Chúng chỉ dùng khi người viết rèn thao tác còn trong thực tế, ở một văn bản nghịluận, các thao tác này thường khó có sự phân biệt rạch ròi

5 Cách làm một bài văn nghị luận xã hội

5.1 Cách làm bài văn nghị luận về một sự việc hiện tượng đời sống, xã hội

a Khái niệm: Nghị luận về một sự việc hiện tượng đời sống xã hội là bàn về một sựviệc hiện tượng có ý nghĩa đối với xã hội, đáng khen, đáng chê hay có vấn đề đángsuy nghĩ

b Yêu cầu của bài nghị luận:

- Về nội dung: nêu rõ được sự việc, hiện tượng có vấn đề; phân tích mặt sai,mặt đúng, mặt lợi, mặt hại của nó; chỉ ra nguyên nhân và bày tỏ thái độ, ý kiến nhậnđịnh của người viết

- Về hình thức: bố cục mạch lạc; luận điểm rõ ràng, luận cứ xác thực, phép lậpluận phù hợp; lời văn chính xác, sống động

c Dàn bài của bài văn nghị luận về một sự việc hiện tượng đời sống, xã hội

* Mở bài: Giới thiệu sự việc, hiện tượng cần bàn luận.

* Thân bài:

- Giải thích hiện tượng, trả lời câu hỏi: vấn đề cần nghị luận là gì ? (giải thích từ, cụm từ, câu…)

- Thực trạng của vấn đề: vấn đề ấy diễn ra như thế nào ?

- Ảnh hưởng của vấn đề đối với cuộc sống, xã hội:

+ Mặt tích cực (nếu có) – hiệu quả tác động tích cực đến đời sống, xã hội,… + Ảnh hưởng tiêu cực (nếu có) – hậu quả tác động tiêu cực đến đời sống, xã hội,…

- Nguyên nhân của vấn đề: nguyên nhân chủ quan, khách quan, nguyên nhân bên trong, bên ngoài.

- Đề xuất giải pháp: có thể đưa ra các nhóm giải pháp sau:

+ Với cá nhân – cộng đồng.

+ Trước mắt – lâu dài.

+ Phương hướng phát huy ưu điểm, khắc phục nhược điểm,…

* Kết bài: kết luận, khẳng định, phủ định, lời khuyên

5.2 Cách làm bài văn nghị luận về một tư tưởng, đạo lí

a Khái niệm: là bàn về một vấn đề thuộc lĩnh vực tư tưởng, đạo đức, lối sống,…củacon người

b Yêu cầu của bài nghị luận

- Về nội dung: phải làm sáng tỏ được các vấn đề thuộc tư tưởng, đạo lí bằngcách giải thích, chứng minh, so sánh, đối chiếu, phân tích, chỉ rõ chỗ đúng hay chỗsai của một tư tưởng đạo lí nào đó, nhằm khẳng định tư tưởng của người viết

- Về hình thức: bài viết phải có bố cục ba phần,5.1 Cách làm bài văn nghị luận

về một sự việc hiện tượng đời sống, xã hội; luận điểm đúng đắn, sáng tỏ; lời vănchính xác, sinh động

c Dàn bài của bài văn nghị luận về một tư tưởng, đạo lí

* Mở bài: Giới thiệu tư tưởng, đạo lí cần bàn luận.

- Dùng dẫn chứng tiêu biểu trong văn học, trong đời sống để chứng minh cho tính đúng đắn cũng như ý nghĩa của tư tưởng, đạo lí,…đã bàn luận.

- Nêu phản đề: phê phán, liên tưởng đến những biểu hiện, những phẩm chất… trái với quan điểm để từ đó khẳng định thêm tính đúng đắn, vai trò của vấn đề bàn luận.

- Lật lại vấn đề: là đặt vấn đề trước nhiều góc nhìn khác nhau để xem xét vấn

đề một cách thấu đáo Lật lại vấn đề bằng cách chỉ ra mặt hạn chế của tư tưởng, đạo

lí, lối sống, quan niệm,… từ đó rút ra bài học trong nhận thức và hành động.

* Kết bài: kết luận, tổng kết, nêu nhận thức mới; rút ra bài học nhận thức và hành động.

II Nghị luận văn học

1 Nghị luận về một tác phẩm truyện, đoạn trích (hoặc đoạn trích)

1.1 Thế nào là nghị luận về một tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích)?

Là trình bày những nhận xét, đánh giá của mình về nhân vật, sự kiện, chủ đềhay nghệ thuật của một tác phẩm cụ thể

1.2 Những yêu cầu của bài văn

- Nhận xét, đánh giá về truyện phải xuất phát từ ý nghĩa của cốt truyện, tínhcách, số phận của nhân vật và nghệ thuật trong tác phẩm được người viết phát hiện vàkhái quát

- Các nhận xét, đánh giá (luận điểm) phải rõ ràng, đúng đắn, có luận cứ và lậpluận thuyết phục

- Bài văn cần có bố cục mạch lạc, lời văn chuẩn xác, gợi cảm

1.3 Đề bài

Đề bài thường gồm 2 phần:

+ Phần nêu yêu cầu của đề: suy nghĩ, cảm nhận, phân tích…

+ Phần nêu nội dung của đề: có thể là cả truyện hoặc một bộ của truyện như:

nhân vật, cốt truyện, sự kiện, nghệ thuật.

1.4 Dàn bài nghị luận về một tác phẩm truyện

a Mở bài:

- Giới thiệu chung về tác giả: tên, quê, nét chính về cuộc đời và sự ngiệp.

- Giới thiệu một số nét cơ bản về tác phẩm: tên tác phẩm, hoàn cảnh sáng tác, nội dung và nghệ thuật chủ yếu.

- Giới thiệu vấn đề cần nghị luận và nêu ý kiến đánh giá sơ bộ của mình.

b Thân bài:

Lần lượt triển khai các luận điểm chính về nội dung và nghệ thuật của tác phẩm Mỗi luận điểm được triển khai theo các bước sau:

B1: Nêu luận điểm – nhận xét đánh giá của bản thân về tác phẩm (đầu đoạn văn).

B2: phân tích, chứng minh cho luận điểm

- Luận điểm đó được thể hiện trong những tình huống, hoàn cảnh nào, thể hiện qua những chi tiết nào?

- Dẫn chứng cho luận điểm được sáng tỏ phải là những chi tiết trong tác phẩm truyện có ý nghĩa phục vụ cho luận điểm, phải tiêu biểu; được dẫn ra một cách trực tiếp hoặc gián tiếp.

c Kết bài:

Nhận định, đánh giá chung của mình về tác phẩm truyện

1.5 Dàn bài nghị luận về nhân vật trong tác phẩm truyện

a Mở bài:

- Giới thiệu chung về tác giả: tên, quê, nét chính về cuộc đời và sự ngiệp.

- Giới thiệu một số nét cơ bản về tác phẩm: tên tác phẩm, hoàn cảnh sáng tác, nội dung và nghệ thuật chủ yếu.

- Giới thiệu nhân vật cần nghị luận, nêu ý kiến đánh giá sơ bộ của mình.

+ Nét nổi bật nhất của nhân vật đó là gì?

+ Nét nổi bật ấy được thể hiện trong những tình huống, hoàn cảnh nào?

+ Trong những tình huống, hoàn cảnh đó, nhân vật bộc lộ những nét phẩm chất, tính cách nào?

+ Những nét phẩm chất, tính cách ấy được thể hiện qua những chi tiết (từ ngữ)

cụ thể, tiêu biểu nào?

- Sắp xếp và triển khai các ý:

Mỗi luận điểm được triển khai theo các bước sau:

B1: Nêu luận điểm – nhận xét đánh giá của bản thân về nhân vật (đầu đoạn văn).

B2: Phân tích những tình huống, hoàn cảnh bộc lộ phẩm chất…của nhân vật

đã được khái quát thành luận điểm ở trên

B3: Lấy dẫn chứng để chứng minh cho luận điểm có sức thuyết phục

+ Dẫn chứng là những chi tiết trong truyện thể hiện được hành động, ngôn ngữ, suy nghĩ, tình cảm…của nhân vật

+ Dẫn chứng cho luận điểm được sáng tỏ phải là những chi tiết trong tác phẩm truyện có ý nghĩa phục vụ cho luận điểm, phải tiêu biểu; được dẫn ra một cách trực tiếp hoặc gián tiếp.)

* Đánh giá về số phận nhân vật (nếu có).

* Đánh giá vai trò của nhân vật với việc thể hiện chủ đề, tư tưởng tác phẩm (có

2 Nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ

1.1 Thế nào là nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ ?

Là trình bày những nhận xét, đánh giá của mình về nội dung, nghệ thuật củađoạn thơ, bài thơ ấy

1.2 Những yêu cầu của bài văn

- Nội dung và nghệ thuật của đoạn thơ, bài thơ được thể hiện qua ngon từ, hìnhảnh, giọng điệu,…Bài nghị luận phân tích các yếu tố ấy để cs những nhận xét, đánhgiá cụ thể, xác đáng

- Bài văn cần có bố cục mạch lạc, rõ ràng; lời văn gợi cảm, thể hiện được rugđộng chân thành của người viết

1.3 Đề bài

Đề bài thường gồm 2 phần:

+ Phần nêu yêu cầu của đề: suy nghĩ, cảm nhận, phân tích …

+ Phần nêu nội dung của đề: có thể là toàn bộ tác phẩm, một khổ thơ, bài thơ.1.4 Dàn bài nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ

a Mở bài:

- Giới thiệu chung về tác giả: tên, quê, nét chính về cuộc đời và sự ngiệp.

- Giới thiệu một số nét cơ bản về tác phẩm: tên tác phẩm, hoàn cảnh sáng tác, nội dung và nghệ thuật chủ yếu.

- Giới thiệu vị trí đoạn trích (nếu nghị luận về đoạn trích), nêu ý kiến nhận xét, đánh giá sơ bộ của mình nội dung, nghệ thuật của đoạn trích.

b Thân bài:

Lần lượt nêu và triến khai những nhận xét, đánh giá của bản thân về nội dung

và nghệ thuật của đoạn thơ, bài thơ Mỗi luận điểm được triển khai theo

các bước sau:

B1: Dẫn dắt và nêu luận điểm:

- Dấn dắt bằng cách khái quát lại nội dung của đoạn trên

- Nêu luận điểm một cách ngắn gọn, nhằm mục đích giới thiệu nội dung của đoạn thơ sắp triển khai.

( Có thể sử dụng quan hệ từ, cặp quan hệ từ, từ có tác dụng nối để nối các bộ phận của câu)

B2: Trích dẫn trực tiếp những câu thơ có chứa luận điểm.

B3: Phân tích, chứng minh cho luận điểm và bình luận:

- Xác định nghệ thuật được sử dụng trong từng câu thơ, khổ thơ.

- Phân tích hiệu quả của chi tiết nghệ thuật đối với việc thể hiện nội dung.

- Ý kiến, đánh giá riêng của bản thân về câu thơ, khổ thơ; liên hệ mở rộng về

đề tài, chủ đề

d Kết bài:

- Khẳng định lại giỏ trị nội dung, nghệ thuật của đoạn thơ, bài thơ.

- Nờu cảm xỳc, suy nghĩ của mỡnh về đoạn thơ, bài thơ.

PHẦN II LUYỆN TẬP

A Nghị luận xó hội

I Nghị luận về một sự việc, hiện tượng đời sống

giao thông đang là vấn nạn của toàn xã hội Theo anh, chị mỗi công dân cần có suy nghĩ và hành động nh thế nào để góp phần giảm thiểu tai nạn giao thông).

* Dàn ý tham khảo:

a Mở bài

- Giao thông có vai trò vô cùng quan trọng đối với một đất nớc

- ở nớc ta, tai nạn giao thông đang là thực trạng nhức nhối củatoàn xã hội

- Giảm thiểu tai nạn giao thông là mục tiêu, trách nhiệm vàmong muốn của tất cả mọi ngời

b Thân bài

* Tai nạn giao thụng là sự cố xảy ra ngoài ý muốn đối với người tham gia giaothụng gõy thiệt hại về người, tài sản

* Tình hình tai nạn giao thông hiện nay:

- Tai nạn giao thông diễn ra hàng ngày, hàng giờ trên đất nớc ta,

số vụ tai nạn giao thụng ngày càng tăng lờn

+ TNGT xảy ra ở tất cả cỏc loại hỡnh đường giao thụng nhưng nhiều nhất vẫn làloại hỡnh đường bộ và do xe mụ tụ gõy ra Một số năm gần đõy TNGT đường khụng

cú chiều hướng gia tăng (như vụ MH 370 của hóng hàng khụng Malaysia)

+ TNGT xảy ra ở cả thành thị và nông thôn (dẫn chứng, số liệu cụthể); đặc biệt, số vụ TNGT thường tăng lờn vào những dịp lễ, tết, nhất là tết NguyờnĐỏn (dẫn chứng bằng số liệu cụ thể)

* Nguyên nhân:

- ý thức tham gia giao thông của ngời dân còn hạn chế (uống

r-ợu, bia, lạng lách, đánh võng, đua xe…), thiếu hiểu biết luật giaothông

- Nhiều phơng tiện tham gia giao thông kém chất lợng, đã quáhạn sử dụng

- Cơ sở hạ tầng giao thông không đáp ứng đợc yêu cầu, mật độtham gia giao thông quá tải khiến nhiều tuyến đờng bị xuống cấp,

đờng xá, cầu cống bị đào bới liên tục…

- Việc áp dụng xử phạt với ngời vi phạm cha đợc nghiêm khắc

* Hậu quả:

- Về mặt tinh thần: Gõy ra sự đau đớn, ỏm ảnh đối với người bị TNGT và giađỡnh người bị TNGT; gõy tõm lớ hoang mang đối với người xó hội (dẫn chứng)

- Về vật chất: Gây thiệt hại nặng nề về ngời và của (dẫn chứng):+ Mất nguồn lực lao động, tốn chi phớ mai tỏng cho người chết, chữa trị chongười bị thương.

+ Thiệt hại về phương tiện giao thụng, tốn tiền sửa chữa cơ sở hạ tầng, chi phớcho điều tra…

- Về trật tự an ninh xó hội: gõy ựn tắc giao thụng, rối loạn trật tự an ninh xóhội…

* Giải phỏp (Trách nhiệm của mỗi công dân trong việc gópphần giảm thiểu tai nạn giao thông):

- Học tập, nắm vững luật giao thông

- Chấp hành nghiêm chỉnh cách quy định về an toàn giaothông, không đi xe khi cha đến tuổi và không có bằng, không lạnglách, đánh võng…

- Tuyên truyền mọi ngời tham gia giao thông an toàn

- Nõng cấp hệ thống giao thụng; xử phạt nghiờm minh những trường hợp viphạm Luật an toàn giao thụng…

Đề 2: Trong một bộ phận học sinh, sinh viờn hiện nay đang diễn ra hiện tượng

học tủ, học vẹt Em hóy viết một bài văn nghị luận để bàn về hiện tượng trờn.

Đề 3: Đất nước ta cú nhiều tấm gương học sinh nghốo vượt khú, học giỏi Em

hóy nờu một số tấm gương đú và trỡnh bày suy nghĩ của mỡnh.

+ Hoàn cảnh gia đỡnh: bố, mẹ, anh, chi, em…

+ Cuộc sống kinh tế gia đỡnh, sự tham gia đúng gúp của em đối với kinh tế giađỡnh, đảm bảo cuộc sống gia đỡnh

+ cỏc anh chị em đều đượ đi học…

- Về việc học của bạn học sinh:

+ Một số buổi học ở trường, một số buổi được nghỉ ở nhà giỳp đỡ bố mẹ làmviệc, tối đến mới cú thời gian làm bài, soạn bài…

+ Đến lớp, luụn đoàn kết giỳp đỡ bạn bố; cú ý thức xõy dựng bài; tham gia tốtcỏc hoạt động của trường, lớp…

- Với cộng đồng dõn cư…

* Nguyên nhân:

- Cú ý thức cao về học tập

- Thương cha mẹ nghốo, cố gắng học giỏi để làm vui lũng cha mẹ, để sau này cú

cơ hội giỳp đỡ cha mẹ thoỏt nghốo

* Kết quả:

- Nhiều năm liền đạt danh hiệu HSG của trường; tham gia cỏc kỳ thi chọ HSGcỏc cấp…

- Luụn là niềm tự hà của gia đỡnh: cha mẹ, thầy cụ vui lũng…

- Được mọi người yờu mến

* Cỏc bạn HS cần xem xột lại bản thõn của mỡnh và học tập noi gương vượt khúcủa cỏc bạn học sinh

c Kết bài

- Khẳng định đú là những tấm gương tốt đỏng để mỗi bạn học sinh noi theo

- Liờn hệ rỳt ra bài học cho bả thõn

trong nhiều bạn trẻ hiện nay.

b Thân bài

* Tác dụng của Internet và game đối với đời sống con ngời

- Kết nối thông tin, cung cấp mọi thông tin một cách thuận tiện,nhanh chóng

- Giúp cho con ngời hiểu biết kho trí thức đồ sộcủa nhân loại

mà không tốn nhiều công sức, thời gian đi lại lục bới, tra cứu trongcác th viện

- Mạng không chỉ đem lại nguồn lợi phong phú cho con ngời

mà còn giúp con ngời có những phút giây th giãn với các trò chơitrực tuyến, đợc gọi là game

- Đối với thế giới game không chỉ là trò chơi giải trí đơn thuần

mà nó đã trở thành một ngành thể thao giải trí chuyên nghiệp, có

tổ chức, có thi đấu và giải thởng lên tới hàng nghìn, hàng triệu đô

la Mỹ

- ở Việt Nam từ năm 2002 trở lại đây có đội tuyển quốc gia thi

đấu thế giới đang cố gắng trở thành những game thủ chuyênnghiệp

- Theo các game thủ thì chơi game còn là các luyện phản xạcũng nh thể hiện tinh thần đồng đội cực cao, các giác quan trở nênnhạy bén hơn trong quá trình chơi, luyện cho con ngời biết chếngự bản thân khi giải quyết sự việc một cách bài bản, từ tốn

Tóm lại: Mạng Internet và game đã đem lại nguồn lợi đa dạng,phong phú cho con ngời.

* Tác hại

- Mạng cung cấp cho con ngời đủ loại thông tin, trong đó có cảthông tin xấu, nhảm nhí, không lành mạnh, tác động tiêu cực đếnmột bộ phận c dân mạng

- Chết vì hình ảnh, những câu chuyện, những thần tợng ảotren mạng

- Bị lừa đảo bởi những cuộc tình ảo không có thực

- Mê muội với những trang web đen dẫn đến hiếp dâm trẻ em,quan hệ tình dục bừa bãi, làm những điều bạo ngợc (lừa đảo, trấnlột, cớp giật, giết ngời)

- Mê muội đến quên ăn, quên ngủ- thị lực giảm sút, suy kiệt sứckhỏe

- Còn game là thứ hấp dẫn đối với thanh thiếu niên, sự say mêquá (nghiện) dẫn đến những tác hại lớn

- Nghiện nh ngời mắc nghiện các thứ khó cai, dẫn đến bỏmặc trách nhiệm,

nghĩa vụ của bản thân, bỏ bê học hành, lao động, công việc… cábiệt có trờng hợp quá ham mê mà chết gục trên bàn máy

- Nghiện không có tiền chơi dẫn đến trộm cắp, giết ngời

- Những kẻ nghiện game sẽ trở thành con ngời lời biếng, sốngthiếu bản lĩnh, thiếu lý tởng, dựa dẫm…

- Là một nguyên nhân dẫn đến bạo lực học đờng

*Một số giải pháp

- Các nhà phát hành trực tuyến cần quảng cáo đúng mục đíchcủa mình, không lạm dụng để quảng cáo quá giật gân, kích thíchtrí tò mò của giới trẻ

- Gia đình, nhà trờng cần có những định hớng cho lớp trẻ, sửdụng Internet và game thực sự có ích

- Thanh thiếu niên phải tỉnh táo, tự ý thức đợc giữa thật và giả,giữa ảo và thực, giữa trong game và ngoài đời

c Kết bài

Khẳng định lại vấn đề

Liên hệ bản thân

Cung cấp t liệu

Theo báo điện tử Vietnamnet

Tuy nhiên, những hệ lụy của internet đen và game online cũngkhôn lờng, nhiều gia đình tan nát, nhiều ngời phải lĩnh án, nhiều

vụ đau lòng đã xảy ra, gây tổn thất nghiêm trọng trong xã hội.Hàng trăm vụ án hàng năm (nhiều vụ giết ngời, cớp của) có nguyênnhân bắt nguồn từ internet phạm tội do thiếu tiền chơi game; do

ảnh hởng bạo lực từ game … không chỉ trẻ em mê game rồi phạm tội

do thiếu hiểu biết pháp luật mà ngay ngời lớn, trí thức, sinh viêncũng phạm tội

Điển hình nh các vụ án: ngày 12/10/2008 Nguyễn Văn Tú 14tuổi ở Mê Linh - Hà Nội giết chị Hiền (hàng xóm) để trộm cắp tàisản lấy tiền chơi game; ngày 28/10/2008 Ngô Bá Tâm 17 tuổi ởVũng Tàu đã dùng dao giết mẹ nuôi lấy xe máy để bán chơi game,

do ảnh hởng của bạo lực từ game ngày 17/12/2007 Nguyễn NgọcTuấn - SN 1991 ở Thợng Đình - Thanh Xuân đã xuống tay với Hiệp -Một game thủ khác khiến anh này thiệt mạng; ngày 16/01/2009 do

nợ tiền game tên Khổng Tuấn Linh 21 tuổi HKTT tại Tuyên Quang

đang trọ ở Cầu Giấy - Hà Nội đã bắt cóc em Huyền SN 1995 đểyêu cầu tiền chuộc

Tình trạng cứu nét lừa tình trên mạng cũng là vấn đề nhứcnhối

- Cứu nét một thuật ngữ không còn quá lạ lẫm gì đối với mọingời Cứu nét đợc hiểu là trả tiền chát cho các cô gái và nhữngchàng trai đó sẽ đợc chính các cô gái đó phục vụ… tới bến

- Bên cạnh chuyện cứu nét vấn đề lừa tình trên mạng cũng

đang là một vấn đề rất nhức nhối, cũng chính bởi sự nhanhchóng, thuận tiện của internet mà nhiều bạn trẻ, đặc biệt là cácbạn gái đã thích lên mạng để tìm kiếm ngời tình trong mộng củamình hơn là tìm mối quan hệ ngoài cuộc sống và họ chính là conmồi của rất nhiều kẻ có mục đích lừa tình trên mạng

- Theo con số thống kê cha đầy đủ của phòng CSĐT tội phạm

về TTXH (PC14) Công an TP Hà Nội hàng năm đơn vị này phải thụ

lý không dới 30-40 vụ án hình sự có liên quan tới game Bên cạnh đókhông chỉ có Khoa điều trị tâm thần nam và Bệnh viện tâmthần Trung ơng, Bệnh viện tâm thần ban ngày Mai Hơng… số lợngcác con nghiện game dẫn đến các bệnh về thần kinh cũng khôngphải là nhỏ

Mới đây tại Gyeonggi (là tỉnh đông dân nhất Hàn Quốc) cóthủ phủ là thành phố Suwon, cảnh sát đã bắt một đôi vợ chồng đãgián tiếp giết chết đứa con 3 tháng tuổi của mình Theo các nhàchức trách dịa phơng họ đã bỏ ra 12 tiếng mỗi ngày ở quán cà phêinternet để say sa với trò chơi vô bổ trong khi đứa trẻ phải ở lại mộtmình trong căn hộ ở thành phố Suwon mà không có ai trông nom.Hai vợ chồng Kim Yoo - chul 41 tuổi và Choi mi - sun 25 tuổi mỗingày bỏ ra hàng chục giờ đồng hồ say sa chăm sóc một đứa trẻtrong game prius.Trong khi đứa con thật của họ chỉ đợc cho ăn mỗingày một bình sữa, kết quả là đứa trẻ đã bị chết đói mà cha mẹcủa em không hề hay biết

TSND tỉnh Khánh Hoa vừa tuyên phạt Phạm Đình Hồng Nguyễn

14 tuổi ở Ninh Hòa 3 năm tù treo về tội hiếp dâm trẻ em Mồ côi mẹ

từ nhỏ, cha đi làm ăn xa Nguyên ở với bà nội và sa đà vào trò chơi

điện tử Tối 08/12/2009 Nguyên vào mạng xem phim sex đến sáng,khi về nhà cậu thấy cô em gái 3 tuổi liền diễn cảnh nóng với bé gáinày Hành vi của Nguyên cha hại đời em nhng đã cấu thành tộiphạm

Theo những con số đợc đa ra trong cuộc hội thảo Thực trạngngành game Việt Nam đợc hiệp hội Doanh nghiệp phần mềm ViệtNam VINASA tổ chức cuối năm 2009 cho thấy vấn nạn game onlinethực sự đáng báo động

Đề 5: Một hiện tượng khỏ phổ biến hiện nay là vứt rỏc ra đường hay những nơi

cụng cộng Em hóy đặt một nhan đề để gọi tờn những hiện tượng ấy và viết bài văn nghị luận nờu suy nghĩ của mỡnh.

* Dàn ý tham khảo:

a Mở bài:

- Trong cuộc sống hiện nay, mụi trường núi chung và những nơi cụng cộng núiriờng đang cú nguy cơ ụ nhiễm do nhiều nguyờn nhõn, nhiều việc làm thiếu ý thức củcon người

- Một trong những việc làm chưa cú ý thức đú là vứt rỏc bừa bói

b Thõn bài:

* Cỏc biểu hiện cụ thể:

- Bất cứ lỳc nào cú rỏc là vứt, khụng kể thời gian, địa điểm

- Tiện đõu vứt đú, khụng cần biết chỗ mỡnh vừa vứt là ở đõu, thựng rỏc nằm ở

vị trớ nào

- Cỏc loại rỏc thải như giấy, tỳi ni lụng, đồ sinh hoạt thừa cú mặt ở khắp nơitrờn những con đường, khụng kể là ở nụng thụn hay thành phố; rỏc đổ đầy ở nhữnggian chợ, những cống rónh, khu du lịch

* Nguyờn nhõn:

- Do sự thiếu ý thức của mỗi người

- Thựng đựng rỏc ở nơi cụng cộng cũn thiếu hoặc đặt ở vị trớ khụng thuận tiện

- Việc xử phạt cũn nhẹ, chưa thường xuyờn

* Hậu quả:

- Mụi trường bị ụ nhiễm, đe dọa sức khỏe của con người (nờu cụ thể)

- Gõy hậu quả õu dài cho mụi trường (mưa rỏc trụi làm tắc cống gõp ngập lụt ở

- Mỗi người cần nõng cao ý thức của mỡnh để giữ gỡn vệ sinh chung

- Làm tốt cụng tỏc giỏo dục ở mọi cấp học, mọi đối tượng, mọi nơi, mọi lỳc

- Sắp xếp, bố trí thùng rác hợp lí, thuận tiện.

- Xử phạt nghiêm các hành vi xả rác bừa bãi

c Kết bài:

- Suy ngĩ của em về hiện tượng đường phố, nơi công cộng bị ô nhiễm

- Kêu gọi cộng đồng cần nâng cao ý thức bảo vệ môi trường để có khong gianxanh, sạch, đẹp, đảm bảo sức khỏe, thể hiện nếp sống có văn hóa, văn minh Để rácđược ở đúng chỗ của mình

Đề 6: Hiện tượng nói tục trong học sinh hiện nay

* giải thích và biểu hiện

- Nói tục là dùng những lời lẽ thô tục, thiếu văn hóa

- Những lời lẽ ấy đang được học sinh dùng trong mọi lúc, mọi nơi, với mọi đốitượng ( học, chơi, trò chuyện với bạn bè )

* Nguyên nhân:

- Do sự thiếu ý thức, thiếu văn hóa giao tiếp

- Do một số bắt trước, đua đòi để ra vẻ, ra oai

- Một số lại bị ảnh hưởng từ gia đình (người lớn nói tục) và những nguuwifxung quanh

- Do nhiễm từ những trag mạng không lành mạnh

* Hậu quả:

- Người nói tục tự biến mình thành người thô tục

- Vi phạm nọi qui nhà trường, hạnh kiểm không tốt

- Để lại ấn tượng xấu với thầy cô, bạn bè và những người xung quanh

- Mọi người ngại tiếp xúc

- Làm xấu, làm mất đi sự trong sáng của tiếng Việt

* Giải pháp:

- Mỗi học sinh tự nâng cao ý thức rèn luyện đạo đức trong đó có lời ăn tiếngnói

- Thầy cô, bạn bè và những người xung quanh thường xuyên nhắc nhở

- Kỉ luật nghiêm khắc đối với những bạn đã được nhắc nhở mà vẫn vi phạm

* Dàn ý tham khảo:

a Mở bài:

- Bản sắc văn hóa dân tộc là nét đẹp riêng, nét đặc trưng của văn hóa dân tộc,

cái để phân bệt dân tộc này với dân tộc khác

- Dân tộc Việt Na có nhiều nét đẹp về bản sắc văn hóa và được nhiều thế hệViệt nam trân trọng, giữ gìn và phát huyủa đất nước

b Thân bài:

* Giới thiệu bản sắc văn hóa dân tộc Việt Nam:

- Là những truyền thống, phong tục, tập quán tốt đẹp có từ ngàn xưa duy trì đếnngày nay như: yêu nước, đoàn kết, nhân ái, bao dung

- Những nét đẹp này làm nên những riêng biệt của cn người Việt Nam, dân tộcViệt Nam được cả thế giới thừa nhận

* Các biểu hiện cụ thể:

- Truyền thống đoàn kết: Nhân dân Việt Nam coi đoàn kết là một nét đẹp, là sứcmạnh của cả dân tộc Nhờ có đoàn kết mà nhân dân Việt Nam đã làm nên nhiều kì tích trong lao động và trong chiến đấu

- Truyền thống yêu nước, chống giặc ngoại xâm: Là một truyền thống đáng tựhào của dân tộc ta Nhờ có truyền thống này mà chúng ta đã chiến thắng rất nhiều kẻthù mạnh

- Nhân ái, bao dung, hiếu thỏa, trọng tình nghĩa cũng là những truyền thốngtốt đẹp

* Nguyên nhân (vì sao chúng ta có được những truyền thống đó?)

- Cha ông đúc kết, rèn giũa từ bao đời nay

- Con cháu trân trọng và duy trì

* Thực trạng ở lớp trẻ:

- Có nhiều truyền thống tốt đẹp vẫn được các bạn trẻ giữ gìn và duy trì như yêunước, tự hào dân tộc (thể hiện qua học tập và lao động với những kỳ tích cả thế giớibiết đến), hiếu thảo (nhiều tấm gương hiếu thảo khiến nhiều người rơi nước mắt)

- Tuy nhiên, một số bạn trẻ không ý thức được những nét đẹp truyền thống quýbáu ấy

- Nhận thức lệch lạc, ham muốn nhất thời đã quên hoặc đi ngược lại những giátrị văn hóa đó: là người con bất hiếu, học trò vô ơn, vô lễ, sống buông thả, không biếtthôn cảm sẻ chia

* Hậu quả của những việc xấu trên là: trở thành kẻ sống thiếu đạo đức, quên đicội nguồn, quá khứ, bản sắc văn hóa dần bị nhạt phai

* Giải pháp khắc phục:

- Mỗi bạn trẻ tự nâng cao nhận thức, ý thức về việc giữu gìn và phát huy bảnsắc văn hóa dân tộc, rèn luyện đạo đức

- Thực hiện tốt công tác giáo dục truyền thống

- Người lớn làm gương cho con cháu

c Kết bài:

- Suy nghĩ của bản thân về việc giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc

- Những việc làm cụ thể để gúp phần giữ gỡn và phỏt huy bản sắc văn húa củacon người Việt Nam.

nhân bị bạo hành gia đình có ghi:

- Mai 35 tuổi: Cử nhân kinh tế ở Thái Nguyên - Bị chồng chém

đứt lìa tay trái.

- Minh 40 tuổi ở Gia Lâm: Bị chồng chếm vào đốt sống cơ,

để lại di chứng tàn tật suốt đời.

- Liên 47 tuổi, đã sống trong bạo hành 20 năm chẳng chân trái

bị chồng đánh gẫy 4 lần.

- Phơng 23 tuổi bị chồng lăng mạ khủng bố về tinh thần đã tự vẫn.

Những thông tin trên gợi cho anh, chị suy nghĩ gì.

* Dàn ý tham khảo:

a Mở bài

Gia đình là tế bào của xã hội, gia đình hạnh phúc thì xã hội

ổn định, đất nớc phồn vinh Thế nhng hiện nay nạn bạo hành gia

đình đang là một vấn đề bức xúc trong xã hội

Vấn đề đó phần nào đợc thể hiện trong cuốn sổ của một bác

sĩ t vấn và chăm sóc cho nạn nhân bị bạo hành

b Thân bài

* Giải thích thế nào là nạn bạo hành gia đình? Đó là hành

động bạo lực tàn ác với mọi ngời trong gia đình, đày đọa cả vềthể xác lẫn tinh thần nh chồng đánh đập vợ, cha mẹ đánh đậpcon, con cái ngợc đãi cha mẹ Hiện tợng bạo hành đợc đề cập đếntrong đề bài là chồng đánh đập, nhục mạ, đối xử tàn bạo với chínhngời vợ của mình

Những biểu hiện của bạo hành gia đình và thực trạng bạohành gia đình hiện nay

Bạo hành biểu hiện dới nhiều hình thức: đánh đạp, tra tấn,lăng mạ, đay nghiến, xúc phạm, có thể phân ra thành ba loại

Đâylà nguyên nhân dẫn đến vấn nạn trên

* Có nhiều nguyên nhân:

- Sự bất bình đẳng giới, sự gia trởng của ngời đàn ông trong xãhội

- Do đời sống kinh tế khó khăn, thiếu hiểu biết về pháp luật,trình độ nhận thức kém, ngời chồng không có việc làm, nghiện r-

ợu, cờ bạc, ngoại tình

- Thái độ cam chịu, chấp nhận vô điều kiện của ngời phụ nữ

- Chính sách pháp luật cha đủ mạnh để xửl lý nghiêm nhữngtrờng hợp vi phạm

* Hậu quả của bạo hành gia đình:

- Gây ra thiệt hại về sức khỏe và tinh thần cho con ngời

- Làm đổ vỡ hạnh phúc gia đình, ảnh hởng tới sự phát triểnnhân cách của trẻ thơ

- Gây mất ổn định và ảnh hởng đến sự phát triển của gia

đình và xã hội

Vậy làm thế nào để hạn chế nạn bạo hành gia đình?

- Chính sách phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo

- Thực hiện bình đẳng giới, khẳng định vị trí của ngời phụnữ

- Phá vỡ sự im lặng, lên tiếng tố cáo bạo hành gia đình

- Luật pháp nghiêm minh để trừng trị kẻ gây ra bạo hành

Thái độ của bản thân trớc nạn bạo hành gia đình

c Kết bài

Nhấn mạnh vai trò của gia đình hạnh phúc trong việc tạo dựngxã hội ổn định, văn minh

Cảm nghĩ của bản thân

Cung cấp t liệu

Theo báo cáo điện tử Tuoitreonline

- 66% các vụ ly hôn ở Việt Nam liên quan đến bạo lực gia

- Năm 2005 có 39.7 vụ ly hôn có nguyên nhân từ bạo hành gia

đình

- 25% gia đình có hành vi bạo lực về tinh thần

- 30% cặp vợ chồng xảy ra bạo lực tình dục

- ở ĐBSCL 1319 ca nhập viện do bạo hành gia đình, trong đó

có 1000 ca tự tử, 30 trờng hợp tử vong

Theo báo pháp luật Việt Nam

Nguyễn Gia Long 36 tuổi ở Từ Liêm - Hà Nội đã rú ga, lao xe SHvào vợ làm ngời vợ bị chấn thơng sọ não dẫn đến chết

Theo trang xaluan.com

Hoàng Nhật Linh ở Phan Thiết khóa trái vợ trong nhà, la hét

đánh đập và sau đó ép vợ phục vụ nhu cầu sinh lý trớc sự chứngkiến của nhiều ngời

Theo bác sỹ Nguyễn Ngọc Quyết - Giám đốc Trung tâm t vánchăm sóc sức

khỏe phụ nữ Đức Giang - Gia Lâm - Hà Nội là chuyên gia t vấn, ông

đã nhiều lần đợc tiếp xúc với những hồ sơ vụ án bạo hành gia đình

và lần nào ông cũng rơi nớc mắt, 8 năm t vấn ở trung tâm, ông đãchứng kiến hàng nghìn những thân phận đau đớn của những ng-

ời đàn bà mà nói theo cách của ông là "bị đọa đày sau cánh cửa"

Đề số 9: Hiện nay khoảng 2 tỷ ngời trên trái đất đang phải

đối mặt với nguy cơ thiếu nớc sạch.

Anh, chị có suy nghĩ gì về vấn đề này

* Dàn ý tham khảo:

a Mở bài

Nớc sạch là nguồn tài nguyên quý giá đợc cả thế giới quan tâm.Nguồn tài nguyên ấy đang dần cạn kiệt và khoảng 2 tỷ ngờitrên trái đất đang phải đối mặt với nguy cơ thiếu nớc sạch

b Thân bài

Vai trò, tầm quan trọng của nớc sạch trong đời sống con ngờiCung cấp nguồn nớc uống để duy trì sự sống Con ngời khôngthể sống không có nớc (con ngời có thể nhịn ăn trong một tuần, nh-

ng không thể nhịn uống trong thời gian đó)

Nớc còn phục vụ cho nhu cầu sản xuất, sinh hoạt

Thiếu nớc sẽ ảnh hởng đến môi trờng sinh thái và đa dạng sinhhọc

Thực trạng thiếu nớc sạch

- 3/4 diện tích trên bề mặt trái đất là nớc, nhng 80% trong số

đó là nớc mặn, lợng nớc ngọt chủ yếu tập trung ở Bắc cực và Namcực trong các khối băng khổng lồ, chiếm một số rất ít là nớc sạch ở

ao, hồ, sông, suối và mạch nớc ngầm, nhng đây là nguồn nớc chocon ngời sử dụng Song thực tế hầu hết các con sông đều bị ônhiễm bởi hóa chất và rác thải đang dần trở thành những dòngsông chết, dòng dông hấp hối

- Nhiều quốc gia trên thế giới nhất là Châu Phi đang lâm vàotình trạng thiếu nớc trầm trọng nhiều ngời đã chết vì thiếu nớc

- ở Việt Nam hiện tợng khan hiếm nớc ngọt xảy ra ở nhiều nơi,thành thị, nông thôn và đặc biệt là các vùng núi cao, đến mùa hènóng lực khi nhu cầu sử dụng nớc tăng cao, nguồn nớc sạch không

đủ, ngời dân phải mua nớc sinh hoạt với giá cắt cổ

- Tại một số con sông lớn (sông Hồng, sông Thái Bình…) mực nớc đãhạ tới mức kỷ lục từ trớc đến nay, thiếu nớc tới tiêu, phục vụ cho sản xuấtnông nghiệp.

Hiện nay khoảng 2 tỷ ngời trên trái đất đang phải đối mặt vớinguy cơ thiếu nớc sạch và đến năm 2015 một nửa dân số hànhtinh sẽ thiếu nớc

Nguyên nhân của hiện tợng trên: Có nhiều nguyên nhân dẫn

đến nguồn nớc sạch ngày càng khan hiếm, đáng chú ý là một sốnguyên nhân sau:

- Con ngời sử dụng bất hợp lý, cha tiết kiệm nguồn tài nguyên ớc

n Một số bộ phận ngời dân cha có ý thức bảo vệ môi trờngsống, bảo vệ nớc sạch - nguồn tài nguyên quý giá (nhận rất nhiều từ

mẹ trái đất nhng cha làm gì để đáp lại, hơn nữa còn gây ônhiễm môi trờng, vứt rác, xả thải bừa bãi làm ô nhiễm nguồn nớc)

Do sự biến đổi khí hậu, sự nóng lên của trái đất khiến chomực nớc biển dâng cao - hiện tợng xâm ngập mặn

- Mặt trái của quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa (sự giatăng của các nhà máy, xí nghiệp, khu chế xuất tỷ lệ thuận với sự ônhiễm nguồn nớc sạch)

- Chế tài của Nhà nớc cha đủ mạnh để răn đe các cá nhân, tậpthể có hành động gây ô nhiễm môi trờng, ô nhiễm nguồn nớc

* Một số giải pháp khắc phục:

- Sử dụng hợp lý, tiết kiệm tài nguyên nớc

- Có ý thức bảo vệ môi trờng, bảo vệ nguồn nớc bằng nhữnghành động thiết thực (không vứt rác bừa bãi, không lạm dụng hóachất, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật…)

- Có hình thức xử phạt nghiêm minh với những kẻ gây ô nhiễmnguồn nớc, sử dụng lãng phí nớc sạch

- Tuyên truyền để mọi ngời dân thấy đợc tầm quan trọng củanớc sạch, nâng cao ý thức trong sử dụng và bảo vệ nguồn nớc

Tác hại của sự biến đổi khí hậu

Con ngời cần có những việc làm thiết thực để bảo vệ môi ờng sống

tr-b Thân bài

Giải thích "giờ trái đất" là gì?

Giờ trái đất là sáng kiến của WWF (Quỹ Quốc tế về bảo vệthiên nhiên và biến đổi khí hậu) Giờ Trái đất kêu gọi các cá nhân,doanh nghiệp, cơ quan và quốc gia cùng tham gia tắt đèn trongmột giờ vào ngày thứ 7 cuối cùng của tháng 3 hàng năm để thểhiện sự ủng hộ hành động toàn cầu vì biến đổi khí hậu

ý nghĩa của "giờ trái đất"

Tắt điện hôm nay vì tơng lai mai sau - đề cao việc tiết kiệm

điện năng, nhằm giảm tối đa lợng khí thải gây ra hiệu ứng nhàkính - góp phần bảo vệ môi trờng sống đang bị ô nhiễm nặng nề

- ngăn chặn sự biến đổi khí hậu

"Giờ trái đất" là thông điệp: Hãy chung tay bảo vệ môi trờng(tắt điện - bật sáng ý thức của mỗi ngời)

Hành động tích cực vì "Giờ trái đất"

Diễn ra ở nhiều quốc gia trên thế giới và có sự gia tăng hàngnăm về lợng ngời tham gia

Năm 2008 có 375 thành phố của 35 quốc gia hởng ứng -2009 có

2010 với khẩu hiệu "Hành động nhỏ cho thay đổi lớn" "Giờ trái đất

" tại Việt Nam diễn ra ở nhiều tỉnh, thành trong cả nớc, Hà Nội camkết tắt điện ở các danh thắng nổi tiếng, đền Ngọc Sơn, nhà hátlớn hành động ấy vừa có ý nghãi bảo tồn các giá trị văn hóa, vừa gópphần bảo vệ môi trờng

Rút ra bài học

Hiện tợng "giờ trái đất" có ý nghĩa xã hội sâu sắc - giáo dục ýthức tiết kiệm, cách sống đúng đắn, tích cực và có trách nhiệm vớicộng đồng của thanh niên

Suy nghĩ của bản thân về việc cần phải góp một phần vàoviệc làm ý nghĩa này.

c Kết bài

Khẳng định lại vấn đề

định hớng hành động

Cung cấp t liệu

Theo báo an ninh thế giới

Hơn 300 nghìn ngời thiệt mạng mỗi năm do biến đổi khí hậu

Tổ chức Diễn đàn Nhân đạo toàn cầu (GHF) có trụ sở tạiGeneva (Thụy Sỹ) vừa chính thức phổ biến tài liệu đặc biệt vềthực trạng biến đổi khí hậu, đe dọa sự tồn vong của nhân loại.Qua đó cho thấy trung bình mỗi năm có hơn 300 nghìn ngờitrên hành tinh thiệt mạng vì đói khát, dịch bệnh và thiên tai, nhng

hệ lụy trực tiếp từ hiện tợng trái đất đang ấm dần lên Hiện naychí ít là 325 triệu ngời trên thế giới đang bị ảnh hởng bởi sự biến

đổi khí hậu, sau hai thập niên con số này sẽ tăng gấp đôi

Vào ngày 04/2/2010 Việt Nam đã chính thức tham gia và phát

động chiến dịch Giờ Trái đất 2010 của WWF; Giờ trái đất 2010 tậptrung kêu gọi mỗi cá nhân, Chính phủ và doanh nghiệp cùng hành

độngvà góp phần đảm bảo cho một tơng lai bền vững Mục tiêucủa Giờ trái đất toàn cầu 2010 là 1 tỷ ngời và 6.000 thành phố vàthị trấn trên toàn thế giới cùng tắt đèn

Giờ trái đất 2010 không chỉ là tắt đèn trong vòng 1 giờ màmục đích của những ngời thực hiện chơng trình là nâng caonhận thức về biến đổi khí hậu bằng cách kêu gọi mọi ngời thamgia tắt đèn với những hành động đơn giản nh tắt những thiết bị

điện năng một cách có hiệu quả, hợp lý; nếu nh hàng tỷ ngời trên trái

đất đồng lòng cùng thực hiện nh vậy sẽ tạo nên những sự khác biệt

đáng kể Nh sự kiện giờ trái đất năm 2009 đã tiết kiệm cho ViệtNam 140.000 kwh điện năng tơng đơng với 132 triệu

Đề số 11 Trình bày suy nghĩ của anh, chị về "bệnh vô cảm"

trong xã hội hiện nay?

1 Xác định yêu cầu của đề bài

a Yêu cầu về nội dung

Đề bài bàn về mối quan hệ giữa ngời với ngời trong xã hội hiệnnay, phê phán thái độ vô cảm trong một số ngời sống chỉ biếtmình, thờ ơ trớc nỗi đau của đồng loại, đó là lối sống ích kỷ, vô l-

ơng tâm và đang là một căn bệnh của xã hội - bệnh vô cảm

b Yêu cầu về thao tác lập luận

Vận dụng kết hợp các thao tác lập luận, giải thích, bình luận,chứng minh và các phơng thức biểu đạt

2 Gợi ý lập dàn bài

a Mở bài

Một xã hội không thể bền vững nếu thiếu yêu thơng, sự đồngcảm và sẻ chia giữa con ngời

Tuy nhiên đang tồnn tại một thực tế trong xã hội hiện nay là một

số ngời mắc bệnh vô cảm thờ ơ trớc nỗi đau của đồng loại, trớcnhững cảnh ngộ gieo neo, tai ơng, khốn khó

b Thân bài

* Thế nào là bệnh vô cảm?

Vô cảm tức là không có cảm xúc trớc bất kỳ sự việc, hiện tợnggì, không hề động lòng trớc niềm vui cũng nh nỗi đau của ngờikhác, không hề phẫn nộ mà thờ ơ trớc những tệ nạn xã hội, trớc cáixấu, cái ác, đó là căn bệnh không có trong danh mục ngành y, nhng

đang lây lan với tốc độ đáng báo động trong xã hội hiện đại

* Trình bày suy nghĩ của mình về căn bệnh này

- Bệnh vô cảm hiện diện ở mọi lúc, mọi nơi, trong mọi tầng lớpxã hội và ngày càng biến tớng,muôn hình vạn trạng, có thể kể tênmột số biểu hiện thờng gặp nh:

+ Ngoảnh mặt làm ngơ, thậm chi xua đuổi dè bỉu ngời ănmày, hành khất

+ Thấy ngời gặp nạn vội vã bỏ đi vì sợ phiền toái, nếu có dừnglại thì không phải để giúp đỡ mà vì hiếu kỳ, tò mò, có kẻ cònnhân cơ hội đó lấy cắp tiền của ngời

+ Tác động của cơ chế thị trờng dẫn đến sự suy đổi về đạo

đức, lối sống chủ nghĩa cá nhân ngày càng phát triển, con ngờichỉ chú ý đến lợi ích của bản thân, dửng dng trớc cuộc sống củanhững ngời xunh quanh

+ Việc rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh cha đợc chú trọngtrong các trờng học, cha tạo đợc một môi trờng để gắn kết học trò,cha có nhiều các hoạt động ngoại khóa hớng các em tới sự đồng cảm

và chia sẻ

+ Do sự nuông chiều của cha mẹ khiến con cái luôn có t tởngmình là nhất

+ Xã hội cha lên án mạnh mẽ thói vô cảm

Bệnh vô cảm gây ra hậu quả gì?

- Là nhân tố làm mai một truyền thống "tơng thân tơng ái"cao đẹp của dân tộc Việt Nam.

- Mầm mống của cái xấu, cái ác trong xã hội (bởi khi con ngờikhông có cảm xúc, không hề động lòng trớc nỗi đau của ngờikhácthì cũng dễ dàng gây ra nỗi đau cho đồng loại)

* Làm thế nào để chữa trị? (giải pháp khắc phục)

- Tăng cờng việc rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh từ nhữngcấp học đầu tiên, đặc biệt là kỹ năng biết đồng cảm và chia sẻ vớimọi ngời xung quanh, thông qua các hoạt động ngoại khó, thăm hỏi

và giúp đỡ trẻ em khuyết tật, ngời già neo đơn, các thơng bệnhbinh

- Tổ chức nhiều hơn nữa những phong trào tập thể vì cộng

đồng (phong trào ký tên vì công lý để đòi quyền lợi cho các nạnnhân chất độc da cam, phong trào ủng hộ vì ngời nghèo)

- D luận cần lên án nghiêm khắc những biểu hiện của bệnh vôcảm, Nhà nớc cần xửlý nghiêm minh bằng pháp luật những kẻ thờ ơ,dửng dng, vô trách nhiệm trớc đồng loại (bác sĩ thấy chết mà khôngcứu, thấy ngời gặp nạn mà không giúp đỡ)

- Các bậc cha mẹ không quá nuông chiều con có biện pháp giáodục kịp thời khi thấy biểu hiện của bệnh vô cảm, khuyến khíchcon biết làm việc tốt để giúp đỡ mọi ngời

Tóm lại: Cần phải có sự phối hợp của gia đình, nhà trờng, xã hội.Trải nghiệm của bản thân

Anh, chị đã biết sống đồng cảm và chia sẻ với cộng đồng cha?Những tấm gơng về sự đồng cảm, chia sẻ mà anh, chị đợc biết

c Kết bài

Có thể kết bài theo nhiều cách, nhng nên chốt lại bằng nhữngthông điệp định hớng cho hành động "sống trong đời sống cần cómột tấm lòng" để yêu thơng, để đồng cảm, sẻ chia với mọi ngời

3 Cung cấp t liệu

Tổng hợp từ báo an ninh thế giới

- Các cán bộ đã giàu sang nhng vẫn tìm cách cớp đất của dân,

đuổi dân đi chỗ khác để tiếp những mảnh đất đẹp chia nhau,

nh vụ tiêu cực đất đai ở Đồ Sơn và nhiều nơi khác

- Có những cán bộ giải quyết chính sách đã ăn chặn củanhững thơng binh, những gia đình chính sách của những ngờitàn tật, những gia đình hộ nghèo nh báo chí đã từng nêu lên Trờnghợp một bà mẹ già ở Hà Tĩnh có con nuôi là liệt sĩ mà lãnh đạo xãtìm cách tiêu chuẩn không cho nhận, khiến nhà báo phải vào cuộcmới giải quyết đợc

- Đó là cácquan chức của UBND huyện Tây Trà - tỉnh QuảngNgãi, dân của huyện nhà bị đói Chính phủ chỉ nguồn cứu trợ và

địa phơng đã chuyển trên 100 tấn gạo để cứu đói cho dân Số

gạo này chuyển đến huyện lỵ Tây Trà vào ngày 11/7 với chỉ đạocủa UBND tỉnh Quảng Ngãi là phải chuyển tận tay ngời dân vàotrong tháng 7 Thế nhng mãi đến cuối tháng 9 số gạo này vẫn cònnăm trong kho lơng thực của huyện Gạo mốc meo, ngời dân cũngvẫn phải chờ giải thích cho vụ việc không thể chấp nhận đợc này.Chủ tịch UBND huyện ông Hồ Thanh Hùng lại đa ra lý lẽ, rằng do giáxăng dầu tăng nên thiếu 5 triệu đồng kinh phí choviệc vận chuyển

số gạo này đến các xã

Thời gian gần đây công an quận Thanh Xuân - Hà Nội đã khởi

tố bắt giam vợ chồng chủ quán phở Chu Văn Đức và Trịnh Hạnh

Ph-ơng để điều tra về hành vi hành hạ cháu Nguyễn Thị Bình suốthơn 10 năm qua phải chịu cảnh tra tấn, đối xử dã man ở giữa mộtthành phố lớn và giữa một khu dân c mà căn nhà đó có nhiều ngời

đến ăn phở, đa hàng chứng kiến ở một đơnvị hành chính chúng

ta có UBND phờng, công an phờng, có cảnh sát khu vực, có độithanh niên xung kích, có tổ dân phố, có chi hội, có hội CCB, có

đoàn thanh niên, phụ nữ ấy thế mà một số bộ phận con ngời đọa

đày nh vậy nhng họ không thấy, không biết Ngay cả cơ quan chứcnăng đợc giao quyền, đợc trang bị nhân lực, phơng tiện bảo vệcon ngời khi đứng trớc vụ ngời khác bị làm nhục thì nói rằng: Chỉkhởi tố vụ án, khởi tố bị can khi nạn nhân tố cáo, trong vụ việc cháuNguyễn Thị Bình rất may mắn là có một ngời đàn bà giàu lòngthơng và sự can đảm, bà Hà Thị Bình bán hàng ở chợ đã giải thoátcho cháu, ngời đàn bà có phẩm chất và sức nặng hơn rất nhiều số

đông vơi cả hệ thống những cơ quan chính quyền, đoàn thể ởphờng, ở quận

- Tại thành phố Hồ Chí Minh một nhóm nữ sinh lớp 7 đã túm tóc,

đập đầu và dùng cả lỡi dao lam để dằn mặt bạn vì tội lẻo mép.Các bạn học sinh khác điềm nhiên xem và ghi hình Đối tợng hànhhung bạn không ai khác chính là một nữ sinh làm cán bộ lớp, học tậprất khá, d luận cũng phẫn nộ trớc hành vi của một nữ sinh lôi bạnxềnh xệch dọc hành lang và đánh bạn dã man ngay dới bục giảng,các bạn khác đi theo và không ai có ý quyết liệt can ngăn

- Đài truyền hình Việt Nam trong tháng 5/2010 đa tin thời sựgây phẫn nộ trong d luận: Cháu Nguyễn Hào Anh 14 tuổi ngời làmcông cho một chủ trại nuôi tôm ở Đầm Dơi - Cà Mau đã bị vợ chồngchủ nhà hành hạ dã man với những ngón đòn tởng chỉ có ở thờiTrung cổ; tạt nớc sôi, nớc khử trùng vào ngời, dùng kìm vặn răng 3cửa, trói bằng xích sắt, bắt đeo búa khi làm việc Sự việc kéo dàisuốt nhiều tháng, rất nhiều ngời biết, nhng sợ bị trả thù đã im lặnglàm ngơ, để khi hậu quả

nghiêm trọng mới dám lên tiếng

Đề 1 2: Trong cuộc sống hiện đại, con ngời, đặc biệt là giới trẻ ngày

càng không thích đọc sách Hiện tợng trên gợi cho em suy nghĩ gì?

1 Xác định yêu cầu của đề

a Yêu cầu về nội dung

Đề bài yêu cầu ngời viết trình bày suy nghĩ của mình về hiệntợng con ngời không thích đọc sách trong cuộc sống hiện đại

b Yêu cầu về thao tác lập luận

Vận dụng kết hợp các thao tác lập luận, giải thích, phân tích,chứng minh, bình luận

2 Gợi ý lập dàn bài

a Mở bài

Có thể mở bài theo nhiều cách, ví dụ

Sách có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc cung cấp kiếnthức, bồi đắp tâm hồn cho con ngời

Thực tế hiện nay, con ngời ngày càng lời đọc và không thích

đọc sách

b Thân bài

* Tầm quan trọng của sách trong đời sống con ngời

- Sách giúp con ngời nâng cao hiểu biết về một lĩnh vực mộtcuộc sống cũng nh hiểu biết hơn về chính mình, quyển sách tốt

là ngời bạn tâm giao nuôi dỡng tâm hồn, tình cảm

- Đọc là một hình thức để con ngời trò chuyện giao tiếp với

đồng loại, tích lũy kiến thức, bồi bổ trí tuệ, rút kinh nghiệm từ

ng-ời xa, áp dụng cho cuộc sống hiện tại

- Sách mở ra trớc mắt tôi những chân trời mới (M Gorki)

* Thực trạng: Vai trò của sách đang giảm dần, con ngời ngàycàng không thích đọc sách

- Số lợng ngời thích đọc sách, say mê đọc sách không cònnhiều, ngày càng ít đi hình ảnh những "con mọt sách" mà thayvào là những cao thủ trò chơi trực tuyến, siêu sao ka-ra-ô-kê

- Lợng độc giả ở các th viện lớn ngày một giảm, phần đôngtrong số họ đọc sách vì yêu cầu của công việc chứ không phải donhu cầu của cuộc sống Thậm chí cả những sinh viên chuyên ngànhkhoa học xã hội nhân văn - ngành học đòi hỏi phải đọc nhiều -cũng rất lời đọc sách

- Các bậc phụ huynh thay vì mua sách cho con đọc, họ lại muanhững trò chơi, những sách điện tử đắt tiền, văn hoá đọc không

đợc khuyến khích từ khi con nhỏ sẽ hình thành thói quen lời đọcsách khi trởng thành

Con ngời hiện đại quá lạm dụng Internet; cần thông tin lênmạng, tra kiến thức lên mạng giải thỏa strees cũng lên mạng, họ